III SA/Kr 633/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel sprawozdawca Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r sprawy ze skargi J. R., J. S., J. J. i M. A., na uchwałę Rady Miasta z dnia 21 maja 2003 r , Nr : [...] w przedmiocie utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta I. stwierdza nieważność § 9 ust.l załącznika do zaskarżonej uchwały , II. stwierdza , że powyższy przepis nie może być stosowany , III. zasądza od Gminy [...] na rzecz skarżącego J. R. zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie [...] ( [...] ) złotych Zaskarżona uchwała Rady Miasta [...] z dnia 21 maja 2003 r., nr [...] w przedmiocie utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta [...] podjęta została z powołaniem się na art.18 ust.1 i art.40 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym oraz na art.4 pkt 1-5 i art.6 ust.2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.nr 132, poz.622 ze zm.) Skarżący domagają się stwierdzenia przez Sąd nieważności § 9 ust.1 załącznika do uchwały [Obowiązek utrzymania czystości na terenach niezabudowanych działek ciąży na ich właścicielach.], jako wydanego z przekroczeniem ustawowego upoważnienia. Uzasadniając swe żądanie Skarżący stwierdzają: Rady gmin zostały upoważnione jedynie do ustalania szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczących uprzątania błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń w części nieruchomości służących do użytku publicznego Tymczasem niezabudowane działki będące własnością prywatną nie mogą żaden sposób być uznane za nieruchomości służące do użytki publicznego. Również art.6 ustawy nie zawiera delegacji dla rady gminy do stanowienia o obowiązkach właścicieli niezabudowanych działek. ...z art.3 ust.2 pkt 3 ustawy wynika, że obowiązek utrzymania czystości na terenach niezabudowanych działek ciąży na gminach, a nie na właścicielach tych działek. Odpowiadając na skargę Gmina wniosła o jej oddalenie. Gmina nie kwestionuje twierdzenia Skarżących, że ich działka nie może być zaliczona do terenów przeznaczonych dla użytku publicznego. W ocenie Gmina Miasta [...] ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ogranicza obowiązki Gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku do terenów, które są własnością gminy, a za pozostałe działki w całości odpowiadają właściciele tych działek. Ponadto w odpowiedzi stwierdzono: Uchwała oprócz części normatywnych ustalających reguły zachowania i obowiązki, zawiera powtórzenie pewnych oczywistych obowiązków, które wynikają wprost z mocy przepisów prawa. Regulamin jako integralna część uchwały, powinien oprócz przepisów o charakterze normatywnym zawierać również zapisy powtarzające nakazy i zakazy określone w ustawie.. Adresat normy zachowania powinien bowiem wiedzieć jak ma się zachować i z tego względu niezasadne jest odesłanie go bezpośrednio do ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje : Sąd uwzględnił skargę, ale z nieco innych powodów niż wskazane w skardze. Zaskarżony § 9 ust.1 załącznika, zatytułowanego: Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta [...] , jest przepisem który niczego nie wnosi do porządku prawnego, a ewentualnie wprowadza w błąd jego czytelnika. § 9 ust.1 stanowi: Obowiązek utrzymania czystości na terenach niezabudowanych działek ciąży na ich właścicielach. Nie ma żadnego powodu prawnego, do wyodrębniania właścicieli działek na terenach niezabudowanych. Zarówno ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jak i §§ 1 i 8 Regulaminu posługują się jednolitym pojęcie "właściciel działki" co jest zgodne zarówno z Konstytucją RP, jak i kodeksem cywilnym. Skoro ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wyodrębnia właścicieli działek na terenach niezabudowanych jako osobnej grupy adresatów, więc ich obowiązki muszą być kształtowane identycznie jak obowiązki właścicieli pozostałych działek w mieści stosownie do konstytucyjnej zasady równości : Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. (art.32 ust.2 Konstytucji RP). Powyższe ustalenie powoduje, że przepis ten wprowadza w błąd jakoby stanowił coś nowego, gdy tymczasem ogranicza się on do osobnego przypisania tej grupie podmiotów obowiązków, jakie określone są w innych przepisach zaskarżonej uchwały. Zastosowana została więc technika legislacyjna sprzeczna z wyraźnymi zakazami zapisanymi w § 143 w zw. z § 23 oraz z §§ 149 – 153 Zasad techniki prawodawczej, stanowiących załącznik do rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r (Dz.U.nr 100, poz.908). Regulacja powinna być precyzyjna. Tymczasem najpierw § 5 ust.1 Regulaminu zwalnia właścicieli niezabudowanych działek do czasu rozpoczęcia budowy, aby następnie § 9 ust.1 Regulaminu nakładał na tą sama grupę nieograniczony obowiązek utrzymania czystości. Tak powstała sprzeczność jest sprzeczna z elementarnymi zasadami tworzenia prawa, a w szczególności z § 153 Zasad techniki prawodawczej. Sąd odrzuca więc twierdzenia Gminy, zawarte w odpowiedzi na skargę, jakoby uchwała rady gminy mogła być mieszanką przepisów, powtórzeń, pouczeń, wyjaśnień itp. Świadczy to o zupełniej nieznajomości obowiązującego prawa i dobrej tradycji sztuki prawniczej. Zaskarżony regulamin jest aktem wykonawczym do art.4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W szczególności§ 9 ust.1 regulaminu powinien pozostawać w zgodzie z art.4 pkt 1 lit.b ustawy. Skoro jednak sama Gmina przyznała w odpowiedzi na skargę, że działka Skarżących nie służy do użytku publicznego, więc należało się zgodzić z zarzutem skargi, iż cyt.§ 9 ust.1 regulaminu przekracza granice kompetencji przyznanych Radzie Miasta [...] przez art.4 pkt 1 lit.b ustawy. Sąd nie podziela poglądu skargi, że powodem wadliwości § 9 ust.1 regulaminu jest sprzeczność z art.3 ust.2 pkt 3 ustawy. Zdaniem Skarżących z tego przepisu ustawy wynika, że obowiązek utrzymania czystości na terenach niezabudowanych działek ciąży na gminach, a nie na właścicielach tych działek. Ustawa nie posługuje się kryterium terenu niezabudowanego. Lektura art.3...6 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach prowadzi do wniosku, że obowiązki zostały podzielone między właścicieli działek (w tym – działek będących własnością gminy) i zarządców dróg, a obowiązek zagwarantowania czystości i porządku spada na gminę. Sad stwierdził że § 9 ust.1 załącznika do zaskarżonej uchwały został wydany z naruszeniem art.32 ust.1 Konstytucji RP, § 143 w zw. z § 23, art.4 pkt 1 lit.b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.nr 132, poz.622 ze zm.) oraz z §§ 149 – 153 Zasad techniki prawodawczej, stanowiących załącznik do rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r (Dz.U.nr 100, poz.908). Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art.147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270). O kosztach orzeczono na podstawie art.200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.