III SA/Kr 680/17
WyrokWSA w Krakowie2017-08-30
Skład orzekający: Janusz Bociąga, Bożenna Blitek, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za wykonywanie przewozu pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów (w tym drugiego sygnału prędkości), jest zasadna, jeśli wymiana tachografu lub jego elementów nastąpiła po dacie wejścia w życie rozporządzenia wprowadzającego te wymogi, mimo że pierwotny tachograf został zainstalowany przed tą datą?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za nieprawidłowe działanie tachografu jest zasadna, jeśli wymiana lub aktywacja jego elementów składowych (urządzenia rejestrującego i czujnika ruchu) nastąpiła po dacie wejścia w życie rozporządzenia wprowadzającego nowe wymogi techniczne. W takiej sytuacji, nawet jeśli pierwotny tachograf został zainstalowany przed datą graniczną, nowe lub wymienione elementy muszą spełniać aktualne normy, a traktowanie takiej sytuacji jako wymiany całego urządzenia jest dopuszczalne, aby zapobiec obejściu przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2000 zł na M. K. za wykonywanie krajowego transportu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie rejestrował wszystkich wymaganych elementów, w szczególności drugiego sygnału prędkości. Naruszenie stwierdzono podczas kontroli drogowej w dniu 4 lutego 2016 r. Przedsiębiorca odwołał się od decyzji, argumentując, że tachograf był montowany przez uprawniony warsztat i nie powinien ponosić odpowiedzialności, a także kwestionując sposób przeprowadzenia kontroli. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, wskazując na obowiązek rejestrowania drugiego sygnału prędkości przez tachografy aktywowane po 1 października 2012 r. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędnego zastosowania normy prawnej i dowolnej oceny dowodów.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Kasprzycki Protokolant specjalista Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 5 stycznia 2017 r. znak: [....] w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala.
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] działając na podstawie art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia 4 lutego 2016 r. nałożył na M. K. karę pieniężną w wysokości 2000,00 zł.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów. Powyższe ustalono podczas kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika siodłowego marki Scania o nr rej. [...] oraz naczepy o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu 4 lutego 2016 r., w miejscowości A na autostradzie [...]. Zatrzymanym pojazdem kierował K. Ł. Kierowca wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy M. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: M. K. Firma "K".
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M. K. zarzucając naruszenie art. 7, 8, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. W uzasadnieniu wyjaśnił, że tachograf w pojeździe o nr rej. [...] był montowany przez uprawniony warsztat w związku z czym nie powinien przewoźnik ponosić odpowiedzialności za ten montaż. Odwołujący twierdzi, że rozporządzenie nr 1266/2009 nie nakłada na właścicieli pojazdów zarejestrowanych przed 2012 rokiem wymiany tachografów na nowe spełniające wymogi w tym akcie określone. Zdaniem przedsiębiorcy kontrolujący w trakcie kontroli nie sporządzili protokołu oględzin pojazdu, tak jak to stanowi zarządzenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego, a jedynie ograniczyli się do sporządzenia dokumentacji fotograficznej. W konkluzji wniesiono o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania.
Główny Inspektor transportu Drogowego decyzją z dnia 5 stycznia 2017 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ podniósł, że w chwili stwierdzenia naruszenia obowiązywało rozporządzenie EWG 3821/85 jednakże w dniu 2 marca 2016 r.
zostało ono uchylone przez Rozporządzenie Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. (Dz.Urz.UE.L Nr 60, str. 1). Powyższe naruszenie regulował m.in. art. 14 rozporządzenia 3821/85. Aktualnie powyższe naruszenie reguluje art. 27 oraz art. 34 rozporządzenia 165/2014. Po dniu 2.03.2016 r. stosownie do treści art. 47 rozporządzenia 165/2014, wszelkie odesłania do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 będzie uznawać się za odesłania do rozporządzenia 165/2014. Ponadto, w myśl art. 46 "w zakresie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu, które nie zostały przyjęte i nie mogą być stosowane od daty rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia, nadal obowiązują przejściowo- od daty wejścia w życie aktów wykonawczych wspomnianych w niniejszym rozporządzeniu- przepisy rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, w tym przepisy załącznika IB do tego rozporządzenia. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść Ip. 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów karą pieniężną o wysokości 2000 złotych.
Organ odwoławczy stwierdził, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci: protokołu kontroli drogowej, kserokopii dowodu rejestracyjnego, wydruków z tachografu, że strona w dniu kontroli wykonywała przewóz drogowy pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów. Powyższe zostało stwierdzone w dniu 4 lutego 2016 r. podczas kontroli drogowej pojazdu marki Scania o nr rej. [...]. Pojazdem kierowca K. Ł. wykonując w imieniu strony krajowy transport drogowy rzeczy. W trakcie kontroli inspektorzy WITD ustalili, że pojazd o nr rej. [...] wyposażony został w tachograf CAG o numerze seryjnym [...] oraz numerze podzespołu [...] w wersji oprogramowania 2110 (wyprodukowany w 31.07.2015 r., posiadający możliwość włączenia funkcji rejestracji drugiego niezależnego sygnału) oraz czujnik ruchu nr [...]. Pomimo, że instalacja i pierwsza kalibracja tachografu w ww. pojeździe miała miejsce w dniu 30.10.2015 r., to tachograf nie rejestrował obowiązkowego drugiego sygnału prędkości, który jest wymagany od l października 2012 r.
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1266/2009 z 16.12.2009 r. dostosowujące po raz dziesiąty do postępu technicznego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym w pkt 3.1 wprowadza do rozdziału III załącznika nr IB do rozporządzenia nr 3821/85 pkt 019a, zgodnie z którym informacje rejestrowane przez tachograf cyfrowy dotyczące ruchu pojazdu mają być potwierdzane przez co najmniej jedno źródło niezależne od czujnika ruchu. Stosownie do art. 2 rozporządzenia nr 1266/2009, ww. pkt 3.1 stosuje się od dnia 1.10.2012 r. W oparciu o powyższe przepisy organ I instancji uznał, iż tachograf cyfrowy nierejestrujący drugiego sygnału prędkości i aktywowany po raz pierwszy w kontrolowanym pojeździe po dniu 1.10.2012 r. nie spełnia wymogów wprowadzonych w rozporządzeniu nr 1266/2009. Powyższe skutkowało więc nie zapisywaniem sygnału prędkości zgodnie z obowiązującymi przepisami i stanowiło naruszenie z Ip. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d.- wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów.
Zgodnie z treścią pkt 7 preambuły rozporządzenia nr 1266/2009, nie wymaga się zastąpienia funkcjonujących tachografów cyfrowych zainstalowanych przed datą rozpoczęcia jego stosowania. Z dowodu rejestracyjnego wynika, że pojazd o nr rej. [...] został dopuszczony do ruchu po raz pierwszy w 2009 r., a więc tachograf w nim zainstalowany i czujnik ruchu nie musiał spełniać wymogów, o których mowa w rozporządzeniu nr 1266/2009. Jednak z uwagi na fakt, że pierwszy tachograf zamontowany w tym pojeździe został wymieniony w dniu 30.10.2015 r. na nowy tachograf CAG o numerze seryjnym [...] oraz numerze podzespołu [...], wyprodukowany w 2015 r., współpracujący z nim czujnik ruchu powinien również być wymieniony na czujnik KITAS 2+. Zainstalowany w pojeździe czujnik ruchu nr [...] ustawiony po raz pierwszy w dniu 28.08.2008 r. nie jest odporny na pole magnetyczne i w przypadku działania takiego pola nie zapisze w pamięci tachografu wymaganego elementu (usterki), co oznacza, że czujnik ruchu nie spełniał wymagań określonych w rozporządzeniu 1266/2009 z 16.12.2009 r. dostosowującego po raz dziesiąty do postępu technicznego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym. W konsekwencji w tachografie cyfrowym zainstalowanym w pojeździe nieaktywny był drugi sygnał ruchu, o którym mowa w w/w rozporządzeniu.
W świetle lit. a rozdziału I załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85, "aktywacja" oznacza fazę, gdy urządzenie rejestrujące uzyskuje pełną funkcjonalność i uruchamia wszystkie funkcje, włącznie z funkcjami zabezpieczającymi. Czynność ta wykonywana jest przed pierwszą kalibracją urządzenia rejestrującego i jest ona zapisywana w pamięci urządzenia rejestrującego zgodnie z wymogami technicznymi określonymi w pkt 097 rozdziału III załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85. Tachografy cyfrowe aktywowane od dnia l października 2011 r. powinny spełniać wymogi określone w rozporządzeniu nr 1266/2009, natomiast obowiązek ten nie dotyczy pojazdów zarejestrowanych po tej dacie. Jednakże zważyć należy, iż w odniesieniu do obowiązku wprowadzonego w pkt 019a załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85, wymaganie to będzie obowiązywało od daty 1.10.2012 r. na podstawie art. 2 rozporządzenia nr 1266/2009. W pkt 7 preambuły rozporządzenia nr 1266/2009 zniesiono obowiązek wymiany tachografów cyfrowych zainstalowanych przed datą rozpoczęcia stosowania niniejszego rozporządzenia (w odniesieniu do wymogu rejestrowania drugiego sygnału prędkości termin ten określono na 01.10.2012 r. zgodnie z art. 2 rozporządzenia nr 1266/2009). W niniejszej sprawie pierwsza aktywacja urządzenia miała miejsce w dniu 30.10.2015 r., a zatem po dacie 1.10.2012 r. Zainstalowany w pojeździe czujnik ruchu starszej generacji nie tylko, że nie był odporny na działalnie pola magnetycznego ale również nie przekazywał wszystkich wymaganych danych. W niniejszej sprawie przedsiębiorca powinien wymieniając urządzenie rejestrujące również wymienić czujnik ruchu na KITAS 2+ to jest na czujnik ruchu rejestrujący dodatkowy sygnał ruchu i jednocześnie odporny na działalnie pola magnetycznego. Przedsiębiorca mimo, że wymienił urządzenie rejestrujące na nowe spełniające wymagania o których mowa w rozporządzeniu nr 1266/2009, to z uwagi na fakt, że czujnik ruchu był starszej generacji w związku z czym zamontowane urządzenie rejestrujące w konsekwencji nie rejestrowało wszystkich wymaganych elementów, a tym samym nie spełniało wymogów nałożonych przez ustawodawcę w rozporządzeniu nr 1266/2009. Organ odwoławczy zwraca uwagę, że na samym dole wydruku z tachografu zapisany był piktogram :CR (UE) No. 1266/2009, oznacza to, że w każdym czasie po zamontowaniu nowego czujnika ruchu przedsiębiorca mógł się zorientować, że zamontowany w pojeździe o nr rej. [...] tachograf nie spełnia wymogów, o których mowa w rozporządzeniu nr 1266/2009 wystarczyło tylko dokonać wydruku z tachografu i go przeczytać. Ponieważ czujnik ruchu zainstalowany w kontrolowanym pojeździe, nie odpowiadał wymaganiom technicznym przyrządu rejestrującego, a zatem w ocenie organu odwoławczego kara w wysokości 2.000,00 (słownie: dwa tysiące złotych) została nałożona zasadnie.
Na tą decyzję skargę do WSA w Krakowie wniósł M. K. zarzucając naruszenie:
1/ art. 92a ust. 1, 6 w zw. z Ip 6.1.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie
drogowym (Dz. U. z 2016 r., poz. 1907 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie
normy prawa materialnego do istniejącego stanu faktycznego, skutkujące niezasadną konkretyzacją stosunku administracyjnoprawnego;
2/ art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez nieprawidłowe
uznanie, iż zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji odpowiada prawu i
utrzymanie jej w mocy, podczas gdy decyzja ta obarczona była kwalifikowaną
wadą w postaci rażącego naruszenia prawa, tj. bezpodstawnego zastosowania
normy materialnoprawnej w postaci art. 92a ust. 6 w zw. z Ip 6.1.2 załącznika nr 3
do ustawy o transporcie drogowym;
3/ art. 7, 77 §1 oraz 80 K.p.a. poprzez niepełne wyjaśnienie okoliczności
sprawy oraz dokonaniu dowolnej oceny dowodów i twierdzeń, skutkujące
błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy;
4/ art. 107 § 3, art. 7 oraz art. 11 K.p.a. poprzez uzasadnienie podstawy
prawnej rozstrzygnięcia na przepisach niemających w sprawie zastosowania przez co naruszył nakaz pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej, a także nakaz dokładnego wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się wydając
rozstrzygnięcie w sprawie.
W uzasadnieniu wskazano, że funkcją dodatkowego urządzenia jest zabezpieczenie tachografu przed ingerencją zewnętrzną w jego działanie za pomocą fal elektromagnetycznych nie sposób zgodzić się z poglądem organu, iż jego brak może skutkować nierejestrowaniem danych, o których mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia 165/2014. Przeprowadzona kontrola oraz zapisy tachografu nie wykazały w żaden sposób, ażeby tachograf nie zarejestrował jakiejkolwiek z wymaganych danych. Należy wskazać, iż katalog zawarty w art. 4 ust. 3 nie wskazuje, jakoby drugi sygnał prędkości był daną wymagającą rejestracji na podstawie tego przepisu. Katalog wymaganych danych rejestrowanych przez tachograf ma charakter katalogu zamkniętego i z uwagi, iż konkretyzuje on obowiązki względem przedsiębiorcy podlega interpretacji zawężającej. Zgodnie z powyższym, montaż dodatkowego urządzenia nie wpływa w żaden sposób na działanie tachografu w zakresie jego funkcji rejestrującej a jedynie czyni mniej prawdopodobnym skuteczną zewnętrzną ingerencję w jego działanie. Drugi sygnał prędkości nie wpływa na prawidłowość rejestrowania prędkości pojazdu, jako danej wskazanej w art. 4 ust. 3 lit. a rozporządzenia 165/2014, a jedynie pozwala zauważyć ewentualną ingerencję w działanie tachografu. Także wykładnia językowa art. 4 ust. 3 rozporządzenia 165/2014 potwierdza słuszność stawianej tezy, gdyż posługuje się on pojęciem prędkości, która niewątpliwie była rejestrowana, nie zaś pojęciem sygnału prędkości.
Skarżący wskazał, że w niniejszej sprawie nie doszło do wymiany tachografu cyfrowego (urządzenia rejestrującego) na nowy, a jedynie naprawy urządzenia rejestrującego poprzez wymianę przyrządu rejestrującego. Zdaniem skarżącego naprawa urządzenia rejestrującego jako całości poprzez wymianę jednego z trzech jego elementów składowych (przyrządu rejestrującego) nie może być uznane za wymianę urządzenia rejestrującego. Stanowisko takie wynika z definicji urządzenia rejestrującego oraz przyrządu rejestrującego, zawartych w Rozdziale I załącznika IB do rozporządzenia nr 3821/85, zgodnie z którymi urządzenie rejestrujące jest "całością urządzeń zamierzonych do instalowania w pojazdach drogowych, zaś przyrząd rejestrujący oznacza "urządzenie rejestrujące bez czujnika ruchu i przewodów do przyłączenia czujnika ruchu".
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu i instancji.
W odpowiedzi na skargę Główny inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 P.p.s.a. sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).
Materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiła ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, która w art. 92a ust. 1 ustanawia odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu oraz ustala granice wysokości kary za stwierdzone naruszenia. Zgodnie z tą regulacją, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10 000 złotych za każde naruszenie, przy czym suma kar za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10 000 złotych (art. 92a ust. 2 u.t.d.). W ust. 6 tej regulacji wskazano, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. W załączniku nr 3 do u.t.d. wymieniono, w sposób enumeratywny, rodzaje naruszeń oraz wysokość kar pieniężnych nakładanych na przedsiębiorcę w sytuacji stwierdzenia ich dokonania.
Pod pozycją lp. 6.1.2 załącznika nr 3 do u.t.d. wyszczególniono naruszenie: "wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów" – za które określono wysokość kary pieniężnej 2 000 zł.
Rozważania odnośnie oceny postępowania organów administracji Sąd rozpocznie od odniesienia się do kary wymierzonej za naruszenie opisane w pkt 6.1.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, a więc wykonywanie transportu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące, które nie rejestruje wszystkich wymaganych elementów.
Rozważania te należy rozpocząć od odniesienia się do brzmienia nr 7 preambuły Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009 z dnia 16 grudnia 2009 r. dostosowującego po raz dziesiąty do postępu technicznego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.U.UE.L.2009.339.3 z dnia 2009.12.21) oraz rozważań odnośnie pojęcia tachografu zdefiniowanego prawie unijnym.
Rozporządzenie to wprowadziło nowe wymogi dla tachografów stosowanych w pojazdach określone w pkt 019a i 161a w załączniku IB Rozporządzenia 3821/85, wprowadzając konieczność zainstalowania co najmniej jednego niezależnego czujnika ruchu potwierdzającego informacje z czujnika ruchu oraz obowiązek posiadania czujnika ruchu chronionego przed polem magnetycznym lub odpornego na nie.
Jednocześnie w myśl preambuły rozporządzenie nie wymagało zastąpienia funkcjonujących tachografów cyfrowych zainstalowanych przed datą rozpoczęcia jego stosowania. Dlatego wymagania określone w tym akcie prawnym mogą odnosić się wyłącznie do nowych tachografów montowanych w pojazdach po raz pierwszy po dniu 1 października 2012 r. Innymi słowy, jeżeli urządzenie rejestrujące zostało zainstalowane w pojeździe przed w/w datą, to wejście w życie Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1266/2009, nie nakładało na przewoźnika obowiązku wymiany wszystkich elementów tachografu na nowe, odpowiadające standardom wynikającym z przytoczonej wyżej treści pkt 19a rozdziału III załącznika IB do Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85.
W Rozdziale I załącznika IB do Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, zatytułowanym: "WYMAGANIA DOTYCZĄCE BUDOWY, BADAŃ, INSTALACJI I KONTROLI" w podtytule I. "DEFINICJE" wskazano zgodnie z literą: ee), że urządzenie rejestrujące to całość urządzeń zamierzonych do instalowania w pojazdach drogowych w celu automatycznego lub półautomatycznego pokazywania, rejestrowania i zapamiętywania szczegółowych danych o ruchu takich pojazdów i o pewnych okresach pracy osób kierujących tymi pojazdami. Stosownie do Rozdziału II ust. 1 zdanie pierwsze, drugie i trzecie, cyt. załącznika o tytule: CHARAKTERYSTYKI OGÓLNE I FUNKCJE URZĄDZENIA REJESTRUJĄCEGO, celem urządzenia rejestrującego, tzw. tachografu, jest rejestrowanie, przechowywanie, wyświetlanie, drukowanie i wyprowadzanie danych związanych z czynnościami wykonywanymi przez kierowcę. Prawodawca unijny jednoznacznie stwierdza, że urządzenie rejestrujące – tachograf - składa się z przewodów, czujnika ruchu i przyrządu rejestrującego. Natomiast przyrząd rejestrujący składa się z jednostki przetwarzającej, pamięci danych, zegara czasu rzeczywistego, dwóch czytników kart inteligentnych (dla kierowcy i współkierowcy), drukarki, wyświetlacza, ostrzeżenia wizualnego, gniazda do kalibracji/wczytywania danych i urządzeń do wprowadzania danych przez użytkownika.
Z powyższego wynika, że przyrząd rejestrujący jest wyłącznie jednym ze składowych większej całości w postaci urządzenia rejestrującego (tachografu), który dla uzyskania swej funkcjonalności wymaga zespolenia z pozostałymi elementami w postaci czujnika ruchu oraz przewodów. Potwierdza ten wniosek prawna definicja tachografu, która wyraźnie za tachograf uznaje całość urządzeń, a nie jeden z elementów tej całości. Ponieważ tachograf to całość urządzeń, w tym również przyrząd rejestrujący, to nie można stawiać znaku równości pomiędzy urządzeniem rejestrującym a przyrządem rejestrującym. W konsekwencji, wymiana przyrządu rejestrującego nie jest okolicznością wystarczająca, aby stwierdzić wymianę tachografu, a tym samym również wymagać od przewoźnika wymiany pozostałych urządzeń tworzących tachograf.
W niniejszej sprawie skarżący nie może jednak powoływać się na wymianę jedynie urządzenia rejestrującego, co w pewnych okolicznościach mogłoby skutkować brakiem konieczności montowania dodatkowego, odpornego na pole magnetyczne czujnika. Jak bowiem wynika to z powyższych rozważań sytuacja taka miałaby miejsce tylko wtedy, gdy dochodzi do zmiany jednej z dwóch zasadniczych części składowych tachografu, czyli był on zamontowany przed datą graniczną, a więc 1 października 2012 r. a następnie zmieniany jest czujnik ruchu lub urządzenie rejestrujące.
W przedmiotowej sprawie, jak wynika z akt sprawy w pojeździe został wymieniony tachograf i zamontowany nowy o numerze fabrycznym [...], który został wyprodukowany 11 listopada 2014 r., a więc już po dacie wejścia i życie i obowiązywania opisanego wyżej rozporządzenia. Natomiast wymiany i aktywacji przyrządu rejestrującego dokonano w dniu 30 października 2015 r. Zatem nastąpiła wymiana tachografu i zmiana jego numeru. Obie te czynności miały miejsce po dacie granicznej, po wejściu życie wyżej wskazanego rozporządzenia. Dokonano więc aktywacji obydwóch części tachografu i obie te części zostały zamontowane pod rządem tego rozporządzenia. W takim przypadku organy prawidłowo uznały, że tachograf powinien spełniać normy określone w powyżej powołanym załączniku do rozporządzenia w wersji ustalonej w rozporządzeniu 1266/09. Montaż dwóch części składowych tachografu po tej dacie nawet jeżeli odbywał się w różnych datach musi być traktowany jako wymiana całego urządzenia a takie urządzenie, wymienione w całości musi spełniać normy i wymagania nowe. Inne rozumienie tego przepisu prowadziłoby do obejścia wymogów o konieczności spełniania przez nowe tachografy nowych, surowszych norm. Zamiast wymiany całego tachografu wystarczałoby bowiem rozłożyć tę operacje na dwa etapy i posiadać w pojeździe stary typ urządzenia. Taka wyładnia jest jednak niedopuszczalna.
Dlatego też sądu uznał, że organy nie naruszyły prawa uznając, że pojazd nie posiadał prawidłowego tachografu, wyposażonego w dwa niezależne od siebie, odporne na zakłócanie magnetyczne czujniki ruchu, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej.
Nie mogą przy tym skutkować rozstrzygnięciem korzystnym dla skarżącego jego twierdzenia, że dokonał wymiany części urządzenia rejestrującego w profesjonalnym zakładzie zajmującym się tego typu usługami i to zakład ten powinien mieć wiedzę jakie urządzenia są obowiązujące i jak je zamontować. Argumentacja ta nie może prowadzić do uchylenia kary skoro to przedsiębiorca jest odpowiedzialny za zgodność z prawem (spełnianie norm i odpowiednich wymogów) używanych przez niego urządzeń, w tym pojazdów silnikowych i to on w myśl powołanych unormowań ponosi karę za ich naruszenie. Odpowiedzialność zakładu mogłaby mieć ewentualnie jedynie charakter odpowiedzialności cywilnej wobec niego – za niezgodne z prawem wykonanie usługi, jednak nie jest rolą sądu administracyjnego rozważanie tej kwestii.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło