III SA/Kr 7/12
PostanowienieWSA w Krakowie2013-02-08
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, który został już wcześniej uwzględniony w całości, powinien zostać umorzony w części dotyczącej zwolnienia od kosztów, mimo że skarżąca wnosi o ustanowienie pełnomocnika?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ skarżąca została już wcześniej prawomocnie zwolniona od tych kosztów w całości, a prawo pomocy nie zostało cofnięte. Niemniej jednak, wniosek o ustanowienie pełnomocnika został rozpatrzony pozytywnie, uznając, że mimo posiadania majątku nieruchomego, skarżąca nie jest osobą zamożną, a środki, którymi dysponuje, są niewystarczające na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych i wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z emerytury i alimentów na syna, a jej miesięczne wydatki znacznie przekraczają dochody. Do wniosku dołączyła liczne dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową i rodzinną. Wcześniej skarżąca została już zwolniona od kosztów sądowych w całości.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem umorzono postępowanie wywołane wnioskiem w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a ustanowiono dla skarżącej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. T. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi E. T. na decyzję Wojewody z dnia 17 listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: I. umorzyć postępowanie wywołane obecnym wnioskiem w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym dnia 25.01.2013 r. (data wpływu) na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata.
Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem.
Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidoczniła, że w jego skład wchodzi dom jednorodzinny o powierzchni 228 m2 na działce o powierzchni 5,34 ara stanowiący wspólności małżeńską. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego wnioskodawczyni oszacowała na kwotę 2179,34 zł wyjaśniając, że składa się na to jej emerytura w wysokości 1379,34 zł oraz alimenty na syna w wysokości 800 zł.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1160,20 zł netto. Z tego ma potrącenia w kwocie 247,71 zł gdyż opłaca ubezpieczenie na życie i kredyt zaciągnięty na wyposażenie dla szkoły i zakup komputera dla syna. Prócz tego musi opłacać prąd, gaz, wodę, telefon wraz z Internetem. Z przyznanych na syna alimentów w kwocie 800 zł opłaca 350 zł szkoły, bilet na przejazdy do szkoły oraz różne pomoce do szkoły dla syna. Precyzując miesięczne wydatki podała, że na podatek od nieruchomości przeznacza 19,17 zł a na ubezpieczenie domu 29,17 zł (oba wydatki w przeliczeniu miesięcznym), na gaz wydaje 206,39 zł, na prąd 92,68 zł, na ubezpieczenie na życie 37,60 zł, na spłatę kredytów 210,11 zł, na Internet 59,90 zł, na Netie 58,57 zł, na telefon komórkowy 31,50 zł, na szkołę 350 zł, na bilety autobusowe 27 zł, na kino 15 zł, na douczanie z matematyki 60 zł, na pomoce naukowe 63,73 zł, na lekarstwa 341,20 zł, na odzież 371,36 zł. W konsekwencji wszystkie te wydatki zamykają się kwotą 1973,38 zł.
Do wniosku dołączyła kopie wyroków w sprawie rozwodowej potwierdzające wysokość deklarowanych alimentów na syna, kopie decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości na 2012 r., kopie polis ubezpieczeniowych, kopie faktury za gaz, kopie rachunków za prąd, kopie zaświadczenia ZUS potwierdzającą deklarowaną w oświadczeniu kwotę dochodu, kopie rachunku bankowego, kopie potwierdzeń zadłużenia skarżącej, kopie faktur za usługi telekomunikacyjne, kopię pokwitowania za czesne, kopie paragonów i biletów.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Jak wynika z akt na wcześniejszy wniosek strony (vide: k. 57 i n.) postanowieniem z dnia 20.01.2012 r. zwolniono skarżąca od kosztów sądowych w całości (vide: k. 39 i n.). Skoro zaś skarżąca została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych i jeśli udzielone w ten sposób prawo pomocy nie zostało skarżącej cofnięte po chwilę obecną - co w sposób oczywisty dokumentują akta sprawy - to biorąc pod uwagę treść art. 241 ppsa stanowiącego, iż "zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia – oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sadowych jak i ponoszenia wydatków" w stosunku do obecnego wniosku strony o zwolnienie od kosztów sądowych należało orzec jak w punkcie pierwszym sentencji działając na podstawie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa.
Okoliczność ta nie stoi na przeszkodzie rozpatrzenia wniosku skarżącej o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" nie sprzeciwiają się bowiem możliwości wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy tyle tylko, że wniosek skarżącej należy rozpatrywać nie pod kątem przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym lecz pod kątem przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym a więc z przepisu art. 246 §1 pkt. 1 ppsa. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że w przypadku kolejnego pozytywnego dla niej rozstrzygnięcia skarżący mimo iż wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym siłą faktu skorzysta z prawa pomocy w zakresie całkowitym które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (por. art. 245 §2 ppsa). Przyjęciu odmiennej optyki stoją więc na przeszkodzie i argumenty jakie daje się wywieźć z porównania zakresów logicznych przepisów art. 245 §3 i §2 ppsa i zapatrywanie, że obniżenie standardów w takim przypadku, stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie wnioskodawcy składającego dwa następujące po sobie wnioski najpierw poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych a następnie poprzez ustanowienie na swoją rzecz kwalifikowanego zastępstwa procesowego w stosunku do wnioskodawców żądających od razu przyznania im prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozważania te gdy chodzi o sytuację skarżącej mają walor li tylko teoretyzujący. Na podstawie złożonego wraz z wnioskiem (art. 243 ppsa) oświadczenia skarżącej o jakim mowa w art. 252 ppsa, które uznać należy za wystarczające i opierając się na argumentacji zbieżnej z powołaną wcześniej należy podnieść, że mimo wykazanego majątku nieruchomego wnioskodawczyni nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać matkę wychowującą samodzielnie dziecko, z dochodem niższym od przeciętnych wynagrodzeń w gospodarce. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakimi wnioskodawczyni dysponuje po opłaceniu wykazanych obciążeń wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. Okoliczność, że do wnioskodawczyni należy dom, gdzie zamieszkuje z synem nie zmienia tego spojrzenia. Chociaż bowiem posiada on określoną wartość sprzedażną to jednak rozporządzenia tego rodzaju czynione celem zdobycia środków na pokrycie wynagrodzenia adwokata z wyboru godziłyby w podstawy egzystencji rodziny. Poza tym nie można tracić z pola widzenia ograniczeń w dysponowaniu tym majątkiem wynikających z faktu, że objęty jest był wspólnością małżeńską. W konsekwencji nawet mimo uzyskania wcześniej zwolnienia od kosztów sadowych skarżąca nie jest w stanie wygospodarować jakichkolwiek środków na wynagrodzenie kwalifikowanego pełnomocnika z wyboru a pamiętać trzeba, że art. 175 ppsa przewiduje obligatoryjne sporządzenie skargi kasacyjnej przez kwalifikowanego pełnomocnika.
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 i art. 245 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło