III SA/Kr 793/20
WyrokWSA w Krakowie2021-10-05
Skład orzekający: Ewa Michna, Hanna Knysiak-Sudyka, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków może dokonać aktualizacji danych ewidencyjnych z mocą wsteczną, opierając się na decyzji administracyjnej sprzed kilkunastu lat, jeśli stan faktyczny został odzwierciedlony w późniejszych operatach geodezyjnych?Ratio decidendi
Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie mogą dokonywać zmian danych ewidencyjnych z mocą wsteczną. Aktualizacja danych następuje na podstawie najnowszego dokumentu ilustrującego stan odmienny od stanu już uwidocznionego w operacie, a ewidencja służy rejestrowaniu aktualnego stanu prawnego, a nie korygowaniu zapisów archiwalnych.Stan faktyczny
Skarżący domagał się ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków danych z 2008 r., zgodnie z decyzją o pozwoleniu na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania. Organy administracji odmówiły, wskazując, że ewidencja rejestruje stany aktualne, a zmiany zostały wprowadzone dopiero w 2019 r. na podstawie nowego operatu geodezyjnego, który wykazał jeden budynek zamiast dwóch. Skarżący podnosił, że zmiana sposobu użytkowania powinna być wprowadzona wcześniej, a brak wpisu stanowi błąd.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Hanna Knysiak-Sudyka WSA Renata Czeluśniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 15 maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ujawnienia danych ewidencyjnych skargę oddala.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 15 maja 2020 r. znak sprawy: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 r., poz. 276 ze zm.) - dalej ustawa Pgik, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego M. A. od decyzji Starosty z [...] 2020 r. znak: [...] orzekającej o odmowie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków danych wykazanych w decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty.
Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Skarżący – M. A. w piśmie z 23 lipca 2019 r. zwrócił się do Starosty o sprostowanie błędu w ewidencji gruntów i budynków. Jak napisał w 2008 r. powstał błąd w danych ewidencyjnych, gdyż zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] 2008 r. o pozwoleniu na przebudowę oraz zmianę sposobu użytkowania, zmiany winny być dokonane w 2008 r., a zostały one wykonane dopiero w dniu 12.02.2019 r.
Decyzją z [...] 2020 r. znak: [...] Starosta orzekł o odmowie wykazania w ewidencji gruntów i budynków danych wykazanych w decyzji [...] Starosty z dnia [...] 2008 r. W jej uzasadnieniu Starosta wyjaśnił, że w chwili obecnej, po dokonaniu zmiany nr [....] w ewidencji gruntów i budynków - nie można wpisać, że w roku 2008 w miejsce dwóch budynków o funkcji "i" był jeden budynek opisany w decyzji [...], gdyż jest to stan archiwalny, a ewidencja rejestruje stany aktualne, w oparciu o dostępne dla organu dokumenty.
Odwołanie od decyzji Starosty złożył skarżący wskazując na niewłaściwą interpretację przez organ art. 22 ust. 2 ustawy Pgik, gdyż obowiązek wynikający z powyższego przepisu nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków wynikających z decyzji terenowych organów administracji państwowej, a taką decyzją jest, według skarżącego, decyzja Starosty nr [...] z 2008 r.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, co następuje: Zgodnie z wypisem z kartoteki budynków zawartym w aktach sprawy obecnie w operacie ewidencji gruntów i budynków na działce nr [...] o pow. 1,4261 ha położonej w C wykazane są dwa budynki: nr [...]; 1 (budynek handlowo-usługowy, o statusie: "wybudowany", który nie jest przedmiotem toczącego się postępowania) i będący przedmiotem toczącego się postępowania budynek nr [...]; 2 (budynek mieszkalny jednorodzinny o powierzchni zabudowy 268 m2 i statusie: "w budowie"). Budynek nr [...]; 2 o powyższych atrybutach został ujawniony w operacie ewidencyjnym w dniu 28.01.2019 r. na wniosek współwłaścicieli nieruchomości w trybie czynności materialno-technicznej. Podstawą zmiany był operat techniczny sporządzony przez geodetę upr. A. J., przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 28.01.2019 r. pod nr [...]. Do zawiadomienia nr [...] z dnia 12.02.2019 r. o wprowadzonych zmianach w danych ewidencyjnych, skierowanego do współwłaścicieli nieruchomości został załączony wykaz zmian danych ewidencyjnych. Z powyższego wykazu wynika, iż z kartoteki budynków [...] wykreślono dwa budynki (nr [...]; 2 i nr [...]; 3 - o statusie: "wybudowany" i rodzaju: "pozostałe budynki niemieszkalne" i wpisano jeden budynek nr [...]; 2 o statusie: "w budowie" i rodzaju: "budynek mieszkalny"). W sprawozdaniu technicznym zawartym w operacie wykonawca wskazał, że budynki nr [...] i nr [...] zostały błędnie ujawnione w ewidencji gruntów i budynków, ponieważ zarówno funkcja budynku, ilość budynków jak i data zakończenia budowy zostały błędnie określone - niezgodnie ze stanem faktycznym i dokumentacją. Jest to jeden budynek wybudowany zgodnie z pozwoleniem na przebudowę (nr [...] z 21.07.2008 r.) na istniejących fundamentach - jest to budynek mieszkalny i jego budowa nie została zakończona.
Wniosek skarżącego z 23 lipca 2019 r. (uzupełniony pismami z 24.09.2019 r., 31.10.2019 r. i 31.01.2020 r.) dotyczył aktualizacji na rok 2008 r. danych zawartych w ewidencji- ujawnienia w miejsce wykazanych na działce nr [...] obr. C dwóch budynków (nr [...]; 2 i nr [...];3, o statusie: "wybudowany" i rodzaju: "pozostałe budynki niemieszkalne") jednego budynku nr [...]; 2 o statusie: "w budowie" i rodzaju: "budynek mieszkalny"). Skarżący powołał się na wprowadzoną w dniu 28.01.2019 r. zmianę [...], uznając, iż od 2008 roku (tj. wydania decyzji nr [...] z dnia 21.07.2008 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę) w ewidencji istniał błąd. Stwierdził, że budynki te "w całości w ogóle nie istniały".
Starosta stwierdził, że wszelkie zmiany ujawniane dotychczas w operacie ewidencyjnym w zakresie ww. budynków były ujawniane zgodnie z dokumentacją przyjmowaną do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi w dacie dokonywania zmian. Podkreślił, że obowiązek informowania o zmianach danych ewidencyjnych był obowiązkiem współwłaścicieli i wynikał z art. 22 ustawy. Ponadto wyjaśnił, że w 2005 roku w trybie art. 24a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (w jej ówczesnym brzmieniu) przeprowadzono modernizację ewidencji gruntów i budynków obrębu C, mającą na celu m. in. wykazanie w ewidencji danych o budynkach. Operat modernizacji został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...]. W operacie znajduje się mapa wywiadu, na której na działce nr [...] uwidoczniono trzy budynki, w tym dwa nowe o funkcji "inny" oraz arkusz danych ewidencyjnych budynków wraz ze szkicem z pomiarów, które potwierdzają, wykazanie trzech budynków. Starosta zaznaczył, że w procesie modernizacji wykazywano wszystkie budynki, niezależnie od tego, czy został zakończony proces budowy. Z analizy zgromadzonych materiałów dowodowych wynika, że w toku modernizacji w terminie od 8 do 29 sierpnia 2005 r. ustalonym zgodnie z obowiązującym wówczas przepisem art. 24a ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, współwłaściciele nie wnieśli uwag do danych dotyczących przedmiotowych budynków przedstawionych w projekcie operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Projekt operatu modernizacji ewidencji gruntów i budynków stał się operatem ewidencyjnym w dniu 30.08.2005 r., a informacja Starosty Powiatu o tym fakcie ukazała się w Dzienniku Urzędowym Województwa w dniu 31.12.2005 r. poz. 5394. Współwłaściciele nieruchomości nie skorzystali również z prawa wynikającego z art. 24a ust. 9 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, to jest możliwości zgłaszania zarzutów do danych zawartych w ewidencji ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, że dane zawarte w projekcie opisowo-kartograficznym stają się danymi ewidencji gruntów i budynków. Spowodowało to, że dane zawarte w tym operacie stały się wiążące.
Organ wskazał też na sporządzony w 2007 r. przez geodetę upr. A. J. operat techniczny [...] (KERG [...]) dotyczący aktualizacji mapy zasadniczej dla działki nr [...]. Wykonawca przedstawił w nim, że na działce zlokalizowane są dwa budynki o funkcji "i". Potwierdza to mapa do celów projektowych w budownictwie. Mapa ta posłużyła do wykonania projektu budowlanego, gdzie projektant na budynku oznaczonym symbolem "i" napisał, że jest to "dobudowa". Z kolei w 2013 r. został sporządzony operat techniczny [...] (KERG [...]) z aktualizacji mapy dla celów projektowych. Wykonawca prac, inż. S. C. również wykazał istnienie dwóch budynków oznaczonych symbolem "i". Dopiero operat pomiarowy z 2018 r. sporządzony przez geodetę uprawnionego A. J., przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 28.01.2019 r. pod nr [...], umożliwił wykazanie jednego budynku (o statusie: "w budowie" i rodzaju: "budynek mieszkalny") w miejsce dotychczasowych dwóch budynków (o statusie: "wybudowany" i rodzaju: "pozostałe budynki niemieszkalne").
Organ podniósł, że od 2005 r. (założenia kartoteki budynków w modernizacji) do 2018 r. (sporządzenia operatu nr [...]) współwłaściciele nie kwestionowali danych ewidencyjnych dotyczących budynków wykazanych na działce nr [...] i nie żądali dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w tym zakresie.
Zrealizowanie wniosku skarżącego dotyczącego ujawnienia zmian z mocą wsteczną, to jest na rok 2008, organ uznał za niemożliwe z uwagi na brak podstaw prawnych pozwalających na dokonanie takich zmian. Przepisami prawa materialnego regulującymi kwestie prowadzenia przez starostę operatu ewidencji gruntów i budynków są przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków w zakresie budynków obejmuje informacje dotyczące: ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Informacje wprowadzane do operatu ewidencyjnego winny być aktualne, zgodne z obecnym stanem faktycznym i prawnym.
Co do zarzutu niewłaściwej interpretacji art. 22 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (wg skarżącego aktualizacja winna polegać na skorygowaniu z urzędu błędnego wpisu danych o budynkach wykazanych w latach 2008-2019, który to zapis rodzi negatywne skutki podatkowe), organ wskazał na zmianę w 2014 roku przepisów art. 22 ust. 2 i art. 23 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, która doprecyzowała i uszczegółowiła dane objęte ewidencją budynków. Dopiero bowiem od dnia 12.07.2014 r. (zmiana ustawy - Dz. U. z 2014 poz. 897) organy administracji publicznej zobowiązane są przekazywać właściwemu staroście odpisy ostatecznych decyzji administracyjnych "pozwolenia na budowę budynku" (art. 23 ust. 3 pkt 1 lit. i) i "pozwolenia na użytkowanie budynku" (art. 23 ust. 3 pkt 1 lit. j). Zarzut, że od 2008 r. Starosta z urzędu miał obowiązek ujawniania zmian w ewidencji gruntów i budynków wynikających z decyzji o pozwoleniu na budowę i zmianę sposobu użytkowania budynku uznano za bezzasadny także dlatego, że przepisy § 63 - § 65 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków obowiązujące w 2008 r. nie przewidywały dla budynku atrybutu określającego jego status (w tym statusu "w budowie"). Przepisy te - szczególnie § 63 ust. 5 wskazują, że ustawodawca przewidywał ujawnianie w ewidencji tylko tych budynków, których budowa została już zakończona. Atrybut "status budynku" został wprowadzony do danych ewidencyjnych budynków określonych w § 63 ust. 1 rozporządzenia dopiero z dniem 31 grudnia 2013 r. rozporządzeniem Ministra Administracji i Cyfryzacji z 29 listopada 2013 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2013 r. poz. 1551). Zatem na dzień uprawomocnienia się decyzji nr [...] z dnia 21.07.2008 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę nie było możliwe wykazanie w ewidencji "statusu budynku". Odnosząc powyższe ustalenia do obecnie obowiązujących przepisów dotyczących aktualizacji danych ewidencyjnych organ podkreślił, iż informacje wprowadzone do operatu ewidencyjnego zmianą nr 59/2019 są aktualne oraz zgodne ze stanem faktycznym i prawnym. Podkreślił, że obowiązujące przepisy prawa odnoszące się do kwestii zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków (w tym jej aktualizacji) nie przewidują możliwości dokonania aktualizacji zawartych w niej danych z mocą wsteczną. Wszelkie zmiany danych następują niezwłocznie po otrzymaniu przez organ wymienionych w ustawie dokumentów stanowiących podstawę tych zmian, zatem żądanie ujawnienia zmian z mocą wsteczną jest bezzasadne i nie ma podstaw prawnych. Rolą ewidencji gruntów i budynków nie jest bowiem korygowanie zapisów archiwalnych, które zostały już wyeliminowane poprzez wprowadzenie stanu aktualnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję skarżący M. A. podniósł, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, podobnie jak Starosta, stwierdził, iż zmiany wynikające z decyzji administracyjnej nr [...] z [...] 2008 r. nie mogły być zgłoszone gdyż w 2008 r. nie można było zgłaszać budynków w trakcie budowy, ale organ pominął fakt, iż w danej decyzji z 2008 r. jest także zawarta zmiana użytkowania istniejącego budynku niewymagająca żadnych zmian budowlanych i z tego tytułu ta informacja zawarta w tej decyzji powinna być wprowadzona przez starostę w myśl art. 22 PGiK, gdyż zgodnie z prawem budowlanym zmiana sposobu użytkowania jest także decyzją administracyjną i była uwzględniana i wprowadzana także przed 2008 r. Skarżący podniósł, iż decyzja administracyjna nr [...] z 2008 r. była decyzją złożoną - zawierała kilka aspektów i o ile organ, jak twierdzi, nie mógł wprowadzić zmian dotyczących rozpoczęcia dobudowy to nie ulega wątpliwości, iż powinien wprowadzić zmiany sposobu użytkowania, gdyż zmiany te nie wiązały się z żadnymi pracami budowlanymi i stanowiły dopełnienie pewnego cyklu budowlanego. Zdaniem skarżącego, w tym przypadku funkcja budynku powinna być zmieniona przez starostę w 2008 r. zgodnie z art. 22 PGiK z 1989 r. i mieć brzmienie - budynek mieszkalny od 2008 r.
Skarżący wniósł o wpisanie lub zamieszczenie informacji, iż od 2008 r. budynek, zgodnie z wydaną decyzją administracyjną nr [...] z 2008 r., jest budynkiem mieszkalnym w myśl zmiany funkcji użytkowania istniejącego budynku stwierdzonego w decyzji [...] z 2008 r. W sytuacji odmowy wpisania takiej informacji do zasobów geodezyjnych skarżący uważa, że powinno być wydane przynajmniej pismo stwierdzające, iż w budynku istniejącym została dokonana zmiana funkcji użytkowania budynku od 2008 r. zgodnie z decyzją administracyjną nr [...] lub informacja, iż budynek jest budynkiem mieszkalnym od 2008 r.
Odnośnie informacji dotyczących zmian przeprowadzonych przez Starostę w 2005 r. oraz braku ustosunkowania się do nich, skarżący podkreślił, iż właściciel nie miał żadnych możliwości sprostowania wadliwych wpisów, gdyż nie został skutecznie poinformowany o danym zdarzeniu. Ogłoszenie informacji w Dzienniku Urzędowym dla osoby, która nie mieszka w C i twierdzenie, że miała możliwość sprawdzenia i weryfikacji tych zmian jest absurdem. Jeśli decyzja wydana w 2005 r. odnośnie wprowadzenia danych budynków do zasobów geodezyjnych zawierała wady powinna być unieważniona w tym zakresie, tak aby jej dane nie mogły obowiązywać i przyczyniać się do błędnych interpretacji.
Skarżący podniósł, że nie może zostać pominięte stwierdzenie, iż starosta zgodnie z art. 22 PGiK nie może wprowadzić do zasobów budynku w trakcie budowy z 2008 r. gdyż nie miał takiego prawa oraz nie było takiego przepisu, a jednocześnie wprowadza w 2005 r. niewybudowany budynek i wpisuje, iż budowa została zakończona w 2003 r., czyli dwa lata wcześniej, co jest niezgodne z jego twierdzeniem, gdyż wprowadza stan archiwalny. Niezrozumiałe jest dla skarżącego stwierdzenie o braku możliwości wprowadzenia zapisu - budynek mieszkalny od 2008 r. Zmiana błędnie wykazanych dwóch budynków z oznaczeniami [...] i [...] na jeden budynek [...] nic nie zmienia i nie stoi na przeszkodzie aby wpisać, iż budynek [...] był mieszkalny od 2008 r. gdyż budynek 2_BUD zawsze był uważany jako główny, natomiast budynek 3_BUD wykazany nieprawidłowo stanowił dobudowę zgodnie z decyzją [...] z 2008r. Według skarżącego nie żądał on aby wprowadzić dane archiwalne niezgodne z ustawą, ale aby wprowadzić informację mówiącą, od kiedy dany stan obowiązuje, mówiąc o zmianie funkcji budynku na budynek mieszkalny od 2008 r. Dlatego nie zgadza się ze stwierdzeniem organu odwoławczego, iż Starosta po uzyskaniu prawomocnej decyzji nr [...] z 2008r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę oraz zmianę sposobu użytkowania dla funkcji mieszkalnej istniejącego budynku dokonał zmian na podstawie powyższej decyzji dopiero w dniu 28.01.20019 r., czyli 11 lat po uprawomocnieniu.
Skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji Inspektor stwierdził, iż ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego, jej zadaniem jest odzwierciedlenie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego, natomiast na str. 2 wskazał, że Starosta po pozyskaniu prawomocnej decyzji nr [...] dokonał w dniu 28.01.2019 r. zmiany danych ewidencyjnych. Zdaniem skarżącego, brak wprowadzenia informacji, że zmiana sposobu użytkowania obowiązuje od 2008 r. może być odbierana jako tworzenie nowego stanu prawnego nieukazującego od kiedy obowiązuje.
Ponadto skarżący podniósł, że organ podatkowy nakazał mu uzyskanie informacji, wpisu świadczącego o zmianie sposobu użytkowania na funkcję mieszkalną od 2008 r., zgodnie z decyzją Starosty nr [...], jako warunku koniecznego do prawidłowego naliczenia podatku zgodnie z daną decyzją. Brak możliwości dokonania aktualizacji z mocą wsteczną wg WINGiK, nie neguje możliwości wykazania od którego roku obowiązuje, czyli doprecyzowania danych - budynek mieszkalny od 2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, z późn. zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwana dalej w skrócie "p.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla taki akt w przypadku, gdy stwierdzi: 1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; 2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; 3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) lub stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Skarga podlega natomiast oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. W ocenie Sądu, ustalenia organu nie pozostawiają wątpliwości, a ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje podstawę w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Bezsporne jest, że po wydaniu w dniu 21 lipca 2008 r. decyzji nr [...] nie został w ewidencji gruntów i budynków dokonany żaden wpis, ani na wniosek współwłaścicieli (brak złożenia wniosku), ani z urzędu (wg organów – ze względu na obowiązujące wówczas przepisy).
Bezsporne jest też, że dopiero na wniosek skarżącego, w dniu 28.01.2019 r. wprowadzona została w ewidencji zmiana nr [...] polegająca na wykreśleniu z kartoteki budynków [...] dwóch budynków o numerach nr [...]; 2 i [...]; 3 - o statusie: "wybudowany" i rodzaju: "pozostałe budynki niemieszkalne" oraz wpisaniu jednego budynku nr [...]; 2 o statusie: "w budowie" i rodzaju: "budynek mieszkalny"). Podstawą wpisu był operat techniczny sporządzony przez geodetę upr. A. J., przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 28.01.2019 r. pod nr [...]. W sprawozdaniu technicznym zawartym w operacie wykonawca wskazał, że budynki nr [...] i nr [...] zostały błędnie ujawnione w ewidencji gruntów i budynków, ponieważ zarówno funkcja budynku, ilość budynków jak i data zakończenia budowy zostały błędnie określone - niezgodnie ze stanem faktycznym i dokumentacją. Jest to bowiem jeden budynek wybudowany zgodnie z pozwoleniem na przebudowę (nr [...] z 21.07.2008 r.) na istniejących fundamentach - jest to budynek mieszkalny i jego budowa nie została zakończona.
Powyższy wpis został dokonany na podstawie nowego dokumentu, jakim jest operat geodety upr. A. J., przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...], a nie na podstawie decyzji nr [...] z dnia 21.07.2008 r. (zawiadomienie o zmianach k. 6 a.a I inst.)
Bezsporne też jest, że ww. wpis jednego budynku nr [...]; 2 o statusie: "w budowie" i rodzaju: "budynek mieszkalny" w miejsce ujawnionych dotychczas dwóch budynków oznaczonych symbolem "i" zastąpił dane ujawnione w ewidencji na podstawie: operatu geodezyjnego z 2005 r. sporządzonego w trakcie modernizacji, operatu technicznego geodety upr. A. J. z 2007 r. oraz operatu technicznego inż. S. C. z 2013 r.
Sąd podziela stanowisko organów, że organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie mogą, ze względu na brak podstaw prawnych i zasadę aktualizacji, dokonywać zmian danych w ewidencji z mocą wsteczną. Usunięcie wpisu z ewidencji gruntów następuje w ramach aktualizacji i dokonuje się nową zmianą obowiązującą od momentu jej ujawnienia. Taką zmianą był wpis dokonany w dniu 28.01.2019 r. o nr [...]. Skoro dopiero w wyniku tej zmiany, w miejsce dwóch budynków ujawniono jeden budynek o innym przeznaczeniu, to rację mają organy, że nie można wpisać, że już od roku 2008 w miejsce dwóch budynków o funkcji "i" był jeden budynek o funkcji mieszkalnej lub aby, jak wskazał skarżący w skardze, co do jednego z budynków wówczas ujawnionych o nr [...] wpisać funkcję mieszkalną od 2008 roku, gdyż był on zawsze uważany jako główny, natomiast budynek [...] "wykazany nieprawidłowo stanowił dobudowę zgodnie z decyzją [...] z 2008 r." Ponadto byłby to wpis niezgodny z operatem technicznym inż. S. C. z 2013 r., w którym wskazał istnienie dwóch budynków "i".
Wg skarżącego aktualizacja winna polegać na skorygowaniu błędnego wpisu danych o budynkach wykazanych w latach 2008-2019. Problem jednak w tym, że skoro w ewidencji ujawniono dane na podstawie operatów z 2013 r. i 2018 r. organ nie może dokonać wpisu na podstawie dokumentu z 2008 r. Na staroście jako organie prowadzącym operat ewidencji gruntów, ciąży bowiem obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2019 r. poz. 393). Ewidencja gruntów i budynków służy jedynie rejestrowaniu aktualnego stanu prawnego działek, a zatem dokumenty określające poprzedni stan prawny działek gruntu nie stanowią podstawy do zarejestrowania tego stanu w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan ten został stwierdzony późniejszym dokumentem.
Jak wielokrotnie wskazano w orzecznictwie sądów administracyjnych, np. w wyroku NSA z dnia 26 października 2016 r. I OSK 2901/14, czy wyroku WSA w Krakowie z dnia 14 maja 2019 r. III SA/Kr 167/19 - aktualizacji danych dokonuje się na podstawie przedłożonych dokumentów ilustrujących stan odmienny od stanu już uwidocznionego w operacie ewidencji gruntów. Podstawę wpisu danych ewidencyjnych stanowi zatem najpóźniej wydany dokument mogący być podstawą wpisu. Zmiany w ewidencji mogą być wprowadzane na podstawie dokumentów, o których mowa w § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, ale wydanych po ostatnim wpisie w ewidencji, a to oznacza, że nie można dokonywać zmian na podstawie dokumentów sprzed kilkunastu lat, po których następowały kolejne czynności odzwierciedlone w ewidencji. Dokumenty określające poprzedni stan działek nie mogą stanowić podstawy do zarejestrowania tego stanu, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnymi dokumentami wprowadzonymi do ewidencji. Ponieważ w pojęciu aktualizacji danych ewidencyjnych mieści się nie tylko wymiana (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegająca na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych, o których mowa w § 12 ust. 1 rozporządzenia ale też usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów znajdujących się w bazie danych ewidencyjnych, to jedyny wyjątek, w którym organ ewidencyjny może niejako "powrócić do przeszłości" to skorygowanie oczywistej - w świetle złożonych dokumentów - omyłki, czyli jasnej i prostej niezgodności pomiędzy wpisem do ewidencji a dokumentem, na podstawie którego ten wpis nastąpił. Nie można jednak uznać za oczywisty błąd brak w ogóle wpisu do ewidencji. Zarzucany przez skarżącego brak dokonania wpisu z urzędu w ewidencji gruntów i budynków na podstawie decyzji nr [...] z dnia 21.07.2008 r. nie jest oczywistym błędem, czy omyłką, który kwalifikowałby się do sprostowania (z urzędu czy na wniosek).
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego nie budzi zastrzeżeń Sądu i nie potwierdza naruszeń zarzuconych w skardze. Pamiętać należy, że organ ewidencyjny miał obowiązek skupić się na przesłankach umożliwiających wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2, art. 22, art. 24 ust. 2a pkt 2 oraz art. 24 ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 poz. 276) w zw. z § 44 pkt 2, 46 ust. 3 ww. rozporządzenia. Tak też uczyniono, bez naruszenia art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., trafnie wywodząc wystąpienie przesłanek prowadzących do wydania decyzji o odmowie wprowadzenia zmiany wpisu na podstawie decyzji z 2008 r. Swoją argumentację organ odwoławczy przedstawił w uzasadnieniu sporządzonym zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. uznając zgromadzony materiał dowodowy za wystarczający do rozstrzygnięcia, którą to ocenę należy zaakceptować.
Uznawszy zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie decyzje naruszają prawo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobiegniem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło