III SA/Kr 772/25
PostanowienieWSA w Krakowie2025-12-04
Skład orzekający: Maria Zawadzka, Bogusław Wolas, Magdalena Gawlikowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie jest właściwy miejscowo do rozpoznania skargi na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, w sytuacji gdy siedziba Prezesa ZUS znajduje się w Warszawie, a sprawa nie dotyczy umorzenia, odroczenia lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie jest właściwy miejscowo do rozpoznania skargi na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczące egzekucji administracyjnej, ponieważ siedziba Prezesa ZUS znajduje się w Warszawie, a rozporządzenie o przekazaniu spraw nie obejmuje tego typu postępowań. Zgodnie z art. 13 § 2 PPSA, właściwy jest sąd, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W związku z tym, sprawa powinna zostać przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Stan faktyczny
Skarżący M.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 kwietnia 2025 r. w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Sąd uznał, że nie jest właściwy miejscowo do rozpoznania tej sprawy.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono niewłaściwość miejscową Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako sądowi właściwemu miejscowo.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wolas Asesor WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M.P. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 kwietnia 2025 r. nr 180000.71.2140.2025-RED-119-KF w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej postanawia stwierdzić swoją niewłaściwość i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako sądowi właściwemu miejscowo.
Pismem z dnia 16 maja 2025 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 kwietnia 2025 r. nr 180000.71.2140.2025-RED-119-KF w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej p.p.s.a., do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Sądy administracyjne zobowiązane są z urzędu przestrzegać swojej właściwości. Zgodnie z art. 59 § 1 p.p.s.a. jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny sąd, który stwierdzi swoją niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 13 § 3 p.p.s.a. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w drodze rozporządzenia może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. Na tej podstawie Prezydent wydał rozporządzenie z 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2024 r. poz. 777 ze zm.) – dalej rozporządzenie. Zgodnie z § 1 pkt 2 rozporządzenia rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa ZUS dotyczących: a) umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 28 i art. 29 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 497), b) zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 340) - przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. W ww. rozporządzeniu nie zostały ujęte sprawy z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczące postępowania egzekucyjnego w administracji.
Stosownie do treści art. 83c ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350) – dalej: u.s.u.s., do postanowień, od których przysługuje zażalenie, wydanych przez Zakład jako wierzyciela na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepis art. 83 ust. 4 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 83 ust. 4 u.s.u.s., od decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, a także od decyzji w sprawie wykreślenia zastawu skarbowego z rejestru, stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.
W okolicznościach niniejszej sprawy, skoro przedmiot skargi nie dotyczy umorzenia, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty należności z tytułu składek określonych w art. 28 i art. 29 u.s.u.s. ani zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, zaś zgodnie z art. 66 ust. 1 u.s.u.s. siedzibą Zakładu jest miasto stołeczne Warszawa, to na podstawie art. 13 § 2 p.p.s.a., w sprawie właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a nie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 59 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło