III SA/Kr 639/13
PostanowienieWSA w Krakowie2014-03-21
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej choroby zawodowej, w której skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych, sąd powinien ustanowić dla niego profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże on brak środków na jego wynagrodzenie?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych, ponieważ skarżący był z nich zwolniony z mocy ustawy w sprawach dotyczących chorób zawodowych. Jednocześnie, sąd ustanowił dla skarżącego adwokata, uznając, że jego sytuacja materialna, pomimo posiadania mieszkania, nie pozwala na samodzielne pokrycie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie dotyczącej choroby zawodowej. Wskazał na swoje niskie dochody, wspólne gospodarstwo domowe z żoną, posiadanie mieszkania o powierzchni 33 m2 oraz ponoszone stałe wydatki, które uniemożliwiają mu pokrycie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego, zwłaszcza w kontekście ewentualnej skargi kasacyjnej. Organ zaskarżonej decyzji to Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny.Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 9 kwietnia 2013 r. nr [....] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata.
Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną .
Określając majątek swój i małżonki uwidocznił, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 33 m2. Nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący oszacował łącznie na kwotę 2928,08 zł wyjaśniając że składa się na to 1968 zł jego emerytury i 960 zł emerytury żony.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że nie stać go na prawnika z wyboru celem wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku jaki zapadł w sprawie. Wyjaśnił, że "do ręki" ZUS wypłaca małżonkom łącznie 2457,23 zł. Z tego na opłacenie mieszkania przeznaczają 500 zł, na leki 200-300 zł, na telefon 40 zł. Z reszty zapewniają sobie utrzymanie bieżące. Nie mają szans na poczynienie oszczędności.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sprawę opatrzono symbolem "6200" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa dotycząca choroby zawodowej. Skoro zaś skarżący korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. c) ppsa, to w stosunku do jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należało orzec jak w punkcie pierwszym sentencji działając na podstawie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa.
Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa).
Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że wnioskodawca złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swoją sytuację. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny jego aktualnych możliwości. Te nie rysują się specjalnie. Po opłaceniu wykazanych stałych obciążeń związanych z utrzymaniem mieszkania i wykupieniem lekarstw małżonkom pozostaje do rozporządzenia kwota około 1600 zł. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki na takim poziomie wystarczają co najwyżej na opędzenie podstawowych potrzeb bytowych. Skarżący akcentuje to zresztą. Okoliczność, że do małżonków należy wykazane mieszkanie nie zmienia tego spojrzenia. Chociaż bowiem potencjalnie posiada ono określoną wartość sprzedażną lub podkładową to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącego rozporządzeń tego rodzaju albowiem godziłby one w podstawy egzystencji małżonków.
Uwzględniając to wszystko, udzielono więc skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. i.
Z przytoczonych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło