III SA/Kr 683/15
PostanowienieWSA w Krakowie2015-08-11
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy dochody strony oscylują wokół kryterium ubóstwa, a jej majątek składa się z niewielkiego domu i niewielkiej nieruchomości rolnej, należy uznać, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów kwalifikowanego zastępstwa prawnego. Sprzedaż lub obciążenie posiadanych nieruchomości godziłoby w podstawy jej bytu.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wskazując na trudną sytuację materialną. Posiada stary dom, niewielką nieruchomość rolną i skrawek lasu, a jego miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego wynosi 600 zł. Ponosi znaczne koszty utrzymania i opłaca składki KRUS. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i bezskuteczność postępowań egzekucyjnych.Rozstrzygnięcie
Referendarz Sądowy postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 11 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Wskazał, że oprócz starego domu o powierzchni 67 m2, nieruchomości rolnej o areale 6,20 ha i lasu o powierzchni 0,13 ha nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. Określając wysokość swojego dochodu z gospodarstwa rolnego wskazał na kwotę 600 zł miesięcznie.
Uzasadniając swoje starania podniósł, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej gdyż posiadane gospodarstwo rolne położone jest w terenie górzystym o niskiej wartości użytkowej. Powiada, że żyje poniżej minimum socjalnego. Ponosi koszty własnego utrzymania związane z zakupem żywności (ok. 300 zł), energii elektrycznej (ok. 60 zł), gazu w butli (ok. 50 zł) innych opłat (ok. 50 zł). Opłaca składki KRUS kwartalnie kwotą 390 zł. Nadmienił, że kilka lat temu był ofiarą oszustwa i cały czas odczuwa tego skutki, tym bardziej że wdrożone postępowania sądowe i komornicze okazały się nieskuteczne.
Do wniosku dołączył kopię nakazu płatniczego ustalającego łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2015 na kwotę 66 zł z którego wynika areał posiadanych gruntów, kopię wyroku SR sygn. [...] z którego wynika, że podał ofiarą oszustwa, kopię wyrok SR o zapłatę, kopie postanowień Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, które okazało się bezskuteczne, kopie postanowienia SO o utrzymaniu w mocy postanowienia SR o oddaleniu wniosku skarżącego o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, kopie rachunków za prąd, kopie pisma KRUS informującego o wysokość składki i pokwitowanie jej opłacenia.
Mając na uwadze powyższe zaważyć należało, co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym jeżeli nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to koresponduje z wcześniejszymi jakie składał w innych postępowaniach, gdzie uznawano je za przekonywujące. Konsekwentnie należy zatem przyjąć, że jeśli dochody skarżącego oscylują wokół ustalonego przepisami ustawy o pomocy społecznej kryterium ubóstwa a na cały jego majątek składa się niewielki stary dom oraz 6 hektarowa nieruchomość rolna (1,41 przeliczeniowych – dowód zaświadczenie) ze skrawkiem lasu to nie należy on do osób zamożnych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że po opłaceniu składki KRUS (raz na kwartał) reszta posiadanych środków przy obecnym poziomie cen oraz usług wystarcza co najwyżej na zakupy podstawowych produktów. Biorąc to pod uwagę należało w konsekwencji przyjąć, że skarżącego nie będzie stać na opłacenie własnym sumptem ani kosztów sądowych ani kosztów kwalifikowanego zastępstwa prawnego. Okoliczność, że do skarżącego należy wykazany majątek nie zmienia tego punktu widzenia. Chociaż bowiem posiada on co do zasady określoną wartość podkładową lub sprzedażną to jednak trudno byłoby wymagać od skarżącego takich rozporządzeń. Sprzedaż bądź obciążenie domu gdzie zamieszkuje czy gruntów na których gospodarzy godziłyby bowiem w podstawy bytowania tego człowieka. Poza tym trzeba też uwzględnić, że przy wykazywanym dochodzie skarżący najprawdopodobniej nie uzyska pożyczek czy kredytów w bankach lub SKOK-ach dla tej prostej przyczyny, z wagi na brak istotnej dla tych instytucji finansowych zdolności do bieżącego regulowania zaciągniętych zobowiązań.
Z tych względów udzielono skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy, o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło