III SA/Kr 82/10

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi I. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób z którymi pozostawałaby we wspólnym gospodarstwie domowym. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób z którymi pozostawałby we wspólnym gospodarstwie domowym. Nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje dochody oszacowała na 444 zł zasiłku otrzymywanego z MOPS. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest osobą samotną i chorą. Nie posiada żadnego majątku jednym jej źródłem utrzymania jest zasiłek otrzymywany z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. W oparciu o przedstawione wraz ze skargą akta administracyjne okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż skarżąca korzysta z różnych form wsparcia oferowanych w ramach pomocy społecznej. Z uwagi na problemy zdrowotne objęta była leczeniem odwykowym i korzystała z pomocy terapeutycznej. Legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Jest osobą rozwiedzioną. Ma troje dzieci, które przebywają w domu Dziecka. Z dziećmi nie utrzymuje kontaktu. Skarżąca zajmuje niewielkie mieszkanie w prywatnej kamienicy. Mieszka z konkubentem. Na czynsz przeznacza 80 zł resztę pokrywa dodatek mieszkaniowy. Energię elektryczną opłaca osoba druga. Gazu w mieszkaniu nie ma. Ogrzewanie jest węglowe. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji uznania, że skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych jej wniosek w tym zakresie należało uznać za bezprzedmiotowy a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje jednak bez wpływu na drugie z żądań skarżącej a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" przy czym owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem czy to sądu czy też referendarza, że strona okoliczności te wykazała to znaczy przedstawiła je w sposób przekonywujący. Skarżąca złożyła wymagane oświadczenie. Ponieważ szereg okoliczności pozostaje znanych orzekającemu na zasadzie notorii urzędowej więc oświadczenie to można uznać za wystarczające do oceny możliwości płatniczych strony. Skarżący jest osobą biedną w potocznym tego słowa znaczeniu. Tak bowiem wypada postrzegać osobę bez jakiegokolwiek majątku, ze znikomym dochodem, borykającą się z problemami natury zdrowotnej, która zmuszona jest ubiegać się o wsparcie w ramach pomocy społecznej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że niewielkie środki jakie skarżąca ma do dyspozycji wystarczają ledwo co na opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Uwzględniając to wszystko, udzielono skarżącej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. Konieczność wygospodarowania przez skarżącego środków na koszty kwalifikowanego pełnomocnika przekracza bowiem aktualnie jej możliwości. Z przytoczonych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.