III SA/Kr 652/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odstąpienia od żądania zwrotu nienależnie pobranych świadczeń postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną zakreślił rubrykę 6. Opisując swój majątek zadeklarował jedynie mieszkanie o pow. 43,86 m2. Nie posiada zasobów ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacował na 700 zł z prac dorywczych. Uzasadniając swoje starania podał, że jest obecnie zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Powiada, że nie korzysta z pomocy społecznej. Podnosi, że ewentualną emeryturę otrzyma dopiero w październiku br., gdy ukończy 66 lat. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki podał, że miesięczne koszty mieszkaniowe to 286,78 zł, energii elektrycznej 162,22 zł, za telefon 55 zł, na lekarstwa 60 zł. Zaznaczył, że do kosztów mieszkaniowych dopłaca mu Gmina 215,50 zł. Z urzędu stwierdza się, że w aktach sprawy zalegają przesłane przez skarżącego zaświadczenie o z GUP o zarejestrowaniu rzeczonego jako oosby bezrobotnej bez prawa do zasiłku (k. 21) oraz zaświadczenie z MOPS, że nie korzysta z pomocy społecznej (k. 22). Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sprawę opatrzono symbolem "6320" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako sprawa zakresu pomocy społecznej. Skoro zaś skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) ppsa - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – to rozpoznanie w tym zakresie wniosku jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Zbędność rozpoznania wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny aktualnej sytuacji skarżącego i jego możliwości płatniczych. Skarżący nie należy do osób zamożnych. Poza wykazanym mieszkaniem nie posiada innego majątku. Z zasad doświadczenia życiowego wynika zaś, że środki jakie ma do dyspozycji, wystarczają z trudem po uiszczeniu wykazanych, miesięcznych obciążeń na opędzenie podstawowych potrzeb bytowych. Okoliczność, że wykazane mieszkanie posiada potencjalnie określoną wartość sprzedażną lub podkładową pozostaje bez wpływu na ocenę realnych możliwość płatniczych skarżącego. Jego zbycie lub obciążenie godziłoby bowiem w podstawę egzystencji strony. Poza tym przy wykazanym źródle i wysokości dochodu skarżący przy prawdopodobieństwie graniczącym z pewnością nie posiada wymaganej przez banki zdolności do terminowego regulowania zobowiązań tzw. zdolności kredytowej. Uwzględniając to wszystko udzielono więc skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. Z przytoczonych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.