III SA/Kr 792/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Grażyna Danielec spr. WSA Halina Jakubiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Wojewody z dnia [...], nr : [...] w przedmiocie wymeldowania s k a r g ę o d d a l a Wojewoda decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § l pkt l kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. C. od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...], znak: [...] orzekającej o wymeldowaniu M. C. z pobytu stałego w Z., ul. [...] nr 14, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że Burmistrz Miasta decyzją z dnia [...], znak: [...], powołując się na przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, orzekł o wymeldowaniu M. C. z miejsca pobytu stałego, z budynku przy ul. [...] 14 w Z. z uwagi na to, iż bez wymeldowania opuścił przedmiotowy budynek. W odwołaniu od tej decyzji skarżący nie zaprzeczył, że przedmiotowy budynek opuścił i w nim nie mieszka, ale zarzucił, że do opuszczenia został zmuszony działaniami właściciela i innych organów, które winny zabezpieczyć lokal zamienny, ale tego nie uczyniły. Podał, że podejmował kroki prawne umożliwiające powrót do lokalu, ale dochodzenie w tej sprawie zostało umorzone z braku znamion przestępstwa. Twierdzi, że dokona wymeldowania, ale dopiero wówczas, gdy otrzyma lokal zamienny. Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym organ II instancji stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany czy uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem opuszczenie miejsca pobytu stałego przez M. C. - jak prawidłowo ustalił organ I instancji - było wynikiem jego świadomej decyzji i nie wynikało z bezprawnych działań innych osób. Wyjaśnienia stron, stwierdza organ, są w niniejszej sprawie zgodne i jednoznacznie wskazują, że M. C. dobrowolnie opuścił w grudniu 2004 r. przedmiotowy budynek i zamieszkał pod innym adresem tj. w domu córki T. C., a to [...] l a w Z., gdzie - jak wynika z treści wniesionego odwołania – nadal przebywa. W wyjaśnieniach złożonych przed organem I instancji skarżący oświadczył, że budynek przy [...] 14 w Z. opuścił w grudniu 2004 r., bo - jak wówczas podał - chce lokal wyremontować i ponownie w nim zamieszkać. Posiada klucze i ma swobodny dostęp do budynku. Uczestnicząca w rozprawie w charakterze strony wnuczka Wymienionego, A. C. poinformowała, że w dniu 10 lutego 2005 r. wystąpili o przydział innego lokalu. Następnie M. C. potwierdził, że po opuszczeniu budynku w 2004 r. i zabraniu wszystkich rzeczy, nigdy ponownie w budynku tym nie zamieszkał. Podał, że w 2005 r. J. S. uniemożliwił mu powrót do lokalu, dlatego podjął stosowne kroki prawne, ale postępowania w tym sprawach zostały umorzone. Oczekuje na przydział mieszkania. Dalej organ podnosi, że bezspornym w sprawie jest, iż decyzją z dnia [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującą, aby w terminie do 30 kwietnia 2002 r. - z uwagi na stan techniczny budynku przy ul. [...] 14 w Z. - właściciel J. S. dokonał opróżnienia całości budynku grożącego zawaleniem, a po wykwaterowaniu lokatorów wykonał zabezpieczenie doraźne przed wejściem do obiektu osób trzecich. Poza sporem także jest to, iż po wypowiedzeniu w 2001 r. M. C. umowy najmu lokalu, z zachowaniem 3 letniego okresu wypowiedzenia, którego termin upływał z dniem 31 października 2004 r. Odwołujący, mimo że opuścił miejsce pobytu stałego nie udostępnił lokalu i nie dokonał wymeldowania, w wyniku czego, na wniosek J. S., Sąd Rejonowy Wydział I Cywilny, wyrokiem z dnia [...] 2006 r. orzekł o eksmisji, nakazując M. i A. C. opróżnienie i wydanie lokalu w posiadanie J. S. Sąd określił też, że obowiązek zapewnienia lokalu zamiennego dla wymienionych osób spoczywa na Gminie Miasta. W ocenie organu II instancji przytoczony wyżej materiał dowodowy bezspornie wskazuje, iż M. C. opuścił budynek przy ul. [...] 14 w Z. w sposób dobrowolny, zachowując termin wskazany w wypowiedzeniu umowy najmu, a opuszczenie lokalu ma także charakter trwały, skoro po wyprowadzeniu się, Odwołujący - świadomy faktu, iż budynek grożący zawaleniem nie nadaje się do zamieszkania, a pobyt w nim stanowi zagrożenie bezpieczeństwa - mimo swobodnego dostępu, nigdy ponownie w budynku tym nie zamieszkał. Uznał organ, że o trwałości opuszczenia świadczy też orzeczona przez sąd eksmisja, której Wymieniony sam, dobrowolnie się podporządkował, bowiem już dwa lata wcześniej wyprowadził się z lokalu i zamieszkał w innym miejscu, gdzie nadal koncentruje się Jego życie rodzinne. Istotny jest również fakt, podnosi organ, że M. C. we wniesionym odwołaniu nie twierdzi, że zamierza powrócić do budynku przy ul. [...] 14 w Z., lecz podaje, że podjął starania o przydział innego lokalu. W ocenie organu odwoławczego powyższe fakty wskazują, iż został spełniony element stanu faktycznego polegający na opuszczeniu dotychczasowego miejsca pobytu stałego rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Dalej organ stwierdza, że przepisy meldunkowe są jedynie przepisami porządkowymi i służą do rejestracji pobytu w lokalu. Czynność zameldowania potwierdza jedynie istniejący stan faktyczny i ma charakter wtórny do zaistniałych wcześniej zdarzeń. Zatem, skoro osoba, sama, dobrowolnie opuszcza miejsce pobytu stałego i mieszka w innym miejscu, natomiast swoje wymeldowanie uzależnia od przydziału innego lokalu, to naturalną konsekwencją tej czynności jest obowiązek wymeldowania z dotychczasowego pobytu stałego. Na powyższą decyzje skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. C. Skarżący zarzucił naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych przez ustalenie, że skarżący w sposób dobrowolny opuścił przedmiotowy lokal mimo, iż opuszczenie nie było dobrowolne, naruszenie art. 7 kpa przez złamanie zasady praworządności oraz naruszenie interesu społecznego i własnego interesu skarżącego, brak uwzględnienia praktyki sądowej i administracyjnej, która zakazuje wymeldowanie "do nikąd". Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji lub o zawieszenie wykonania decyzji do czasu przydzielenia skarżącemu lokalu z zasobów Gminy, lub o umorzenie postępowania z braku wyczerpania znamion z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.) jako przesłankę do wymeldowania wskazuje opuszczenie miejsca pobytu stałego. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Natomiast, jeśli strona została usunięta z lokalu w drodze przymusu fizycznego czy psychicznego bądź wobec wymiany zamków w drzwiach uniemożliwiono jej dostęp do lokalu, to nie można uznać tego za opuszczenie dotychczasowego miejsca stałego pobytu. Zatem przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżący w grudniu 2004 r. zabierając swoje wszystkie rzeczy opuścił przedmiotowy lokal, jak twierdził w celu przeprowadzenia remontu. W lutym 2005 r. właściciel uniemożliwił mu powrót do lokalu, a sprawy wniesione do Prokuratury i na Policję o uniemożliwienie zamieszkania w lokalu, zostały umorzone. Za równoznaczne z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana nie jest dopuszczana do lokalu, a nie skorzystała w sposób skuteczny z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Działania skarżącego nie były skuteczne skoro postępowania zostały umorzone. Podnieść należy, że skarżący nie wykazuje chęci powrotu do przedmiotowego lokalu, skoro stara się o przydział mieszkania z zasobów Gminy i jak twierdzi, w chwili, gdy je otrzyma, wymelduje się dobrowolnie. Na marginesie należy zauważyć, iż budynek, w którym skarżący chce być zameldowany, nie nadaje się do zamieszkania, gdyż jego stan techniczny kwalifikuje budynek do rozbiórki, co stwierdza decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Powyższe ustalenia wskazują jednoznacznie, iż utrzymywanie zameldowania skarżącego w przedmiotowym lokalu byłoby fikcją meldunkową. Wobec powyższego skarga jako nieuzasadniona musiała ulec oddaleniu na mocy art. 151 ppsa.