III SA/Kr 80/07
WyrokWSA w Krakowie2007-06-26
Skład orzekający: Grażyna Danielec, Wiesław Kisiel, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wymeldowania osoby z pobytu stałego, uznając, że nie opuściła ona trwale tego lokalu, mimo zarzutów skarżącego o naruszeniu przepisów proceduralnych i materialnych?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły przepisy art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewystarczające wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego oraz nierozważenie wnikliwie zebranego materiału dowodowego. Brak było wystarczających podstaw do uznania, że osoba opuściła miejsce pobytu stałego w sposób trwały, co jest przesłanką do wymeldowania decyzją administracyjną. Instytucja wymeldowania nie może być wykorzystywana jako środek do eksmisji.Stan faktyczny
Skarżący P. P. wniósł skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą wymeldowania C. O. z pobytu stałego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, twierdząc, że C. O. trwale opuściła lokal i że organ nie zebrał wszystkich dowodów, w tym nie przesłuchał świadków i nie dopuścił dowodów z dokumentów dotyczących odcięcia gazu i zużycia energii elektrycznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IIl SA/Kr 80 /07 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 czerwca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec spr. Sędziowie NSA Wiesław Kisiel WSA Tadeusz Wołek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r. Nr: [...] w przedmiocie wymeldowania uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji , zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego P. P. kwotę [...] ( [...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Sygn. akt IIl SA/Kr 80/07 ,
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzja z dnia [...] 2006 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, póz. 993 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania P. P. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2006 r., znak: [...] orzekającej o odmowie wymeldowania z pobytu stałego Pani C. O., z lokalu przy ul. [...] w [...] - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżoną decyzją, wydaną w oparciu o art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ l instancji odmówił wymeldowania z pobytu stałego C. O., z lokalu przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ l instancji wskazał, iż nie opuściła ona trwale przedmiotowego lokalu, a zatem nie została spełniona przesłanka umożliwiająca wydanie decyzji o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego. W odwołaniu od decyzji P. P. zarzucił naruszenie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez jego błędną wykładnię, sprzeczność dokonanych ustaleń z zebranym w sprawie materiałem oraz nie wyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności. Zarzucił nadto naruszenie przepisów proceduralnych, a w szczególności art. 6, 7, 10 i 11 k.p.a. Zaznaczył, iż ma udziały w realności przy ul. [...] w [...], ale nie ma tam żadnego pustostanu, w związku z czym okoliczności. Zarzucił nadto naruszenie przepisów proceduralnych, a w szczególności art. 6, 7, 10 i 11 k.p.a. Zaznaczył, iż ma udziały w realności przy ul. [...] w [...], ale nie ma tam żadnego pustostanu, w związku z czym jedynie pozytywne rozpoznanie wniesionego odwołania pozwoli na likwidację trwającej od 2005 r. po dzień dzisiejszy bezdomności.
Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym organ II instancji stwierdził, że wymeldowanie w drodze decyzji administracyjnej jest wyjątkiem i może być stosowane wyłącznie przy ścisłym przestrzeganiu przepisów prawa.
Przepis art 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pozwala na wymeldowanie decyzją administracyjną wyłącznie osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego (lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące) i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Z unormowania zawartego w powołanym przepisie, stwierdza dalej organ, wynika, iż o opuszczeniu miejsca pobytu stałego można mówić jedynie wówczas, gdy jest ono dobrowolne i trwałe. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego świadczą takie okoliczności, jak definitywne zerwanie wszelkich kontaktów z miejscem pobytu stałego, zabranie z przedmiotowego budynku rzeczy osobistych i brak zamiaru powrotu. Dalej organ podnosi, że postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ l instancji wykazało, iż C. O. miejsca pobytu stałego, tj. przedmiotowego lokalu nie opuściła w sposób trwały, bowiem ma do niego nieskrępowany dostęp, korzysta z niego według własnego uznania i posiada tam swoje rzeczy. Ustalenia te, podnosi organ, znajdują należyte oparcie w wynikach dowodów przeprowadzonych w toku postępowania administracyjnego, a w szczególności w wynikach przeprowadzonych w dniu [...] 2006 r. oględzinach przedmiotowego lokalu, o które wnosił P.P. Z wyjaśnień C. O. wynika iż lokalu tym zamieszkuje od 1955 r, posiada swobodny dostęp do tego lokalu i ma tam swoje rzeczy. Z uwagi na wykonywany zawód często przebywa poza miejscem pobytu stałego, lecz zawsze do niego wraca. Do akt sprawy załączyła decyzję o przydziale przedmiotowego lokalu. W ocenie organu Powyżej wskazane okoliczności powodują iż Pani C. O. nie może zostać wymeldowana z zajmowanego lokalu decyzją administracyjną, bowiem miejsca pobytu stałego nie opuściła w sposób trwały. Nadal do tego lokalu ma dostęp, sporadycznie, ale w nim przebywa i posiada tam także swoje rzeczy. Następnie organ podkreślił, że instytucja wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego w żadnym wypadku nie może być wykorzystywana do wyprowadzenia tej osoby z lokalu i nie może poprzedzać ani zastępować pozwu o eksmisję. Wymeldowanie nie jest bowiem tożsame z wykonaniem eksmisji, nie może być też drogą zmuszającą osobę do opuszczenia lokalu. Fakt przebywania zainteresowanej osoby w spornym budynku wyłącza możliwość - w świetle powołanego na wstępie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy - wydania decyzji o wymeldowaniu.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł P. P.
Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na jego wynik, a to 7, 8, 11, 75 i 80 kpa. Naruszenie to zdaniem skarżącego polega na pominięciu przeprowadzenia wszystkich dowodów w postępowaniu. Pominięcie dowodów z dokumentów wskazujących na trwałe i dobrowolne opuszczenie przez C. O. przedmiotowego lokalu, a mianowicie przez odmowę dopuszczenia dowodu z pisma Zakładu Gazowniczego w [...] na okoliczność odcięcia gazu, dowodu z rachunków za energię elektryczną na okoliczność "zerowego" zużycia energii elektrycznej, odmowę przesłuchania świadków, a nadto odmowę przeprowadzenia dodatkowych oględzin lokalu.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy Administracyjne zgodnie z art. 3 § 1 ppsa sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i badają legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, póz. 1269 z późn. zm.) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związane granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
W ocenie Sądu organy wydające decyzje naruszyły przepisy art. 7 i 77 kpa i to w sposób, który mógł mieć wpływ na wynik postępowania.
Organy prowadzące postępowanie nie wyjaśniły dokładnie wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy, a nadto nie rozważyły wnikliwie i w całości zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych jako przesłankę do wymeldowania wskazuje opuszczenie miejsca pobytu stałego. Przez opuszczenie miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Opuszczenie stałego miejsca zamieszkania musi być dobrowolne i mieć charakter trwały.
W sprawie niniejszej organ l instancji ograniczył się do krótkiego przesłuchania stron i pobieżnych oględzin pokoju.
Organy nie ustosunkowały się do kontroli dyscypliny meldunkowej przeprowadzonej przez Komisariat Policji [...] w [...], z którego wynika, iż C. O. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, co potwierdzili wskazani w piśmie Policji sąsiedzi. Mimo takich ustaleń Policji organ l instancji nie przesłuchał wnioskowanych przez skarżącego świadków.
Wobec zatem niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, decyzje organów i i II instancji musiały ulec uchyleniu.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie przeprowadzenie wszelkich dowodów, w tym zeznań świadków zawnioskowanych przez skarżącego, ewentualnych ponownych oględzin całego mieszkania, a nie tylko pokoju, w celu ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości, czy C. O. mieszka w przedmiotowym lokalu, czy też lokal ten nie jest jej centrum życiowym.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art.145 § 1 pkt 1 c) ppsa orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło