III SA/Kr 861/21
WyrokWSA w Krakowie2021-11-08
Skład orzekający: Ewa Michna, Tadeusz Kiełkowski, Katarzyna Marasek-Zybura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na przedsiębiorcę wykonującego przewóz okazjonalny pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych oraz bez wymaganych dokumentów jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracyjne prawidłowo nałożyły karę pieniężną na skarżącą za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych oraz za brak wymaganych dokumentów. Przewóz okazjonalny został prawidłowo zakwalifikowany, a zebrany materiał dowodowy potwierdził wykonywanie przewozu przez skarżącą jako przedsiębiorcę. Zarzuty skarżącej dotyczące braku spełnienia definicji przewozu drogowego oraz niewłaściwego ustalenia faktów zostały oddalone.Stan faktyczny
W dniu 18 kwietnia 2019 r. inspektor transportu drogowego zatrzymał do kontroli pojazd Ford Focus wykonujący krajowy przewóz okazjonalny osób na trasie K B – K S, kierowany przez obywatela Gruzji P. S., działającego na rzecz przedsiębiorcy D. M. A. Kierowca nie posiadał wymaganych dokumentów, a pojazd nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego. Organ I instancji nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 9 300 zł, którą organ odwoławczy utrzymał w mocy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Tadeusz Kiełkowski WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 15 kwietnia 2021 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej skargę oddala.
Ponownie wydaną w sprawie decyzją z dnia 7 października 2020 r., nr [...], Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na D. M. (dalej: skarżąca) karę pieniężną w łącznej wysokości 9 300 zł z tytułu:
– niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 58 z późn. zm., dalej: u.t.d.) - za każdy dokument zgodnie z lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. kwota 500 zł;
– wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d., zgodnie z lp. 2.11 załącznika nr 3 u.t.d., tj. kwota 8000 zł;
– niezgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie - za każdą zmianę zgodnie z lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. tj. kwota 800 zł.
W zakresie naruszenia z lp. 1.13 załącznika nr 3 do u.t.d. tj. organ umorzył postępowanie administracyjne.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu 18 kwietnia 2019 r., na autostradzie [...] w M, inspektor transportu drogowego zatrzymał do kontroli samochód marki Ford Focus o numerze rejestracyjnym [...], kierowany przez obywatela Gruzji P. S., który wykonywał krajowy transport drogowy osób samochodem osobowym - przewóz okazjonalny w imieniu przedsiębiorcy D. M. A. Organ podał, że w momencie kontroli przewożono pasażera na trasie K B – K S, a wykonywany zarobkowy przewóz drogowy osób został potwierdzony przez pasażera ww. pojazdu, który został przesłuchany w charakterze świadka. Organ ustalił też, że przejazd zamówiono przy pomocy aplikacji B zainstalowanej na telefonie komórkowym pasażera, po uprzednim zalogowaniu się do systemu. Dalej organ podał, że kierowca okazał do kontroli drogowej tylko prawo jazdy i paszport. Natomiast w toku prowadzonych czynności kontrolnych przedsiębiorca przesłał na telefon komórkowy kierowcy zdjęcia: licencji nr [...] na wykonywanie przewozu osób samochodem osobowym, dowodu rejestracyjnego pojazdu, ubezpieczenia OC pojazdu, upoważnienia kierowcy do używania pojazdu.
Dalej organ podał, że decyzją z dnia [...] 2019 r. nałożył na skarżącą karę w wysokości 9 300 zł, którą organ odwoławczy uchylił decyzją z dnia [...] 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Jako przyczyny uchylenia decyzji wskazano: niekompletność zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym brak jednoznacznych dowodów wskazujących, że to skarżąca była podmiotem wykonującym przewóz osób pojazdem poddanym kontroli.
Organ wskazał, że mając na uwadze zalecenia organu odwoławczego, przesłuchał skarżącą w charakterze strony. W trakcie przesłuchania skarżąca zeznała, że na dzień kontroli, tj. 18 kwietnia 2019 r., z S. P. łączyła ją umowa zlecenie o nieodpłatne świadczenia wzajemne, obowiązująca od 1 kwietnia do 14 maja 2019 r., a kierowca wykonywał przewóz w jej imieniu jako prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą D. M. A. Ponadto, w dniu kontroli kierowca był odpowiedzialny za realizację zleceń wskazanych przez aplikację. Natomiast obecnie pracuje on na podstawie umowy o pracę w charakterze kierowcy.
W dalszej części uzasadnienia organ szczegółowo odniósł się do właściwych przepisów u.t.d., tj. Ip. 1.12, lp. 2.11, lp. 1.5. załącznika nr 3 oraz art.11, art.14 i art. 18 ust.4a i 4b.
