III SA/Kr 855/14

Kraków, dnia 11 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na opinię służbową dowódcy drużyny st. kpr. Ł. K. z dnia 20 marca 2014 r. postanawia odrzucić skargę. M. K. wniósł skargę na opinię służbową za okres od dnia 14 maja 2011 r. do dnia 18 lutego 2014 r., sporządzoną przez bezpośredniego przełożonego dowódcę drużyny starszego kaprala Ł. K. w dniu 20 marca 2014 r. W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, bowiem jej wniesienie jest niedopuszczalne. Badanie merytoryczne skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Dlatego też Sąd zobligowany jest do zbadania czy skarga nie zawiera braków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 1-6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sąd obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 P.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają, stosownie do art. 3 § 3 P.p.s.a., przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest opinia służbowa żołnierza zawodowego, sporządzona przez jego bezpośredniego przełożonego. W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, powyższa opinia nie jest aktem lub czynnością organu administracji publicznej, poddanym kognicji sądu administracyjnego. Wskazać należy, że sprawy opiniowania żołnierzy zawodowych reguluje ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) oraz wydane, na podstawie art. 26 ust. 22 powołanej ustawy, rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 lutego 2010 r. w sprawie opiniowania żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 34, poz. 184), które określa: 1) szczegółowe warunki i tryb opiniowania żołnierza zawodowego, doręczania opinii służbowej i zapoznawania go z treścią opinii służbowej, wnoszenia i rozpatrywania od niej odwołania; 2) tryb określania indywidualnej prognozy przebiegu zawodowej służby wojskowej i sposób zapoznawania żołnierza zawodowego z indywidualną prognozą przebiegu zawodowej służby wojskowej; 3) tryb udostępniania opinii służbowej; 4) wzór arkusza opinii służbowej. Regulacje w przedmiocie opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych nie zawierają żadnego odesłania - ani wprost ani pośrednio - do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.). Nie ma zatem jakichkolwiek podstaw, by czynności związane z opiniowaniem służbowym uznawać za podlegające zasadom postępowania administracyjnego. Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przewiduje doręczenie przez przełożonego, za pokwitowaniem, potwierdzonej kopii opinii służbowej żołnierzowi zawodowemu, którego ona dotyczy w terminie 14 dni od dnia jej sporządzenia wraz z pouczeniem o przysługującym mu prawie wniesienia od niej odwołania. Nie oznacza to jednak, że żołnierz staje się przez to adresatem opinii służbowej. Opiniowanie jest uprawnieniem i jednocześnie obowiązkiem bezpośredniego przełożonego żołnierza zawodowego, która jest sporządzana na jego własne potrzeby służbowe i potrzeby przełożonych właściwych w sprawach osobowych. Ma ona na celu ocenę wykonywania przez żołnierza zawodowego obowiązków służbowych i stanowi podstawę do określenia dalszego przebiegu jego służby. Omawiana opinia ma zatem zapewnić prawidłową politykę kadrową i umożliwić przełożonym podejmowanie w przyszłości racjonalnych działań dotyczących zajmowania przez żołnierza dotychczasowego stanowiska lub innych stanowisk służbowych oraz przydatności do pełnienia przez niego służby. Przemawia to za stanowiskiem, że opiniowanie żołnierza jest sprawą wynikającą z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi w rozumieniu art. 5 pkt 2 P.p.s.a. Z powyższego wynika, że sprawa opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych nie jest sprawą administracyjną, a opinia służbowa nie ma cech rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Opinia służbowa nie jest dokonywana ani w celu wywołania bezpośrednio skutku prawnego ani sama bezpośrednio skutków takich nie wywołuje. Może ona w przyszłości jedynie rzutować na sytuację osobistą, majątkową i zawodową żołnierza wpływając na jego awans, uprawnienia do określonych świadczeń, a nawet dalsze trwanie stosunku służbowego. Jednakże takie konsekwencje prawne nie są bezpośrednim skutkiem prawnym opinii służbowej, lecz mogą być wynikiem dopiero kolejnych działań przełożonych podejmowanych w odrębnych postępowaniach. Omawiana opinia służbowa stanowi jedynie ocenę - stan wiedzy bezpośredniego przełożonego o określonych cechach opiniowanego. Jest ona zatem oświadczeniem wiedzy, nie zaś oświadczeniem woli (i to władczym organu), za które powszechnie uznaje się decyzję administracyjną. Reasumując stwierdzić należy, że kwestionowana przez skarżącego opinia służbowa nie jest decyzją administracyjną, postanowieniem, czy też innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego, lecz aktem wydawanym w ramach podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi, a zatem skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), postanowił jak w sentencji.