III SA/Kr 815/07
PostanowienieWSA w Krakowie2007-10-26
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której miesięczny dochód stanowi świadczenie emerytalne, a której majątek obejmuje mieszkanie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub częściowo w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym w części, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Samo posiadanie stałego dochodu, nawet niskiego, nie wyklucza częściowego zwolnienia, ale uniemożliwia zwolnienie całkowite oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jeśli dochód ten pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie części kosztów.Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Komendanta Policji nakładającą karę pieniężną za wykonywanie transportu taksówką bez licencji. Skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego miesięczny dochód wynosi 814 zł (emerytura), posiada mieszkanie 38 m², nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych powyżej 3.000 euro. Uzasadnił wniosek schorzeniem (nowotwór prostaty, choroby serca, wątroby, cukrzyca) i trudnościami w pokryciu kosztów leczenia, wyżywienia i mieszkania.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od wpisu sądowego w 1/2 części, a w pozostałej części wniosek o przyznanie prawa pomocy oddalić.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] Nr: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od wpisu sądowego w 1/2 części, I) w pozostałej części wniosek o przyznanie prawa pomocy oddalić.
W dniu [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. G., na urzędowym formularzu, o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji.
We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi 814 zł i stanowi go świadczenie emerytalne. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie o powierzchni 38 m². Nie posiada on zasobów pieniężnych, jak również przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3.000 euro. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy J. G. podniósł, że jest człowiekiem schorowanym, utrzymującym się wyłącznie z niskiej emerytury. Cierpi na nowotwór prostaty, choroby serca, wątroby oraz cukrzycę. Pozostaje pod stałą opieką lekarza. Z uzyskiwanego świadczenia z trudem opłaca mieszkanie i pokrywa koszty leczenia i wyżywienia, związku z tym nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje.
Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30.8.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym zaś, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Należy zauważyć, że zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do Sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe.
W ocenie orzekającego w przedmiotowej sprawie skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Przemawia za tym fakt, że miesięczne dochody skarżącego nie są wysokie, zważywszy, że znaczna część dochodów z uwagi na wiek i stan zdrowia skarżącego przeznaczana jest na zakup lekarstw i konieczną opiekę medyczną. Zestawiając wysokość uzyskiwanych dochodów z wysokością wpisu sądowego, który w niniejszej sprawie wynosi 140 zł, należy stwierdzić, że uiszczenie wpisu w pełnej wysokości w sytuacji finansowej skarżącego mogłoby stanowić zbyt duże obciążenie. Stąd decyzja o zwolnieniu skarżącego od uiszczenia wpisu sądowego w 1/2 części.
Orzekający nie przychylił się do wniosku skarżącego o zwolnienie od uiszczenia kosztów sądowych w całości i ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika. Przesłanką uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest bowiem brak jakiegokolwiek dochodu, a w niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Skarżący pobiera bowiem świadczenie emerytalne, które, choć nie jest wysokie, stanowi stałe źródło dochodu. Sytuacja taka pozwala na sukcesywne czynienie oszczędności na pokrycie choćby części kosztów związanych z postępowaniem sądowoadministracyjnym.
Biorąc zatem pod uwagę przedstawione wyżej okoliczności, zwolnienie skarżącego od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w 1/2 części stanowi, zdaniem orzekającego, wystarczającą pomoc państwa w niniejszej sprawie.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło