III SA/Kr 662/09

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Wojewody z dnia 21 kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego postanawia: I. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go od kosztów sądowych, II. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił brak osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podał, że nie ma żadnych nieruchomości, żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 1300 zł netto podnosząc jednocześnie, że. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że ponieważ od sierpnia przebywa na zwolnieniu lekarskim więc otrzymuje tylko 80% wynagrodzenia. Wyjaśnił, że jest po operacji co potwierdza zalegająca w aktach karta informacyjna leczenia szpitalnego. Jak powiada ponosi zwykłe koszty utrzymania a także płaci miesięcznie 300 zł alimentów na córkę. Wezwany, przedłożył kopie pokwitowań z których wynika, że za mieszkanie płaci 300 zł a za gaz i prąd mniej więcej po około 100 zł. Przedstawione kopie dowodów nadań przekazów pieniężnych z ostatnich trzech miesięcy potwierdzają nadto, że skarżący faktycznie płaci po 300 zł miesięcznie alimentów. Tłumacząc się stanem zdrowia, skarżący nie przedstawił zaświadczenia o wysokości swoich zarobków jednak dla wykazania, że aktualnie pozostaje na zwolnieniu lekarskim przedłożył kopię zaświadczenia lekarskiego prosząc o zrozumienie. Z własnej inicjatywy wypełnił po raz wtóry formularz wniosku PPF wskazując swoją partnerkę jako osobę z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Wspólne dochody tworzonego z partnerką życiową gospodarstwa domowego skarżący oszacował ostatecznie na ok. 2030 zł wyjaśniając, że składa się na to jego wynagrodzenie i około 730 zł dochodów partnerki która, jasko osoba niepełnosprawna otrzymuje rentę socjalna oraz zasiłek pielęgnacyjny, a na syna N. zasiłki rodzinne. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: W myśl art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa" składany przez osobę fizyczną wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym strony, jej dochodach i stanie rodzinnym. W realiach rozstrzyganego przypadku skarżący złożył oświadczenie przedkładając na wezwanie część z wymaganych dokumentów źródłowy a także udzielając dodatkowych wyjaśnień. Okoliczność, że z uwagi na aktualny stan zdrowia skarżący nie okazał zaświadczenia o wysokości zarobków ma w realiach rozstrzyganego przypadku znaczenie poślednie. Skarżący wykazał bowiem kopią stosowego zaświadczenia lekarskiego, że nie ucieka się w tym względzie do uników procesowych lecz faktycznie przebywa na zwolnieniu lekarskim. Po drugie w wypełnionym po raz kolejny formularzu konsekwentnie podtrzymał swe dotychczasowe wyjaśnienia co do wysokości otrzymywanego wynagrodzenia. Po trzecie bez oporów określił źródło i wysokość dochodów swej partnerki życiowej a kopiami odpowiednich pokwitowań wykazał wysokość wydatków obciążających ich wspólne gospodarstwo domowe. Z przytocznych względów wyjaśnienia skarżącego zasługują na wiarę i są wystarczające. Z kolei zwrócenia uwagi wymaga, że określona w art. 246 §1 pkt. 1 ppsa niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania oznacza, że możliwości strony przekracza opłacenie nawet minimalnych kosztów, które na gruncie postępowania sądowoadministrcyjnego wynoszą 100 zł (por. S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek; Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministrcyjnych, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2007 r. s. 249 por. także postan. NSA z 15 lutego 2005 r. FZ 711/04). Skoro jednak gospodarstwo domowe skarżącego generuje miesięczny dochód którego wysokość odpowiada mniej więcej przeciętnym wynagrodzeniom więc okoliczność ta siłą faktu niweczy zasadność ustaleń co do tego, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskutek tego, do rozważenia pozostaje czy i na ile sytuacja taka przekreśla starania skarżącego w całej rozciągłości. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, po pierwsze tego że mniej więcej 1/5 dochodów gospodarstwa pochłaniają wydatki na utrzymanie mieszkania a dalszych 300 zł skarżący przeznacza na alimenty dla córki. Nie można też zapominać o bieżących cenach produktów życia codziennego. Wreszcie nie bez znaczenia jest aktualny stan zdrowia skarżącego, który w sposób oczywisty ogranicza aktualnie jego możliwości zarobkowe oraz to, że partnerka życiowa skarżącego z uwagi na akcentowaną przez skarżącego niepełnosprawność ma ograniczone możliwości zarobkowania. Uwzględniając to wszystko i korzystając, że sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy. (tak. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2004 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie I) udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tyle, że nie w zakresie całkowitym a w zakresie częściowym poprzez zwolnienie go kosztów sądowych. Rozwiązanie takie pozostaje w związku z pierwotnym postulatem skarżącego (vide: pismo z 31.08.09 /data wpływu/ zatytułowane "Prośba"), jest przy tym korzystne dla niego gdyż zagwarantuje stronie faktycznie a nie tylko potencjalnie prawo do sądu. Nadto zwrócenia uwagi wymaga to co wojewódzkie sądy administracyjne niejednokrotnie akcentują w uzasadnieniach swoich orzeczeń. Mianowicie, że w ramach swojej kognicji sądy administracyjne badają czy przy wydaniu skarżonego aktu administracyjnego organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania nie będąc w swej kontroli związane granicami skargi (ppsa art. 3 §1 i art. 134 §1 ppsa). Wskazany determinant – choć dla merytorycznej oceny przesłanek zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy jest prawnie nierelewanty– to jednak siłą faktu ma znaczenie argumentu, którego nie powinno się bagatelizować tym bardziej, że w zależności od rozwoju sytuacji procesowej obowiązujące prawo nie wyklucza ewentualnej zmiany rozstrzygnięcia (por. art. 165 ppsa) w innym kierunku (por. postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2005 r. sygn. II FZ 492/05). Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.