III SA/Kr 753/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-09-21

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoba schorowana i niepełnosprawna, z niskimi dochodami i znacznymi wydatkami na leczenie, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w całości i ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że jego dochody są niewystarczające do pokrycia kosztów postępowania sądowego oraz bieżących wydatków związanych z leczeniem i utrzymaniem. Niskie świadczenia rentowe i emerytalne, wysokie koszty leków i rehabilitacji, a także brak oszczędności i wartościowych przedmiotów uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. W. o zwolnienie od opłaty sądowej i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie skargi na pismo Starosty dotyczące odmowy unieważnienia aktu własności ziemi. Po uzupełnieniu braków formalnych, skarżący przedstawił swoje dochody (renta inwalidzka i emerytura żony) oraz wydatki (leki, rachunki, spłata kredytu), wskazując na swoją chorobę i niepełnosprawność jako przyczynę braku środków na pokrycie kosztów sądowych i adwokata.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 21 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na pismo Starosty z dnia 7 czerwca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy unieważnienia aktu własności ziemi p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek A. W. o zwolnienie od opłaty sądowej i przyznanie adwokata z urzędu w sprawie skargi na pismo Starosty z dnia 7 czerwca 2010 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy unieważnienia aktu własności ziemi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony w przewidzianej prawem formie, dlatego w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 sierpnia 2010 roku skarżącemu został przesłany urzędowy formularz wniosku "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W zakreślonym terminie skarżący uzupełnił brak przesyłając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 wniosku wynika, że skarżący domaga się zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia na jego rzecz adwokata z urzędu. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną Z. W. Ich miesięczny dochód wynosi 1.454,57 zł i stanowi go renta inwalidzka skarżącego w wysokości 817,84 zł oraz emerytura jego żony w wysokości 636,73 zł oraz W skład majątku skarżącego wchodzi dom o powierzchni 100 m² (nie zapłacony gminie), mieszkanie o powierzchni 60 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 0,3372 ha. Skarżący nie dysponuje zasobami pieniężnymi, jak również przedmiotami wartościowymi. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Skarżący jest osobą schorowaną, pozostająca w stałym leczeniu. Po przebytym udarze mózgu jest niepełnosprawny, nie mówi, wymaga stałej opieki osoby drugiej. Skarżącemu brakuje środków finansowych na rehabilitację, która w jego stanie zdrowia jest konieczna, a także na leczenie chorób, które wystąpiły jako powikłania po udarze. Miesięczne wydatki skarżącego przedstawiają się następująco: lekarstwa 600 zł, energia elektryczna 200 zł, telefon 70 zł, gaz 40 zł, opał 200 zł, środki czystości 50 zł, spłata kredytu zaciągniętego na leczenie 120 zł. Skarżący z powodu ciężkiej choroby nie jest w stanie występować przed sądem samodzielnie, dlatego potrzebna jest pomoc adwokata. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Źródłem utrzymania skarżącego i jego żony są pobierane przez nich świadczenia rentowe i emerytalne w łącznej wysokości 1.454,57 zł. Skarżący jest osobami schorowaną, inwalidą I grupy. Wydatki na konieczne leczenie i rehabilitację stanowią poważne obciążenie domowego budżetu. Miesięczne wydatki skarżącego wynoszą łącznie 1.280 zł (leki 600 zł, prąd 200 zł, gaz 40 zł, telefon 70 zł, opał 200 zł, środki czystości 50 zł, spłata kredytu zaciągniętego na leczenie 120 zł), a kwota ta nie obejmuje jeszcze wydatków na zakup żywności. Z powodu niskich dochodów skarżący zmuszony jest zrezygnować z koniecznej rehabilitacji, nie stać go na leczenie chorób, które wystąpiły jako powikłania po udarze mózgu. Uzyskiwane w miesiącu środki finansowe wystarczają zatem jedynie na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych i wydatków związanych koniecznym leczeniem. Skarżący nie posiada przy tym oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych, a posiadany majątek nie przynosi żadnych dochodów. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na jego rzecz kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło