III SA/Kr 795/04

WyrokWSA w Krakowie2006-06-06

Skład orzekający: Halina Jakubiec, Elżbieta Kremer, Piotr Lechowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku przedemerytalnego w wyniku wznowienia postępowania, spowodowanego ujawnieniem faktu pozostawania w zatrudnieniu w dacie rejestracji, może skutkować bezpowrotną utratą uprawnień do zasiłku za cały okres, w tym za okres, gdy strona spełniała materialno-prawne warunki do ich przyznania?
Ratio decidendi
Uchylenie decyzji o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku przedemerytalnego w wyniku wznowienia postępowania, spowodowane ujawnieniem faktu pozostawania w zatrudnieniu w dacie rejestracji, nie może skutkować bezpowrotną utratą uprawnień do zasiłku za cały okres. Postępowanie wznowieniowe powinno doprowadzić do ponownej oceny uprawnień za okres objęty wznowieniem, uwzględniając charakter świadczeń okresowych i możliwość spełnienia przesłanek do ich przyznania w innym terminie.
Stan faktyczny
Skarżący T. B. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i przyznano mu zasiłek przedemerytalny. Po ujawnieniu informacji o zatrudnieniu skarżącego w okresie pobierania zasiłku, organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i uchylił wcześniejsze decyzje, odmawiając przyznania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę, zarzucając krzywdzące rozstrzygnięcie i podnosząc kwestie związane z jego wykształceniem oraz brakiem pełnego wyjaśnienia przepisów podczas rejestracji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w części orzekającej o odmowie uznania za osobę bezrobotną i o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. W pozostałym zakresie skargę oddalił i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec spr. Sędziowie WSA Elżbieta Kremer NSA Piotr Lechowski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego – po wznowieniu postępowania I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w części orzekającej o odmowie uznania za osobę bezrobotną i o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego, II w pozostałym zakresie skargę oddala, III zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 2,70 zł (dwa złote siedemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda decyzją z dnia [...] [...] utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta wydane po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem z dnia [...], uchylające*- decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] znak [...] o uznaniu T. B. od dnia [...] za osobę bezrobotną - decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] ( znak j. w. ) orzekającą o pozbawieniu T. B. statusu osoby bezrobotnej , - decyzję z dnia [...] ( znak. j. w. ) o przyznaniu T. B. od dnia 16. 07. 1999 r prawo do zasiłku przedemerytalnego. Równocześnie tą samą decyzją organ pierwszej instancji orzekł o odmowie uznania T. B. za osobę bezrobotną z dniem [...] oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem 16.07 1999r. W uzasadnieniu decyzji organy powołały się na następujący stan faktyczny : T. B. został zarejestrowany w Grodzkim Urzędzie Pracy w dniu [...] i z tym dniem uznany za osobę bezrobotną. Decyzją z dnia [...] przyznany został T. B. zasiłek przedemerytalny od 16.07.1999 r. Z tego względu w tej samej dacie skarżący został pozbawiony statusu bezrobotnego , z uwagi na nabycie uprawnień do zasiłku przedemerytalnego. W dniu 5.04. 2004 r do Grodzkiego Urzędu Pracy wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5.04.2004 r informujące o przyznaniu T. B. prawa do emerytury od dnia 20.03.2004 r tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Jednocześnie organ rentowy poinformował o wykonywaniu przez skarżącego T. B. zatrudnienia w okresie od 1.04. 1999 r do 29.01.2000 r - w wymiarze ¾ etatu , w Przedsiębiorstwie Usługowo- Produkcyjnym "A" Sp. z o. o. w B. -B. Po uzyskaniu tej informacji organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie o uznanie T. B. za bezrobotnego , o przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz o pozbawieniu statusu bezrobotnego. Jako podstawę wznowienia organ wskazał art. 145 § 1 pkt 5 kpa , który stanowi , że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nie znane organowi , który wydał decyzję. Po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego art. 149 § 2 kpa organ pierwszej instancji uchylił swoje wcześniejsze decyzje objęte postępowaniem wznowieniowym , a następnie powołując się na przepis art. 2 ust.1 pkt 2 lit c ustawy z dnia 14 grudnia o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 1997 r Nr 25 póz. 128 ) orzekł o odmowie przyznania T. B. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...]. Spełnienie warunków do uzyskania statusu osoby bezrobotnej jest warunkiem koniecznym do ustalenia prawa do zasiłku przedemerytalnego określonego przepisem art.37 j. ust.1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , w związku z powyższym zdaniem organów skarżącemu nie przysługiwało prawo do zasiłku przedemerytalnego przyznanego z dniem 16.07.1999 r. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji T. B. domagał się jej uchylenia i orzeczenia o przyznaniu statusu bezrobotnego z dniem 30.01. 2000 r. i ustalenia uprawnień do zasiłku przedemerytalnego także na tę datę , gdyż od dnia 30.01. 2000 r spełniał warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej. Ustosunkowując się do tej kwestii organ odwoławczy w uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji , w którym podzielił stanowisko organu pierwszej instancji. Stwierdził nadto , że decydującą rolę w kwestii przyznania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku spełnia dzień rejestracji i przepisy obowiązujące w tym dniu. Z tego powodu po ustaniu zatrudnienia skarżący musiałby się ponownie zarejestrować i dopiero wówczas możliwe byłoby badanie , czy na ten dzień skarżący spełniał warunki do uzyskania uprawnień , które utracił w wyniku postępowania wznowieniowego. W skardze na decyzję Wojewody T. B. domagał się uchylenia decyzji zarzucając, że jest krzywdząca. Podniósł , ze w czasie gdy rejestrował się w GUP, otrzymał ustne wypowiedzenie tzn. pracodawca poinformował go o zwolnieniu. W tym czasie ubiegał się także o rentę , lecz otrzymał decyzję odmowną Zdecydował się nie odwoływać od decyzji organu rentowego , a pracodawca zgodził się na dalsze zatrudnienie na pół etatu. Podczas rejestracji nie zapytano go o to czy pracuje ani nie wyjaśniono mu przepisów obowiązujących w tym zakresie. Czynności związane z rejestracją odbywały się zbyt szybko , aby można było zorientować się co się podpisuje . Tym czasem skarżący ma wykształcenie niepełne podstawowe i pisanie i czytanie sprawia mu kłopot. Ponadto podczas pobieranie zasiłku przedemerytalnego był informowany o kwotach , które może zarabiać ( bez utraty lub zawieszenia wypłaty zasiłku ). Skarżący zwrócił też uwagę , iż od 1.02. 2000 r nigdzie nie pracował ,a jego zatrudnienie w czasie gdy pobierał zasiłek trwało tylko 10 miesięcy , natomiast w dniu [...] Prezydent Miasta wydał decyzję o obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia w kwocie 31 483 , 20 zł. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie i wniosło jej oddalenie. Rozpatrując skargę Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje ; Uchylenie wskutek wznowienia postępowania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku , nie ,, uchyla " samej czynności rejestracji. Pozostaje także wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego . Z tego punktu widzenia trafnie orzeczono o odmowie przyznania statusu osoby bezrobotnej od [...] i prawa do zasiłku od 16.07.1999 r , albowiem wznowienie postępowania po ujawnieniu faktu pozostawania przez skarżącego w zatrudnieniu w dacie rejestracji powoduje konieczność ponownego orzeczenia w sprawach objętych postępowaniem wznowieniowym , a w konsekwencji ustalenia czy i w jakim zakresie T. B. spełnił przesłanki uznania go za bezrobotnego i przyznania mu prawa do zasiłku_.W dacie wskazanej w uchylonych decyzjach skarżący nie spełniał kryteriów do uznania go za bezrobotnego , gdyż pozostawał w zatrudnieniu. Z dyspozycji art.2 ust.1 pkt 2 lit c wynika , iż bezrobotna może być uznana tylko osoba nie zatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej. Jednakże uchylenie po wznowieniu decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego nie może zamykać drogi do ustalenia w/w uprawnień z inną datą w okresie przypadającym przed datą wznowienia postępowania. Organ pierwszej instancji ustalając , że T. B. pozostawał w zatrudnieniu do 29.01. 2001 r , nie ustalił czy po tej dacie skarżący spełniał warunki uznania go za bezrobotnego oraz przesłanki od których uzależnione jest prawo do zasiłku przedemerytalnego. Postępowanie wznowieniowe w sprawach o świadczenia , które mają charakter okresowy powinno doprowadzić do ponownej oceny uprawnień za okres objęty wznowieniem a nie tylko w dacie przyznania uprawnień , gdyż nie tylko przyznanie uprawnień , lecz także czasokres korzystania z tych uprawnień niezależnie od sposobu jego określenia , uzależniony jest od spełniania przesłanek do posiadania prawa - w tym przypadku - do pobierania zasiłku przedemerytalnego. .Z uwagi na charakter świadczeń okresowych , których istotę stanowi ich powtarzalność wznowienie--postępowania nie może skutkować w przypadku uchylenia decyzji .pozbawieniem uprawnień za cały okres , w tym także ten, gdy strona postępowania spełniała materialno - prawne warunki do ich przyznania. Odmienna interpretacja art. 151 §1 pkt 2 kpa w związku z treścią art. 37 j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , której konsekwencją byłoby bezpowrotna utrata uprawnień skarżącego do zasiłku przedemerytalnego stanowi naruszenie zasady równości wobec prawa ( art. 32 Konstytucji RP ) i zasady demokratycznego państwa prawnego (art.2 Konstytucji RP) poprzez zastosowanie niewspółmiernych i nie przewidzianych żadnym konkretnym przepisem konsekwencji w postaci pozbawienia prawa do zasiłku przedemerytalnego , w sytuacji gdy on nie przysługiwał tylko przez okres 10 miesięcy. Przyjmując taką interpretację organy w tym zakresie naruszyły prawo materialne, a mianowicie art.37 j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu , a także nie uwzględniły orzekając ponownie co do istoty sprawy , charakteru świadczeń okresowych , naruszając tym samym przepis art.77 kpa i 107 kpa , które mają zastosowanie także w postępowaniu toczącym się wskutek wznowienia. Z tego względu na podstawie art.145 §1 ust.1 lit.a oraz lit. c - Sąd orzekł jak w pkt.1 wyroku ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- p.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153 póz. 1270 ). Biorąc pod uwagę fakt, że z treści skargi wnoszonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynika , że obejmuje ona decyzję w całości a nie tylko w zakresie wskazanym w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji , skargę należało na mocy art.151 p.p.s.a w pozostałym zakresie oddalić , gdyż uchylenie decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa od zasiłku przedemerytalnego w dacie [...] i w świetle niespornych i przyznanych przez skarżącego okoliczności jest zgodne z prawem. Przy ponownym rozpoznaniu toczącej się w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego sprawy , organ zbada i kreśli datę z jaką skarżący spełnił przesłanki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa od zasiłku przedemerytalnego i orzeknie co do istoty sprawy , mając na uwadze , iż wcześniejsze swoje decyzje uchylił w wyniku wznowienia postępowania a skarga w tym zakresie została oddalona. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło