III SA/Kr 764/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Dorota Dąbek po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 listopada 2009r., sygn. akt III SA/Kr 764/07 o zwrot kosztów postępowania w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 czerwca 2007r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia : odmówić uzupełnienia wyroku postanowienia WSA w Krakowie z dnia 25 stycznia 2010r. W piśmie procesowym z dnia 6 kwietnia 2009r., wniesionym przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika skarżącego M. G. w toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie sprawie ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 czerwca 2007r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej, został sformułowany wniosek o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokiem z dnia 19 listopada 2009r., sygn. akt III SA/Kr 764/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 czerwca 2007r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W punkcie II wyroku Sąd przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata W. K. kwotę 240 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o kwotę podatku VAT. Pismem z dnia 21 grudnia 2009r. pełnomocnik skarżącego wniósł o uzupełnienie powyższego wyroku w zakresie orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania poniesionych przez skarżącego, tj. kosztów podróży z miejsca zamieszkania (tj. S.) do siedziby Sądu oraz strawnego. Zdaniem pełnomocnika, udział skarżącego w posiedzeniu sądu był niezbędny w celu właściwego rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto pełnomocnik skarżącego nie został zawiadomiony o pierwszym terminie rozprawy – o posiedzeniu sądu dowiedział się od skarżącego, który przybył do siedziby jego Kancelarii. Nie było zatem wiarygodnych podstaw do stwierdzenia, czy celem dokładniejszego wyjaśnienia sprawy Sąd oczekiwał osobistego stawiennictwa skarżącego, czy tylko pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącego podniósł również, iż skarżący jest osobą niezamożną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów, jeżeli Sąd nie orzekł w tym zakresie. W myśl art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zwrot kosztów postępowania, co do zasady, nie następuje z urzędu i obecnie skarżący może uzyskać zwrot kosztów tylko, gdy najpóźniej do zamknięcia rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia zgłosi taki wniosek ( art. 210 § 1 p.p.s.a.). Wówczas sąd ma obowiązek rozstrzygnąć w powyższym zakresie w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 209 p.p.s.a.). Dlatego też, gdy w razie złożenia wniosku sąd nie zamieści w wyroku orzeczenia w sprawie zwrotu kosztów albo uczyni to nieprawidłowo, strona może złożyć wniosek o uzupełnienie wyroku, co do zwrotu kosztów. Należy jednak pamiętać, iż na mocy wskazanego przepisu zwrot kosztów na rzecz skarżącego został ograniczony do kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Niezbędność oraz celowość kosztów postępowania podlega ocenie sądu i jest uwarunkowana konkretnymi okolicznościami sprawy oraz przepisami regulującymi tę materię. Zgodnie z art. 205 § 1 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego. Postawy do zasądzenia kosztów na rzecz skarżącego nie dają w niniejszej sprawie także przepisy odrębne, do których odsyła art. 205 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zwraca się uwagę, że zwrot kosztów podróży przysługuje stronie wówczas, gdy jej stawiennictwo w sądzie wynika z wezwania sądu. Zgodnie bowiem z przepisami dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz.U. Nr 49, poz. 445 ze. zm.) strona zamieszkała w miejscowości oddalonej ponad 10 km od miejsca wykonywania czynności urzędowej, do której została wezwana, może żądać wypłaty jej strawnego i zwrotu kosztów podróży od miejsca jej zamieszkania do miejsca wykonywania czynności i z powrotem. Strawne wypłaca się stronie w wysokości 9 zł dziennie w przypadku, jeżeli pobyt w sądzie i podróże w obie strony łącznie trwały ponad 12 godzin (art. 3 w związku z art. 13). Za koszty podróży uznaje się koszty przejazdu środkiem transportu masowego (koleją, autobusem itp.) w klasie najniższej, w braku zaś takiego środka - koszty przejazdu najtańszym z dostępnych środków lokomocji (art. 4 ust. 1 dekretu). Jednak prawo do żądania należności przewidzianych w art. 2-5 służy osobie wezwanej, jeżeli się stawiła, choćby przesłuchana nie została, zaś osobom, które zgłosiły się bez wezwania sądu, należności przewidziane w art. 2-5 mogą być przyznane tylko w przypadku, jeżeli zostały przez sąd przesłuchane (art. 6 ust. 1 i 3 w zw. z art. 13 dekretu; por. postanowienie NSA z 27 stycznia 2009, II FZ 1/09). Stosując przytoczone powyżej przepisy w niniejszej sprawie należy zatem stwierdzić, że brak jest w tej sprawie podstaw prawnych do uzupełnienia wyroku co do kosztów. W niniejszej sprawie nie zachodzą bowiem przesłanki określone we wskazanych powyżej przepisach. Stawiennictwo skarżącego w Sądzie nie było obowiązkowe, co znajduje potwierdzenie w treści zawiadomień o rozprawach wyznaczanych w niniejszej sprawie na dzień 4 grudnia 2008, 13 października 2009 oraz 19 listopada 2009. W ocenie Sądu stawiennictwo skarżącego nie było niezbędne do celowego dochodzenia jego praw, tym bardziej, że był on reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Samo błędne skierowanie zawiadomienia o jednej z rozpraw do skarżącego a nie jego pełnomocnika nie uzasadnia zwrotu kosztów przyjazdu skarżącego do sądu i strawnego. W niniejszej sprawie brak jest zatem podstaw prawnych do orzeczenia żądanych kosztów. Nadto zaś dodać należy, że w ocenie Sądu złożony przez pełnomocnika skarżącego w piśmie procesowym z 6 kwietnia 2009r. wniosek o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych nie jest wystarczającą formą dochodzenia zwrotu kosztów przejazdów strony do sądu oraz strawnego. Zdaniem Sądu bowiem zwrot wydatków związanych z przejazdem do sądu strony oraz strawnego może zostać przyznany jedynie w razie złożenia spisu tych kosztów oraz wskazania czasu podróży skarżącego (wykazania, że trwała ona w sumie dłużej niż 12 godzin), i to najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 157 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.