III SA/Kr 615/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Krystyna Kutzner spr. Sędziowie WSA Halina Jakubiec AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2006 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] 2004 r. nr: [...] w przedmiocie długu celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2. orzeka , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane , 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych [...] groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...].2003 skarżąca "[...]" Spółka z o.o. zgłosiła w Urzędzie Celnym w [...] do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym obuwie męskie na podeszwie z tworzywa sztucznego - [...] par według dokumentu SAD Nr [...]. Do zgłoszenia celnego skarżąca załączyła fakturę z dnia [...].2003 r., w której wartość towaru została określona na kwotę [...] USD , natomiast cena jednostkowa - [...] za parę. Przedmiotowe obuwie było pochodzenia chińskiego . Skarżąca zadeklarowała kod PCN 6404 19 90 O ze stawką celną 17% . W wyniku przeprowadzonej rewizji celnej towaru organ celny działając na podstawie art.23§ 7 ustawy z dnia 9.01.1997 r. - Kodeks celny (Dz.U. z 2001 r Nr 75, poz.802 ze zm.) zakwestionował zadeklarowaną wartość zgłoszonego obuwia. Decyzją z dnia [...].2003 r. Naczelnik Urzędu Celnego uznał ww. zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej m.in. wartości celnej towaru , kodu towaru i kwoty długu celnego i określił , że wartość celna przedmiotowego towaru wynosi [...] USA , a kwota długu celnego - [...] zł. Organ celny jako właściwy kod PCN wskazał 6402 99 96 O - ze stawką celną 17% . W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ celny wyjaśnił , że w dniu [...].2003 r. uzyskano z Urzędu Celnego w [...] fakturę porównawczą nr [...] z dnia [...].2003 r., w oparciu o którą ustalono na podstawie art.25 Kodeksu celnego wartość transakcyjną towarów identycznych lub podobnych i wprowadzonych na polski obszar celny w tym samym lub zbliżonym czasie co towary , dla których ustalana jest wartość celna. Cena jednostkowa według faktury załączonej do zgłoszenia celnego wynosiła [...] USD za parę , a według faktury porównawczej -[...] USD . W odwołaniu z dnia [...].2003 r. skarżąca zarzuciła , że nie wyjaśniono okoliczności zakupu , zmienności cen na rynku chińskim , ilości zakupionego towaru i częstotliwości zakupów hurtowych . W ocenie skarżącej nie uwzględniono również opinię nr 2 Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej WCO w sprawie stosowania Artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu poprzez nie ustalenie , ile faktycznie sporny towar kosztował importera , jak również nie wykazano rozsądnej elastyczności w stosowaniu tej metody , a rozstrzygnięcie oparto na porównaniu jednej faktury , bez uwzględnienia poziomu i częstotliwości nabycia towaru . Organ celny nie uzasadnił, dlaczego zakwestionował wiarygodność przedłożonej faktury , natomiast ustalenie wartości celnej towaru nastąpiło bez uwzględnienia cech fizycznych , renomy producenta oraz różnic w wielkości obrotów między kontrahentami . Ponadto skarżąca zarzuciła , że organ celny nie wykazał identyczności towaru z obu faktur. W toku prowadzonego postępowania , zdaniem skarżącej , naruszono art.187, art.197 i art.210 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...].2004 uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w części dotyczącej wartości celnej towaru i kwoty długu celnego i orzekł w tym zakresie , że wartość celna towaru wynosi [...] USD , a kwota długu celnego - [...] PLN. W pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. Organ odwoławczy podniósł , że opis towaru z faktury porównawczej był zbyt mało precyzyjny i nie można było uznać go za identyczny z towarem przedstawionym w niniejszym postępowaniu , ale wystarczający , aby uznać towary z obu faktur za towary podobne . Różnica między ceną zadeklarowaną , a wynikającą z faktury porównawczej wyniosła 77% i to uzasadniało odmowę wiarygodności faktury przedłożonej . W ocenie Dyrektora Izby Celnej organ l instancji prawidłowo ustalił cenę jednostkową obuwia , jednak błędnie dokonał obliczeń kosztów transportu , należało bowiem doliczyć tylko odcinek zagraniczny oraz opłaty portowe . Na powyższą decyzję w dniu [...].2004 r. wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art.22 § 1 pkt.3 Kc zawierającego definicję towarów podobnych , 2. art.25 § 2 Kc odnoszący się do towarów identycznych , 3. Uwag Interpretacyjnych do Artykułu 2 Porozumienia w sprawie Taryf Celnych i Handlu , również odnoszący się do towarów identycznych , Opinii i Komentarzy WCO , z których wynika nakaz stosowania korekt wynikających z różnic w poziomie handlu lub ilości , uzasadnionej elastyczności i uwzględniania rabatów, 4. Wyjaśnień dotyczących wartości celnej tj. Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999 r. (Dz.U. Dz 1999 r Nr 80, poz.908 ze zm.) , 5. przepisów proceduralnych tj. zasady prawdy obiektywnej , nie zebrania i w sposób nie wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego , nie wyjaśnienie okoliczności spornych , ( poziom obrotów , obuwie porównywalne nie było towarem podobnym ) , nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów oraz nie zapewnienie skarżącej czynnego udziału w sprawie przed wydaniem decyzji. Skarżąca podniosła , że sprowadziła obuwie męskie na podeszwie z tworzywa sztucznego , a porównano go z obuwiem sportowym z cholewkami , sznurowanego , na podeszwie z gumy. Oba rodzaje obuwie nie można uznać za towary handlowo zamienne ; brak jest ustaleń co do jakości i znaku firmowego obuwia porównywalnego ; różnice mogły dotyczyć surowca , fasonu , rozmiaru , przeznaczenia i funkcji. Jedyną wspólną cechą - w ocenie skarżącej - był kraj wytworzenia . W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i stwierdził , że analiza materiału porównawczego wykazała , że zadeklarowana przez skarżącą cena jednostkowa obuwia była najniższą , po jakiej sprowadzono w zbliżonym okresie na polski obszar celny tego rodzaju towar. To uzasadniało zakwestionowanie wartości celnej na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego. Ustalenie wartości celnej metodą towarów podobnych powinno uwzględniać jakość , znak towarowy i renomę , a przy tym muszą być towarami handlowo zamiennymi . W rozpatrywanej sprawie przyjęto towar z faktury nadesłanej z Izby Celnej w [...] . Odnosząc się do wielkości obrotów , poziomu handlu i ilości towaru , organ celny stwierdził , że zgodnie z art.25 § 2 Kodeksu celnego oraz Uwagami Interpretacyjnymi do Artykułu VII Układu Ogólnego , korekty takie powinny być uwzględniane na podstawie dowodów rzeczowych , które wyraźnie uzasadniają prawidłowość i zasadność takich korekt ; skarżąca nie wykazała , że ilość zaimportowanego towaru ma wpływ na cenę. Odnośnie zarzutu uniemożliwienia skarżącej brania czynnego udziału w postępowaniu , organ celny wskazał na fakt, że w dniu [...].2003 r. agencja celna działająca w imieniu skarżącej powiadomiła telefonicznie , że nie będzie korzystała z uprawnień wynikających z art.200 § 1 OP , natomiast w postępowaniu odwoławczym powiadomienie takie zostało przekazane przez skarżącą w dniu [...] 2004 r. . Za nieuzasadniony Dyrektor Izby Celnej uznał zarzut naruszenia zasad prowadzenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. ( Dz.U. Dz 2002 r Nr 153, poz. 1270 ) Z kolei art.134 § 1 w/w ustawy stanowi , że sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to , że Sąd ma prawo , a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa , a także wszystkie przepisy , które powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, nawet , gdy dany zarzut nie został podniesiony ( wyrok WSA w Warszawie , z dnia 25.02.2004 r, syg.akt III S.A. 1456/02 , Lex nr 113588 ). W rozpatrywanej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie , gdyż rozstrzygnięcia organów celnych naruszają prawo . Stan faktyczny sprawy nie jest sporny. Przedmiotem importu było obuwie męskie na podeszwie z tworzywa sztucznego , pochodzenia chińskiego o zadeklarowanej wartości celnej [...]USD za parę. Organ celny zakwestionował zadeklarowaną wartość celną jako zbyt niską i ocenę taką organ wydał w oparciu o wynik przeprowadzonej całkowitej rewizji celnej sprowadzonego przez skarżącą obuwia. W dniu rewizji celnej tj. [...].2003 r. organ celny nie był w posiadaniu materiału porównawczego , bowiem faktura , która stanowiła podstawę rozstrzygnięć została nadesłana z Urzędu Celnego w [...] w dniu [...].2003 r. Jak wynika z notatki służbowej funkcjonariusza celnego z dnia [...].2003 r. zakwestionowanie wartości celnej nastąpiło w oparciu o " katalog cen minimalnych otrzymany z Departamentu Ceł Ministerstwa Finansów wg pisma [...] ". Ponieważ katalog ten nie mógł stanowić materiału porównawczego zwrócono się o nadesłanie takich materiałów do Grup Koordynacyjnych Izby Celnej w [...] i w [...]. W związku z powyższym powodem zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej towaru nie była faktura porównawcza , ale ww. katalog . Organ celny ma prawo do zakwestionowania wiarygodności dokumentów mających świadczyć o wartości celnej towaru , ale tylko wówczas , gdy istniała obiektywna przyczyna , z powodu której wartość celna zadeklarowana budziła wątpliwości. Organ celny ma obowiązek ujawnić i wykazać istnienie takiej przyczyny. Najczęściej będzie to wskazanie faktury dotyczącej innej sprawy , której treść jest odmienna od faktury kwestionowanej . Porównanie zakwestionowanego towaru z towarem identycznym lub podobnym jest dopuszczalne tylko przy zachowaniu reguł "identyczności" lub "podobieństw". W rozpatrywanej sprawie , jak wyżej wykazano , najpierw zakwestionowano przedłożoną fakturę , a dopiero później wskazano na istnienie faktury z innej sprawy , której treść odbiegała od treści faktury kwestionowanej. Jeżeli chodzi o reguły podobieństw , to postępowanie organów celnych w tym zakresie uchyla się spod kontroli Sądu , gdyż w aktach sprawy brak jest urzędowego tłumaczenia faktury załączonej do zgłoszenia celnego oraz faktury stanowiącej materiał porównawczy , pomimo że organ celny jest uprawniony do żądania od stron postępowania urzędowego tłumaczenia na język polski dokumentów sporządzonych w języku obcym ( art.270 § 2 pkt.1 Kodeksu celnego). W sytuacji , gdy istnieje spór co do tego , czy towary opisane w obu fakturach mogą być uznane za towary identyczne lub podobne , brak precyzyjnego tłumaczenia jest uchybieniem mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Twierdzenie Dyrektora Izby Celnej , że towar z obu faktur jest towarem podobnym nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym . Opierając się li tylko na odręcznych tłumaczeniach można stwierdzić , że przedmiotem importu było obuwie męskie sportowe na podeszwie z tworzywa sztucznego , które porównano z obuwiem sportowym z cholewką na podeszwie z gumy. Cechami wspólnymi obuwia są pochodzenie chińskie , charakter sportowy i jest to obuwie męskie . l na tym podobieństwa się kończą . Materiał dowodowy nie daje odpowiedzi na pytania , jaki jest fason , materiał z którego jest wykonane , jakość, rozmiar , marka obuwia z obu faktur i czy można uznać te towary za handlowo zamienne. Postępowanie przeprowadzone w rozpatrywanej sprawie nie potwierdza , że organy celne zachowały reguły podobieństw. Niezależnie od powyższego , organy celne nie ustosunkowały się do podnoszonych przez skarżącą w toku prowadzonego postępowania zarzutu , iż w niniejszej sprawie nie wyjaśniono okoliczności zakupu towaru, ani stosunków handlowych łączących skarżącą z kontrahentem zagranicznym , poziomu obrotów i częstotliwości dostaw, które to ustalenie mogło mieć istotny wpływ na poziom cen sprzedawanych towarów. Jako nadużycie należy ocenić zarzut Dyrektora Izby Celnej , iż skarżąca nie wykazała , iż ilość zakupionego towaru ma wpływ na jego cenę. Zarzut ten byłby uzasadniony , gdyby organ celny poinformował skarżącą o swoich wymaganiach i potrzebie załączenia dowodów na okoliczność skali obrotów między kontrahentami i jej wpływu na ceny towarów . Postępowanie przeprowadzone w niniejszej sprawie, a właściwie jego brak w zakresie ustalenia " szczebla handlu" , narusza art.3 Załącznika 1A do Porozumienia w sprawie stosowania Artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994 .Przepis ten nakazuje badanie " szczebla handlu" , poziomu obrotów i dokonywania z tego tytułu odpowiednich korekt. Zgodzić należy się z Dyrektorem Izby Celnej, że skarżąca powinna wykazać poziom obrotów z kontrahentem zagranicznym , ale nie zwalnia to organu celnego z -obowiązku wezwania skarżącej o dostarczenie stosownych dokumentów na te okoliczność. Uznając , że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i postępowania w zakresie wyżej opisanym , Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji. Na podstawie art.152 w/w ustawy Sąd orzekł, że uchylone rozstrzygnięcia organów celnych nie podlegają wykonaniu , co oznacza , iż w/w rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku , mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.