III SA/Kr 815/09
WyrokWSA w Krakowie2010-07-08
Skład orzekający: Grażyna Danielec, Halina Jakubiec, Bożenna Blitek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wadliwość dowodu (sfałszowana umowa najmu), który nie stanowił podstawy faktycznej rozstrzygnięcia organu, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i uchylenia wydanych zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wadliwość dowodu, który nie stanowił podstawy faktycznej rozstrzygnięcia organu, nie może być podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego. W przypadku zezwoleń na sprzedaż alkoholu, kluczowym dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu było zaświadczenie Urzędu Miasta, a nie umowa najmu, która okazała się sfałszowana. Skoro sfałszowany dokument nie miał istotnego znaczenia dla sprawy, wznowienie postępowania było nieuzasadnione, a tym samym uchylenie zezwoleń było błędne.Stan faktyczny
B. G. prowadząca kawiarnię "A" uzyskała zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Po pewnym czasie wszczęto postępowanie w sprawie cofnięcia zezwoleń, a następnie wznowiono postępowanie administracyjne, wskazując jako podstawę sfałszowaną umowę najmu lokalu. Organ I instancji uchylił zezwolenia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało te decyzje w mocy. B. G. wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je decyzje Prezydenta Miasta i postanowienie o wznowieniu postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Bożenna Blitek (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2010 r. sprawy ze skarg B. G. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości alkoholu do 4,5% oraz piwa z dnia 15 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 4,5% do 18% oprócz piwa z dnia 15 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 18 % I. uchyla zaskarżone decyzje i poprzedzające decyzje organu pierwszej instancji oraz postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2008 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. WSA/wyr. l - sentencja wyroku
I.
W dniu 24 lutego 2005r. B. G. prowadząca kawiarnię "A" przy ul. B w K. złożyła w Urzędzie Miasta wniosek o wydanie, jako kontynuację, zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży (gastronomia). Przedmiotowy wniosek dotyczył napojów alkoholowych o zawartości alkoholu: do 4,5% oraz piwa, powyżej 4,5% do 18% oprócz piwa oraz powyżej 18%. Do wniosku dołączono:
– zaświadczenie o dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 19 stycznia 2005r.,
– decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2005r. o spełnianiu przez kawiarnię "A" warunków sanitarnych do prowadzenia sprzedaży i konsumpcji napojów alkoholowych,
– umowę najmu lokalu użytkowego położonego w budynku przy ul. B w K. z dnia 22 października 2003r., zawartą pomiędzy B. G. a W. G. reprezentowaną przez A. L.,
– zaświadczenie z dnia 26 marca 1996r. o nadaniu numeru REGON.
Pismem z dnia 3 marca 2005r. organ zezwalający - Prezydent Miasta - wezwał B. G. do uzupełnienia w terminie dni siedmiu powyższego wniosku poprzez złożenie dokumentu w postaci "oświadczenia wynajmującej, iż jest jedynym właścicielem budynku" pouczając, że "nie usuniecie w wyznaczonym terminie w/w braku spowoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania".
W odpowiedzi na powyższe wezwanie B. G. złożyła w dniu 14 kwietnia 2005r. pismo Urzędu Miasta Wydział Skarbu Miasta z daty 14.04.2005r. o treści: "zaświadcza się, że Skarb Państwa według stanu na dzień 14.04.2005r. jest jedynym właścicielem nieruchomości położonej przy ul. B i wyraża zgodę na korzystanie z lokalu użytkowego Kawiarnia "A" B. G. oraz sprzedaż i konsumpcję napojów alkoholowych w tym lokalu". Jednocześnie pismem z dnia 14 kwietnia 2005r. B. G. poinformowała Wydział Spraw Administracyjnych Urzędu Miasta, że po przejęciu zarządu przez Skarb Państwa nad budynkiem przy ul. B zawrze umowę najmu lokalu z nowym właścicielem budynku.
W dniu [...] 2005r. Prezydent Miasta wydał B. G. zezwolenia:
– Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa,
– Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu oprócz piwa,
– Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 18% alkoholu –
przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, tj. w kawiarni przy ul. B w K. Zezwolenia wydano na okres od dnia 17 kwietnia 2005r. do dnia 16 kwietnia 2010r.
II.
W dniu 3 sierpnia 2007 r. wpłynęło do Urzędu Miasta pismo podpisane przez N. L. – P. o cofnięcie osobie prowadzącej kawiarnię "A" koncesji na sprzedaż alkoholu w związku z głośnym zachowaniem się gości tej kawiarni i zanieczyszczaniem przez nich budynku, a w dniu 29 sierpnia 2007r. pismo A. L. - przedstawiającego się jako zarządca budynku przy ul. B w K. posiadający upoważnienie od przebywającej w Kanadzie właścicielki budynku W. G. - zawiadamiające, że B. G. nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, gdyż umowa najmu z dnia 22 października 2003r., zawarta na okres od 01.04.2004r. do 30.06.2004r. wygasła wobec jej nie przedłużenia. A. L. jednocześnie zarzucił, że B. G. bezprawnie przerobiła znajdującą się w aktach sprawy umowę najmu wskazując na okres jej trwania na "do 2006r." oraz zaznaczył, że w przypadku starań B. G. o koncesję na sprzedaż alkoholu nie wyraża on zgody na sprzedaż alkoholu w kawiarni "A".
W piśmie z dnia 30 sierpnia 2007r. B. G. wyjaśniła, iż tytuł prawny do korzystania przez nią z lokalu przy ul. B w K. wynika z pisma z dnia 14 kwietnia 2005r., w którym Urząd Miasta zaświadcza, że Skarb Państwa jest jedynym właścicielem kamienicy położonej w K. przy ul. B i wyraża bezterminowa zgodę na korzystanie przez nią z lokalu użytkowego, w którym prowadzi kawiarnię. Jednocześnie B. G. stwierdziła, że zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przyznano jej właśnie na podstawie tego pisma, a stan prawny lokalu nie uległ od tej pory zmianie.
III.
Pismem z dnia 19 września 2007r. Nr [...] Prezydent Miasta zawiadomił B. G. o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia udzielonych jej zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych kat. ABC uzasadniając to wpływem do Urzędu Miasta w dniu 29 sierpnia 2007r. pisma A. L. wskazującego, że B. G. nie posiada aktualnie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu.
Postanowieniem z dnia [...] 2007r. Nr [...] Prezydent Miasta zawiesił postępowanie w sprawie cofnięcia B. G. zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych do czasu prawomocnego ustalenia przez sąd powszechny prawa własności nieruchomości przy ul. B w K. Na uzasadnienie postanowienia organ administracyjny podał, że z oświadczenia T. G. – pełnomocnika B. G. oraz z posiadanych przez Wydział Spraw Administracyjnych Urzędu Miasta dokumentów wynika, że postępowanie sądowe o ustalenie prawa własności przedmiotowej nieruchomości nie zostało do tej pory zakończone, a jego wynik będzie rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.
IV.
Postanowieniem z dnia [...] 2008r. Nr [...] Prezydent Miasta wznowił z urzędu postępowanie w sprawie wydania B. G. w dniu [...] 2005r. zezwoleń Nr [...], Nr [...] i Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych. Jako podstawę prawną wskazano art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1, art. 147 i art. 150 § 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 18 ust. 1 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Na uzasadnienie organ podał, że "dokument, tj. tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych, został sfałszowany (przerobiony)", przy czym za dokument ten uznano umowę najmu lokalu przy ul. B w K. zawartą w dniu 22 października 2003 r., a za podstawę stwierdzenia o sfałszowaniu tego dokumentu uznano prawomocne postanowienie Prokuratury Rejonowej z dnia 26 października 2007 r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie przerobienia umowy najmu lokalu przy ul. B oraz przedłożenia jej w Urzędzie Miasta – wobec nie wykrycia sprawcy przestępstwa.
Organ I instancji - Prezydent Miasta – wydał w dniu [...] 2008r. trzy decyzje – wszystkie o numerze [...], którymi uchylił wydane dla B. G. w dniu [...] 2005r. decyzje - zezwolenia: Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa, Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu oprócz piwa oraz Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 18% alkoholu. Równocześnie w tych samych decyzjach Prezydent Miasta odmówił wydania B. G. zezwoleń na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa, zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu oprócz piwa i zawierających powyżej 18% alkoholu, a przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, tj. w kawiarni przy ul. B w K. Jako podstawę prawną wskazano art. 145 § 1 pkt 1, art. 147, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 2 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego i art. 18 ust. 1 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Zdaniem organu, z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie albowiem jeden z dowodów, na których oparł się organ wydając decyzję – zezwolenie na sprzedaż alkoholu, tj. umowa najmu lokalu przy ul. B, został wcześniej sfałszowany (przerobiony) i przedłożony organowi w celu użycia za autentyczny. Prezydent Miasta podał, że z uzasadnienia postanowienia Prokuratury Rejonowej z dnia 26 października 2007r. o umorzeniu dochodzenia w sprawie przerobienia umowy najmu lokalu przy ul. B w K. oraz przedłożenia jej w Urzędzie Miasta – wobec nie wykrycia sprawcy przestępstwa wynika, że umowa najmu pomiędzy A. L. a B. G. została zawarta na okres do dnia 30 czerwca 2004r. Tymczasem w przedłożonej w Urzędzie Miasta kserokopii tej umowy została zamazana data końca obowiązywania umowy w sposób sugerujący, iż datą kończąca umowę jest dzień 30 czerwca 2006r. Prezydent Miasta podniósł, że w prowadzonym postępowaniu organ orzekający nie oceniał we własnym zakresie, czy umowa najmu przedmiotowego lokalu została sfałszowana pozostawiając rozstrzygnięcie tej kwestii "odpowiednim instytucjom", a postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wznowione dopiero po uzyskaniu informacji o prawomocności rozstrzygnięcia Prokuratury. Oznacza to – zdaniem tego organu - że prowadzonemu postępowaniu nie można zarzucić naruszenia art. 145 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż organ nie wszczął postępowania w tym trybie, a prawomocne postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej o umorzeniu dochodzenia w sprawie sfałszowania dokumentu (jego przerobienia) oraz przedłożenia go w urzędzie w celu użycia za autentyczny – z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa – jest podstawą do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ podniósł, że w życiu codziennym wielokrotnie zdarzają się przypadki, gdy mimo ewidentnego faktu popełnienia przestępstwa, postępowanie karne zostaje umorzone z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa (na etapie postępowania prowadzonego przez Policję pod nadzorem Prokuratury). Nie dochodzi wtedy w ogóle do postępowania przed sądem powszechnym, co nie oznacza, że przestępstwa nie było. W uzasadnieniu zaznaczono też, że przedmiotem rozważań było to, czy umowa najmu przedmiotowego lokalu zawarta przez B. G. stanowiła tytuł prawny do lokalu wymagany do uzyskania zezwolenia na sprzedaż alkoholu na podstawie art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi i - zdaniem tego organu - nie można zgodzić się z twierdzeniami strony, że umowa ta nie stanowiła tytułu prawnego do lokalu, a faktycznie stanowiło go pismo Wydziału Skarbu Miasta Urzędu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005r. albowiem wniosek B. G. zawierał wykaz załączników i w punkcie drugim wykazu figuruje jako "dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych" - umowa najmu lokalu przy ul. B w K. z dnia 22 października 2003r. Natomiast pismo Wydziału Skarbu Miasta zostało dołączone przez przedsiębiorcę do dokumentów dopiero w dniu 14 kwietnia 2005r., wraz z pisemnym oświadczeniem strony, iż umowa najmu lokalu zawarta z nowym właścicielem budynku zostanie do Urzędu dostarczona po przejęciu zarządu nad budynkiem przez Skarb Państwa. Prezydent Miasta podniósł nadto, że po wznowieniu postępowania organ wydający nową decyzję stosuje przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania, a więc prowadząc postępowanie organ nie jest związany ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi w postępowaniu, w którym zapadła decyzja ostateczna. Wobec powyższego, w dniu 16 lipca 2008r. organ prowadzący postępowanie wezwał B. G. do przedłożenia, w terminie 14 dni, aktualnego tytułu prawnego do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży alkoholu. Zgodnie bowiem z art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie uchyla się decyzji także w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Jednakże, co organ I instancji zaznaczył, przedsiębiorca do chwili wydania niniejszej decyzji nie przedłożył aktualnego tytułu prawnego do lokalu, stanowiącego punkt sprzedaży alkoholu i to pomimo prolongaty terminu na dostarczenie takiego dokumentu. Ponadto podniesiono, że żaden z potencjalnych właścicieli budynku przy ul. B w K. (Skarb Państwa lub W. G.), nie wyraził aktualnej zgody na korzystanie przez przedsiębiorcę z lokalu. Potwierdzają to znajdujące się w aktach: pismo Wydziału Mieszkalnictwa z 11 grudnia 2007r. oraz pisma A. L. – pełnomocnika W. G. W tej sytuacji, zdaniem Prezydenta Miasta, istnieje podstawa do uchylenia decyzji ostatecznej, tj. zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w lokalu przy ul. B w K. wydanego dla B. G. Reasumując, organ I instancji przyjął, że umowa najmu lokalu przy ul. B została sfałszowana (przerobiona), co zostało potwierdzone prawomocnym rozstrzygnięciem Prokuratury, że przedsiębiorca posłużył się umową w toku postępowania administracyjnego w celu uzyskania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oraz że w toku wznowionego postępowania strona nie przedłożyła aktualnego tytułu prawnego do lokalu.
Od powyższych decyzji Prezydenta Miasta odwołanie wniosła B. G. domagając się ich uchylenia i umorzenia postępowania bądź przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W odwołaniu zarzucono decyzjom Prezydenta Miasta naruszenie art. 7, art. 16, art. 77, art. 145 § 1 pkt 1, art. 147, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007r. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.). Zdaniem odwołującej się, doszło do bezpodstawnego wznowienia trzech postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami, które - zgodnie z wyrażoną w art. 16 § 1 kpa zasadą trwałości - podlegają ochronie, zaś ich uchylenie może nastąpić wyłącznie w nadzwyczajnych trybach oraz w wyniku wystąpienia szczególnych przesłanek, przy czym jakakolwiek rozszerzająca wykładnia przesłanek wznowienia jest niedopuszczalna, a wszelkie wątpliwości winny być rozstrzygane na korzyść podmiotu uprawnionego z decyzji, zgodnie z istniejącą w systemie prawa polskiego generalną zasadą ochrony praw nabytych. Podniesiono, że w decyzjach będących przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu brak jest jakiejkolwiek wzmianki odnośnie tego, że organ I instancji poczynił ustalenia faktyczne z powołaniem się na kwestionowaną co do prawdziwości umowę najmu. Żadne domniemanie nie jest w tej materii dopuszczanie, skoro w toku postępowania przedłożone zostały dwa dokumenty potwierdzające tytuł prawny B. G. do lokalu, tj. umowę najmu z dnia 22 października 2003r. oraz zaświadczenie Wydziału Skarbu Miasta Urzędu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005r. Zdaniem odwołującej się, wobec braku definicji legalnej pojęcia "tytułu prawny", nie zachodzi pomiędzy oboma tymi dokumentami żadna różnica jeśli chodzi o "ważność", czy "skuteczność" i mają one charakter, czy też wartość – równorzędną, a w związku z tym organ orzekający nie jest uprawniony do dokonania wyboru dokumentu, na podstawie którego wydano weryfikowane decyzje, jeśli z ich treści nie wynika jednoznacznie, który z dokumentów stanowił podstawę rozstrzygnięcia. Wskazano przy tym, że – zdaniem odwołującej się - organ rozstrzygając o zezwoleniach na sprzedaż alkoholu oparł się na zaświadczeniu z dnia 14 kwietnia 2005r. dlatego, że – uczestnicząc w postępowaniu – dysponował wiedzą odnośnie żądania organu wyrażonego ówcześnie, aby taki dokument przedłożyć wobec ujawnionych zmian własnościowych w obrębie nieruchomości, które spowodowały ujawnienie Skarbu Państwa w księdze wieczystej nieruchomości. Dokument ten został przedłożony wraz z oświadczeniem B. G. o zobowiązaniu do niezwłocznego przedłożenia umowy najmu po przejęciu zarządu nieruchomością przez Skarb Państwa jako ostatni dokument istotny w sprawie powodując wydanie decyzji jeszcze tego samego dnia, tj. [...] 2005r., na co wskazuje data zezwoleń. To powiązanie czasowe – zdaniem odwołującej się - potwierdza, że właśnie zaświadczenie Urzędu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005r. stanowiło dokument, na którym oparł się organ wydając zezwolenia. Kolejny zarzut odwołującej się dotyczył tego, że nie doszło do stwierdzenia sfałszowania umowy z 2003r. w takim trybie, który umożliwiałby organowi I instancji przesądzenie realizacji tej przesłanki. W odwołaniu podniesiono, że organ administracyjny nie może we własnym zakresie przesądzać tej okoliczności, nie będąc do tego uprawnionym normami prawa, albowiem wyłączną kompetencję do stwierdzania faktu wystąpienia przestępstwa mają sądy karne, nie zaś inne podmioty, gdyż innym podmiotom takiego uprawnienia ustawodawca nie przyznał. Podkreślono, że gdyby – tak jak chce tego organ I instancji – stwierdzić, iż uprawnionym do ustalenia faktu wystąpienia przestępstwa jest prokurator, to brak jest podstaw do tego aby odmówić takiego uprawnienia innym organom szeroko rozumianego karnego postępowania przygotowawczego, jak np. Policji, Służbie Celnej, Straży Granicznej, Kontroli Skarbowej itp. W konsekwencji o przesądzeniu popełnienia przestępstwa mogłyby decydować – w dodatku w różny sposób – różne podmioty, nie związane żadnymi szczegółowymi ramami procesowymi. Zaznaczono, że odwołująca się B. G. pozbawiona była wpływu na tok postępowania przygotowawczego, albowiem nie była stroną tego postępowania. Wobec jego umorzenia, twierdzenie prokuratora nie zostało nigdy poddane weryfikacji i pozostało stwierdzeniem arbitralnym, w dodatku nie stanowiącym istoty rozstrzygnięcia, skoro istotą tą było przesądzenie o braku sprawcy, a tym samym ustalenie prokuratora miało walor marginalny. W odwołaniu podniesiono, że powyższe okoliczności w żaden sposób nie mogą uzasadniać pozbawienia B. G. nabytych praw albowiem – bez umożliwienia jej procesowego zakwestionowania ustaleń prokuratora – taki zabieg prowadziłby do naruszenia podstawowych konstytucyjnych praw obywatela, jak prawa do dwuinstancyjnego postępowania oraz prawa do sądu. Podniesiono ponownie, że na umowie najmu z 2003r. przy wydawaniu zezwoleń z 2005r. nie oparto żadnych ustaleń, a świadczy o tym zarówno treść decyzji – zezwoleń jak i chronologia dokumentów składanych w toku ówczesnego postępowania. Wydając zezwolenia organ I instancji badał istnienie tytułu prawnego. Gdyby miał oprzeć się na umowie najmu z 2003r., to ustalenie to byłoby oczywiście sprzeczne z treścią przedłożonych przez B. G. – bezpośrednio przed datą wydania zezwoleń – dokumentów z dnia [...] 2005r. Z umowy wynikało bowiem, że właścicielem lokalu, a więc co najmniej części budynku jest W. G., natomiast dokument urzędowy – zaświadczenie Urzędu Miasta z dnia [...] 2005r. stanowiło zaprzeczenie tej tezy i wskazywało jednoznacznie, że właścicielem całej nieruchomości jest Skarb Państwa. W tej sytuacji, z uwagi na obowiązek organu rozstrzygania przy uwzględnieniu stanu prawnego w chwili wydawania decyzji, oczywistym jest, że jedynym aktualnym dowodem własności nieruchomości, a zarazem tytułu prawnego do lokalu, było pismo – zaświadczenie Urzędu Miasta z dnia [...] 2005r. Podkreślono, że w sytuacji wątpliwości odnośnie okoliczności, kto jest właścicielem nieruchomości, a zarazem który dokument stanowi tytuł prawny do lokalu – wobec ich wzajemnej kolizji – organ administracyjny musiałby przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające. Skoro tego nie uczynił, to oczywistym jest fakt, iż organ uznał za udowodnioną własność Skarbu Państwa. Zdaniem odwołującej się, wywód powyższy uzasadnia nie tylko twierdzenie, że Prezydent Miasta wydając decyzje - zezwolenia nie opierał się na umowie najmu, ale również twierdzenie, iż nieaktualna umowa odnosząca się do nieaktualnego w dacie orzekania stanu prawnego pozbawiona była jakiegokolwiek waloru prawnego, czy faktycznego z punktu widzenia organu orzekającego. Zatem jakakolwiek domniemana wadliwość tej umowy była również irrelewantna z punktu widzenia dokonanych rozstrzygnięć. W odwołaniu stwierdzono również, że ewentualne wątpliwości odnośnie podstawy rozstrzygnięcia, wynikające z konkurencji dwóch dokumentów znajdujących się w aktach postępowania z 2005r., mogły zostać przez organ I instancji rozstrzygnięte w ramach postępowania dowodowego. Organ dysponował bowiem możliwością przesłuchania w charakterze świadków osób rozpatrujących sprawę oraz osoby podpisującej w imieniu organu zezwolenia. Nadto organ dysponował możliwością przesłuchania w charakterze strony B. G., która przedkładała w owym czasie dokumenty, chociażby na okoliczność przyczyn ich złożenia. Dowody te nie zostały przeprowadzone, choć było to niezbędne w sytuacji, gdy organ zmierzał do rozstrzygnięcia wątpliwości na niekorzyść strony. W konsekwencji, zdaniem odwołującej się, doszło do naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 kpa.
Decyzjami z dnia 15 maja 2009r. Nr [...], [...] i [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta z dnia [...] 2008r. Nr [...], którymi uchylono wydane dla B. G. w dniu [...] 2005r. decyzje-zezwolenia: Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa, Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu oprócz piwa oraz Nr [...] na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających powyżej 18% alkoholu. Kolegium wskazało jako podstawę prawną swych decyzji art. 18 ust. 1 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007r. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). W uzasadnieniu powyższych decyzji Kolegium podniosło, że instytucja wznowienia postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Konieczność istnienia tego rodzaju instytucji proceduralnej powstaje na tle potrzeby rozwiązania takich sytuacji, kiedy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania (w szczególności dowodowego), na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo powstały później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy. Organ II instancji wskazał, iż katalog przyczyn wznowienia postępowania, zawarty jest w art. 145 § 1 i art. 145a Kpa i ma charakter zamknięty, a to oznacza, że wznowienie postępowania nie jest dozwolone z jakichkolwiek innych przyczyn. W przedmiotowej sprawie chodzi o przyczynę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, tzn. postępowanie wznawia się, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Organ odwoławczy dodał przy tym, że ze względu na obligatoryjny sposób sformułowania przyczyn wznowienia ("postępowanie wznawia się"), organ nie dysponuje tutaj uznaniem administracyjnym. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy Kolegium stwierdziło, iż sfałszowanie umowy najmu lokalu przeznaczonego na prowadzenie kawiarni z dnia 22 października 2003r. zawartej przez A. L. działającego w imieniu W. G. z B. G., zostało potwierdzone prawomocnym postanowieniem Prokuratury Rejonowej z dnia 26 października 2007r. Pomimo tego, że postępowanie zostało umorzone z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa, to w ocenie Kolegium, nie budzą wątpliwości ustalenia prokuratora dotyczące treści § 3 umowy najmu, w którym data obowiązywania tej umowy została zamazana, co sugerowało, iż datą kończącą umowę najmu jest dzień 30 czerwca 2006r. Tym samym - zdaniem organu II instancji - prawomocne postanowienie prokuratury stanowi podstawę do wznowienia postępowania, w myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 1 Kpa. Organ odwoławczy podał także, że po ustaleniu podstaw wznowienia, organ administracyjny dokonuje rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, w której postępowanie zostało wznowione, a więc następuje otwarcie postępowania, w wyniku którego ma być podjęta decyzja w sprawie dalszego obowiązywania dotychczasowej decyzji ostatecznej. Granice tego postępowania wyznaczone są zakresem treści tej ostatniej decyzji. Inaczej mówiąc, organ administracyjny musi rozstrzygnąć na nowo w sprawie, która była wcześniej rozstrzygnięta decyzją ostateczną. Jest to więc postępowanie w sprawie tożsamej pod względem przedmiotowym, podmiotowym i co do podstawy prawnej ze sprawą zakończoną decyzją ostateczną. Organ musi zatem przeprowadzić na nowo postępowanie wyjaśniające, w którym wyeliminuje wszystkie wady postępowania wcześniejszego, np. usunie fałszywe dowody i zastąpi je dowodami zgodnymi z prawem. Organ na tym etapie nie jest zatem związany ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi podczas wcześniejszego postępowania, niemniej winien się odnieść do tego materiału dowodowego i na nowo go ocenić. Oznacza to jednocześnie, że dowody, co do wiarygodności których nie zgłoszono żadnych zastrzeżeń, mogą być w tym postępowaniu wykorzystane. Usunięcie poszczególnych wad wcześniejszego postępowania może wywierać bezpośredni wpływ na treść nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Organ odwoławczy stwierdził, że organ l instancji w toku wznowionego postępowania wezwał - w myśl art. 18 ust. 6 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi – B. G. do przedłożenia dokumentu potwierdzającego aktualny tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych. Jednakże, pomimo prolongaty terminu do przedstawienia dokumentu, B. G. aktualnego tytułu prawnego do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych nie przedstawiła. Organ stwierdził, że przedstawienie tego dokumentu wraz z wnioskiem o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych stanowi ustawowy wymóg określony wprost w art. 18 ust. 6 cyt. wyżej ustawy. A zatem - zdaniem organu II instancji - słusznym było stanowisko organu l instancji, iż uzasadniona jest odmowa wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w sytuacji, gdy przedsiębiorca nie spełnia ustawowych wymogów przy ubieganiu się o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych. Zgodnie bowiem z treścią art. 18 ust. 6 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi do wniosku o wydanie zezwolenia należy dołączyć m.in. pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. W ocenie Kolegium, tak właśnie należy rozumieć przedstawione przez B. G. w dniu [...] 2005r. zaświadczenie UM Wydział Skarbu Miasta. Nie jest to tytuł prawny B. G. do przedmiotowego lokalu, którym była przedstawiona wcześniej umowa najmu. Kolegium uznało, iż świadczy o tym zarówno treść wniosku z dnia 24 lutego 2005r. o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych złożonego jako kontynuacja prowadzonej wcześniej działalności handlowej oraz treść adnotacji uczynionej w dniu 28 lutego 2005r. przez pracownika prowadzącego postępowanie w sprawie, z której wynikało, iż złożony wniosek zawierał braki formalne. Wątpliwości budziła zwłaszcza okoliczność, czy właściciel lokalu jest właścicielem budynku. Celem wyjaśnienia powyższej okoliczności organ l instancji w dniu 3 marca 2005r. wezwał B. G., w zakreślonym terminie, do uzupełnienia złożonego wniosku poprzez przedstawienie brakującego dokumentu, tj. oświadczenia wynajmującej, iż jest jedynym właścicielem budynku. Wynajmującą zaś w świetle przedstawionej umowy najmu była W. G. W świetle powyższego, zdaniem Kolegium, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut odwołującej się, że umowa najmu z 2003r. nie była podstawą ustalenia istotnych okoliczności sprawy. Kolegium dodało przy tym, iż umowy najmu przedmiotowego lokalu ze Skarbem Państwa B. G. również nie przedstawiła. Nie uczyniła tego ani w postępowaniu o wydanie przedmiotowego zezwolenia, ani też w postępowaniu wznowieniowym. Organ II instancji stwierdził, że inną kwestią, wykraczającą poza ramy niniejszego postępowania jest to, że organ l instancji wydając w 2005r. B. G. zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych nie dostrzegł, iż dwa podmioty, tj. W. G. oraz Skarb Państwa roszczą sobie prawa właścicielskie do przedmiotowego budynku. Ponadto Kolegium uznało, że trzeba mieć również na uwadze, iż organ administracji publicznej uprawniony do wydawania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w ramach swoich kompetencji ocenia czy podmiot ubiegający się o wydanie zezwolenia spełnia ustawowe wymogi szczegółowo zawarte w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz czy punkt sprzedaży spełnia kryteria wynikające z tej ustawy. W zależności od ustaleń wydaje zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych bądź odmawia jego wydania Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy, w ramach kontroli instancyjnej Kolegium uznało, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa i brak jest podstaw do jej uchylenia. Oceniając z kolei przesłanki, jakimi kierował się organ l instancji organ odwoławczy zaznaczył, iż znajdują one uzasadnienie prawne i faktyczne. Uzasadnienie decyzji w dziedzinie faktów wyjaśnia bowiem okoliczności wskazujące na zasadność wydania decyzji odmownej w przedmiotowej sprawie. Ponadto - zdaniem Kolegium - z uzasadnienia wynika wpływ tych okoliczności na treść jej rozstrzygnięcia, a w sferze prawa organ wskazał normy obowiązujące i ich znaczenie.
Z powyższymi decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodziła się B. G., która pismem z dnia 10 lipca 2009r. wniosła na nie skargi domagając się ich uchylenia i umorzenia postępowania bądź przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zaskarżonym decyzjom skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7, art. 16, art. 77, art. 145 § 1 pkt 1, art. 147, art. 150 § 1 i art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007r. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.), a także art. 60 i art. 77 § 2 Kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącej, istota wadliwości zaskarżonych decyzji opiera się na błędnej ocenie, iż wznowienie postępowania w niniejszej sprawie przez organ I instancji miało podstawy prawne. Skarżąca stwierdziła, iż wydając w dniu [...] 2005r. decyzje – zezwolenia organ I instancji miał pełną wiedzę na temat tego, że to Skarb Państwa na ten moment był jedynym właścicielem nieruchomości położonej w K. przy ul. B w K. i jako taki pismem z dnia 14 kwietnia 2005r. przyznał B. G. tytuł prawny do korzystania z lokalu znajdującego się w tym budynku. Pismo to zostało dołączone do wniosku o wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w miejscu sprzedaży w dniu 14 kwietnia 2005r., a więc przed wydaniem decyzji – zezwoleń. Zdaniem skarżącej, organ rozstrzygając w postępowaniu o przyznanie zezwoleń oparł swoje decyzje właśnie na tym tytule prawnym. Skarżąca nadmieniła również, że w decyzjach będących przedmiotem badania brak jest jakiejkolwiek wzmianki odnośnie tego, że organ I instancji poczynił ustalenia faktyczne z powołaniem na kwestionowaną co do prawdziwości umowę najmu, a żadne domniemanie nie jest w tej materii dopuszczalne. Co więcej w toku wznowionego postępowania organ I instancji w piśmie z dnia 26 czerwca 2008r., skierowanym do radcy prawnego Urzędu sam przyznał, że nie był to dokument przesądzający. W ocenie skarżącej, nie zaistniała przytoczona przez SKO sytuacja, kiedy po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania. Skarżąca zarzuciła, iż organ postanawiając o wznowieniu postępowania dokonał wyboru dokumentu, na podstawie którego wydano decyzje – zezwolenia, do czego w żadnym wypadku nie był uprawniony. Ponadto, przed postanowieniem o wznowieniu postępowania nie przeprowadził dowodu z przesłuchania pracownika odpowiedzialnego za przyjęcie i dołączenie do wniosku pisma z dnia 14 kwietnia 2005r., jak również nie wezwał B. G. do złożenia wyjaśnień w tej kwestii, czym naruszył przepisy art. 7 i art. 77 kpa. Skarżąca podniosła, że art. 145 § 1 pkt 1 kpa wyraźnie wskazuje, iż warunkiem wznowienia postępowania jest oparcie się na takich fałszywych dowodach, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a więc na dowodach mających dla tej sprawy pierwszorzędne znaczenie. Skoro, jak twierdzi skarżąca, organ oparł wydanie decyzji – zezwoleń na tytule prawnym, jakim jest zaświadczenie z dnia 14 kwietnia 2005r. i nie uznał umowy najmu za dokument przesądzający, to nie można temu ostatniemu dokumentowi przypisać pierwszorzędnego znaczenia. Tym samym, zdaniem skarżącej, odpada przesłanka warunkująca wznowienie postępowania określona w art. 145 § 1 Kpa. Skarżąca wskazała, iż pismo z dnia 14 kwietnia 2005r. składa się z trzech integralnych części. W części pierwszej organ zaświadcza, że Skarb Państwa jest jedynym właścicielem budynku, w którym zlokalizowany jest lokal – kawiarnia "A". W części drugiej wyraża zgodę na korzystanie z tego lokalu przez B. G. i w ten sposób – mając na uwadze treść art. 60 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, oraz zważywszy na stan faktyczny, sprowadzający się do korzystania przez skarżącą z lokalu w oparciu o powyższe oświadczenie woli - zdaniem skarżącej - jednoznacznym jest, że doszło do nawiązania umowy użyczenia. W trzeciej części pisma właściciel budynku (lokalu) wyraził zgodę na sprzedaż i spożywanie alkoholu w przedmiotowym lokalu. W ocenie skarżącej, pismo z dnia 14 kwietnia 2005 r. spełnia nie tylko warunek określony w art. 18 ust. 6 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi konieczny do wydania decyzji – zezwoleń, ale również warunek zawarty w art. 18 ust. 6 pkt 2 tej ustawy. To właśnie to pismo zostało dołączone do wniosku jako ostatni dokument, z którym organ wydający decyzje – zezwolenia zaznajomił się przed ich wydaniem. Odnosząc się do argumentu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że prawomocne postanowienie prokuratury o umorzeniu postępowania z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa stanowi podstawę do wznowienia postępowania w myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 1 Kpa, skarżąca podniosła, iż postanowienie to dotyczy jedynie dokumentu nie mającego istotnego wpływu na wydanie decyzji – zezwoleń na sprzedaż alkoholu. Ponadto skarżąca – podobnie jak w odwołaniu – zarzuciła, że została pozbawiona wpływu na tok postępowania przygotowawczego albowiem nie była stroną tego postępowania. Wobec jego umorzenia, twierdzenie prokuratora nie zostało nigdy poddane weryfikacji i pozostało twierdzeniem arbitralnym. Ustalenie prokuratora, zdaniem skarżącej, nie może uzasadniać pozbawienia jej nabytych praw, albowiem – bez umożliwienia jej procesowego zakwestionowania ustaleń prokuratora – taki zabieg prowadziłby do naruszenia podstawowych konstytucyjnych praw obywatela, jak prawa do dwuinstancyjnego postępowania oraz prawa do sądu. Skarżąca podniosła ponownie, że w toku wznowionego postępowania organ I instancji wezwał ją do przedłożenia dokumentu potwierdzającego aktualny tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych. W trakcie tego postępowania skarżąca wielokrotnie oświadczała, że to właśnie pismo z dnia 14 kwietnia 2005r., w którym Skarb Państwa wyraża bezterminową zgodę na korzystanie z lokalu i jest jej aktualnym tytułem prawnym, na podstawie którego użytkuje przedmiotowy lokal. Organ jednak nie podając żadnej podstawy prawnej orzekł, że przez aktualny należy rozumieć dokument posiadający poświadczenie jego aktualności dokonane przez wystawiającego w czasie toczącego się postępowania. Zdaniem skarżącej, aktualność dokumentu nie zasadza się jednak na jego potwierdzeniu bądź nie. Wskazała przy tym, iż art. 77 § 2 Kodeksu cywilnego precyzuje, iż jeżeli umowa została zawarta w formie pisemnej, jej rozwiązanie za zgodą obu stron, jak również odstąpienie od niej albo jej wypowiedzenie powinno być stwierdzone pismem. Żaden taki dokument jednak nie został nigdy sporządzony, tak przez Skarb Państwa jak i przez skarżącą.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Sąd stwierdza z urzędu, że w aktach administracyjnych zalega odpis zwykły z księgi wieczystej nieruchomości przy ul. B w K. z dnia 5 września 2005 r., z którego wynika, że właścicielem nieruchomości zabudowanej przy ul. B w K. jest Skarb Państwa, przy czym w odpisie ujawniono ostrzeżenie o toczącym się postępowaniu z powództwa W. G. o ustalenie prawa własności nieruchomości. Z pisma Urzędu Miasta, Wydział Skarbu Miasta z dnia 10 września 2007 r. wynika, że podstawą ujawnienia w księdze wieczystej nieruchomości Skarbu Państwa jako właściciela była decyzja z dnia 20 czerwca 1983 r., a wpis został dokonany w dniu 6 grudnia 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) Kodeks postępowania administracyjnego (K.p.a.) organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Zdaniem Sądu skarga B. G. jest uzasadniona i z tego względu zasługuje na uwzględnienie.
Sąd zauważa, że skarżąca w pierwszej kolejności kwestionuje podstawę wznowienia postępowania i w niniejszej sprawie – zdaniem Sądu – istnienie lub brak podstawy wznowienia postępowania ma zasadnicze znaczenie.
Zdaniem organów administracyjnych - podstawą wznowienia postępowania jest brak tytułu prawnego skarżącej do lokalu przy ul. B w K., w którym prowadzona jest sprzedaż napojów alkoholowych w chwili wydawania zezwolenia, albowiem takim tytułem prawnym była umowa najmu zawarta w dniu 22 października 2003 r. pomiędzy skarżącą B. G. a W. G. – reprezentowaną przez A. L., a w uzasadnieniu postanowienia Prokuratury Rejonowej z dnia 26 października 2007 r. o umorzeniu dochodzenia prokurator stwierdził, że umowa najmu lokalu przy ul. B w K. zawarta w dniu 22 października 2003 r. pomiędzy skarżącą B. G. a W. G. – reprezentowaną przez A. L. została sfałszowana.
Zdaniem skarżącej, brak było podstaw prawnych do wznowienia postępowania albowiem jej tytuł prawny do przedmiotowego lokalu wynikał nie z umowy najmu z dnia 22 października 2003 r., ale z zaświadczenia Urzędu Miasta Wydział Skarbu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005 r. stwierdzającego, że właścicielem całej nieruchomości przy ul. B w K. jest Skarb Państwa, że wyrażona jest zgoda na korzystanie przez skarżącą z lokalu użytkowego Kawiarnia "A" i wyrażona jest zgoda na sprzedaż i konsumpcję napojów alkoholowych w tym lokalu i w oparciu o treść tego zaświadczenia zostały jej wydane zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Skarżąca uważa również, iż w oparciu o kwestionowaną umowę najmu z dnia 22 października 2003 r. organy nie dokonały żadnych ustaleń faktycznych i umowa ta nie była brana pod uwagę przy wydawaniu zezwoleń – była prawnie irrelewantna (nieistotna).
Na wstępie należy stwierdzić, że przesłanki wznowienia postępowania zostały określone w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 K.p.a. W szczególności:
"Art. 145 § 1. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe,
2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,"
Mając na względzie treść tego przepisu należy również zwrócić uwagę na art. 18 ust. 1, ust. 2, ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007r. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.):
"Art. 18. 1. Sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży, zwanego dalej "organem zezwalającym".
2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na podstawie pisemnego wniosku przedsiębiorcy.
(...)
5. Wniosek o wydanie zezwolenia zawiera:
1) oznaczenie rodzaju zezwolenia;
2) oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres, w przypadku ustanowienia pełnomocników ich imiona, nazwiska i adres zamieszkania;
3) numer w rejestrze przedsiębiorców lub ewidencji działalności gospodarczej;
4) przedmiot działalności gospodarczej;
5) adres punktu sprzedaży;
6) adres punktu składowania napojów alkoholowych (magazynu dystrybucyjnego).
6. Do wniosku o wydanie zezwolenia należy dołączyć następujące dokumenty:
1) zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej lub odpis z rejestru przedsiębiorców;
2) dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych;
3) pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym;
4) decyzję właściwego państwowego inspektora sanitarnego o zatwierdzeniu zakładu, o której mowa w art. 65 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171, poz. 1225)."
Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy szczególnie istotna jest treść art. 18 ust. 6 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. Analiza akt administracyjnych niniejszej sprawy wskazuje, iż ubiegając się w 2005r. o zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, skarżąca przedłożyła co prawda jako tytuł prawny do lokalu umowę najmu z dnia 22 października 2003 r. zawartą z W. G., nie mniej Prezydent Miasta jako organ zezwalający uznał ten właśnie dokument za niewystarczający i z tego powodu pismem z dnia 3 marca 2005 r. wezwał B. G. do uzupełnienia w terminie dni siedmiu wniosku poprzez złożenie dokumentu w postaci "oświadczenia wynajmującej, iż jest jedynym właścicielem budynku" przy jednoznacznym pouczeniu, że nie usuniecie w wyznaczonym terminie tego braku "spowoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania". Z powyższego wynika jednoznacznie, że złożona umowa najmu nie stanowiła tytułu prawnego, o jakim mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, skoro skutkowałaby pozostawieniem wniosku B. G. o wydanie zezwoleń bez rozpoznania.
Sąd zwraca nadto uwagę, że B. G. nie uzupełniła wniosku o dokument, o który została wezwana, ale przedłożyła dokument przeciwstawny złożonej umowie najmu z dnia 22 października 2003 r. zawartej z W. G. jako właścicielem, a mianowicie przedłożyła dokument – zaświadczenie Urzędu Miasta Wydział Skarbu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005 r. - stwierdzający, że to nie W. G. jest właścicielką lokalu, ale wyłącznie Skarb Państwa jest właścicielem całego budynku położonego przy ul. B w K. Brak jest w aktach dokumentów mogących ujawnić czy organ zezwalający mając takie dwa sprzeczne dokumenty prowadził przed wydaniem zezwoleń postępowanie wyjaśniające w tym zakresie, nie mniej z dokumentów złożonych do akt w 2007 roku (zwłaszcza z odpisu z księgi wieczystej nieruchomości) jednoznacznie wynika, że istotnie w chwili wydawania zezwoleń B. G., a więc w dacie 14 kwietnia 2005 r. to wyłącznie Skarb Państwa był jedynym właścicielem budynku przy ul. B w K. W tej sytuacji nie sposób kwestionować tego, że organ zezwalający w chwili wydawania zezwolenia uznał jako tytuł prawny do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych, o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. przedłożone przez B. G. zaświadczenie Urzędu Miasta Wydział Skarbu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005 r. stwierdzające, że właścicielem całej nieruchomości przy ul. B w K. jest Skarb Państwa i w oparciu o treść tego zaświadczenia zostały wydane skarżącej zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w prowadzonej przez nią Kawiarni "A".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdza, że w zakresie pojęcia "tytuł prawny", o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r., podziela w pełni stanowisko wyrażone w pkt. 2 tezy orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (wyrok z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Sz 522/08 opubl. LEX nr 519807): "Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu nie definiuje pojęcia "tytuł prawny" do lokalu, wobec czego w grę wchodzi znaczenie tego pojęcia, jakie wynika z systemu prawa, tworzonego przez całokształt obowiązujących przepisów. Stąd też pojęcie tytułu prawnego jest pojęciem bardzo szerokim, gdyż może to być zarówno tytuł o charakterze prawno - rzeczowym (własność, wieczyste użytkowanie), jak i tytuł o charakterze obligacyjnym, wynikający z zawartej przez wnioskodawcę umowy (np. umowy najmu, dzierżawy, użyczenia, czy innych umów)."
Ma więc rację skarżąca, że dołączona do wniosku umowa najmu z dnia 22 października 2003 r. zawarta z W. G. była dla postępowania o wydanie zezwoleń dokumentem nieistotnym – prawnie irrelewantnym i z tego względu jakiekolwiek uchybienia dotyczące tej umowy, a nawet jej sfałszowanie - nie mogą odnieść żadnego skutku dla stwierdzenia braku legalności wydanych zezwoleń. W tym miejscu Sąd ponownie zwraca uwagę na treść art. 145 § 1 pkt 1 kpa, którą to jako podstawę wznowienia postępowania uczyniły organy, a mianowicie postępowanie wznawia się, jeśli okazały się fałszywe przedstawione w sprawie dowody (dokumenty), na podstawie których ustalono istotne (a nie prawnie irrelewantne) okoliczności. Skoro zaświadczenie Urzędu Miasta Wydział Skarbu Miasta z dnia 14 kwietnia 2005 r., na podstawie którego ustalono zarówno tytuł prawny skarżącej do lokalu, o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, jak i zgodę właściciela, o której mowa w art. 18 ust. 6 pkt 3 tej ustawy nie okazało się fałszywe, to – zdaniem Sądu - brak było jakiejkolwiek podstawy do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie.
Konsekwencją powyższego stanowiska Sądu jest jednocześnie stwierdzenie, że w tej sytuacji brak było podstaw zarówno do uchylenia wydanych skarżącej w dniu [...] 2005 r. zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych jak i do odmowy ich wydania.
Mając powyższe ustalenia i rozważania na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę jako w pełni uzasadnioną i z tego powodu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2008r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania. Na mocy powołanych wyżej przepisów oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. Sąd orzekł - jak w pkt I wyroku.
W oparciu o treść art. 152 p.p.s.a. orzeczono, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane – jak w pkt II wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło