III SA/Kr 858/09

PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-16

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący współwłaścicielem nieruchomości i posiadający emeryturę, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie. Pomimo posiadania majątku, sytuacja skarżącego, obejmująca problemy zdrowotne, niskie dochody, wysokie koszty utrzymania lokalu i brak możliwości efektywnego rozporządzenia majątkiem (np. dzierżawa), uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący M. T. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wymeldowania. Wskazał, że jest współwłaścicielem nieruchomości, posiada emeryturę w wysokości 1259 zł netto, mieszka w lokalu bez łazienki i ciepłej wody, a jego stan zdrowia wymaga stałego leczenia i zakupu lekarstw. Przedłożył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolniono go od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 16 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Wojewody z dnia 5 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go od kosztów sądowych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił brak osób, które pozostawałyby z nim we wspólnym gospodarstwie domowy. Określając swój majątek podał, że jest współwłaścicielem działki o pow. 263 m2 przy ul. A w udziale wynoszącym 18/100 części a także współwłaścicielem działki rolnej i sadu o powierzchni 0,9766 ha w K. przy ul. B w udziale wynoszącym 1/3 część. Nadmienił, że zajmuje także 31 metrowe mieszkanie lokatorskie. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 1259 zł netto otrzymywanej emerytury. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że płacąc wysoki czynsz mieszka w prymitywnych warunkach. Mieszkanie jest bowiem bez łazienki, ciepłej wody, ubikacja poza lokalem. Wyjaśnił, że nieruchomość przy ul. A w K., której jest współwłaścicielem zabudowana jest budynkiem wielomieszkaniowym i mieszka w nim czterech współwłaścicieli. Działkę rolną i sad usiłował oddać w dzierżawę ale nie znalazł chętnego. Emerytura, którą otrzymuje nie wystarcza mu na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania, opłacenie czynszu, energii i wykupu lekarstw. Z uwagi na stan zdrowia pozostaje w stałym leczeniu kardiologicznym. Przedstawione przez skarżącego do wniosku kopia zaświadczeń lekarskich, kart informacyjnych, skierowań, recept, wyników badań uwidaczniają, że z uwagi na stan zdrowia skarżący pozostaje w leczeniu. Przedłożona kopia zaświadczenia ZUS potwierdza wysokość przyznanego skarżącemu świadczenia a dołączone kopie pokwitowań wskazują, że ostatnimi czasu skarżący zapłacił 203,87 zł czynszu i 40,37 zł opłat za energię elektryczną. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne". Owa "dokładność" stopniowana jest z kolei przeświadczeniem, że strona okoliczności te wykazała to znaczy przedstawiła je w sposób przekonywujący. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swój stan rodzinny, posiadany majątek, aktualną wysokość i źródło dochodów. Oświadczenie to poparte kopiami przedstawionych dokumentów źródłowych można uznać za wystarczające do oceny aktualnych możliwości płatniczych skarżącego. Sytuacja skarżącego jest tego rodzaju, że choć posiadany przezeń majątek sprzeciwia się postrzeganiu go jako osoby ubogiej w potocznym tego słowa znaczeniu to równocześnie nie wyklucza ex machina udzielenia mu "pomocy" o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po pierwsze, z zasad doświadczenia życiowego wynika, że osoba samotna, borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna jednak dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Trudno byłoby więc wymagać od niego pozbycia się ich. Stanowiłoby to bowiem w istocie pozbawienie skarżącego koniecznego utrzymania. Dokonanie innych rozporządzeń jak choćby wydzierżawienie działki z uwagi na sygnalizowany przez skarżącego brak zainteresowania jest problematyczne. Po drugie wysokość miesięcznych dochodów skarżącego jest niższa od przeciętnych zarobków w gospodarce. Z tego około 1/5 pochłaniają wydatki związane z utrzymaniem lokalu zajmowanego przez skarżącego. Biorąc pod uwagę przedstawione przez skarżącego kopie zaświadczeń lekarskich, kart informacyjnych, skierowań, recept, wyników badań nie ulega też wątpliwości konieczność zakupu lekarstw czy ponoszenia innych wydatków zwianych z leczeniem jak choćby zaordynowanej diety. Z zasad doświadczenia życiowego wynika też, że pozostające po tym wszystkim do dyspozycji skarżącego środki wystarczać mogą na opędzenie co najwyżej jego podstawowych potrzeb życiowych. Ze względu na sygnalizowane przez skarżącego problemy zdrowotne trudno mu czynić zarzuty, że nie stara się poprawić swej sytuacji własnym staraniem. Biorąc zaś wszystko to pod uwagę udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając go zgodnie z wnioskiem od kosztów sądowych. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło