III SA/Kr 678/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 kwietnia 2013 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 3, art. 5, art. 16a, art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy decyzję Burmistrz Miasta i Gminy z dnia [...] 2013 r., na mocy której odmówiono J. K. przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad matką A. U. Kolegium wskazało, że J. K. nie pracuje od wielu lat i składając wniosek o specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad niepełnosprawną matką, zmierza do uzyskania źródła dochodu, a nie zastąpienia źródła dochodu, z którego zmuszona była zrezygnować z powodu sprawowanej nad matką opieki. Kolegium powołało się na orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane na stałe od dnia 4 grudnia 2012 r., w którym Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nie mógł ustalić, od kiedy istnieje niepełnosprawność w przypadku A. U. Kolegium wyjaśniło, że specjalny zasiłek opiekuńczy przyznawany jest osobom, które oprócz spełnienia wymaganego kryterium dochodowego (623,00 zł na osobę w rodzinie), m.in. rezygnują z aktywności zawodowej, aby sprawować opiekę nad chorym członkiem rodziny. W ocenie Kolegium nie wykazano, by rezygnacja J. K. z zatrudnienia w 1987 r. nastąpiła wskutek konieczności sprawowania opieki nad chorą matką. Dlatego, zdaniem Kolegium, organ l instancji prawidłowo uznał, że brak było podstaw prawnych do przyznania J. K. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad A. U. Skargę na decyzję SKO wniosła J. K., która wskazała, że jej rezygnacja z pracy w październiku 1987 r. była podyktowana koniecznością sprawowania opieki nad obojgiem rodziców. Skarżąca podała, że wówczas ojciec już posiadał II stopień niepełnosprawności związany z uszkodzeniem stawu biodrowego, zaś matka również w tym czasie była po operacji guza głowy. Operacja spowodowała uszkodzenie lewego oka, na które przestała widzieć. W tym okresie ujawniła się również cukrzyca, która w bardzo szybkim stopniu wpływała na pogarszanie się stanu zdrowia matki i spowodowała uszkodzenie organów wewnętrznych oraz w konsekwencji całkowitą ślepotę. Skarżąca wskazała, że pełna dokumentacja dotycząca przebiegu choroby matki została dostarczona do organu l instancji. Ponadto skarżąca podkreśliła, że od chwili rezygnacji z pracy do listopada 2012 r. opiekowała się zarówno ojcem jak i matką. Podała, że ojciec zmarł 11 listopada 2012 r. i wyjaśniła, że wcześniej nie miała świadomości tego, że mogła starać się o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dnia 12 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zawiesił postępowanie w sprawie o sygn. akt II SA/Po 1026/13 i przedstawił Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: czy art. 16a ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego świadczenia opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W kontrolowanym postępowaniu administracyjnym zarówno decyzja organu l instancji, jak również organu odwoławczego opierała się przede wszystkim na przepisie art. 16a 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Powodem odmowy przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego była okoliczność, że J. K. nie podejmuje zatrudnienia od 1987 r., a więc znacznie wcześniej, niż udokumentowana niepełnosprawność jej matki. To zaś, zdaniem organów, wykluczało przyjęcie, że skarżąca spełnia przesłankę z art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych, czyli rezygnuje z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad matką. Podobny stan faktyczny podlegał ocenie WSA w Poznaniu w sprawie oznaczonej sygn. akt II SA/Po 1026/13. Zatem niewątpliwie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, udzielające odpowiedzi na opisane wyżej pytanie WSA w Poznaniu i rozstrzygające o konstytucyjności art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych, będzie miało znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 kwietnia 2013 r. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa.