III SA/Kr 655/12

WyrokWSA w Krakowie2013-03-14

Skład orzekający: Barbara Pasternak, Krystyna Kutzner, Tadeusz Wołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który zawarł umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego z młodocianym pracownikiem, może ubiegać się o dofinansowanie kosztów kształcenia, jeśli osoba prowadząca praktyczną naukę zawodu posiada tytuł mistrza w zawodzie pokrewnym, a nie w zawodzie, którego dotyczy kształcenie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy administracji nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego w zakresie kwalifikacji osoby prowadzącej praktyczną naukę zawodu. Błędnie zinterpretowano pojęcie "zawodu wchodzącego w zakres zawodu", ograniczając się do stwierdzenia różnic między zawodami, zamiast analizy zakresu umiejętności i kompetencji. Ponadto, organy nie rozważyły wystarczająco kwestii przygotowania pedagogicznego instruktora.
Stan faktyczny
Skarżący J. C. ubiegał się o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika A. W. w zawodzie murarza. Organy administracji odmówiły dofinansowania, uznając, że osoba prowadząca praktyczną naukę zawodu, Ł. M., nie posiadała wymaganych kwalifikacji, tj. tytułu mistrza w zawodzie murarza ani w zawodzie wchodzącym w jego zakres. Ł. M. posiadał tytuł mistrza w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie. Decyzje organów obu instancji zostały zaskarżone do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Tadeusz Wołek Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. C. kwotę 457,00 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2012r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 70b ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 ze zm.) - po rozpatrzeniu wniosku J. C. - odmówił dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika A. W. W uzasadnieniu Wójt wskazał, że 20 grudnia 2011 r. wpłynął wniosek J. C. o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika A. W. Na podstawie złożonego wniosku oraz załączonych dokumentów organ stwierdził, że J. C. zawarł w dniu 15 marca 2009r. z młodocianym pracownikiem A. W. umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, której przedmiotem była nauka zawodu murarz. W dniu 20 września 2011 r. uczeń ten złożył z wynikiem pozytywnym egzamin czeladniczy, co potwierdzone zostało zaświadczeniem nr [...] z dnia 18 listopada 2011 r. wydanym przez Izbę Rzemieślniczą oraz Małej i Średniej Przedsiębiorczości. Organ wskazał, że przygotowanie zawodowe młodocianego w przedmiocie nauki zawodu "murarz" odbywało się pod nadzorem zatrudnionego u pracodawcy Ł. M., posiadającego dyplom mistrza w zawodzie "technolog robót wykończeniowych w budownictwie" oraz świadectwo ukończenia kursu pedagogicznego. W ocenie organu l instancji, kwalifikacje, które posiada Ł. M., nie spełniają warunków określonych w przepisach prawa obowiązujących zarówno w dniu zawarcia umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, jak i w dniu wydania decyzji. Organ l instancji podniósł, że w myśl § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010r. w sprawie praktycznej nauki zawodu, zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą prowadzić pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy (instruktorzy praktycznej nauki zawodu). Z kolei zgodnie z ust. 4 powyższego przepisu instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać. Organ podniósł, iż Ł. M. nie posiada tytułu mistrza w zawodzie murarz. Posiadany przez niego tytuł mistrzowski nie jest, zdaniem organu l instancji, tytułem mistrzowskim w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu. Wniosek taki organ l instancji wysnuł na podstawie analizy porównawczej programowych kształcenia w zawodach murarz oraz technolog robót wykończeniowych w budownictwie, określonych w załącznikach nr 4 i nr 10 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: dekarz, monter budownictwa wodnego, monter systemów rurociągowych, murarz, technik budownictwa, technik budownictwa wodnego, technik geodeta, technik geofizyk, technik urządzeń sanitarnych, technolog robót wykończeniowych w budownictwie i wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych (Dz. U. nr 141, poz. 826). Wójt wskazał, że zawody te mają wprawdzie wiele wspólnych elementów, jednakże występują istotne umiejętności zawodowe, które są charakterystyczne dla zawodu technolog robót wykończeniowych w budownictwie, ale nie są przedmiotem kształcenia w zawodzie murarz. Wobec powyższego organ l instancji uznał, że wprawdzie kształcenie młodocianego w zawodzie murarz zakończyło się zdaniem przez niego egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe, lecz Ł. M. nie posiada wymaganych przepisami prawa odpowiednich kwalifikacji instruktora praktycznej nauki zawodu w zawodzie murarz. Organ wskazał jednocześnie, iż Ł. M. nie posiadał również wymaganych przepisami prawa odpowiednich kwalifikacji instruktora praktycznej nauki zawodu w zawodzie murarz, określonych w przepisach prawa obowiązujących w dniu zawarcia umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianego pracownika A. W., tj. w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. nr 113, poz. 988 ze zm.), które regulowały tą kwestię w taki sam sposób. Dlatego też organ l instancji uznał, że nie został spełniony warunek przyznania wnioskowanego dofinansowania, określony w art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Od powyższej decyzji J. C. wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie art. 70b ust. 1 ustawy o systemie oświaty poprzez uznanie, że pomimo posiadania odpowiednich kwalifikacji przez osobę szkolącą młodocianego pracownika oraz zakończenia nauki przez młodocianego pracownika i zdania egzaminu, odmówił dofinansowania kosztów kształcenia. Nadto skarżący zarzucił błędne porównanie zawodów murarz oraz technolog robót wykończeniowych w budownictwie, w wyniku czego stwierdzono, że zawody te nie są pokrewne, pomimo że prawidłowa wykładnia zakresu prac oraz opisów zawodów na podstawie opracowania przez resort pracy opisów zawodów wskazują, że zawody te są pokrewne oraz mają wspólne elementy, a osoba posiadająca tytuł mistrza technologii robót wykończeniowych w budownictwie ma znacznie szerszy zakres uprawnień niż murarz, który to zawód zawiera się w technologii robót wykończeniowych w budownictwie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 19 marca 2012r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 70b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium podkreśliło, że jedyną z przesłanek warunkujących otrzymanie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, o którym mowa w art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty, jest posiadanie przez osobę prowadzącą kształcenie kwalifikacji wymaganych do prowadzenia danego przygotowania zawodowego, określonych w odrębnych przepisach. Natomiast przepis § 10 ust. 2 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010r. w sprawie praktycznej nauki zawodu przewidział możliwość realizacji zajęć praktycznych u pracodawców przez wyznaczonych przez nich pracowników -"instruktorów praktycznej nauki zawodu". Warunkiem prowadzenia przez ww. osoby zajęć jest m.in. posiadanie przez nich co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać. Kolegium stwierdziło, że J. C. zawarł z młodocianym pracownikiem A. W. umowę o pracę w celu przygotowania do zawodu murarza. Zajęcia praktyczne nauki tego zawodu prowadził Ł. M., który nie legitymował i nie legitymuje się tytułem mistrza ww. zawodu. Posiada on natomiast tytuł mistrzowski technologa robót wykończeniowych w budownictwie, który nie jest, zdaniem Kolegium, tytułem mistrza w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego nauczał, tj. w zakresie zawodu murarz. Kolegium wyjaśniło, że, mimo wielu wspólnych elementów, zawody te różnią się od siebie, na co wskazują załączniki nr 4 i nr 10 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: dekarz, monter budownictwa wodnego, monter systemów rurociągowych, murarz, technik budownictwa, technik budownictwa wodnego, technik geodeta, technik geofizyk, technik urządzeń sanitarnych, technolog robót wykończeniowych w budownictwie i wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych. Kolegium uznało, że zawarta w rozporządzeniu klasyfikacja przewiduje odpowiednie dla danego zawodu zadania i kwalifikacje zdobyte w wyniku określonego kształcenia czy praktyki, które w przypadku zawodu murarza i technologa robót wykończeniowych w budownictwie nie są tożsame. Ponadto, zdaniem Kolegium, już samo dokonanie podziału na różne zawody (dekarz, monter budownictwa wodnego, monter systemów rurociągowych, murarz, technik budownictwa, technik budownictwa wodnego, technik geodeta, technik geofizyk, technik urządzeń sanitarnych, technolog robót wykończeniowych w budownictwie i wiertacz odwiertów eksploatacyjnych i geofizycznych) oraz określenie ich specyfiki w zakresie wykonywania czy kształcenia, nie pozwala na potraktowanie ich jako zawodów pokrewnych. Zatem brak jest podstaw do uznania tytułu mistrza w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie za zawód wchodzący w zakres zawodu murarz. Skoro zaś Ł. M. nie posiadał wymaganych prawem kwalifikacji w zawodzie murarz, ani też w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu murarz, którego nauczał, to nie została spełniona przesłanka z art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty - posiadania kwalifikacji wymaganych do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określonych w odrębnych przepisach, co wyklucza możliwość przyznania stronie przedmiotowego dofinansowania. Skargę na decyzję SKO wniósł J. C., który zarzucił naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 kpa poprzez nieprzeprowadzenie przez Kolegium dowodu z zawnioskowanych w odwołaniu dokumentów, mających na celu wykazanie , że zawody murarz oraz technolog robót wykończeniowych są podobne, a zawód murarza zawiera się w zawodzie technologa robót wykończeniowych; 2) art. 70b § 1 ustawy o systemie oświaty w związku z § 10 ust. 2 pkt 2 i 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010r. w sprawie praktycznej nauki zawodu poprzez odmowę dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika A. W., pomimo zrealizowania wszystkich przesłanek wynikających z powołanego przepisu. Skarżący domagał się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153,. poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 ustawy następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit.c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Badając zaskarżoną decyzję z uwzględnieniem powyższych reguł, sąd uznał, że skarga zasługują na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przepis art. 70b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 ze zm.), dalej ustawa przewidywał, że pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli : 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach, 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin zgodnie z odrębnymi przepisami. Aktami wykonawczymi do ustawy o systemie oświaty i wychowania mającymi zastosowanie w sprawie, regulującymi w sposób szczegółowy warunki przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika były: rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz.U. z 2010r. Nr 244, poz. 1626), oraz Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach: dekarz, (...), murarz, (....), technolog robót wykończeniowych w budownictwie , (....), (Dz.U. z 2011r. Nr 141, poz. 826). Zgodnie z przepisem § 10 ust. 1 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, zajęcia praktyczne prowadzą nauczyciele. Ust. 2 tego przepisu stanowi, że zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą także prowadzić : 1) pracownicy, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi stanowi podstawowe zajęcie i jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin przewidzianych dla nauczycieli, 2) pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym, niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy - zwani dalej "instruktorami praktycznej nauki zawodu". Z dalszej treści § 10 - ust. 3, 4 i 5 wynika, że ustawodawca zróżnicował wymogi w zakresie kompetencji pedagogicznych i zawodowych osób prowadzących zajęcia praktyczne w zależności od tego, czy praktyczną naukę zawodu prowadzi osoba wymieniona w §10 ust. 2 pkt. 1, czy też osoba wymieniona w § 10 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia. Przepis § 10 ust. 2 dotyczy instruktorów praktycznej nauki zawodu, dla których praca dydaktyczna nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w wymiarze określonym w tym przepisie. W tym wypadku rozróżniono dwie sytuacje wymienione w ust. 4 i ust. 5 § 10. Po pierwsze : zajęcia praktyczne może prowadzić instruktor praktycznej nauki zawodu posiadający co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będzie nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będzie nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli lub ukończony kurs pedagogiczny, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu.-,§ 10 ust.4. Ustęp 5 § 10 dotyczy natomiast wymagań dla instruktorów praktycznej nauki zawodu, nie mających tytułu mistrza w zawodzie. Do stanu faktycznego sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją odnosi się więc treść regulacji przewidzianej w § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu. Treść owej regulacji wskazuje na konieczność kumulatywnego spełnienia przez osobę, o której mowa w art. 70b ust. 1 pkt. 1 ustawy, warunków w zakresie przygotowania zawodowego i pedagogicznego, aby pracodawcy przysługiwało dofinansowanie kosztów kształcenia. Oczywiście muszą przy tym zostać spełnione warunki określone w art. 70b ust. 1 pkt. 2 ustawy, tj. ukończenie przez młodocianego pracownika nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy i zdanie egzaminu. Wszystkie powyższe okoliczności winny być potwierdzone dokumentami, o których mowa w ust. 7 art. 70b ustawy. Zgodnie z wyrażoną w art. 7 kpa naczelną zasadą postępowania - zasadą prawdy obiektywnej, w toku postępowania organy administracji publicznej mają obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Realizację tej zasady zapewnić mają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe, l tak stosownie do treści art. 77 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu tego materiału ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona - art. 80 kpa. Z ustanowionej w Konstytucji RP i wyrażonej w art. 15 kpa zasady dwuinstancyjności wynika, że sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, co oznacza, że tak organ l instancji, jak i organ II instancji mają obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Wydana w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej decyzja oraz jej uzasadnienie winny spełniać wymogi określone w art. 107 kpa. Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem powyższych przepisów postępowania. Rozpoznając sprawę na skutek odwołania wniesionego przez skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze ograniczyło się do obszernego opisania stanu faktycznego i przedstawienia treści przepisów prawa konkludując, że decyzja organu l instancji jest prawidłowa. Analiza tak istotnej przesłanki przyznania dofinansowania kosztów kształcenia, o jakiej mowa w § 10 ust. 4 rozporządzenia, t.j. posiadanie tytułu mistrza w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego nauczał pracownik skarżącego Ł. M., sprowadzona została do stwierdzenia, że zawód murarza i technologa robót wykończeniowych w budownictwie posiadają "wiele wspólnych elementów" a kwalifikacje w przypadku tych zawodów nie są tożsame. Nadto zdaniem Kolegium już samo dokonanie podziału na różne zawody , oraz określenie ich specyfiki w zakresie ich wykonywania i kształcenia nie pozwala na potraktowanie ich jako zawody pokrewne. Takie uzasadnienie zaskarżonej decyzji, które jest uzewnętrznieniem toku rozumowania organu, nie pozwala na uznanie, że organ rozpoznał i rozstrzygnął sprawę z uwzględnieniem zasad wynikających z przepisów postępowania. Przede wszystkim błędne jest stanowisko organu, że o braku możliwości uznania spełnienia warunku posiadania przez instruktora zawodu "wchodzącego w zakres zawodu", którego instruktor ma nauczać przesądzać ma - jak to uznał organ - "już samo dokonanie podziału na różne zawody". Argument ten stoi w całkowitej sprzeczności z celem regulacji przewidzianej w tym przepisie. Skoro bowiem ustawodawca przewidział możliwość prowadzenia zajęć praktycznej nauki zawodu także przez inne osoby aniżeli posiadające tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, to oczywiste jest, że rozszerzył krąg osób mogących prowadzić praktyczne zajęcia na osoby posiadające tytuł mistrza w innych zawodach, byleby "wchodziły one w zakres" zawodu, którego będą nauczać. Argument więc organu dotyczący podziału na różne zawody, mający świadczyć o niespełnieniu warunku "wchodzenia w zakres" zawodu, którego instruktor ma nauczać jest całkowicie nieuzasadniony. Chybiony jest także ogólnikowy argument organu polegający na twierdzeniu, iż zawody murarza i technologa robót wykończeniowych w budownictwie różnią się od siebie mimo wielu wspólnych elementów. Wszak gdyby nie zachodziły między nimi różnice, nie byłyby one dwoma różnymi zawodami. Błąd organu polegał niewątpliwie na tym, że pomimo powołania się na treść załączników nr 4 i 10 rozporządzenia Ministra Edukacji narodowej z dnia 15 czerwca 2011 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach (.....), dotyczących zawodów murarza i technologa robót wykończeniowych w budownictwie, nie dokonał organ żadnej analizy treści tych załączników. Organ powinien był wyjaśnić i ustalić, czym zajmuje się murarz a czym technolog robót wykończeniowych w budownictwie, porównać, na czym polega ich praca, jakie są obowiązki osób wykonujących te zawody, jakie umiejętności posiada murarz a jakie technolog robót wykończeniowych w budownictwie. Powinien także dokonać porównania harmonogramów nauczania w tych zawodach. Dopiero wyjaśnienie tych wszystkich okoliczności pozwoliłoby na stwierdzenie, czy zawód wykonywany przez Ł. M. wchodzi w zakres zawodu, w którym kształcił się A. W. Kwestia powyższa nie została także prawidłowo ustalona i wyjaśniona przez organ orzekający pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał na szereg umiejętności zawodowych, jakie posiada technolog robót wykończeniowych w budownictwie, a które nie są przedmiotem kształcenia w zawodzie murarza. Nie można się jednak zgodzić z wnioskiem wywiedzionym z tej analizy. Ze stanowiska organu wynika, iż przeszkodą do uznania, że zawód technologa robót wykończeniowych w budownictwie "wchodzi w zakres" zawodu murarza jest fakt posiadania przez technologa umiejętności charakterystycznych dla tego zawodu, które to umiejętności nie są przedmiotem kształcenia w zawodzie murarza. Do wniosku takiego organ doszedł uznając, że zgodnie z wykładnią językową, pojęcie użyte w § 10 ust. 4 rozporządzenia "wchodzi w zakres" oznaczać musi, że zawód "murarz" powinien mieć szerszy zakres wiadomości i umiejętności niż zawód "technolog robót wykończeniowych w budownictwie". Zdaniem sądu, wynik wykładni językowej § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu mija się z celem tego przepisu. Wynikiem takiej wykładni jest bowiem uznanie, że nie mógłby prowadzić zajęć praktycznej nauki zawodu instruktor posiadający tytuł mistrza w zawodzie o szerszych umiejętnościach, niż te, które powinien uzyskać kształcony uczeń, oraz że zajęcia takie mogłaby prowadzić osoba o mniejszym zakresie umiejętności niż te, które powinien w wyniku kształcenia uzyskać kształcony uczeń. Zdaniem sądu ustalenie znaczenia pojęcia "zawierania się" w zawodzie, o którym mowa w § 10 ust. 4 rozporządzenia, powinno nastąpić w drodze porównania i analizy umiejętności, kompetencji i zakresu kształcenia w zawodach kształcącego i kształconego, co pozwoli uniknąć sytuacji, w której odmawia się dofinansowania kosztów kształcenia ucznia z uwagi na posiadanie przez instruktora szerszego zakresu umiejętności, niż ten, który konieczny jest do kształcenia ucznia. Zwrócenia bowiem uwagi wymaga, że dla określenia zawodów uprawniających do prowadzenia praktycznej nauki zawodu przez osoby nie posiadające tytułu mistrza w zawodzie którego będą nauczać, ustawodawca posługuje się w przepisach rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu kilkoma odmiennymi określeniami takich zawodów, l tak w § 10 ust. 5 pkt.1) za uprawnionych do prowadzenia zajęć, równorzędnie z instruktorami posiadającymi tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać uważa się posiadających tytuł zawodowy w zawodzie "pokrewnym" do zawodu, którego będą nauczać, natomiast w § 10 ust. 5 pkt. 2) w mowa jest o zawodzie "równorzędnym", przy czym w żadnym z tych przypadków nie podaje się definicji użytych pojęć. Dlatego też w każdym przypadku prowadzenia praktycznej nauki zawodu przez osobę nie posiadającą tytułu mistrza w zawodzie, którego ma nauczać niezbędne jest przeprowadzenie szczegółowej analizy, o której mowa wyżej. Organy nie rozważyły nadto w sposób należyty istnienia drugiej przesłanki, o której mowa w § 10 ust. 4 rozporządzenia tj. posiadania przez Ł. M. kompetencji pedagogicznych do prowadzenia praktycznej nauki zawodu. Organ l instancji w uzasadnieniu swojej decyzji ograniczył się do przytoczenia treści obowiązujących w tym zakresie przepisów, stwierdzając tylko, że Ł. M. nie posiada takich kompetencji, a SKO w ogóle nie wypowiedziało się w tej kwestii. W tym zakresie nie przeprowadzono postępowania dowodowego - nie odniesiono się do treści dokumentów przedstawionych przez skarżącego na potwierdzenie przygotowania pedagogicznego Ł. M. i nie poczyniono żadnych ustaleń w nawiązaniu do obowiązującej regulacji. Kolegium nie odniosło się także do treści dowodu przedstawionego przez skarżącego przy odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Stanowisko przytoczone przez Dyrektora Izby Rzemieślniczej oraz Małej i Średniej Przedsiębiorczości nie jest co prawda wiążące dla organów orzekających w sprawie, niemniej jednak stanowi dowód, który organ odwoławczy miał obowiązek ocenić pod kątem jego przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy. Opisane wyżej uchybienia stanowią naruszenie przepisów art. 77, 80 i 107 § 1 i § 2 kpa bez wątpienia mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja, oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały przedwcześnie, z pominięciem obowiązku poczynienia niezbędnych dla rozstrzygnięcia ustaleń. Stwierdzić trzeba, że kontrolna funkcja sądu administracyjnego nie może polegać na wyręczaniu organów administracji w sprawowaniu ich funkcji orzeczniczej i czynieniu przez sąd niezbędnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego rozstrzyganej przez organy sprawy. Powyższe uchybienia powodują, iż nie jest możliwe na tym etapie przesądzenie o rodzaju mającego zapaść po ponownym rozpatrzeniu sprawy rozstrzygnięcia. Organy powinny przeprowadzić ponownie postępowanie z uwzględnieniem przedstawionej wyżej wykładni pojęcia "zawód wchodzący w zakres zawodu, którego będą nauczać", oraz przeprowadzić szczegółową analizę posiadanych przez Ł. M. kwalifikacji dydaktycznych pod kątem istnienia przesłanek z § 10 ust. 4 rozporządzenia. Wszystkie te ustalenia powinny znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia ponownego rozstrzygnięcia, stosownie do treści art. 107 § 1 i § 2 kpa. Skoro zaskarżona decyzja, oraz decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem wskazanych przepisów postępowania a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło