III SA/Kr 658/25

WyrokWSA w Krakowie2025-08-06

Skład orzekający: Maria Zawadzka, Michał Niedźwiedź, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o unieważnieniu paszportu wydana na wniosek prokuratora prowadzącego postępowanie karne jest zgodna z prawem, jeśli strona nie skorzystała z możliwości złożenia wyjaśnień?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o unieważnieniu paszportu wydana na wniosek prokuratora prowadzącego postępowanie karne jest zgodna z prawem, ponieważ organ paszportowy prawidłowo zweryfikował przesłanki formalne wniosku i nie jest uprawniony do weryfikowania przebiegu postępowania karnego. Strona miała możliwość złożenia wyjaśnień, z której nie skorzystała, a organ zapewnił jej czynny udział w postępowaniu.
Stan faktyczny
Prokurator Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie wystąpił z wnioskiem o unieważnienie paszportu skarżącego w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem karnym. Organ paszportowy wezwał skarżącego do udziału w postępowaniu, jednak korespondencja nie została podjęta. Po ustaleniu adresu skarżącego za granicą, organ wysłał zawiadomienie o wszczęciu postępowania i możliwości złożenia wyjaśnień, które zostało doręczone. Pełnomocnik skarżącego otrzymał dokumentację i został poinformowany o możliwości złożenia wyjaśnień, jednak z tej możliwości nie skorzystał. Wojewoda Małopolski wydał decyzję o unieważnieniu paszportu. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o dokumentach paszportowych.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Niedźwiedź Sędzia WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 5 marca 2025 r. nr WO-III.626.501.2024 w przedmiocie unieważnienia paszportu skargę oddala. Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 5 marca 2025 r. nr WO-III.626.501.2024 orzekł o unieważnieniu S. B. (dalej jako skarżący) paszportu serii EJ numer [...], ważnego do 3 lutego 2026 r. wydanego przez Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Manchesterze 3 lutego 2016 r., w związku z wnioskiem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 4 grudnia 2024 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie wystąpił z wnioskiem o unieważnienie skarżącemu paszportu, uzasadniając to prowadzeniem przeciwko skarżącemu postępowania przygotowawczego w sprawie karnej o sygn. akt [...]. W toku prowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż skarżący posiada paszport serii EJ numer [...], ważny do 3 lutego 2026 r., wydany 3 lutego 2016 r. przez Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Manchesterze. Organ paszportowy - zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. - wezwał skarżącego do udziału w niniejszym postępowaniu, przesyłając stosowne zawiadomienie na adres ostatniego zameldowania wymienionego w kraju, jednakże korespondencja ta nie została podjęta przez adresata lecz zwrócona przez operatora pocztowego po dwukrotnych awizowaniach z adnotacją "nie podjęto w terminie". Wobec powyższego, pismem z 12 grudnia 2024 r. zwrócono się do Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Manchesterze, który wydał ostatni paszport skarżącemu z prośbą o pomoc w ustaleniu adresu jego pobytu poza granicami kraju. Po uzyskaniu informacji o wskazanym podczas ubiegania się w 2016 r. o wydanie paszportu adresie na terenie Wielkiej Brytanii, organ paszportowy w dniu 7 stycznia 2025 r. skierował na ten adres korespondencję zawiadamiającą o wszczęciu przedmiotowego postępowania o unieważnienie paszportu oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wyjaśnień (osobiście, pisemnie lub przez pełnomocnika) przed wydaniem decyzji. W systemie elektronicznym śledzenia przesyłek Poczty Brytyjskiej widnieje informacja o doręczeniu w dniu 20 stycznia 2025 r. korespondencji kierowanej do skarżącego wraz z nazwiskiem oraz skanem podpisu odbiorcy. W dniu 24 stycznia 2025 r. do organu wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącego o przesłanie kserokopii dokumentacji zgromadzonej w postępowaniu, celem złożenia wyjaśnień. 28 stycznia 2025 r. przesłano pełnomocnikowi skarżącego za pośrednictwem Publicznej Usługi Rejestrowanego Doręczenia Elektronicznego (PURDE) skan wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie z dnia 4 grudnia 2024 r. o unieważnienie paszportu. Jednocześnie poinformowano adresata o możliwości złożenia ewentualnych wyjaśnień w terminie 14 dni od daty odbioru tej korespondencji. Zgodnie z informacją zawartą w potwierdzeniu otrzymania, adresat odebrał korespondencję 29 stycznia 2025 r. Pełnomocnik skarżącego nie skorzystał z przysługującego prawa i nie nadesłał żadnych wyjaśnień do sprawy. Decyzją z dnia 5 marca 2025 r. Wojewoda Małopolski wydał decyzję o unieważnieniu skarżącemu paszportu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek o unieważnienie paszportu pochodzi od uprawnionego organu, prowadzącego postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej przeciwko posiadaczowi dokumentu paszportowego. Z treści wniosku wynika, iż przeciwko skarżącemu prowadzone jest postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej o przestępstwo z art. 209 § 1a k.k. w zw. z art. 209 § 1 k.k. Ponadto ogłoszono ogólnokrajowe poszukiwania podejrzanego i wydano postanowienie o jego zatrzymaniu i przymusowym doprowadzeniu. Do dnia wydania decyzji skarżący nie wycofał ani nie przekazał żadnej informacji o nieaktualności wniosku o unieważnienie paszportu wymienionej osoby. Biorąc powyższe pod uwagę, organ paszportowy uznał, iż wniosek w przedmiocie żądania unieważnienia paszportu, przeciwko któremu toczy się postępowanie przygotowawcze w sprawie karnej spełnia niezbędne wymogi formalne przewidziane we wskazanym przez Prokuratora art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy o dokumentach paszportowych, zawiera bowiem dane zezwalające na identyfikację organu wnioskującego, treść żądania oraz okoliczności wniosek ten uzasadniające - a zatem w świetle powołanego wyżej przepisu unieważnienie paszportu jest zasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie: - art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, - art. 7b k.p.a. w zw. z art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy o dokumentach paszportowych poprzez brak współdziałania organów w sprawie, pominięcie charakteru i okoliczności sprawy oraz słusznego interesu strony, - art. 9 k.p.a. poprzez naruszenie zasady wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, - art. 10 § 1 k.p.a. poprzez nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów, - art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy o dokumentach paszportowych poprzez unieważnienie dokumentu mimo ustania przesłanek uzasadniających wniosek Prokuratora. Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości z uwagi na naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a także zastosowanie przewidzianych środków, celem usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 5 marca 2025 r. o unieważnieniu skarżącemu paszportu, wydanego przez Konsula Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Manchesterze 3 lutego 2016 r., w związku z wnioskiem Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie Podstawę materialnoprawną wydanej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 stycznia 2022 r. o dokumentach paszportowych (Dz.U. z 2024 r., poz.1063, dalej jako ustawa). Zgodnie z art. 70 ust. 2 pkt 11 lit. b ustawy "w okresie ważności dokument paszportowy unieważnia się w przypadku [...] wniosku o unieważnienie dokumentu paszportowego złożonego przez [...] organ prowadzący postępowanie przygotowawcze, organ postępowania wykonawczego w sprawie karnej, w tym o przestępstwo skarbowe, przeciwko posiadaczowi dokumentu paszportowego". Podkreślić należy, że przy wydawaniu powyższej decyzji postępowanie wyjaśniające jest znacząco uproszczone. Wojewoda weryfikuje jedynie czy dana osoba legitymuje się ważnym polskim paszportem, czy wniosek pochodzi od uprawnionego organu oraz czy wniosek zawiera dane niezbędne do wydania decyzji. W rozpoznanej sprawie wniosek o unieważnienie paszportu złożył Prokurator Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie, a więc organ prowadzący postępowanie przygotowawcze. Wniosek zawierał dane osobowe strony, adres ostatniego zameldowania, a także oznaczenie dokumentu paszportowego. Prokurator wskazał również, że przeciwko skarżącemu prowadzone jest postępowanie karne. Wniosek Prokuratora zawiera jednoznaczne oświadczenie w tym zakresie, a organ administracji publicznej nie jest uprawniony do weryfikowania przebiegu postępowania karnego i czynności w nim podejmowanych przez właściwe organy. Zaistniały zatem w sprawie przesłanki do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Zdaniem Sądu w trakcie prowadzonego postępowania organ nie naruszył art. 7, art. 7b k.p.a. (zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, zasada adekwatności, proporcjonalności). Należy ponownie podkreślić, że w sprawie o unieważnienie paszportu postępowanie wyjaśniające jest ograniczone do ustalenia: posiadania przez skarżącego ważnego paszportu, złożenia wniosku przez uprawniony organ oraz prowadzenia postępowania przygotowawczego lub wykonawczego w sprawie karnej przeciwko skarżącemu. Wszystkie te okoliczności zostały przez organ należycie potwierdzone w postępowaniu administracyjnym, a ocena dowodów przeprowadzona przez Wojewodę nie nosi cech dowolności. Ustalenia faktyczne organu znajdują odzwierciedlenie w dokumentach zebranych w aktach. Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowania. Organ administracji pismem z 28 stycznia 2025 r. przesłał pełnomocnikowi skarżącego za pośrednictwem Publicznej Usługi Rejestrowanego Doręczenia Elektronicznego (PURDE) skan wniosku Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie z dnia 4 grudnia 2024 r. o unieważnienie paszportu oraz poinformował adresata o możliwości złożenia ewentualnych wyjaśnień w terminie 14 dni od daty odbioru tej korespondencji. Przedmiotowa korespondencja została odebrana przez pełnomocnika skarżącego w dniu 29 stycznia 2025 r., jednak pełnomocnik skarżącego nie skorzystał z przysługującego prawa i nie nadesłał żadnych wyjaśnień do sprawy. Dodatkowo pismem z dnia 7 lutego 2025 r. organ poinformował pełnomocnika skarżącego o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, z uwagi na konieczność umożliwienia pełnomocnikowi skarżącego zapoznania się z aktami sprawy i złożenia wyjaśnień przed wydaniem decyzji. Zaskarżona decyzja została wydana zaś dopiero w dniu 5 marca 2025 r. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ prawa materialnego które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, ani też innych naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło