III SA/Kr 839/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) Sędziowie WSA Jakub Makuch Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant Starszy Referent Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2024 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 15 marca 2024 r. nr SKO.ŚR/4111/1423/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 15 marca 2024 r., znak SKO.ŚR/4111/1423/2023, działając na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm.) w związku z art. 63 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz.U. z 2023 r. poz. 1429) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania K. D. od decyzji nr SO-04.8252.514.2023-1/23 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 8 listopada 2023 r., znak SO-04.8252.514.2023, orzekającej o odmowie przyznania K. D. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką H. D. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją nr SO-04.8252.514.2023-1/23 z dnia 8 listopada 2023 r., znak SO-04.8252.514.2023, wydaną na podstawie art. 20 w zw. z art. 3 pkt 11, art. 17, art. 23 i art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 390), art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775) oraz rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 6 lipca 2023 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1340) – Prezydent Miasta Krakowa odmówił przyznania K. D. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką H. D., wskazując przy tym na datę powstania niepełnosprawności u matki wnioskodawcy (art. 17 ust. 1b u.ś.r.), obciążenie obowiązkiem alimentacyjnym brata wnioskodawcy oraz brak związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki i brak korelacji czasowej między momentem powstania niepełnosprawności a momentem rozpoczęcia sprawowania opieki nad matką. Działając na skutek odwołania K. D., w którym wskazał on m.in., że w 2014 r. musiał zrezygnować z pracy zarobkowej i nie podejmował innej pracy z powodu konieczności stałej opieki nad matką, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wydało opisaną na wstępie decyzję z 15 marca 2024 r., którą utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w świetle art. 63 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym zastosowanie mają przepisy u.ś.r. w brzmieniu sprzed nowelizacji, a także wytknął organowi pierwszej instancji pominięcie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13). Z akt sprawy wynika, że wnioskodawca (ur. 1968) jest nieaktywny zawodowo (ostatnie zatrudnienie w 2012 r., następnie przez około rok: zarejestrowanie w PUP). W 2014 r. rozpoczął studia licencjackie, dalej magisterskie i doktoranckie, które już zakończył (ma przedłużony termin złożenia pracy doktorskiej do września 2024 r.). Do września 2023 r. sprawowanie opieki nad matką łączył ze studiowaniem w systemie hybrydowym w Szkole Doktorskiej [...], a charakter studiów polegał na pisaniu prac i artykułów w ramach stypendium doktoranckiego. Umożliwiało mu to pogodzenie opieki nad matką. Zgodnie z oświadczeniem od października 2023 r. utracił stypendium doktoranckie i nie może podjąć pracy ze względu na całodobową opiekę nad matką. Wnioskodawca mieszka z matką w domu szeregowym. Matka (ur. 1936) jest wdową, ma dwóch synów i legitymuje się orzeczeniem MZON w Krakowie z dnia 27 września 2022 r. zaliczającym ją do znacznego stopnia niepełnosprawności od 14 grudnia 1995 r. oraz wskazującym, że niepełnosprawność istnieje od 1 września 1995 r. Cierpi na schorzenia kardiologiczne, migotanie przedsionków, wysokie ciśnienie, duszności, przeszła zawał serca. Zdiagnozowano u niej anemię i schorzenia bioder (ma problemy z chodzeniem), a około 20 lat temu również padaczkę. Choruje na niedoczynność przytarczyc, nietolerancję glukozy, wole tarczycy, przepuklinę pępkową, żylaki i osteoporozę. Od około dwóch lat choruje na niewydolność nerek i z tego powodu wymaga dializ. Po domu porusza się samodzielnie z pomocą chodzika lub z pomocą syna. Nie wychodzi z domu samodzielnie. Z przeprowadzonego w dniu 20 września 2023 r. wywiadu środowiskowego oraz oświadczenia wnioskodawcy wynika, że opieka polega na wykonywaniu czynności gospodarczych (robi zakupy, sprząta, gotuje) oraz pielęgnacyjnych (pomoc w kąpieli i ubieraniu się, zmiana opatrunków, przygotowywanie leków). Wnioskodawca pomaga też w wizytach u lekarza, zawozi na dializy (3 razy w tygodniu). Po dializowaniu opiekuje się, podaje płyny. W sytuacji konieczności dłuższego wyjścia z domu pomaga syn wnioskodawcy (wnuk matki wnioskodawcy), który jest dorosły i studiuje. Wnioskodawca oświadczył, że ma brata, z którym nie utrzymuje kontaktu od 2013 r. z powodu konfliktu, a zgodnie z jego wiedzą brat przebywa za granicą, gdzie wyjechał w 1987 r. Brat nie pomaga finansowo matce. W świetle powyższego organ odwoławczy nie stwierdził związku przyczynowego między niepodejmowaniem zatrudnienia a koniecznością sprawowania stałej i nieprzerwanej opieki nad niepełnosprawną matką. Rodzaj i zakres czynności wskazanych przez wnioskodawcę nie koliduje bowiem z podjęciem zatrudnienia chociażby w ograniczonym zakresie i w związku z tym sprawowana opieka nie ma charakteru opieki, o której mowa art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. Pod pojęciem stałości opieki należy rozumieć, iż jest ona stała, nieprzerwana, regularna i wyklucza nawet częściowe zarobkowanie. Tego warunku nie spełnia zaś codzienny zakres świadczonej pomocy, który przy prawidłowej organizacji można pogodzić ze świadczeniem pracy. Matka wnioskodawcy nie jest osobą leżącą, nie wymaga leczenia odleżyn, nie jest cewnikowana, pampersowana, porusza się przy użyciu chodzika i sama spożywa przygotowane dla niej posiłki. Taka forma świadczenia pomocy jest normalną rzeczą wobec najbliższego członka rodziny i byłaby świadczona matce z racji jej wieku i choroby, nawet jeżeli nie legitymowałaby się ona orzeczeniem o niepełnosprawności. Wnioskodawca jest zaś osobą nieaktywną zawodowo, ostatni raz pracował w roku 2012. Z oświadczenia złożonego podczas wywiadu środowiskowego wynika, że przez ostatnie lata zajmował się matką, był jednak w stanie pogodzić opiekę ze studiami rozpoczętymi nad długo przed pandemią COVID-19 i przejściem na nauczenie w systemie zdalnym bądź mieszanym. Z akt sprawy nie wynika, aby matka wnioskodawcy była osobą obłożnie chorą i w stanie, który wymaga ciągłej, nieustannej obecności opiekuna, zmuszającym go do definitywnej rezygnacji z jakiejkolwiek aktywności zawodowej, nawet w częściowym wymiarze czasu pracy bądź o charakterze zdalnym (szczególnie, że wnioskodawca może liczyć na pomoc swojego dorosłego syna). Na koniec organ odwoławczy zwrócił uwagę na usługi opiekuńcze realizowane przez państwo. Pismem z dnia 16 kwietnia 2024 r. K. D. złożył skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i w konsekwencji orzeczenie o przysługiwaniu mu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego lub przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w razie ich poniesienia. Skarżący zarzucił naruszenie: 1) zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów przez nieuwzględnienie przez organ odwoławczy decyzji innych organów właściwych w sprawie potwierdzających konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji matki skarżącego; 2) zasady prawdy obiektywnej przez nierzetelne i niepełne ustalenie stanu fatycznego niniejszej sprawy skutkujące błędnym przyjęciem, iż matka nie jest osobą ciężko chorą i nie wymaga ciągłej, nieustannej obecności opiekuna, a przez to, że skarżący ma możliwość normalnej pracy zawodowej; 3) art. 17 u.ś.r. przez uznanie, że choć matka legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, na którym wprost wskazano konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, to jednak konieczność takiej opieki nie wyklucza podjęcia zatrudnienia. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł w szczególności, że zdiagnozowana w 1992 r. padaczka sprawia, że nawet czynność, która potencjalnie mogłaby być (jest) wykonana przez matkę osobiście, wymaga nadzoru innej osoby. Skarżący jest jedyną osobą sprawującą opiekę (wnuk mieszka gdzie indziej i studiuje medycynę, zaś brat R. około 2013 r. wyjechał za granicę i zerwał kontakty z rodziną). Od kilku lat życie skarżącego podporządkowane jest potrzebom matki, takim jak wizyty w stacji dializ i nadzór podczas ataków padaczki. Skarżący nawet swoją karierę zawodową zorganizował tak, aby móc pracować z domu lub w trybie hybrydowym; nie lada wyzwaniem były dla niego studia doktoranckie (przychylność uczelni pozwoliła mu pracować głównie z domu). Organ nie wskazał, jak miałoby wyglądać zatrudnienie skarżącego, ani kto poniesie odpowiedzialność za szkodę na zdrowiu matki, gdy ta pozostawiona bez opieki dozna ataku padaczki, pominie dializę, nie zażyje leków lub nie przyjmie odpowiedniej ilości płynów. Skarżący podkreślił, że przepisy u.ś.r. nie przewidują warunku "obłożności" i nie wiadomo, co ta "obłożność" miałaby oznaczać. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z prawem. Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że zachodzą podstawy do pozbawienia jej mocy wiążącej; na zasadzie art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił także decyzję organu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w ówczesnym brzmieniu (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390, dalej "u.ś.r.") świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Wedle art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W myśl art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Z kolei art. 17 ust. 5 u.ś.r. stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli: 1) osoba sprawująca opiekę: a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, b) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów; 2) osoba wymagająca opieki: a) pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, b) została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu; 3) na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury; (...) 5) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów; 6) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Organ pierwszej instancji jako jedną z przeszkód do przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego wskazał powstanie niepełnosprawności u matki skarżącego po 25 roku życia (art. 17 ust. 1b u.ś.r.). Tę przeszkodę trafnie zweryfikował organ odwoławczy, wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (K 38/13, Dz. U. z 2014 r. poz. 1443). Organ odwoławczy prawidłowo wywiódł, że kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. Nie jest zatem dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Nie jest jednakże przekonujące – w świetle dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego – stanowisko organu odwoławczego co do zakresu sprawowanej przez skarżącego opieki oraz związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem zatrudnienia (rezygnacją z zatrudnienia) a koniecznością sprawowania tej opieki. Zdaniem Sądu, ocena zgromadzonego materiału dowodowego nastąpiła z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Gdy chodzi o zakres czynności opiekuńczych, to generalnie zgodzić się należy z organem odwoławczym co do tego, że orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności samo przez się nie wyklucza ani nie znosi powinności badania – w kontekście przesłanki związku przyczynowego pomiędzy niepodejmowaniem lub rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki – jaki jest zakres czynności opiekuńczych faktycznie wykonywanych przez wnioskodawcę i czy w okolicznościach danej sprawy rzeczywiście uniemożliwia on podjęcie zatrudnienia, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Hipotetycznie rzecz ujmując, zanegowanie wspomnianego związku może się zasadzać w szczególności na wykazaniu, że osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne nie sprawuje opieki nad osobą niepełnosprawną należycie albo sprawuje tę opiekę tylko częściowo, tj. wespół z innymi osobami. Jednak poczynione w niniejszej sprawie ustalenia na to nie wskazują. Twierdzenie organu odwoławczego, jakoby zakres i rozmiar czasowy opieki sprawowanej przez skarżącego nad niepełnosprawną matką był do pogodzenia z zatrudnieniem – nie znajduje oparcia w zebranym materiale dowodowym. W tym kontekście wypada podkreślić, że matka skarżącego – niezależnie od innych schorzeń – jest dializowana (trzy razy w tygodniu), a ponadto cierpi na padaczkę, co w istocie samo przez się wskazuje, że wymaga stałej obecności opiekuna. Zdaniem Sądu, okoliczność, że skarżący wcześniej był w stanie łączyć opiekę nad matką ze studiami doktoranckimi, z tytułu których otrzymywał stypendium – nie pozwala wnioskować, że niepodejmowanie przez skarżącego pracy obecnie nie pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z opieką nad matką. Zważywszy na zakres tej opieki, trudno bowiem przyjąć, aby skarżący mógł – kontynuując tę opiekę – jednocześnie podjąć jakiekolwiek zatrudnienie w ścisłym tego słowa znaczeniu. Wspomnianego związku przyczynowo-skutkowego nie przekreśla też to, że skarżący kontynuuje pisanie pracy doktorskiej (już bez stypendium). "Niewątpliwe podjęcie nauki przez osobę ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne nie stanowi samo w sobie negatywnej przesłanki przyznania tego świadczenia. Pobieranie nauki/studiowanie czy to w trybie dziennym, stacjonarnym lub zaocznym nie stanowi automatycznie przeszkody w przyjęciu obowiązków opieki nad osobą niepełnosprawną" (wyrok NSA z 6 lutego 2024 r., I OSK 157/23, CBOSA). Zważywszy że skarżący ma brata, należy dodać, iż istnienie innych osób zobowiązanych w równym stopniu do alimentacji względem osoby wymagającej opieki powinno być brane pod uwagę przy ustalaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, niemniej jednak okoliczność ta nie w każdym przypadku musi samoistnie przesądzać o rozstrzygnięciu negatywnym. Podlega ona ocenie przez pryzmat ogółu okoliczności danej sprawy; ściśle biorąc, jest nie tyle autonomiczną przesłanką negatywną, ile elementem, który wpływa ocenę związku przyczynowego między brakiem zatrudnienia wnioskodawcy a opieką sprawowaną nad osobą niepełnosprawną. Z zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że brat skarżącego nie utrzymuje kontaktu z rodziną – skarżący nie uzyskuje zatem ze strony brata realnego wsparcia w opiece nad matką. W tych okolicznościach istnienie innej osoby zobowiązanej do alimentacji względem osoby wymagającej opieki, zdaniem Sądu, nie mogło stanowić przesłanki do wydania decyzji odmownej. Zarzuty skargi Sąd uznał za zasadne w zakresie, w jakim korelują one z niniejszym uzasadnieniem. Ponownie rozpatrując sprawę, organ rozważy – w oparciu o zebrany dotychczas względnie, jeżeli uzna to za potrzebne, uzupełniony materiał dowodowy – kwestię spełniania przez skarżącego przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, z uwzględnieniem oceny prawnej sformułowanej w niniejszym wyroku, przyjmując w szczególności, że nie jest dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.