III SA/Kr 632/14

WyrokWSA w Krakowie2014-09-18

Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Dorota Dąbek, Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność za nałożenie kary pieniężnej w sytuacji, gdy brak cech legalizacyjnych na plombie tachografu wynika z wadliwie wykonanej usługi przez serwis tachografów, nawet jeśli usługa została wykonana w ramach gwarancji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nie poczyniły wystarczających ustaleń faktycznych w zakresie odpowiedzialności serwisu tachografów za wadliwe wykonanie usługi. Sąd wskazał, że wyjaśnienie tych okoliczności, zwłaszcza faktu bezpłatnego, gwarancyjnego ponownego plombowania tachografu, mogło mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i prawidłowej oceny winy przedsiębiorcy. Brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego stanowił naruszenie zasad postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Drogowego nałożył na K. O. karę pieniężną w wysokości 1000 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem z tachografem, który nie posiadał cech legalizacyjnych. K. O. twierdził, że odpowiedzialność za wadliwą plombę ponosi serwis tachografów, który wadliwie wykonał usługę, co potwierdził fakt ponownego, gwarancyjnego plombowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, uznając odpowiedzialność przedsiębiorcy. K. O. zaskarżył decyzję do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Drogowego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Drogowego decyzją z dnia [....] 2012 r. nr [.....] działając na podstawie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [....] z dnia [.....] 2012 r. nałożył na K. O. prowadzącego firmę usługowo-handlową "O." karę pieniężną w wysokości 1000zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że w trakcie kontroli drogowej w dniu 16 kwietnia 2012 r. w miejscowości R., na drodze krajowej został zatrzymany do kontroli samochód [.....] o nr rejestracyjnym [.....] wraz z naczepą nr rej [....] prowadzony przez P. K. Zespołem pojazdów wykonywano przewóz drogowy w imieniu przedsiębiorcy K. O. Stwierdzono, że plomba umieszczona w tachografie o nr [....] nie posiada cech legalizacyjnych. Wszczęto postępowanie administracyjne. K. O. – właściciel firmy stwierdził, że nie ponosi odpowiedzialności za powstałe naruszenie, gdyż to pracownicy specjalistycznej firmy zajmującej się sprawdzaniem i legalizacją tachografu są za to odpowiedzialni. Nadmienił, że od czasu ostatniego sprawdzania tachografu w dniu 26 września 2011 r. nie dokonywał napraw tachografu. Organ nie zgodził się z argumentacją strony, jakoby nie ponosiła odpowiedzialności za brak wymaganego sprawdzenia tachografu. Zgodnie z art. 13 rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym to pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Przepis art. 16 wskazanego rozporządzenia stanowi, że w razie uszkodzenia lub wadliwego działania urządzenia pracodawca zobowiązany jest do jego naprawy przez uprawnionego instalatora lub warsztat. Utrata lub brak cech legalizacyjnych na plombie znajdującej się w tachografie obliguje kierowców i przedsiębiorcę wykonującego transport do skierowania pojazdu do serwisu i nałożenia właściwych plomb z wymaganymi cechami legalizacyjnymi. Sprawdzenie i plombowanie tachografu wykonane po kontroli potwierdzają, że nie została uwzględniona reklamacja strony dotycząca odpowiedzialności serwisu za brak cech legalizacyjnych na plombie umieszczonej w tachografie. Od tej decyzji K. O. wniósł odwołanie, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 92 a ust. 1, 6 i 7 ustawy o transporcie drogowym, a także art. 13, art. 16 oraz art. 19 rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji lub napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym poprzez ich błędną interpretację i przyjęcie, że odwołujący jako przedsiębiorca naruszył obowiązki dotyczące sprawdzenia urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe samochodowym. Nadto zarzucił, że Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego błędnie ustalił stan faktyczny przyjmując, że odwołujący ponosi odpowiedzialność za naruszenie obowiązków pracodawcy w zakresie wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. Wskazał dodatkowo, że organ błędnie ustalił, że przedłożona faktura za sprawdzenie i plombowanie tachografu dotyczy sprawdzenia i plombowania wykonanego po kontroli, podczas gdy faktura ta jest z dnia 26 września 2011 r., w więc dotyczy usługi wykonanej kilka miesięcy przed kontrolą. Na tę okoliczność została wystawiona faktura VAT oraz udzielono gwarancji. Ani odwołujący ani kierowca zatrudniony w firmie nie mieli świadomości, że tachometr nie posiada cech legalizacyjnych. Jednocześnie po dokonanej kontroli w dniu 16 kwietnia 2012 r. kierowca prowadzący pojazd [....] o nr rejestracyjnym [....] udał się do "A." S.A. celem usunięcia usterki na tachografie. Pracownicy w ramach gwarancji dokonali ponownego sprawdzenia i plombowania tachografu. Ze wskazanej powyżej usługi nie została wystawiona faktura VAT o czym mylnie stwierdza w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Drogowego. W związku z tym nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, że wystawiona faktura po sprawdzeniu i plombowaniu tachografu wykonana po kontroli potwierdza, że nie została uwzględniona reklamacja dotycząca odpowiedzialności serwisu za brak cech legalizacyjnych na plombie umieszczonej w tachografie. Wręcz przeciwnie, dokonana po kontroli w dniu 16 kwietnia 2012 r. naprawa plomb tachografu wskazuje jednoznacznie, że to autoryzowany serwis [....] ponosi odpowiedzialność za brak cech legalizacyjnych tachografu. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 28 stycznia 2014 r. nr [....] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję I instancji. W uzasadnieniu organ zacytował treść art. 92 a ust. 1, art. 92 a ust. 2, art. 92 a ust. 6 i art. 92 c ust. 1 oraz art. 4 pkt 22 ustawy o transporcie drogowym. Podniósł ponadto, że konsekwencją powyższych przepisów jest: Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, która sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji karą pieniężną w wysokości 1 000 złotych. Stosownie do treści rozdziału VI ust. 3 lit. a załącznika I rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, okresowe badania urządzeń zamontowanych w pojazdach są przeprowadzane co dwa lata, przy czym mogą być przeprowadzane przy okazji okresowego badania technicznego. Badania te obejmują: sprawdzenie, czy przyrząd funkcjonuje prawidłowo, sprawdzenie, czy przyrząd opatrzony jest znakiem homologacji typu, sprawdzenie, czy zamocowana jest tabliczka pomiarowa, sprawdzenie, czy plomby na przyrządzie i na innych częściach instalacji są w stanie nienaruszonym, wyznaczenie faktycznego obwodu tocznego kół. Zgodnie z załącznikiem nr I roz. V pkt 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, następujące części są plombowane: a) tabliczka pomiarowa, jeżeli nie jest przymocowana w taki sposób, że nie można jej usunąć bez uszkodzenia wykonanych na niej oznaczeń; b) oba zakończenia połączenia między przyrządem kontrolnym i pojazdem; c) sam adapter oraz punkt jego włączenia w tor połączenia; d) mechanizm przełączający w pojazdach o więcej niż dwóch przełożeniach mostu; e) połączenia łączące adapter i mechanizm przełączający z resztą urządzenia; f) wymagane osłony, zgodnie z rozdziałem III lit. a) ppkt 7.2. W niektórych przypadkach homologacja typu może wymagać dodatkowego plombowania i wówczas homologacja typu musi określać, w których miejscach te plomby mają być nakładane. Organ II instancji stwierdziłł, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza fakt wykonywania przewozu pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które utraciło cechę legalizacyjną. Uznał, że z okazanej przez stronę kopii faktury VAT z dnia 26 września 2011 r. wynika, iż w przedsiębiorstwie "A" S.A. wykonało sprawdzenia oraz plombowania tachografu zamontowanego w pojeździe marki [....] o nr rej. [....]. Natomiast organ odwoławczy nie podzielił argumentacji strony jakoby tachograf nie został odpowiednio zaplombowany przez serwisantów. Stwierdził, że bezspornym jest fakt żę urządzenie rejestrujące zainstalowane w skontrolowanym pojeździe nie posiadało wymaganych cech legalizacyjnych, przez co powinno zostać poddane badaniu kontrolnemu ztem skoro tego nie zrobiono doszło do naruszenia Ip. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym..Z uwagi na powyższe zasadnym było nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 1000 złotych z tytułu naruszenia Ip. 6. l .4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, a odpowiedzialność przedsiębiorstwa za naruszenia przepisów transportowych wynika wprost z przepisów unijnych. Organ odwoławczy natomiast nie odniósł się do argumentacji odwołania, że dokonano bezpłatnej naprawy gwarancyjnej sprawdzenia i zaplombowania tachografu i wersji skarżącego, że winę za nieprawidłową plombę ponosi wyłącznie serwisant urządzania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. O. wniósł o uchylenia zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i umorzenia postępowania. Decyzji tej zarzucił naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 92 a ust. 1, 6, 7 oraz art. 92 c ust. 1 ustawy z dn. 6 września 2001 roku o transporcie drogowym a także art. 13, art. 16 oraz art. 19 Rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 roku w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, § 7 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji lub napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, poprzez ich błędną interpretację i przyjęcie, że jako przedsiębiorca skarżący naruszył obowiązki dotyczące sprawdzenia urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe samochodowym. Ponadto zarzucił, że Główny Inspektor Transportu Drogowego (a wcześniej Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego) błędnie ustalił stan faktyczny przyjmując, iż skarżący ponosi odpowiedzialność za naruszenie obowiązków pracodawcy w zakresie wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w dniu 26 września 2011 r. przedmiotowy samochód marki [....] o nr rejestracyjnym [....] został poddany sprawdzeniu i plombowaniu tachografu przez "A" S.A. Za usługę została wystawiona faktura VAT. Główny Inspektor Transportu Drogowego potwierdza, że usługa taka faktycznie została wykonana. W związku z powyższym zdaniem skarżącego, a wbrew stanowisku Głównego Inspektora Transportu Drogowego skarżący dopełnił wszelkich obowiązków, które spoczywają na nim jako przedsiębiorcy w zakresie wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące. Nie naruszył treści art. 92 a ust. 1, 6 oraz 7 ustawy o transporcie drogowym. Organ w ogóle nie zauważać podnoszonego dotychczas argumentu, że ponowne plombowanie tachografu i usunięcie dostrzeżonej w czasie kontroli usterki zostało dokonane przez "A" S.A. w ramach udzielonej gwarancji, na skutek niezwłocznej interwencji kierowcy pojazdu. Usunięcie usterki z tachografu w ramach gwarancji potwierdza, że usterka powstała na skutek nieprawidłowego wykonania usługi przez "A" S.A. a zatem bez jakiejkolwiek winy ze strony skarżącego. Skarżący, jako przedsiębiorca, wykonując swoje obowiązki mógł, zatem i zobowiązany był wyłącznie do przeprowadzenia kontroli w danym czasie. Przedsiębiorca nie może natomiast odpowiadać, za jakość usługi w postaci kontroli i plombowania tachografu, która wykonywana jest przez niezależny i profesjonalny podmiot. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej p.p.s.a.). Odnosząc powyższe kryteria do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że przedstawiony stan faktyczny i zgromadzony materiał dowodowy przez organ odwoławczy nie poddają się kontroli sądu w zakresie prawidłowości wnioskowania organu i trafności decyzji w przedmiocie naruszeni przez K. O. przepisów o transporcie drogowym. Skarżący w odwołaniu jak i w skardze kwestionuje stanowisko organów odnośnie winy za stanu plomby (cechy legalizacyjnej), umieszczonej w szufladzie tachografu. Skarżący twierdzi, i nie jest to kwestionowane, że ostatniego sprawdzenia tachografu dokonał w odpowiednim licencjonowanym zakładzie w dniu 26 września 2011 r. Za brak stosownych cech legalizacyjnych na plombie K. O. obciąża zakład sprawdzający tachograf. Sugerując więc zaniedbania i nieprawidłowe wykonanie usługi kontroli tachografu przez autoryzowany serwis "A" S.A. Mimo tych twierdzeń skarżącego organ odwoławczy nie poczynił żadnych ustaleń w tym kierunku, a powinien to zrobić szczególnie, że skarżący wskazał, iż usługę ponownego gwarancyjnego sprawdzenia i plombowania tachografu serwisant "A" S.A. wykonał bezpłatnie w ramach udzielonej gwarancji. Zdaniem skarżącego takie właśnie wykonanie bezpłatnie sprawdzenia i plombowania tachografu było przyznaniem się serwisanta do nieprawidłowego wykonania wcześniejszej usługi. Wersji tej organ nie rozważał i do niej się nie odniósł. Zdaniem Sądu wyjaśnienie tych okoliczności może mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W przypadku serwisowania pojazdu w autoryzowanym warsztacie, zdaniem Sądu w zasadzie zwalnia klienta z obowiązku oglądania czy każda część usługi została prawidłowo wykonana, szczególnie jeżeli usługa jest trudna do oceny, czy też utrudniony jest dostęp do serwisowanej części. Ponadto Sąd zwraca uwagę, że zdjęcia tachografu znajdujące się w aktach sprawy, a stanowiące materiał dowodowy nie obrazują jak powinna wyglądać plomba posiadająca cechy legalizacji, a jak wyglądała w trakcie przeprowadzonej kontroli. Organ prowadzący postępowanie powinien stwierdzić czy cecha legalizacyjna na plombie jest oczywiście widoczna dla użytkownika pojazdu czy też wymaga stwierdzenia prawidłowości przez szczegółowy ogląd plomby. Sąd stwierdza, że na podstawie zgromadzonych dowodów nie jest w stanie uzyskać niezbędnych informacji na temat tego, jak wyglądały cechy legalizacyjne plomby , oraz czy plomba znajduje się w miejscu widoczny i łatwo dostępnym. Dołączone do akt zdjęcia nie wyjaśniają tych okoliczności. Sąd orzekając musi posiadać wiedzę w tym zakresie, aby dokonać prawidłowej kontroli postępowania organów w zakresie ustaleń faktycznych i oceny dowodów. Wskazane wyżej braki postępowania organ administracyjny uzupełni i wyda stosowną decyzję. Opisane powyżej braki postępowania uzasadniały uchylenie decyzji organu II instancji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zródłem powstania tych naruszeń było uchybienie, określonej w art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy. Dopiero tak zgromadzony materiał dowodowy może być przedmiotem oceny zgodnej z wyrażoną w art. 80 K.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Mimo, że organom administracji publicznej służy prawo swobodnej oceny dowodów, podkreślić należy, że aby swoboda w ocenie dowodów nie przerodziła się w ocenę dowolną, podejmowane decyzje muszą być należycie uzasadnione w oparciu o przepisy prawa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 135 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło