III SA/Kr 661/12
WyrokWSA w Krakowie2013-01-16
Skład orzekający: Maria Zawadzka, Barbara Pasternak, Halina Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja uczelni odmawiająca przyznania stypendium socjalnego doktorantowi, wydana bez wezwania do uzupełnienia braków wniosku, narusza przepisy postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. Organ uczelni, wobec braku wymaganych informacji i dokumentów do wniosku o stypendium socjalne, powinien był wezwać doktoranta do ich uzupełnienia w trybie art. 64 § 2 k.p.a., zamiast odmawiać przyznania świadczenia. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Doktorant złożył wniosek o przyznanie stypendium socjalnego, wskazując na długie dojazdy i schorzenie. Dziekan Wydziału odmówił przyznania świadczenia z powodu nieudokumentowania sytuacji rodzinnej. Rektor utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że doktorant nie zachował trybu składania wniosku i nie przedstawił wymaganych dokumentów. Doktorant wniósł skargę do WSA, podtrzymując argumentację o konieczności wezwania do uzupełnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Rektora Uniwersytetu oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie WSA Barbara Pasternak WSA Halina Jakubiec (spr.) Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Rektora Uniwersytetu z dnia 14 lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata J. K. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.
Zaskarżoną przez P. T. decyzja z dnia 14 lutego 2012r. Rektor Uniwersytetu utrzymał w mocy decyzję Dziekana Wydziału [...] Uniwersytetu z dnia [...] 2011r. Nr [...] odmawiającą przyznania P. T. stypendium socjalnego.
Jako podstawa prawna decyzji wskazany został przepis art.138 § 1 pkt 1 Kpa i art. 199 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 27 lica 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.).
Decyzja zapadła w następujących okolicznościach stanu faktycznego:
P. T. jako doktorant l roku studiów doktoranckich Kierunek [...] na Uniwersytecie wniósł w dniu 20.10.2011 r. o przyznanie mu stypendium socjalnego i stypendium socjalnego zwiększonego z tytułu zamieszkania. Złożył przy tym oświadczenie, że dojeżdża do uczelni od 4 do 5 godzin. Przesiada się 3 lub 4 razy a ponadto posiada schorzenie bezdech senny, który utrudnia mu przebudzanie się a przez to sprawną komunikację.
Dziekan Wydziału [...] Uniwersytetu decyzją z dnia [...] 2011r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 199 ust. 1 pkt 1, art. 199 ust. 2 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym odmówił przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia. Organ wyjaśnił, że wniosek posiada uchybienie w postaci nieudokumentowania sytuacji rodzinnej uniemożliwiające rozpoznanie wniosku, zgodnie z § 15 ust. 2 regulaminu stypendialnego i § 15 ust. 2 i 3 załącznika do regulaminu.
Odwołując się od w.w decyzji P. T. podał, że winien być przed wydaniem decyzji wezwany do uzupełnienia wniosku zgodnie z art. 64 § 2 Kpa.
Rektor Uniwersytetu po rozpoznaniu odwołania wydał opisana na wstępie decyzję, wyjaśniając, że każdy student studiów doktoranckich winien zapoznać się z regulaminem studiów, w tym regulaminem ustalania wysokości .przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów Uniwersytetu (zarządzeniem Rektora Uniwersytetu nr [...] z [...] 2011r.) . Z dokumentów tych wynika tryb składnia wniosków o stypendium, którego skarżący nie zachował. W szczególności nie wniósł wymaganych dla oceny zasadności wniosku dokumentów obrazujących sytuacje rodzinną.
W skardze do Sądu P. T. podtrzymał argumentację odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012, poz. 270) [dalej: ustawa p.p.s.a.], sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, jeżeli mogły mieć wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia, gdyż w myśl art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż doszło w sprawie do takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Materialnoprawną podstawę niniejszego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od 01.10.2011 r. do 31.12.2011 r. Ustawa ta w art. 207 ust. 1 poddała kontroli pod względem zgodności z prawem decyzje, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 (w sprawach przyjęcia na studia ) oraz w art. 196 ust. 3 (w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie) podjęte przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, nakazując odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. oraz przepisów o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego.
Wskazany na wstępie art. 207 ust. 1 ustawy - Prawo szkolnictwie wyższym obowiązek odpowiedniego stosowania w postępowaniu rekrutacyjnym przepisów kodeksu postępowania administracyjnego polega na zachowaniu przez organ minimum procedury administracyjnej niezbędnej do załatwienia sprawy i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony (patrz: wyrok TK z dnia 8 listopada 2000 r., sygn. SK 19/99, OTK nr 7 , poz. 258). Choć decyzje organów uczelni w kontekście wyrażonej w art. 77 ust. 5 Konstytucji RP zasady autonomii szkól wyższych nie muszą spełniać tak surowych kryteriów jak decyzja organu administracji publicznej, to jednak skoro zostały poddane kontroli pod względem zgodności z prawem prowadzonej przez sąd administracyjny, muszą spełniać przynajmniej podstawowe wymogi umożliwiające przeprowadzenie tej kontroli. Oznacza to, że organy Uczelni powinny najpierw poczynić ustalenia odzwierciedlone w zebranym materiale dowodowym i w uzasadnieniu decyzji zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie odmowy przyznania stypendium socjalnego, przy zastosowaniu przynajmniej minimum zasad postępowania administracyjnego, oznacza to, że wobec braku wymaganych informacji i dokumentów powinny zwrócić się o ich uzupełnienie w trybie art. 64 § 2 kpa , wraz z konsekwencjami określonymi w tym przepisie.
Reasumując, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona z uwagi na stwierdzone naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 207 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2005 r. nr 164, poz. 1365 ze zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższa ocena uzasadniała uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dziekana Wydziału [...].
Ponownie rozpoznając sprawę organ winien uzupełnić materiał dowodowy uwzględniając wskazania zawarte w niniejszym uzasadnieniu.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku zgodnie z art. 250 w zw. z ar. 205 § 2 ustawy p.p.s.a. oraz § 19 pkt 1 i 2 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło