III SA/Kr 660/11

PostanowienieWSA w Krakowie2011-12-12

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej choroby zawodowej jest bezprzedmiotowy, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z tych kosztów z mocy prawa?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej choroby zawodowej jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. c PPSA, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w takich sprawach jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA. Jednocześnie, osobie fizycznej korzystającej z ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego dotyczącą choroby zawodowej. Skarżąca złożyła wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną, niskie dochody oraz posiadanie nieruchomości. Sąd uznał wniosek o zwolnienie od kosztów za bezprzedmiotowy z mocy prawa, a wniosek o ustanowienie adwokata za zasadny.
Rozstrzygnięcie
I) umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II) ustanowiono dla B. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 31 marca 2011 r. Nr: [...] w przedmiocie choroby zawodowej p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II) ustanowić dla B. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. B. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz przyznanie pełnomocnika z urzędu w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 31 marca 2011 r. Nr: [...] w przedmiocie choroby zawodowej. W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony w przewidzianej prawem formie, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 listopada 2011 roku skarżącej został przesłany urzędowy formularz wniosku "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżąca złożyła wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem C. B. Ich miesięczny dochód wynosi 783,24 zł i stanowi go zasiłek przedemerytalny skarżącej. Mąż wnioskodawczyni od 2005 roku jest osobą bezrobotną, nie uzyskuje żadnych dochodów. W skład majątku skarżącej wchodzi mieszkanie w bloku o powierzchni 60,13 m² oraz mieszkanie w starej kamienicy o powierzchni 52,40 m² do kapitalnego remontu, otrzymane w spadku po rodzicach, stojące "puste" od 4 lat. Mąż skarżącej jest właścicielem nie użytkowanej działki o powierzchni 18 arów, położonej na terenach zalewowych. Skarżąca nie dysponuje zasobami pieniężnymi, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy B. B. podniosła iż nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych i wynagrodzenia adwokata ze względu na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Skarżąca i jej mąż korzystają z pomocy finansowej dzieci w regulowaniu comiesięcznych płatności. Córka B. B. i syn J. B. nie prowadzą z rodzicami wspólnego gospodarstwa domowego, przebywają poza miejscem stałego zameldowania. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Odnośnie wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych. Do takiej właśnie kategorii spraw (choroba zawodowa) należy skarga B. B. Oznacza to, że skarżąca nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy samego prawa. Zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, dokonane na mocy niniejszego przepisu, oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Z tych względów, działając na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, umorzono postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając je za bezprzedmiotowe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca domaga się również ustanowienia na jej rzecz adwokata. Zgodnie z art. 262 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie dla stron korzystających z ustawowego zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trzeba przede wszystkim podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie sytuacja materialna B. B. nie pozwala na poniesienie przez nią kosztów zastępstwa procesowego we własnym zakresie. Jedynym źródłem dochodu skarżącej jest zasiłek przedemerytalny w wysokości 793,24 zł. Dochody te przypadają na dwie osoby, bowiem pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym mąż wnioskodawczyni nie uzyskuje żadnych dochodów i zarejestrowany jest we właściwym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. Nieruchomości, których są właścicielami nie przynoszą żadnych dochodów. Małżonkowie B. zmuszeni są korzystać z pomocy materialnej dzieci, które, w miarę posiadanych możliwości, pomagają rodzicom finansowo w ponoszeniu kosztów bieżącego utrzymania. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych. Biorąc pod uwagę wskazane okoliczności uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą ustawowe przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia na jej rzecz kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu, dlatego orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło