III SA/Kr 771/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec ( spr.) Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Barbara Pasternak Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2012 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania oraz na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzupełnienia postanowienia I. oddala skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 stycznia 2011 r., nr [...], II. odrzuca skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 kwietnia 2011 r., nr [...], III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego W. P. - Kancelaria Radcy Prawnego K ul. [...] tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności. Postanowieniem z dnia [...] 2010 r. znak [...] Prezydent Miasta na podstawie: - art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. zwany dalej k.p.a.) po rozpatrzeniu sprawy skarżącego – D. B. postanowił zawiesić postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy skarżącemu do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, tj. rozpatrzenia sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Postanowieniem z dnia [...] 2010 r. znak [...] Prezydent Miasta na podstawie: - art. 97 § 2 oraz art. 101 k.p.a. po rozpatrzeniu sprawy skarżącego postanowił podjąć postępowanie administracyjne w sprawie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy, zawieszone postanowieniem z dnia [...] 2010 r. Na uzasadnienie organ podniósł, że w dniu 4 października 2010 r. do Urzędu Miasta wpłynęło postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2010 r. sygn. [...], w którym rozpatrzono sprawę złożonego przez skarżącego wniosku i skargi. W postanowieniu stwierdzono niedopuszczalność odwołania od czynności organu polegających na wystąpieniu w dniu 5 stycznia 2010 r. do Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców z wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy skarżącemu oraz wystąpieniu w dniu 25 września 2009 r. z wnioskiem do Prokuratury Rejonowej. Na postanowienie z dnia [...] 2010 r. zażalenie złożył skarżący. Zarzucając naruszenie art.130 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art.126 k.p.a., naruszenie art. 108 k.p.a. w zw. z art. 130 § 3 k.p.a., oraz naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 97 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu podniósł, iż w postanowieniu Kolegium z [...] 2010 r. wskazano na możliwość jego zaskarżenia w terminie 30 dni do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jego zdaniem skoro Sąd nie rozstrzygnął jeszcze skargi złożonej przez niego na w/w postanowienie, nie ustały przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania. Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2011 r. sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie: - art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 97 § 1 pkt 4, art. 97 § 2 k.p.a. utrzymało w mocy postanowienie z dnia 26 października 2010 r. Na uzasadnienie organ podniósł, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z kolei treść art. 97 § 2 k.p.a. nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie podjąć zawieszone postępowanie z urzędu lub na żądanie strony, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania. Kolegium wskazało, że podstawa zawieszenia postępowania odpadła, z racji tego, iż Kolegium postanowieniem z [...] 2010 r. rozstrzygnęło sprawę, ze względu na którą organ I instancji zawiesił postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy skarżącemu. Kolegium podniosło, iż w orzecznictwie i literaturze podkreśla się, iż podstawą podjęcia postępowania jest już ostateczne rozstrzygnięcie organu administracyjnego. Kolegium wyjaśniło, iż przepis prawa jednoznacznie nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie - nie pozostawiając mu możliwości dokonania wyboru - podjąć zawieszone postępowanie w sytuacji, gdy ustąpią przesłanki do jego zawieszenia, co w rozpatrywanej sprawnie miało miejsce. Tak więc organ I instancji zobligowany był do podjęcia postępowania w sprawie. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2011 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie - art. 111 § 1 w związku z art. 126 k.p.a. odmówiło uzupełnienia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 27 stycznia 2011 r., [...]. Na uzasadnienie organ podniósł, że w dniu 21 marca 2011 r., a zatem w 14-tym dniu od daty doręczenia mu postanowienia Kolegium, skarżący złożył do Kolegium wniosek, powołując się na art. 111 k.p.a., o uzupełnienie postanowienia o kwestie wskazane przez niego w zażaleniu. Zgodnie z art. 111 § 1 k.p.a. strona może w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zamieszczonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Zgodnie z § 2 w przypadkach określonych w § 1 termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia doręczenia jej odpowiedzi. Na mocy art. 126 k.p.a. powyższy artykuł stosuje się odpowiednio do postanowień. Z treści wniosku złożonego przez skarżącego wynika, iż wnosi on w pierwszej kolejności o uzupełnienie rozstrzygnięcia zawartego w przedmiotowym postanowieniu Kolegium o rozstrzygnięcie w kwestii norm kodeksu postępowania administracyjnego powołanych w pkt 1 skargi, a zatem o zarzut naruszenia art. 130 w związku z art. 126 k.p.a. zawarty w zażaleniu na postanowienie Prezydenta Miasta o podjęciu postępowania. Kolegium wskazało, iż postanowienie Kolegium z 27 stycznia 2011 r. dotyczyło zawieszenia postępowania, a zatem kwestii o charakterze incydentalnym - w takim postępowaniu organ, rozpoznając zażalenie na postanowienie organu I instancji, ogranicza się do zbadania prawidłowości tego rozstrzygnięcia w granicach wyznaczonych przepisem stanowiącym jego podstawę normatywną. Nie może natomiast rozstrzygać innych kwestii, gdyż oznaczałoby to wkroczenie w kompetencje organu I instancji. Zatem przedmiotem sprawy, w której wydano postanowienie Kolegium była tylko i wyłącznie kwestia zasadności podjęcia postępowania wobec stwierdzonych w toku postępowania okoliczności. Wobec tego, iż Kolegium uznało, że rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie podjęcia postępowania było prawidłowe, nie dopatrując się przy tym naruszenia przepisów podanych przez skarżącego w zażaleniu, orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. Tym samym rozstrzygnięcie Kolegium w pełni wyczerpało zakres orzekania w sprawie. Organ stwierdził, iż powołany przez skarżącego art. 130 k.p.a. nie mógł stanowić podstawy do orzekania w sprawie przez Kolegium - wydawania przez Kolegium osobnego rozstrzygnięcia. Nie można zatem uznać, zdaniem organu, iż postanowienie Kolegium nie rozstrzygało o całości sprawy. Jednocześnie organ wskazał, iż jak wynika z treści złożonego wniosku o uzupełnienie postanowienia, skarżący wnosi nie tyle o uzupełnienie rozstrzygnięcia, co o uzupełnienie uzasadnienia postanowienia Kolegium. W dalszej części wniosku bowiem wskazał, iż wnosi o "rozszerzenie/uzupełnienie dotychczasowego tekstu uzasadnienia", a także o pouczenie o sposobie, terminie i konsekwencjach złożonego przez niego pisma w innym postępowaniu. Organ podkreślił, iż strona może żądać uzupełnienia lub sprostowania wyłącznie tych składników decyzji, które zostały wskazane w komentowanym przepisie. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie jedną skargę na postanowienie z dnia 27 stycznia 2011 r. oraz postanowienie z dnia 8 kwietnia 2011 r. złożył skarżący. Skarżący wskazał, iż drugie z wydanych postanowień nie było wnikliwe i nie uwzględniało jego wniosków o rozpatrzenie sprawy na podstawie wskazanych przez niego przepisów. Wskazał, że naruszono art. 111, 130, 222, 231, 243 k.p.a., a także art. 7, 8, 9, 11 k.p.a. Podniósł, że nie uwzględniono wyroku Trybunału Konstytucyjnego, na mocy którego uznano za niekonstytucyjny zabór prawa jazdy osobom nie płacącym alimentów. Nie uwzględniono także jego zdaniem słusznego interesu strony. Podkreślił że znajduje się w ciężkiej sytuacji oraz, że jest niewypłacalny i toczy spory z organami państwowymi. W opinii skarżącego w toku postępowania nie informowano go należycie o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Odnosząc się do kwestii dotyczącej wniesionego przez Skarżącego żądania uzupełnienia w/w postanowienia Kolegium podkreśliło, iż przedmiotem sprawy, w której wydano postanowienie Kolegium była tylko i wyłącznie kwestia zasadności podjęcia postępowania wobec stwierdzonych w toku postępowania okoliczności. Jak stwierdziło Kolegium, z treści wniosku złożonego przez skarżącego wynikało, iż wnosił on w pierwszej kolejności o uzupełnienie rozstrzygnięcia zawartego w przedmiotowym postanowieniu Kolegium o rozstrzygnięcie w kwestii norm kodeksu postępowania administracyjnego powołanych w pkt l skargi, a zatem o zarzut naruszenia art. 130 w związku z art. 126 K.p.a. zawarty w zażaleniu na postanowienie Prezydenta Miasta o podjęciu postępowania. Rozstrzygnięcie Kolegium w pełni wyczerpało zakres orzekania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Usunięcie z obrotu prawnego postanowienia może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153, poz.1270 zwanej dalej p.p.s.a.). Dokonując kontroli zaskarżonych postanowień pod kątem ich zgodności z prawem, Sąd badał, czy organ administracyjny ustalił stan faktyczny zgodnie z obowiązującymi przepisami, a następnie, czy do tak ustalonego stanu faktycznego zastosował właściwe przepisy oraz, czy przepisy te prawidłowo zinterpretował. I. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Podstawą prawną wydania zaskarżonego postanowienia był art. 97 § 2 k.p.a., który stanowi, że gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony. W rozpatrywanej sprawie postanowieniem z dnia [...] 2010 r. znak [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 postanowił zawiesić postępowanie w sprawie zatrzymania prawa jazdy skarżącemu do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, tj. rozpatrzenia sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Postanowieniem z dnia [...] 2010 r. znak [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 97 § 2 podjął postępowanie administracyjne zawieszone postanowieniem z dnia [...] 2010r. W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest, że postanowieniem z dnia [...] 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania od czynności organu polegających na : - wystąpieniu do Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców UM w dniu 5 stycznia 2010 r. z wnioskiem o zatrzymanie prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu skarżącemu, - wystąpieniu do Prokuratury Rejonowej w dniu 25 września 2009 r. wnioskiem o ściganie skarżącego za przestępstwo art. 209 § 1 kodeksu karnego. Analiza akt sprawy nie pozostawia żądnych wątpliwości co do tego, że przyczyna zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa jazdy ustała, a ta okoliczność obligowała organ – stosownie do ww. art.97 § 2 k.p.a. – do podjęcia zawieszonego postępowania, co też uczynił Prezydent Miasta wydając w dniu [...] 2010 r. Zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest zgodne z prawem. Podnieść należy, że z konstrukcji instytucji zawieszenia postępowania administracyjnego wynika, iż instytucja ta jest stosowana na czas konieczny do usunięcia przyczyny zawieszenia postępowania. Ustanie przyczyny zawieszenia postępowania obliguje organ do jego podjęcia. Wskazane przesłanki zaistniały w rozpatrywanej sprawie. Rozstrzygnięcie będące przedmiotem zaskarżenia jest postanowieniem, co ma istotne znaczenia dla oceny jego prawidłowości pod kątem wymogów prawnych, jakie powinno spełniać. Postanowienia, co do zasady - nie rozstrzygają sprawy co do jej istoty, lecz dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania. Zaskarżone postanowienie ma charakter proceduralny i jego przedmiotem jest wyłącznie kwestia podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy. Jak wyżej wykazano, organ ma obowiązek podjąć zawieszone postępowanie, gdy ustąpią przyczyny, które spowodowały jego zawieszenie. W niniejszej sprawie fakt stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od czynności organu, obligował organ do podjęcia zawieszonego postępowania z powodu ustania przyczyny zawieszenia. W zaskarżonym postanowieniu organ powinien uzasadnić motywy podjętego rozstrzygnięcia i wskazać jego podstawy prawne - przesłanki te zostały spełnione w niniejszej sprawie. Wbrew zarzutom skargi - organ nie był zobowiązany do analizy przedmiotu postępowania, którym jest zasadności zatrzymania prawa jazdy i ewentualnego rozważenia zastosowania się do wytycznych zawartych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Zarzut skargi, iż uzasadnienie jest "niepełne" nie zasługuje na uwzględnienie, jako wykraczający poza przedmiot zaskarżonego postanowienia. W rozpatrywanej sprawie brak jest wystarczających podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Sąd działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ), orzekł jak w pkt I. sentencji. II. Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 p.p.s.a sądy administracyjne rozpoznają skargi na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo które kończą postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zaskarżone postanowienie z dnia 8 kwietnia 2011 r. o odmowie uzupełnienia postanowienia, nie należy do żadnej z w/w kategorii. Postanowienie to wydane zostało na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego regulujących zakres uzupełnienia postanowienia. Na takie postanowienie nie przysługuje zażalenie, nie kończy ono postępowania w sprawie ani nie rozstrzyga jej istoty, a w związku z tym nie podlegano zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy, skargę należało uznać za niedopuszczalną, a zatem na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 p.p.s.a. należało ją odrzucić. III. O przyznaniu wynagrodzenia dla pełnomocnika skarżącego z tytułu poniesienia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 tej ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).