III SA/Kr 806/08
WyrokWSA w Krakowie2010-01-14
Skład orzekający: Halina Jakubiec, Bożenna Blitek, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w wyniku wznowienia postępowania, spowodowane ustaleniem prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w tym samym okresie, może skutkować bezpowrotną utratą tych uprawnień za cały okres, czy też powinno prowadzić do ponownej oceny uprawnień za okres, w którym strona spełniała materialnoprawne warunki do ich przyznania?Ratio decidendi
Uchylenie decyzji o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w wyniku wznowienia postępowania, spowodowane ustaleniem prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w tym samym okresie, nie może skutkować bezpowrotną utratą tych uprawnień. Postępowanie wznowieniowe powinno doprowadzić do ponownej oceny uprawnień za okres objęty wznowieniem, a nie tylko w dacie przyznania uprawnień, zwłaszcza gdy strona spełniała materialnoprawne warunki do ich przyznania w innym okresie.Stan faktyczny
Skarżąca T. N. została uznana za osobę bezrobotną i przyznano jej zasiłek dla bezrobotnych. Po zmianie decyzji ZUS przyznającej świadczenie rehabilitacyjne, organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i uchylił wcześniejsze decyzje, odmawiając przyznania statusu osoby bezrobotnej i zasiłku od dat wskazanych w pierwotnych decyzjach, z uwagi na posiadanie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w tym okresie. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji, argumentując, że powinna być uznana za bezrobotną w okresie po wykorzystaniu świadczeń rehabilitacyjnych do dnia rozpoczęcia pobierania emerytury. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Kasprzycki Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Wojewody z dnia 7 maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnych po wznowieniu postępowania uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
Wojewoda decyzją z dnia 07.05.2008r. znak [...] utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta wydane po wznowieniu z urzędu postępowania objętego postanowieniem z dnia [...] 2008 r. znak [...] uchylające decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2003 r. znak [...] o uznaniu T. N. od dnia 04.12.2003r. r. za osobę bezrobotną a także decyzję z tego samego dnia o przyznaniu jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych od 12.12.2003r. oraz równocześnie odmawiającą uznania jej za osobę bezrobotną z dniem 04.12.2003r. i odmawiająca przyznania od dnia 12.12.2003r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Jako podstawę prawną decyzji powołano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnieniu i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001) w zw. z art. 139 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. Nr 58, poz. 514).
W uzasadnieniu decyzji organy powołały się na następujący stan faktyczny :
T. N. uznana została za osobę bezrobotną na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z [...] 2003r. Nr [...]. Decyzją z tego samego dnia przyznano jej zasiłek dla osoby bezrobotnej od 12.12.2003r.
Decyzją z [...] 2004r. Nr [...] orzeczono o utracie przez T. N. z dniem 12.06.2004r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu ustawowego okresu jego pobierania.
Pismem z dnia 29.05.2006r. skarżąca poinformowała Grodzki Urząd Pracy, że "zgodnie z wyrokiem Sądu z dnia 27.01.2006r. otrzymała świadczenie rehabilitacyjne od dnia 21.11.2003r. na okres sześciu miesięcy i w związku z tym wnosi o zmianę decyzji". Załączyła wyrok Sądu Rejonowego z 27.06.2007r. sygn. akt [...], na podstawie którego zmieniona została decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27.11.2003r. znak [...] w ten sposób, że przyznano skarżącej prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres 6 miesięcy od dnia 21.11.2003r.
W dniu 11.06.2007r. do Grodzkiego Urzędu Pracy wpłynęła ponadto informacja z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, o tym, że decyzją ZUS – u z 10.05.2006r. przyznano skarżącej prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres od 21.11.2003r. do 18.05.2004r. Decyzja uprawomocniła się 27.06.2006r. a świadczenie zostało wypłacone 23.06.2006r. Ponadto wskazano, że decyzją z 11.10.2004r. została przyznana skarżącej emerytura.
Po uzyskaniu tej informacji organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] 2008r. znak [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie o uznanie T. N. za osobę bezrobotną i przyznania jej zasiłku dla bezrobotnego. Jako podstawę wznowienia organ wskazał art. 145 § 1 pkt 8 kpa , który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego art. 149 § 2 kpa organ pierwszej instancji uchylił swoje wcześniejsze decyzje objęte postępowaniem wznowieniowym, a następnie powołując się na przepis art. 6c ust. 2 pkt 1, art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 6 pkt 6 lit. a i b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w zw. z art. 78 i 139 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy orzekł
o odmowie przyznania T. N. statusu osoby bezrobotnej od dnia 04.12.2003r. i o odmowie przyznania skarżącej od dnia 12.12.2003r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu organ wskazał, że osobą bezrobotną jest osoba, która m.in. nie nabyła świadczenia rehabilitacyjnego, stąd nie można uznać skarżącej z dniem 04.12.2003r. za osobę bezrobotną oraz posiadająca prawo do zasiłku od dnia 12.12.2003r., gdyż w tych datach skarżąca skutkiem zmiany decyzji organu rentowego posiadała już prawo do świadczenia rehabilitacyjnego.
W odwołaniu od tej decyzji T. N. zakwestionowała pozbawienie jej przez organ statusu osoby bezrobotnej i zasiłku dla bezrobotnego w okresie od dnia 18.05.2004r. tj. w okresie po wykorzystaniu świadczeń rehabilitacyjnych do dnia 01.09.2004r. tj. do dnia rozpoczęcia pobierania przez nią emerytury, gdyż w jej ocenie w tym okresie pozostawała osobą bezrobotną i miała prawo do świadczeń związanych z bezrobociem.
Ustosunkowując się do tej kwestii organ odwoławczy w uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji, w której podzielił stanowisko organu pierwszej instancji wyjaśnił dodatkowo, że skarżąca pobrała za okres od 12.12.2003r. do 11.06.2004r. zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 3.076,30 zł brutto. Na konto Powiatowego Urzędu Pracy ZUS przekazał kwotę 2.652,80 zł, która stanowi wysokość zasiłku brutto za okres pokrywający się z przyznanym świadczeniem rehabilitacyjnym tj. za okres od 14.12.2003r. do 18.05.2004r. Żaden z przepisów w/w ustaw nie zawiera podstawy do przesuwania okresu pobierania zasiłku w sytuacjach przyznania świadczenia rehabilitacyjnego na okres pokrywający się z okresem przyznanego prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W skardze na decyzję Wojewody T. N. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, podniosła, że organ winien kierować się przede wszystkim interesem strony.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie i wniósł
o jej oddalenie.
Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga T. N. podlega uwzględnieniu.
Należy podnieść, że uchylenie wskutek wznowienia postępowania decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku , nie ,,uchyla" samej czynności rejestracji. Pozostaje także wniosek o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych.
Z tego punktu widzenia trafnie orzeczono o odmowie przyznania T. N. statusu osoby bezrobotnej od 04.12.2003r. i prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 12.12.2003r., albowiem wznowienie postępowania po ustaleniu, że na mocy wyroku Sądu Rejonowego zmieniona została decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27.11.2003r. znak [...] w ten sposób, że przyznano skarżącej prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres 6 miesięcy od dnia 21.11.2003r. powoduje konieczność ponownego orzeczenia w sprawach objętych postępowaniem wznowieniowym, a w konsekwencji ustalenia czy i w jakim zakresie T. N. spełniła przesłanki uznania ją za osobę bezrobotną i przyznania jej prawa do zasiłku. W dacie wskazanej w uchylonych decyzjach skarżąca nie spełniała rzeczywiście kryteriów do uznania ją za bezrobotnego, gdyż miała prawo do świadczenia rehabilitacyjnego. Z dyspozycji art.2 ust.1 pkt 2 lit c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, iż za bezrobotną może być uznana osoba, która m.in. nie nabyła prawa do świadczenia rehabilitacyjnego. Jednakże uchylenie po wznowieniu decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego nie może zamykać drogi do ustalenia w/w uprawnień z inną datą w okresie przypadającym przed datą wznowienia postępowania.
Organ pierwszej instancji ustalając, że T. N. posiadała w okresie od 21.11.2003r. do 18.05.2004r. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego nie ustalił czy po tej dacie skarżąca spełniała warunki uznania ją za osobę bezrobotną oraz przesłanki, od których uzależnione jest prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Postępowanie wznowieniowe w sprawach o świadczenia, które mają charakter okresowy powinno doprowadzić do ponownej oceny uprawnień za okres objęty wznowieniem, a nie tylko w dacie przyznania uprawnień, gdyż nie tylko przyznanie uprawnień, lecz także czasokres korzystania z tych uprawnień niezależnie od sposobu jego określenia, uzależniony jest od spełniania przesłanek do posiadania prawa - w tym przypadku - do pobierania zasiłku dla bezrobotnych.
Z uwagi na charakter świadczeń okresowych, których istotę stanowi ich powtarzalność, wznowienie postępowania nie może skutkować w przypadku uchylenia decyzji pozbawieniem uprawnień za cały okres, w tym także ten, gdy strona postępowania spełniała materialne - prawne warunki do ich przyznania.
Odmienna interpretacja art. 151 §1 pkt 2 kpa w związku z treścią art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia (...) , której konsekwencją byłoby bezpowrotna utrata uprawnień skarżącej do posiadania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych stanowi naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) i zasady demokratycznego państwa prawnego (art.2 Konstytucji RP) poprzez zastosowanie niewspółmiernych i nie przewidzianych żadnym konkretnym przepisem konsekwencji w postaci pozbawienia prawa do posiadania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, w sytuacji gdy brak uprawnień dotyczył jedynie okresu ok. 6 miesięcy. Przyjmując taką interpretację organy naruszyły prawo materialne, a mianowicie art.2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także nie uwzględniły orzekając ponownie co do istoty sprawy, charakteru świadczeń okresowych, naruszając tym samym przepis art. 77 kpa i 107 kpa, które mają zastosowanie także w postępowaniu toczącym się wskutek wznowienia.
Z tego względu Sąd orzekł na podstawie art.145 §1 ust.1 lit. a oraz lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- p.p.s.a. ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ).
Przy ponownym rozpoznaniu toczącej się w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego sprawy, organ zbada i zakreśli datę z jaką skarżąca spełniła przesłanki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa od zasiłku dla bezrobotnych
i orzeknie co do istoty sprawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło