III SA/Kr 836/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Tadeusz Wołek (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego skargę oddala Starosta B. decyzją z dnia 11 kwietnia 2013 r. nr [....] cofnął licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy nr [....] wydaną w dniu 2 grudnia 2008 r. na rzecz przedsiębiorcy Firma [....] i zobowiązał przedsiębiorcę do zwrotu licencji wraz z wypisem nr [....] oraz wypisem nr [....] z licencji – w terminie 14 dni od ostateczności decyzji. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 6 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE, art. 7 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a oraz art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1265), dalej "u.t.d." w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej "K.p.a.". W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że w dniu 13.03.2013 r. do organu wpłynął wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 6.02.2013 r. sygn. akt II K 896/12. Z treści wyroku wynika, iż P.L. został skazany za przestępstwo, o którym mowa w art. 178a § 1 K.k. tj. przestępstwo przeciwko bezpieczeństwo w komunikacji oraz za przestępstwo, o którym mowa w art. 224 § 2 K.k. tj. przestępstwo przeciwko działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego. W związku z powyższym na podstawie art. 61 K.p.a. w dniu 22.03.2013 r. wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia licencji. Przedsiębiorca P.L. nie zgłosił się do Urzędu w celu zapoznania się z aktami sprawy oraz złożenia wyjaśnień i zastrzeżeń. W myśl art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. licencję cofa się, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Biorąc pod uwagę, iż wyrok Sądu Rejonowego w B. stwierdza, iż P.L. dopuścił się czynu zabronionego określonego w art. 178a § 1 K.k. tj. przestępstwa umyślnego przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, należało orzec o cofnięciu licencji nr [....] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, ponieważ przedsiębiorca nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. P.L. wniósł od powyższej decyzji odwołanie. Skarżący podniósł, że w dacie zarzucanych mu czynów faktycznie był w stanie nietrzeźwości i pod niewielkim wpływem środków odurzających, jednak nie było to związane z prowadzeniem przez niego działalności, prowadził samochód osobowy. Miał wówczas bardzo trudny okres, z którego jednak udało mu się wyjść dzięki pomocy bliskich i odcięcia się od starych znajomych. Pragnie nadal pracować, a praca kierowcy samochodu ciężarowego jest jego jedynym źródłem utrzymania. Obecnie ma zaciągnięte na firmę dwa kredyty w wysokości ponad 240 tys. zł. Cofnięcie licencji w tej sytuacji jest jednoznaczne z likwidacją firmy. Zwrócił uwagę, że licencja na wykonywanie transportu drogowego jest uprawnieniem o charakterze osobistym, co w konsekwencji oznacza, że może się nią legitymować wyłącznie podmiot, któremu licencja ta została udzielona , tak więc nic nie daje w jego przypadku nawet zatrudnienie kierowcy. Z uwagi na powyższe wydanie przez organ decyzji o cofnięciu jest dla niego bardzo dotkliwą karą. Organ winien wziąć pod uwagę zasadę proporcjonalności. Kara orzeczona przez sąd karny jest już i tak dotkliwa. Skarżący uważa, że ingerencja ustawodawcy powinna być adekwatna do osiągniętych celów. Jednym z tych celów jest z pewnością danie nauczki i profilaktyka. Powinna być również brana pod uwagę możliwość dania szansy na "odbudowanie sobie życia". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z dnia 4 czerwca 2013 r. nr [....] , na podstawie 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 5 ust 3 pkt 1 lit. a u.t.d. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielając stanowisko organu I instancji wskazał, że przesłanki określające wymogi wobec przedsiębiorców ubiegających się o wydanie licencji w celu podjęcia i wykonywania transportu drogowego zostały wymienione w art. 5 ust. 3, ust. 4, ust. 5 i ust. 6 u.t.d. Stosownie do treści art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d., przedsiębiorcy ubiegającemu się o przyznanie licencji, przyznaje się licencję jeżeli między innymi "spełnia wymóg dobrej reputacji". Jednocześnie w tej samej normie ustawodawca wyjaśnił, iż wymóg dobrej reputacji nie jest spełniony lub przestał być spełniany przez osoby ubiegające się o przyznanie licencji lub posiadające określoną licencję jeżeli zostały skazane prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa umyślne: karne skarbowe, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, ochronie środowiska lub warunkom pracy i płacy albo innym przepisom dotyczącym wykonywania zawodu. W sprawie skarżący został prawomocnym Wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt II K 896/12 skazany za przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. oraz z art. 224 § 2 K.k. tj. za przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji oraz przeciwko działalności instytucji państwowych. Zatem skarżący nie spełnia wymogu dobrej reputacji, bowiem został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za jedno z umyślnych przestępstw określonych w katalogu opisanym w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d. Okoliczności faktyczne sprawy nie budzą żadnych wątpliwości i odpowiadają powołanej normie prawa. Stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. organ administracji publicznej jest zobligowany do cofnięcia licencji jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Brak dobrej reputacji jest wystarczającym powodem do tego aby uznać, że posiadacz licencji nie spełnia wymogów uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego (wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r. II GSK 21/08). W związku z powyższym zaskarżona decyzja jest zasadna i zgodną z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. P.L. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania. W uzasadnieniu zarzutów skarżący podniósł, że obie decyzje zostały wydane w sposób zbyt rygorystyczny. Ponadto z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika dlaczego nie wzięto pod uwagę sytuacji skarżącego, o której w sposób szeroki napisał w odwołaniu. Organ nie odniósł się do podnoszonej przez skarżącego zasady proporcjonalności, a cofnięcie licencji w jego sytuacji finansowej i sytuacji gospodarczej kraju na okres co najmniej kilku lat wyklucza go z życia zawodowego właśnie wtedy, gdy zrozumiał swój błąd młodości i pragnął go naprawić, lecz nie dano mu szansy. Uznano, że interes ogólny jest ważniejszy niż interes indywidualny. Zdaniem skarżącego, takie działanie organów jest niezgodne z zasadą słusznego interesu strony i zasadą sprawiedliwości społecznej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odpowiadając na zarzuty skarżącego wyjaśniło, że przepisy prawa w sposób rygorystyczny określają konsekwencje z jakimi musi liczyć się posiadacz licencji łamiący zasady, od których uzależnione jest jej posiadanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.". Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a. Skarga nie jest zasadna. Bezspornym w sprawie jest, że skarżący został prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt II K 896/12 skazany za przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. oraz z art. 224 § 2 K.k. tj. za przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji oraz przeciwko działalności instytucji państwowych. Stosownie do treści art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d., przedsiębiorcy ubiegającemu się o przyznanie licencji, przyznaje się licencję jeżeli między innymi "spełnia wymóg dobrej reputacji". Jednocześnie w tej samej normie ustawodawca wyjaśnił, iż wymóg dobrej reputacji nie jest spełniony lub przestał być spełniany przez osoby ubiegające się o przyznanie licencji lub posiadające określoną licencję jeżeli zostały skazane prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwa umyślne: karne skarbowe, przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, mieniu, obrotowi gospodarczemu, wiarygodności dokumentów, ochronie środowiska lub warunkom pracy i płacy albo innym przepisom dotyczącym wykonywania zawodu. Stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. organ administracji publicznej jest zobligowany do cofnięcia licencji jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Zestawienie treści ww. przepisów, regulujących wymagania, które należy spełnić, aby udzielona została licencji na podjęcie i wykonywanie transportu drogowego (art. 5 u.t.d.), oraz przesłanki stanowiące podstawę prawną do obligatoryjnego cofnięcia licencji prowadzi do wniosku, iż w sytuacji, gdy w okresie posiadania licencji na wykonywanie transportu drogowego nastąpi zdarzenie skutkujące niespełnieniem wymagań uprawniających do wykonywania tego rodzaju działalności, a więc m.in. gdy przedsiębiorca zostanie skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, to tym samym spełni się ustawowy warunek z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.t.d. zobowiązujący organ do podjęcia decyzji o cofnięcia licencji (wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 992/11, LEX nr 1223955). Uprawomocnienie się wyroku sądu skazującego za przestępstwo umyślne przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji powoduje, że przedsiębiorca przestaje spełniać wymóg dobrej reputacji i samo w sobie obliguje organ do wydania decyzji o cofnięciu licencji. Zatem trafnie w ocenie Sądu, organy uznały, że skarżący nie spełnia wymogu dobrej reputacji, bowiem został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za jedno z umyślnych przestępstw określonych w katalogu opisanym w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d. Brak dobrej reputacji jest wystarczającym powodem do tego aby uznać, że posiadacz licencji nie spełnia wymogów uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Bez znaczenia dla oceny, czy posiadacz licencji przestał spełniać wymóg dobrej reputacji, jest jego dotychczasowa postawa, niekaralność za inne przestępstwa i wykroczenia. U.t.d. obliguje bowiem właściwy organ do cofnięcia licencji w przypadku, gdy jej posiadacz został skazany przynajmniej jednym wyrokiem za przestępstwo umyślne przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji i to bez względu na to, czy skazanie nastąpiło w związku z wykonywaniem transportu drogowego czy też poza tą działalnością (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14.01.2011 r., sygn. II SA/Gl 987/10, LEX nr 953226). Podzielając powyższe stanowisko należy wskazać, że przepisy prawa w sposób rygorystyczny określają konsekwencje z jakimi musi liczyć się posiadacz licencji łamiący zasady, od których uzależnione jest jej posiadanie. Decyzja o cofnięciu licencji na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a u.t.d. nie jest oparta na uznaniu administracyjnym. Także spełnienie wymogu dobrej reputacji, o którym stanowi art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d. nie nosi cech uznaniowości. W konsekwencji nie mogła przynieść zamierzonego skutku argumentacja skarżącego, że działanie organów jest niezgodne z zasadą słusznego interesu strony i zasadą sprawiedliwości społecznej. Nie mogła również przynieść zamierzonego skutku argumentacja skarżącego, że w dacie zarzucanych mu czynów faktycznie był w stanie nietrzeźwości i pod niewielkim wpływem środków odurzających, jednak nie było to związane z prowadzeniem przez niego działalności, prowadził samochód osobowy. Pojęcie dobrej reputacji jest kategorią moralną i etyczną. Skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne wymienione w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d. obiektywnie podważa uznanie danego podmiotu za wzór określonych norm moralnych i etycznych. W tej sytuacji, wykładnia funkcjonalna przemawia również za tym, by w ramach wymienionych kategorii przestępstw nie zawężać zakresu pojęciowego wyłącznie do przestępstw dotyczących wykonywania zawodu. Odwrotna interpretacja prowadziłaby bowiem do uznania, że osoba skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo przeciwko dobrom wymienionym w art. 5 ust. 3 pkt 1 lit. a u.t.d., lecz popełnionym w sytuacji niezwiązanej bezpośrednio z wykonywaniem zawodu, spełniałaby wymóg dobrej reputacji na równi z osobą nigdy nieskazaną (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10.12.2010 r., sygn. III SA/Łd 538/10, LEX nr 758245). W związku z powyższym skarga nie może być uwzględniona, ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 P.p.s.a. – tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.