III SA/Kr 628/17
WyrokWSA w Krakowie2017-10-10
Skład orzekający: Janusz Bociąga, Bożenna Blitek, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skierowaniu kierowcy na badania lekarskie, wydana po tym, jak kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, może zostać uznana za nieważną z powodu rzekomego braku skutecznego doręczenia decyzji lub z powodu orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o skierowaniu na badania lekarskie, wydana po stwierdzeniu kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości prawomocnym wyrokiem sądu, jest prawidłowa i nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia jej nieważności. Czasowe cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami nie pozbawia statusu kierowcy, a prawidłowe doręczenie decyzji na wskazany adres, nawet w trybie fikcji prawnej, jest wystarczające. Brak skutecznego doręczenia lub orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mogłyby być podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżący T. J. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z 2013 r. o skierowaniu go na badania lekarskie, argumentując m.in. brakiem skutecznego doręczenia tej decyzji oraz bezprzedmiotowością badań w związku z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności. Skarżący podtrzymał swoje stanowisko w skardze do WSA, zarzucając naruszenie szeregu przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Małgorzata Krasowska-Świt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...] zakończone decyzją z dnia 4 kwietnia 2017 r. nr [...] Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia 23 stycznia 2017 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności wymienionej na wstępie decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...].
Postępowanie to zostało poprzedzone następującymi okolicznościami:
Z akt administracyjnych wynika, że w dniu 25 lutego 2012 r. w N T. J. prowadził samochód marki [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości. Wówczas nie został mu zatrzymany dowód prawa jazdy.
W dniu 23 listopada 2012 r. T. J. złożył pisemne oświadczenie w Starostwie Powiatowym – Wydział Komunikacji, Referat I Praw Jazdy, że w dniu 3 października 2012 r. na terenie K zostało mu skradzione prawo jazdy. W oświadczeniu tym podał adres zamieszkania M, ul. D.
Pismem z dnia 26 lipca 2013 r. Sąd Rejonowy przesłał do Wydziału Komunikacji, Referat I Praw Jazdy Starostwa Powiatowego odpis prawomocnego wyroku z dnia 8 lutego 2013 r. sygn. akt [...] dotyczącego T. J. zam. M, ul. D, z którego wynika, że T. J. został uznany za winnego tego, że w dniu 25 lutego 2012 r. w N znajdując się w stanie nietrzeźwości prowadził samochód marki [...] i w związku z tym orzeczono wobec niego m.in. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów na okres jednego roku nakładając jednocześnie obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy w trybie art. 43 § 3 kk.
Decyzją z dnia [...] 2013 r. nr [...] Starosta skierował T. J. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem z uwagi na uzyskane informacje, że kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Decyzja (wraz z decyzją nr [...] i żądaniem zwrotu dokumentu pismem nr [...]) została przesłana na adres T. J. - M, ul. D, jednak pomimo dwukrotnego awizowania w dniach 18 września 2013 r. i powtórnie 26 września 2013 r. – T. J. nie odebrał tej przesyłki pocztowej. Decyzja stała się ostateczna.
W dniu 30 grudnia 2013 r. T. J. pod wymienionym wyżej adresem osobiście odebrał skierowaną do niego decyzję Starosty z dnia [...] 2013 r. o zatrzymaniu mu prawa jazdy kat. BCE do czasu wykazania się wymaganą dla kierowców sprawnością fizyczną i psychiczną i przedłożenia wymaganego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego.
Pismem z dnia 31 października 2016 r. T. J. wniósł odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] 2016 r. nr [...] o odmowie zwrotu prawa jazdy, w którym zawarł m.in. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] 2013 r. nr [...] i postępowanie z tego wniosku jest przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie.
Na uzasadnienie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] 2013 r. nr [...] T. J. podał, że decyzja ta nie została mu doręczona. Jednocześnie podniósł, że z uwagi na faktyczną separację małżeńską nie przebywał pod adresem, na który organ kierował korespondencję. Ponadto zarzucił, że ponieważ orzeczono wobec niego wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 8 lutego 2013 r. zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 1 roku to bezprzedmiotowe było sprawdzenie stanu zdrowia poprzez badania lekarskie przed upływem tego terminu.
Decyzją z dnia 23 stycznia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...]. W ocenie Kolegium, decyzja Starosty jest prawidłowa i nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności nie zachodzą przesłanki wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Warunkiem koniecznym wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie jest kierowanie pojazdem w stanie nietrzeźwości oraz otrzymanie odpisu wyroku w trybie art. 182 § 1 kkw, a w przedmiotowej sprawie takie warunki zostały spełnione. Organ podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się wyrok Sądu Okręgowego z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt [...] utrzymujący w mocy wyrok Sądu Rejonowego z dnia 8 lutego 2013 r., sygn. akt [...] uznający T. J. za winnego tego, że w dniu 25 lutego 2012 r. w N znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonej zawartości alkoholu w ilości 0,38 mg/l w wydychanym powietrzu oraz 0,55 promila we krwi, prowadził samochód marki [...] o nr rej. [...]. Nie budziło zatem wątpliwości Kolegium, że T. J. prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości, co z kolei uzasadniało konieczność skierowania go na badania lekarskie celem ustalenia, czy może on kierować pojazdem po upływie 1 roku zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego. Odnosząc się do zarzutu braku skutecznego doręczenia skierowania na badania lekarskie Kolegium wskazało, że we wszystkich dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, w tym doręczonych wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności, występuje tylko jeden adres T. J., tj. ul. D w M. Kolegium stwierdziło, że jeśliby podniesione przez T. J. okoliczności wystąpiły, to byłyby ewentualnie podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji. Odnośnie natomiast zarzutu, że wobec orzeczenia w stosunku do T. J. wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 8 lutego 2013 r. zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 1 roku bezprzedmiotowe było sprawdzenie stanu zdrowia poprzez badania lekarskie, Kolegium wskazało, że skierowanie na badania lekarskie nie jest uzależnione od okresu na jaki został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów. Poza tym rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 grudnia 2012 r. w sprawie kursu reedukacyjnego w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii oraz szczegółowych warunków i trybu kierowania na badania lekarskie lub badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu (Dz. U. z 2013 r. poz. 9) przewiduje, że wydaje się skierowanie na badanie lekarskie niezwłocznie po uzyskaniu od administratora centralnej ewidencji kierowców informacji potwierdzających, że kierowca albo kierujący tramwajem kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu, co w niniejszej sprawie nastąpiło.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy T. J. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 stycznia 2017 r. nr [...] i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania organu I instancji w zakresie skierowania na badanie lekarskie, ewentualnie wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...] orzekającej o skierowaniu na badania lekarskie. T. J. zarzucił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu. Odnosząc się do stwierdzenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż decyzja o skierowaniu na badania lekarskie jest prawidłowa i nie zachodzą przesłanki wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, T. J. wskazał, że obie te decyzje zostały wydane bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do prawidłowego zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego wskazanych w odwołaniu, co stanowi o naruszeniu art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Nie zbadano bowiem, czy wobec orzeczonego przez sąd powszechny środka karnego, zasadne było kierowanie T. J. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Zdaniem T. J., doszło zatem do istotnego naruszenia wymienionych przepisów procesowych w zw. art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a i art. 135a ustawy o kierujących pojazdami wobec braku ustalenia, czy T. J. jest kierowcą w rozumieniu wymienionych wyżej przepisów, a wobec tego - czy przedmiotowym pozostaje wydanie wobec niego decyzji kierującej na badania lekarskie. T. J. stwierdził, że z uwagi na orzeczony wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych przez okres 1 roku, nie jest on kierowcą w rozumieniu przepisów i nie był nim w momencie skierowania na badania lekarskie i psychologiczne. Podkreślił, że niezależnie od wyniku badań i tak nie może prowadzić żadnych pojazdów. Zatem skierowanie na badania lekarskie było przedwczesne i nielogiczne i powinno nastąpić dopiero po upływie jednego roku zakazu prowadzenia pojazdów i to wówczas, gdy złoży oświadczenie woli o zwrot uprawnień. T. J. wskazał również, że organ wydając niezasadne skierowanie na badania lekarskie i psychologiczne wskazał jakiś termin, choć nie jest mu on znany i nie jest też wskazany w decyzji Starosty z dnia [...] 2016 r. Zdaniem T. J., termin, w którym strona powinna stawić się na badania jest terminem instrukcyjnym. Nie jest to bowiem termin prawa materialnego, po upływie którego organ obligatoryjnie zatrzymuje prawo jazdy. Nie działa tu również żaden automat w postaci zatrzymania prawa jazdy po upływie 30 dni od daty uprawomocnienia się decyzji o skierowaniu na badania lekarskie. Wobec braku podstawy prawnej nie można więc określać terminu poddania się badaniu. Również § 5 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 grudnia 2012 r. w sprawie kursu reedukacyjnego w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii oraz szczegółowych warunków i trybu kierowania na badania lekarskie lub badania psychologiczne w zakresie psychologii transportu nie wskazuje terminu poddania się badaniu. T. J. wskazał przy tym, że § 5 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia jest aktem podrzędnym do ustawy o kierujących pojazdami i w pierwszej kolejności należy stosować przepisy ustawy o kierujących pojazdami i odnosząc się do art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o kierujących pojazdami w zw. z art. 2 pkt 21 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 2 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, ustalić, czy jako osoba niebędąca kierowcą mógł być skierowany na badania lekarskie i psychologiczne. T. J. dodał, że termin poddania się badaniu został wskazany w art. 101 ust. 2 ustawy, jednak zgodnie z art. 139 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami przepis ten wszedł w życie dopiero z dniem 4 stycznia 2016 r. Nie było więc podstawy do wskazania terminu poddania się badaniu. Poza tym Kolegium nie wskazało jakie terminy organ nałożył i czy w ogóle te terminy upłynęły w momencie wydania decyzji o zatrzymaniu. Nie odniosło się też w ogóle do złożonych w sprawie orzeczeń i jakie one mają znaczenie w sytuacji, gdy nie jest on kierowcą i obowiązuje go zakaz, tj. orzeczenia lekarskiego nr [...] stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E. D, D+E, a także orzeczenia psychologicznego nr [...] stwierdzające brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Odnosząc się do nieskutecznego doręczenia skierowania na badania lekarskie T. J. wskazał, że żadnym usprawiedliwieniem nie jest, iż ze wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy występuje tylko jeden adres przy ul. D w M. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wskazało bowiem w ogóle z jakich to dokumentów wynika i który to dokument był pierwszym dokumentem w sprawie, z którego wynikał ten adres. Zdaniem T. J., obowiązkiem organu jest nie tylko ustalenie adresu strony, ale również pouczenie strony o obowiązku poinformowania o zmianie adresu i o konsekwencjach prawnych określonych w art. 41 § 2 k.p.a. Tymczasem w niniejszym przypadku organ nie dopełnił ustalenia prawidłowego adresu strony. Zdaniem T. J., organ nie miał więc w ogóle prawa do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, gdyż uprzednio nie doręczył mu skutecznie skierowania na badania lekarskie.
Decyzją z dnia 4 kwietnia 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 156 § 1, art. 157 § 1 i § 2, art. 158 § 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) w zw. art. 75 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a i art. 135a ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2011 r. nr 30 poz. 151), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia 23 stycznia 2017 r. nr [...]. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że T. J. w swoim piśmie z dnia 31 października 2016 r. sformułował kilka wniosków, w tym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...]. Pozostałe wnioski dotyczyły innych postępowań administracyjnych i zostały bądź zostaną rozpoznane w odrębnych postępowaniach. Zdaniem Kolegium, zarzut, iż do tej pory nie zostały rozpoznane inne wnioski T. J. nie może w żaden sposób wpływać na treść niniejszego rozstrzygnięcia, zwłaszcza, że jeszcze nierozpatrzone wnioski zawarte w przedmiotowym piśmie nie dotyczyły spraw, które dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy mogłyby mieć znaczenie prejudycjalne. W ocenie Kolegium, z akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby zaistniała którakolwiek z przesłanek opisanych w art. 156 § 1 k.p.a. Przedmiotowa decyzja została bowiem wydana w związku z uzyskaniem informacji, iż T. J. kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości. Kolegium wskazało, że w aktach sprawy znajduje się odpis wyroku Sądu Rejonowego Wydział II Karny z dnia 8 lutego 2013 r. sygn. akt [...], którym T. J. został uznany za winnego tego, że w dniu 25 lutego 2012 r. w N znajdując się w stanie nietrzeźwości przy stwierdzonej zawartości alkoholu w ilości 0,38 mg/l w wydychanym powietrzu oraz 0,55 promila we krwi prowadził samochód marki [...] o nr rej. [...] w ruchu lądowym. W aktach sprawy znajduje się również odpis wyroku Sądu Okręgowego Wydział II Karny z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt [...], mocą którego utrzymano w mocy wyrok Sądu Rejonowego Wydział II Karny z dnia 8 lutego 2013 r. Zdaniem Kolegium, nie ulega zatem wątpliwości, iż zaistniały przesłanki do skierowania T. J. na badanie lekarskie, bowiem organ I instancji dysponował wskazanymi wyżej wyrokami przesłanymi mu na podstawie art. 182 § 1 ustawy - Kodeks karny wykonawczy. W ocenie Kolegium, fakt, że w czasie wydawania decyzji wobec T. J. obowiązywał orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych nie stanowił przeszkody do wydania decyzji o skierowaniu na przedmiotowe badania, a już na pewno skierowanie takie nie może być uznane za wydane z rażącym naruszeniem prawa. Czasowe cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami nie pozbawia bowiem statusu kierowcy. Poza tym żaden przepis ustawy o kierujących pojazdami nie uzależnia wydania decyzji o skierowaniu od braku cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Następnie Kolegium wskazało, że choć decyzja organu I instancji rzeczywiście wskazywała miesięczny termin do zgłoszenia się na badanie, to jednak wskazanie to zamieszczono w pouczeniu dla strony, a nie w samej sentencji decyzji, przez to brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w tym zakresie. W zakresie prawidłowości doręczenia decyzji Kolegium wskazało, że T. J. po raz ostatni przed wydaniem objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji wskazał adres przy ul. D w piśmie z dnia 23 listopada 2012 r. zatytułowanym jako "oświadczenie strony" (k. 15 w aktach sprawy). Następnie T. J. odebrał korespondencję kierowaną do niego pod wskazany adres w dniu 30 grudnia 2013 r. i nadal w pismach do organów, w tym pismach do Kolegium podaje ten adres. W świetle powyższego Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo próbował doręczyć decyzję pod wskazany wyżej adres i prawidłowo ją doręczył w trybie art. 44 k.p.a. Kolegium zauważyło, że nawet gdyby przyjąć, że decyzja ta nie została prawidłowo doręczona, to wówczas należałoby uznać, iż nie weszła ona do obrotu prawnego, a zatem brak byłoby możliwości stwierdzenia jej nieważności. Natomiast brak udziału strony w postępowaniu stanowić mógłby podstawę do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji. Kolegium wskazało również, że na egzemplarzu decyzji zalegającej w aktach sprawy znajduje się potwierdzenie jej fizycznego odbioru przez T. J. (obok nabitej pieczątką daty "22 lip. 2016" znajduje się odręczna adnotacja: "Potwierdzam odbiór J").
Z powyższą decyzją SKO nie zgodził się T. J. i pismem z dnia 22 maja 2017 r. wniósł na nią skargę, domagając się jej uchylenia wraz z poprzedzającą ją decyzją Kolegium oraz decyzją organu I instancji, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
– art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 135a ustawy o kierujących pojazdami wobec braku ustalenia, czy skarżący był kierowcą w rozumieniu ww. przepisów, a wobec tego – czy przedmiotowym pozostaje wydanie wobec niego decyzji kierującej na badania lekarskie;
– art. 102 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami wobec błędnego ustalenia, iż skarżący podlega kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji; w sytuacji, gdy wobec skarżącego bezprawnie zostały wydane decyzje o skierowaniu na badania lekarskie i psychologiczne oraz o zatrzymaniu prawa jazdy;
– art. 101 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami w zw. z art. 139 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, wobec zastosowania ww. przepisu, mimo, iż wszedł on w życie dopiero z dniem 4 stycznia 2016 roku;
– art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak dążenia do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony postępowania, a także niewzięcie przez organ pod uwagę całokształtu materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącego i niewywiązanie się z obowiązku zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału zgromadzonego w aktach, w wyniku czego zostały wyprowadzone nielogiczne i nieuzasadnione wnioski oraz wydana błędna decyzja w przedmiotowej sprawie z błędnym uzasadnieniem;
– art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez nie wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności o mocy dowodowej;
– art. 44 k.p.a., poprzez wadliwe zastosowanie fikcji prawnej w przypadku przedmiotowej sprawy, w sytuacji, gdy powinno to mieć zastosowanie jedynie w sytuacji faktycznego zamieszkiwania adresata (skarżącego) pod wskazanym adresem, co w przedmiotowym przypadku nie miało miejsca;
– art. 35 § 1-3 k.p.a., poprzez nierozpoznanie w całości wniosków skarżącego, a jedynie rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności;
– art. 36 § 1 i 2 k.p.a., poprzez nie powiadomienie skarżącego o niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa;
– art. 156 § 1 k.p.a., poprzez uznanie, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, co nie polega na prawdzie.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wnosił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie od decyzji Starostwa Powiatowego z dnia [...] 2016 r. nr [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji i dodatkowo o stwierdzenie nieważności wskazanych tam decyzji, w tym decyzji z dnia [...] 2013 r. orzekającej o skierowaniu go na badania lekarskie bądź jej uchylenie w całości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powyższe odwołanie rozbiło na trzy sprawy i dotychczas rozpoznało jedynie wniosek o stwierdzenie nieważności, w pozostałym zakresie brak rozpoznania. Nie zostały więc zachowane terminy załatwienia sprawy, o których mowa w art. 35 § 1 k.p.a. Skarżący nie zgodził się też ze stwierdzeniem, że pozostałe wnioski dotyczyły innych postępowań administracyjnych, gdyż wszystkie te trzy sprawy są ze sobą powiązane, a decyzja o skierowaniu na badania lekarskie wiążę się z decyzją o skierowaniu na badania psychologiczne, obie decyzje zaś łączą się z decyzją o zatrzymaniu prawa jazdy. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie powiadomiło skarżącego o niezałatwieniu spraw w terminie określonym w art. 35 k.p.a. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący powtórzył argumenty podniesione wcześniej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Zdaniem Sądu, skarga T. J. nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę prawną orzekania w przedmiocie stwierdzenia nieważności każdej decyzji stanowi art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), który w art. 156 § 1 stanowi:
"Art. 156. § 1. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości;
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą;
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa."
Mając na względzie treść powyższego przepisu należy stwierdzić, że skarżący w swych twierdzeniach w ogóle nie wskazuje, aby w sprawie zaszła jakakolwiek przesłanka wyżej wymieniona, przy czym – zdaniem Sądu – wydaje się bezspornym, że skarżący w żaden sposób nie wskazuje na zaistnienie przesłanki z art. 156 1 pkt 1 i pkt 3-7 k.p.a. Z tego względu Samorządowe Kolegium Odwoławcze oparło się jedynie na własnym przypuszczeniu, że z treści wniosku skarżącego może wynikać, iż skarżącemu chodzi o wydanie decyzji "bez podstawy prawnej" lub "z rażącym naruszeniem prawa", o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Sąd zwraca uwagę na to, że w dniu 25 lutego 2012 r., tj. w chwili, gdy w N T. J. prowadził samochód marki [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości, obowiązywał przepis art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. b i pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), który stanowił:
"Art. 122. 1. Badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega: (...)
3) kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli: (...)
b) kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu;
4) kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia;"
Z kolei, w chwili wydania decyzji, której stwierdzenia nieważności żąda skarżący, tj. decyzji Starosty z dnia [...] 2013 r. nr [...], obowiązywał przepis art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. Nr 30, poz. 151), który stanowił:
"Art. 99. 1. Starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na: (...)
2) badanie lekarskie, jeżeli:
a) kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu,"
Mając na względzie przytoczoną wyżej treść przepisów, Sąd stwierdza, że nie ma racji skarżący, który ewentualnie chciałby wskazać jako podstawę prawną wniosku o stwierdzenie nieważności wydanej decyzji brak podstawy prawnej, gdyż ta istniała zarówno w chwili kierowania przez niego pojazdem w stanie nietrzeźwości jak również w chwili wydania decyzji, której żąda stwierdzenia nieważności.
Ma rację Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdzając, że decyzja Starosty jest prawidłowa i nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności nie zachodzą przesłanki wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Warunkiem koniecznym wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie jest bowiem kierowanie w stanie nietrzeźwości, a wobec otrzymania przez organ odpisu wyroku w trybie art. 182 § 1 kkw, w przedmiotowej sprawie taki warunek został spełniony.
Prawidłowo – zdaniem Sądu - Kolegium wskazuje, iż fakt, że w czasie wydawania decyzji wobec T. J. obowiązywał orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych nie stanowił przeszkody do wydania decyzji o skierowaniu na przedmiotowe badania, a już na pewno skierowanie takie nie mogło być uznane za wydane z rażącym naruszeniem prawa. Czasowe cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami nie pozbawia statusu kierowcy i żaden przepis ustawy o kierujących pojazdami nie uzależnia wydania decyzji o skierowaniu od braku cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Sąd zauważa także, że istnienie lub nie statusu kierowcy o tyle nie ma znaczenia, że wskazane wyżej przepisy odnoszą się do osób kierujących pojazdami w stanie nietrzeźwości, a okoliczność ta w stosunku do skarżącego została bezdyskusyjnie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego.
Zdaniem Sądu, ma też rację organ administracyjny podnosząc, iż we wszystkich dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, w tym doręczonych wraz z wnioskiem o stwierdzenie nieważności, występuje tylko jeden adres T. J., tj. ul. D w M, a nadto jeśliby nawet podniesione przez T. J. okoliczności nie doręczenia mu skutecznie decyzji wystąpiły, to byłyby one ewentualnie podstawą do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd stwierdza także, iż podziela w pełni twierdzenia i argumenty Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawarte w zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej podkreślając przy tym, że z żadnych przepisów prawa nie wynika obowiązek doręczenia skarżącemu decyzji w sposób faktyczny – "bezpośrednio do rąk", ale jedynie zgodnie z obowiązującym prawem – na adres przez niego wskazany, a takie doręczenie decyzji, której stwierdzenia nieważności żąda skarżący - miało miejsce w niniejszej sprawie.
Sąd stwierdza, że skarżący formułując różnego rodzaju wnioski posługuje się pewnego rodzaju językiem prawniczym poprzez podawanie konkretnych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W rzeczywistości jednak nie formułuje żadnego zarzutu ściśle wymienionego w przytoczonym wyżej art. 156 § 1 k.p.a., który mógłby być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji. Praktycznie więc skarżący zarzuca "cokolwiek" w sobie wiadomym celu, przy czym Sąd zauważa, że do skarżącego nie trafiają żadne argumenty rzeczowo wskazywane przez organy administracyjne tak, jakby ich w ogóle nie czytał lub nie rozumiał. Zdaniem Sądu, nie sposób nie zauważyć, że skarżący w zasadzie te same zarzuty formułuje w każdym swoim piśmie tylko po to, aby angażować kolejne organy państwowe.
Tymczasem przedmiotowa sprawa jest oczywista o tyle, że głównym zadaniem organów państwowych jest dbanie o bezpieczeństwo swych obywateli, w tym o bezpieczeństwo na drogach. Interes obywateli jako interes społeczny w tym zakresie posiada absolutny prymat nad indywidualnym interesem kierowcy, który kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, choćby jego praca w charakterze kierowcy była jedynym źródłem utrzymania rodziny.
Sąd podkreśla, że stan faktyczny sprawy zakończonej decyzją, której stwierdzenia nieważności domaga się skarżący jest bezsporny - w dniu 25 lutego 2012 r. w N T. J. prowadził samochód marki [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości i nie wydał prawa jazdy, którego zagubienie zgłosił kilka miesięcy później. W dniu nagannego zachowania skarżącego, tj. w dniu 25 lutego 2012 r. obowiązywały przepisy, które nakazywały organom państwowym wydanie decyzji o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie. Takie przepisy obowiązywały także w dniu wydania tej decyzji.
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że skarżący ani nie wskazał, ani tym bardziej nie wykazał żadnego przepisu, który ograniczałby organy administracyjne w wydaniu decyzji takiej jak wydana w dniu [...] 2013 r. nr [...], a twierdzenia i zarzuty skarżącego mają postać jedynie luźnych dywagacji nie mających oparcia w przepisach prawa.
Sąd podkreśla, że w przypadku żądania stwierdzenia nieważności decyzji pozostającej w obrocie prawnym to na żądającym spoczywa obowiązek nie tylko wskazania, ale wykazania przyczyn, dla których składa taki wniosek. Nie jest więc rzeczą organów administracyjnych ich poszukiwanie poprzez domysły i przypuszczenia. Sąd podkreśla także, iż organy administracyjne nie mają obowiązku odpowiadać na wszystkie zarzuty skarżącego nie związane z przedmiotem postępowania, ale wyłącznie na takie, które mają lub mogą mieć znaczenie w postępowaniu.
Mając powyższe na względzie, Sąd stwierdza, iż skarga T. J. nie zawiera zarzutów mogących być uwzględnionymi. Sąd nadto podkreśla, iż nie dopatrzył się w przeprowadzonym postępowaniu naruszeń prawa mających znaczenie dla wyniku sprawy – ani prawa materialnego, ani procesowego mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, a zatem na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł – jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło