III SA/Kr 706/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie: NSA Grażyna Danielec spr. WSA Elżbieta Kremer Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2006 r. sprawy ze skargi P.H., E.W. i T.H. na decyzję Wojewody z dnia 7 czerwca 2004 r. , Nr : [...] w przedmiocie wymeldowania I skargę oddala , II zasądza od Skarbu Państwa — Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na rzecz adwokata M.P. -Kancelaria Adwokacka w K. ul.D. kwotę [...]( [...]) złotych powiększoną o podatek VAT z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia 7 czerwca 2004 r. Nr [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołań E.W. działającą we własnym imieniu oraz małoletniego syna T.H. oraz przez P.H. od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] 2004 r. Nr [...] orzekającej o wymeldowaniu z pobytu stałego E.W., P.H. i T.H. z lokalu nr [...] położonego w miejscowości Wielmoża - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że Wójt Gminy S. działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych decyzjami z dnia 6 kwietnia 2004 r. Nr [...] wymeldował z pobytu stałego E.W. oraz jej synów P.H. i małoletniego T.H. z lokalu [...] w W., uznając, że wymienione wyżej osoby opuściły bez wymeldowania powyższy lokal. Decyzja pierwszoinstancyjna zaskarżona została do Wojewody przez E.W. i P.H. Odwołujące się osoby nie kwestionują faktu opuszczenia przedmiotowego lokalu. Twierdzą, że posiadają samoistne uprawnienia do przebywania w lokalu, o którym mowa, zaś ze zgromadzonego materiału dowodowego nie da się wyprowadzić wniosku o trwałym i dobrowolnym opuszczeniu dotychczasowego miejsca stałego zameldowania. Okoliczności związane z opuszczeniem przedmiotowego lokalu przez osoby wymeldowane wskazują, iż opuszczenie to nie było dobrowolne. Strony odwołujące wnioskują uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy po rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w obowiązującym stanie prawnym - po wprowadzeniu zmian od 1 maja 2004 r. ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 93, póz. 887) - organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Dalej organ podnosi, iż przedmiotem niniejszego postępowania jest sprawa wymeldowania E.W. wraz z małoletnim synem T.H. i pełnoletnim P.H. z pobytu stałego z lokalu [...] w miejscowości W. Organ pierwszej instancji po wysłuchaniu wyjaśnień stron postępowania orzekł o wymeldowaniu wymienionych osób z uwagi na to, że opuściły bez wymeldowania dotychczasowe miejsce pobytu stałego. Opuszczenie miejsca pobytu stałego, jako niezbędna przesłanka wymeldowania określona w art. 15 ust. 2 ustawy, winno być rozumiane jako zaniechanie posiadania lokalu będącego dotychczasowym miejscem stałego pobytu oraz dobrowolne wyprowadzenie się do innego mieszkania. Opuszczeniem jest więc zarówno fizyczne nieprzebywanie, jak również i zamiar opuszczenia danego lokalu z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z tym lokalem i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów, zamiar, który da się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest fakt, stwierdza organ, iż E.W. około 14 lat temu wraz z małoletnimi dziećmi P. i T.H. opuściła budynek w W. [...] i zamieszkała w tej samej miejscowości pod nr [...]. Taki stan trwa nadal. E.W. nie podejmuje żadnych kroków w celu ponownego wprowadzenia się i zamieszkania w budynku, w którym posiada pobyt stały, nie wykazuje żadnego zamiaru przebywania tam. Przestała interesować się rzeczonym budynkiem. Żadnego zainteresowania zamieszkiwaniem tam nie wykazuje również pełnoletni P.H., nawet nie rozmawiał z W.H. - ojcem, na temat ewentualnego udostępnienia pomieszczenia do zamieszkiwania. Trudno dać wiarę, podnosi organ, aby zamiarem E.W. było zamieszkiwanie obecnie z byłym mężem W.H., jego konkubiną oraz ich dziećmi. Bezspornym jest fakt, iż samoistne uprawnienia do przedmiotowego budynku posiadają E.W. i W.H. na prawach współwłasności. Uprawnienia te E.W. - pomimo wymeldowania - nadal zachowuje. Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w lokalu, nie jest uzależnione od uprawnień ani nie rodzi prawa do lokalu. Przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych są przepisami porządkowymi. O ile więc E.W. wraz z synami opuściła lokal nr [...] w W. i nie zamieszkują oni tam, to w zbiorze meldunkowym prowadzonym dla Gminy S. nie mogą figurować jako osoby stale tam przebywające. Nieprawidłowości te usunięte zostały poprzez wydanie decyzji orzekającej o wymeldowaniu. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli E.W., T.H. i P.H. Skarżący podnieśli zarzut naruszenia prawa materialnego, a to art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady demokratycznego państwa prawa, art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez przyjęcie, że istniały przesłanki do wymeldowania skarżących, oraz naruszenie prawa materialnego, a to art. 7 kpa poprzez naruszenie zasady tam wyrażonej. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że z przeprowadzonego postępowania nie da się wyprowadzić wniosku o trwałym i dobrowolnym opuszczeniu przedmiotowego domu. Opuszczenie domu nie było dobrowolnie. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych jako z przesłankę do wymeldowania wskazuje opuszczenie miejsca pobytu stałego. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Natomiast, jeśli strona została usunięta z lokalu w drodze przymusu fizycznego czy psychicznego bądź wobec wymiany zamków w drzwiach uniemożliwiono jej dostęp do lokalu, to nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu. Zatem przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Z zebranego w sprawie materiału- dowodowego wynika, że skarżący wyprowadzili się z przedmiotowego domu ponad 14 lat temu, nie mieszkają w nim, co sami zeznali przed organem I instancji. Podnosili, że mają tytuł prawny do tego domu, co jest niesporne. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego o opuszczeniu lokalu w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Skarżący nie próbowali nawet powrócić do tego domu po wyprowadzeniu się z niego, jak też nie podjęli żadnych skutecznych kroków prawnych, aby tam powrócić. Podnoszone w skardze zarzuty nie znajdują uzasadnienia w materiale dowodowym. Należy przy tym podnieść, iż wymeldowania nie pozbawia skarżących prawa własności do przedmiotowego domu. Skoro zatem skarżący wyprowadzili się z przedmiotowego domu i nie podjęli żadnych właściwych kroków prawnych aby do niego powrócić skarga jako nieuzasadniona musiała ulec oddaleniu na mocy art. 151 ppsa.