Organ wyjaśnił, że kierujący ww. pojazdem nie okazał podczas kontroli oryginału wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym. Kierujący nie został nadto wyposażony przez przedsiębiorcę w/w dokument. Organ wskazał też, że kierowca wykonywał transport drogowy osób samochodem osobowym, który zgodnie z wpisem widniejącym w dowodzie rejestracyjnym został zarejestrowany i przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą, a zatem naruszył przepis art. 18 ust. 4a u.t.d., który przewiduje przewóz okazjonalny samochodem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowca. Organ podał nadto, że podczas kontroli drogowej oraz w trakcie postępowania administracyjnego, ustalono że przedsiębiorca uzyskał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, wydaną przez Prezydenta Miasta. Kierujący pojazdem podczas kontroli w dniu 18 kwietnia 2019 r. nie okazał wypisu przedmiotowej licencji. Organ ustalił w toku postępowania, że skarżąca nie dokonała zgłoszenia ww. pojazdu do posiadanego uprawnienia. Na koniec organ wyjaśnił, że w związku z kontrolą drogową, zaistniało jednocześnie naruszenie obowiązków i warunków przewozu drogowego przez osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie. Wskazana bowiem jako zarządzająca transportem w imieniu skarżącej – K. K. od dnia 1 marca 2019 r. nie pełniła już tej funkcji. Jednakże, w piśmie z dnia 26 lipca 2019 r. skarżąca wskazała, że osobą zarządzającą transportem w jej firmie od dnia 1 kwietnia 2019 r. jest A. Ł., stąd w ocenie organu postępowanie w zakresie naruszenia lp. 1.13 załącznika nr 3 stało się bezprzedmiotowe.
Skarżąca w odwołaniu zaskarżyła decyzję organu I instancji w części, w której nałożono na nią karę pieniężną w łącznej kwocie 9 300 zł. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia:
1) art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm., dalej: k.p.a.), przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie, czy wykonywane przez skarżącą czynności stwierdzonych protokołem kontroli, nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, brak wykazania przez organ jakiegokolwiek powiązania między kierującym a skarżącą;
2) art. 7 i 77 § 1 k.p.a., przez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
3) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, polegające na wymierzeniu skarżącej kary pieniężnej w wysokości 8 000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez skarżącą, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.,
4) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z lp. 1.5, lp. 1.12. oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d., przez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącą,
5) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 92c ust. 1 u.t.d. polegające na wydaniu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, pomimo złożonych przez stronę wyjaśnień, z których wynikało, że do naruszenia doszło z przyczyn niezależnych od skarżącej.
Decyzją z dnia 15 kwietnia 2021 r., znak: [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: Główny Inspektor) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu opisał dotychczasowy przebieg postępowania. Następnie organ odwoławczy omówił właściwe przepisy u.t.d. Dalej organ podał, że odpowiedzialność za popełnienie naruszeń, wynikająca z art. 92a ust. 1 i 2 u.t.d. ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy czy stopnia zagrożenia wobec osób trzecich, a do jej powstania wystarczy stwierdzenie naruszenia przepisów u.t.d.
W ocenie organu odwoławczego, zebrany materiał dowodowy, w sposób dostateczny potwierdza wykonywanie przez skarżąca zarobkowych, okazjonalnych przewozów osób. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo uznał, że wykonawcą przewozu drogowego w dniu kontroli, była skarżąca, która również, w toku przesłuchania w dniu 7 września 2020 r., potwierdziła że w dniu kontroli, kierowca wykonywał przewóz w jej imieniu, jako prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą D. M. A. Podał też, że ustalenia dotyczące strony postępowania, wynikają również z protokołu kontroli oraz dokumentów okazanych do kontroli, przesłanych przez samą stronę, na telefon kierowcy, w jej toku. Organ odwoławczy podał, że zgadza się z nałożeniem przez organ I instancji, na stronę, kary za popełnienie naruszenie z lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. Kierowca nie okazał bowiem do kontroli wypisu z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, ani żadnego innego dokumentu uprawniającego do wykonywania przewozu okazjonalnego osób. Organ wyjaśnia, że skarżąca winna była upewnić się przed rozpoczęciem zadania przewozowego przez kierowcę, że kierowca jest wyposażony we wszystkie dokumenty wymagane w związku z wykonywanym przewozem, o których mowa w art. 87 u.t.d. Organ podał też, że od dnia kontroli do chwili obecnej, skarżąca nie przedłożyła dowodu na zgłoszenie pojazdu do licencji. Organ przy tym zwrócił uwagę, że nawet nieprowadzenie zarejestrowanej, legalnej działalności gospodarczej, nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz okazjonalny za popełnione naruszenia. Dalej organ podał, że nie budzi też wątpliwości, że kontrolowany pojazd nie spełniał kryterium konstrukcyjnego przewidzianego dla pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych osób. Ustawodawca umożliwił bowiem wykonywanie tego typu przewozów, jedynie pojazdami przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą, z wyjątkiem przewozów określonych w art. 18 ust. 4b u.t.d. Nadto nie zostały zrealizowane łącznie, warunki wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określone ww. przepisem. Ponadto organ wskazał, że w omawianym przypadku przewóz został zamówiony za pośrednictwem aplikacji B, co wyklucza zawarcie z pasażerem umowy w formie pisemnej w lokalu. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył zasad postępowania określonych w k.p.a. Podkreślił też, że protokół przeprowadzonej kontroli został sporządzony przy współudziale kontrolowanego kierowcy, z zapewnieniem mu możliwości przedstawienia własnej wersji wydarzeń, a kierowca podpisał ten protokół bez wniesienia do niego zastrzeżeń. W ocenie organu odwoławczego, przeprowadzone podczas kontroli dowody, nie budzą wątpliwości co do ich wiarygodności. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że przywołane w treści odwołania, nieobowiązujące rozporządzenie Rady (EWG) nr 684/92 zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1073/2009 i dotyczy usług transportowych wykonywanych pojazdem konstrukcyjnie przystosowanym do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą. W ocenie organu odwoławczego, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących na konieczność zastosowania art. 92c u.t.d.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Głównego Inspektora, skarżąca domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji. Wniosła nadto o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a i b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez nią wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie T/B, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę P. S., nie zaś przez skarżącą, bądź jej pracownika, świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącą kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez skarżącą, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 u.t.d.,
– art. 18 ust 4 b pkt 1 lit c u.t.d. przez jego niezastosowanie, w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest B. B.V.,
– art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z lp. 1.5, lp. 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw. z art. 4 pkt. 6a u.t.d. przez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, mimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącą,
– art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5 oraz lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające na wymierzeniu skarżącej kary za niezgłoszenie zmian danych do licencji i brak wyposażenia kierowcę w wypis z licencji, w sytuacji, w której organ w zaskarżonej decyzji stwierdził w sposób jednoznaczny, że skarżąca nie posiadała na dzień kontroli ważnej licencji uprawniającej do wykonywania tzw. przewozu okazjonalnego;
– art. 4 pkt 11 u.t.d. w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona przewozu okazjonalnego, podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób),
– naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 92 c ust 1 u.t.d. polegające na wydaniu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, pomimo złożonych przez skarżącą wyjaśnień, z których wynikało, że do naruszenia doszło z przyczyn niezależnych od skarżącej,
2. art. 7 i 77 § 1 k.p.a. przez:
– niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli, nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;
– niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność - w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia 18 kwietnia 2019 r., braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
– niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy przez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącej, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
3. Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
4. art. 107 § 3 k.p.a. przez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącą w odwołaniu w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji T/B;
5. art. 8 k.p.a. przez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W odpowiedzi Główny Inspektor wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Zdaniem Sądu skarga nie jest uzasadniona.
Zgodnie z treścią art. 92a u.t.d:
1. Podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
2. Zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie.
3. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.
4. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3 000 złotych.
5. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy, nie może przekroczyć:
1) 15 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
2) 20 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej powyżej 10 do 50 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
3) 25 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej powyżej 50 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
4) 30 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w średniej liczbie arytmetycznej większej niż 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
5) 40 000 złotych - dla podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem drogowym.
6. Za kierowców, o których mowa w ust. 5 pkt 1-4, uważa się również osoby niezatrudnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy, wykonujące osobiście przewozy drogowe na jego rzecz.
7. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:
1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,
2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10
- załącznika nr 3 do ustawy.
8. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy.
9. Jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załącznikach nr 3 i 4 do ustawy, wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia albo przestępstwa, w stosunku do podmiotu będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej.
10. Jeżeli czyn będący naruszeniem, o którym mowa w załączniku nr 3 do ustawy, stanowi jednocześnie naruszenie, o którym mowa w załączniku nr 4 do ustawy, w przypadku podmiotu wykonującego przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem będącego jednocześnie osobą, o której mowa w ust. 2, nakłada się wyłącznie karę pieniężną, o której mowa w ust. 1.
Organy administracyjne słusznie uznały w niniejszej sprawie, że istniały podstawy do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej w kwocie 9 300 zł.
Z treści art. 4 pkt 11 u.t.d. wynika, że przewozem okazjonalnym jest przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą (art. 18 ust. 4a u.t.d.).
Zgodnie z art. 4 ust. 4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
Organy administracyjne zasadnie uznały, że przewóz dokonany w dniu 18 kwietnia 2019 r. był przewozem okazjonalnym. Wynika to z tego, że dokonany przewóz nie był przewozem regularnym, przewozem regularnym specjalnym albo przewozem wahadłowym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że "każdy przewóz, nawet powtarzalny, o ile nie spełnia przesłanek do uznania go za przewóz regularny, regularny specjalny albo wahadłowy jest przewozem okazjonalnym w rozumieniu u.t.d., i znaczenie tego sformułowania przyjęte w u.d.t. jest odmienne od potocznego znaczenia pojęcia "okazjonalności", jako czegoś wyjątkowego, zdarzającego się rzadko" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 września 2021 r., sygn. III SA/Gl 343/21, LEX nr 3241778).
Skarżąca dokonując przewozu okazjonalnego nie spełniła wymogów przewidzianych w art. 4 ust. 4b u.t.d., albowiem umowa o przewóz nie została zawarta w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa. Brak było zatem podstaw do przyjęcia, że w tym przypadku dopuszczalne było odstępstwo od zasady, że przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Nie budzi wątpliwości ustalenie organów administracji, że przewóz w dniu 18 kwietnia 2019 r. został wykonany pojazdem marki Ford, który był przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu maksymalnie 5 osób łącznie z kierowcą. Brak jest przy tym podstaw do przyjęcia, że niespełnienie przez skarżącą wskazanych wymogów ustawowych, pozwala na przyjęcie, że nie miał miejsca przewóz okazjonalny. Za bezpodstawny należy uznać zarzut skarżącej, że przewóz okazjonalny nie miał miejsca, skoro pasażer korzystał z aplikacji T/B, a także, iż ustalenia organów administracyjnych na jakich zasadach funkcjonuje ta aplikacja, są niepełne. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy przewóz był przewozem odpłatnym, co wynika jednoznacznie z zeznań pasażera, który został przesłuchany w charakterze świadka. Istotnym jest, że świadek ten, już w chwili rozpoczęcia przewozu, znał przedział kwotowy opłaty za przewóz, którą będzie musiał uiścić po jego zakończeniu. Ustalenia, które poczyniły organy administracyjne w zakresie funkcjonowania aplikacji T/B, należy uznać za w pełni wystarczające. Z protokołu przesłuchania tego świadka wynika także, na jakiej zasadzie pasażer ten nawiązał kontakt z kierującym pojazdem. Nastąpiło to za pomocą aplikacji, a kierowca podjechał po pasażerów w ciągu minuty. Zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy, należy uznać za w pełni wystarczający dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Szczegółowe zasady rozliczeń skarżącej z podmiotem zarządzającym tą aplikacją, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy przez organy. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W tej sprawie wystarczające było ustalenie faktu odpłatności przewozu, natomiast bez znaczenia było czynienie ustaleń w zakresie tego jakie konkretnie kwoty uzyskuje skarżąca z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej i w jakim terminie. W tej sytuacji, organy nie naruszyły zasady z art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Skarżąca we wniesionej skardze zarzuciła, że nie jest przedsiębiorcą. Powołała się przy tym na fakt, że przewóz miał charakter jednorazowy. Organ I instancji przeprowadził dowód z przesłuchania skarżącej w charakterze strony postępowania. Z dowodu tego jednoznacznie wynika, że skarżąca jest osobą prowadzącą działalność gospodarczą. Skarżąca potwierdziła jednoznacznie, że kierujący wykonywał przewóz w jej imieniu, jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą o nazwie D. M. A. Nadto skarżąca nie potrafiła wyjaśnić, dlaczego przeciwnej treści argumentacja, została zawarta w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Istotnym jest także, że skarżąca na pytanie iloma pojazdami posługuje się w wykonywanej działalności gospodarczej, wskazała że nie pamięta dokładnie, ale ich liczba mieści się w przedziale od 13 do 15. W tej sytuacji zarzuty zawarte w skardze, że skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej nie mogły odnieść skutku.
Słusznie organy administracyjne ustaliły, że kierujący działał w imieniu i na rzecz skarżącej. Potwierdzają tę okoliczność już same wyjaśnienia skarżącej a nadto treść protokołu kontroli drogowej z dnia 18 kwietnia 2019 r., zaakceptowanego przez kierującego pojazdem w całości. Dla oceny tego ustalenia organów istotnym jest także, że w trakcie kontroli, skarżąca przesłała kierowcy, na jego telefon, dokumenty w formie elektronicznej, które w jej zamierzeniu – jak należy przypuszczać – miały doprowadzić do korzystnego dla niej wyniku kontroli. Dokumentami tymi były: licencja nr 83/2018 r. na wykonywanie przewozu osób samochodami osobowymi, dowód rejestracyjny pojazdu, ubezpieczenie pojazdu, upoważnienie kierowcy do używania pojazdu w imieniu skarżącej. Zgromadzony przez organ I instancji materiał dowodowy, w żadnym razie nie dawał podstaw do stwierdzenia, że kierowca jest tą osobą, która powinna ponosić odpowiedzialność na podstawie u.t.d. w miejsce skarżącej. Zarzuty skargi, które wskazywały że postępowanie powinno dotyczyć ewentualnej odpowiedzialności kierującego pojazdem a nie skarżącej, należy uznać za bezpodstawne.
Skarżąca w skardze, w pkt 5 zarzutów wskazała na naruszenie przez organy prawa materialnego tj. art. 4, pkt 11 ustawy, o transporcie drogowym w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006. Argumentację swą oparła na twierdzeniu, że przedmiotowy przewóz dotyczył tylko jednej osoby a nie co najmniej dwóch (grupy osób), jak tego wymagają przepisy rozporządzenia. Tymczasem pasażer Marcin Dobrzyński przesłuchany w charakterze świadka w dniu 18 kwietnia 2019 r. zeznał co następuje: "przejazd odbywał się na zamówionej trasie wraz z dwoma dodatkowymi pasażerami – moimi kolegami". Na marginesie wskazać należy, że nawet przy przyjęciu, że przewóz dotyczyłby tylko jednej osoby, tego rodzaju zarzut nie zmieniłby oceny tej sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 maja 2021 r., sygn. III SA/Łd 133/21, LEX nr 3192467).
Powyższe uwagi uzasadniają wniosek, że zarzut skarżącej iż przewóz wykonany na rzecz i w imieniu skarżącej nie był przewozem drogowym, o którym mowa w art. 4 pkt 6a u.t.d. jest wadliwy.
Art. 14 u.t.d. stanowi, że:
1. Przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił:
1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a,
2) licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8
- nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
2. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji.
3. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1 pkt 1, polegają na zwiększeniu liczby pojazdów, przedsiębiorca jest obowiązany udokumentować zdolność finansową dla każdego zgłoszonego pojazdu samochodowego, zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, i może wystąpić z wnioskiem o wydanie dodatkowych wypisów z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub z licencji.
4. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1 pkt 2, polegają na zwiększeniu liczby pojazdów, przedsiębiorca jest obowiązany udokumentować sytuację finansową dla każdego zgłoszonego pojazdu samochodowego, zgodnie z art. 5c ust. 1 pkt 3, i może wystąpić z wnioskiem o wydanie dodatkowych wypisów z licencji.
Organy administracyjne właściwie ustaliły, że skarżąca nie wypełniła obowiązku, o którym mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d. i art. 14 ust. 4 u.t.d. Skarżąca nie zgłosiła zmiany danych do licencji nr 83/2018 r. na wykonywanie przewozu osób samochodami osobowymi. Za przekonujące należy uznać stanowisko organu II instancji, wskazujące na przyczyny, dla których uznał, że naruszenie to nie było spowodowane przyczynami niezależnymi od skarżącej. Dodatkowo wskazać należy, że w trakcie przesłuchania w charakterze strony postępowania, skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę dla przeciwnych ustaleń w tej mierze.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 1 u.t.d.:
1. Podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto:
1) wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji.
Podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca taksówki jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie licencję (art. 87 ust. 4 u.t.d.). Przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty (art. 87 ust. 3 u.t.d.).
Z treści protokołu kontroli drogowej jednoznacznie wynika, że kierowca nie dysponował wypisem z licencji nr 83/2018 r. na wykonywanie przewozu osób samochodami osobowymi. Także w tym przypadku aktualna jest uwaga, że kierowca zaakceptował treść protokołu w całości. W tej sytuacji, słusznie organy administracyjne przyjęły, że skarżąca naruszyła art. 87 u.t.d.
Powyższe uwagi prowadzą do wniosku, że organy administracyjne w należytym zakresie dokonały ustaleń faktycznych, co upoważniało je do nałożenia na skarżącą kar pieniężnych określonych w załączniku nr 3 do u.t.d. pod pozycjami 1.5., 1.12., 2.11.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło