III SA/Kr 863/06
WyrokWSA w Krakowie2007-06-05
Skład orzekający: Wiesław Kisiel, Dorota Dąbek, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ inspekcji sanitarnej może nałożyć obowiązek posiadania oddzielnego urządzenia chłodniczego do przechowywania mięsa rozważanego, jeśli przepisy nie nakładają takiego wymogu wprost, ale jest to konieczne do zapewnienia właściwych warunków higienicznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy inspekcji sanitarnej nie wykroczyły poza zakres swoich kompetencji, nakładając na skarżącego obowiązek wyposażenia sklepu w oddzielne urządzenie chłodnicze do przechowywania mięsa rozważanego. Nawet jeśli przepisy nie nakładały tego wymogu wprost, obowiązek ten mieścił się w zakresie kompetencji organów wynikających z ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, mających na celu zapewnienie higieny i właściwej jakości zdrowotnej artykułów spożywczych.Stan faktyczny
Spółka z o.o. prowadząca sklep samoobsługowy została zobowiązana przez organy inspekcji sanitarnej do wyposażenia stoiska przeznaczonego do sprzedaży mięsa rozważanego w oddzielne urządzenie chłodnicze. Spółka zakwestionowała ten wymóg, argumentując, że nie wynika on wprost z obowiązujących przepisów. Organy inspekcji sanitarnej utrzymały w mocy swoją decyzję, wskazując na konieczność zapewnienia maksymalnej ochrony zdrowia konsumentów i zapobiegania zanieczyszczeniu żywności. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek spr. Sędziowie NSA Wiesław Kisiel WSA Tadeusz Wołek Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi "[...] " Spółka z .o.o w K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 27 kwietnia 2006r. Nr: [...] w przedmiocie stwierdzenia wymagań sanitarnych skargę oddala
wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 czerwca
2007r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2006r., znak:[...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. działając na podstawie art. 12 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r. Nr '90, póz. 575 z późn. zm.) oraz art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 2001r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (tekst jednolity Dz.U. z 2005r., nr 31, póz. 265 z późn. zm.) oraz rozdziału IX punkt 3 Rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie higieny środków spożywczych, w oparciu o protokół z kontroli sanitarnej z dnia [...].02.2006r. stwierdził, że sklep samoobsługowy [...] Market, ul. [...] ,[...] spełnia wymagania konieczne do zapewnienia higieny w obrocie środkami spożywczymi oraz zapewnienia ich właściwej jakości zdrowotnej w zakresie sprzedaży mięsa rozważanego, z zastrzeżeniem wyposażenia stoiska przeznaczonego do sprzedaży mięsa rozważanego w oddzielne urządzenie chłodnicze przeznaczone wyłącznie do składowania mięsa. W uzasadnieniu wskazano, że stoisko nie zostało wyposażone w oddzielne urządzenie chłodnicze przeznaczone wyłącznie do składowania mięsa rozważanego, co jest niezgodne z wymaganiami zawartymi w przepisie punktu 3 rozdziału IX Rozporządzenia nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie higieny środków spożywczych w którym przewidziano, że na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji, żywność musi być chroniona przed zanieczyszczeniem, które może spowodować, że stanie się niezdatna do spożycia przez ludzi, szkodliwa dla zdrowia lub zanieczyszczona w taki sposób, że byłoby nierozsądnie oczekiwać, iż zostanie w tym stanie skonsumowana.
W odwołaniu od decyzji zarzucono błędną wykładnię §20 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 kwietnia 2004r. w sprawie wymagań higieniczno-sanitarnych w zakładach produkujących lub wprowadzających do obrotu środki spożywcze, Rozporządzenia nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wymagań higieny środków spożywczych oraz art. 107 i art. 6 kpa. Zarzucono, że organ w zaskarżonej decyzji powołał się na przytoczone Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego, podczas gdy z niego nie wynika nakaz posiadania odrębnego urządzenia chłodniczego przeznaczonego wyłącznie do składowania mięsa rozważanego. Podniesiono również, że wymogu zapewnienia oddzielnego urządzenia chłodniczego nie przewiduj ą też przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 kwietnia 2004r. w sprawie wymagań higieniczno-sanitarnych w zakładach produkujących lub wprowadzających do obrotu środki spożywcze, gdzie przewidziano jedynie konieczność "oddzielenia" rodzajów mięs. Powołano się także na stanowisko Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zawarte w decyzji z dnia [...] stycznie 2006r., nr [...], w której brak osobnego urządzenia chłodniczego nie został zakwestionowany.
Decyzją z dnia 27 kwietnia 2006r. [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14.03.1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (jedn. tekst - Dz. U. Nr 90, póz. 575 z 1998 r. z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 144 kpa - po rozpatrzeniu odwołania "[...]" Sp. z o.o. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] lutego 2006r. dot. sklepu [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami i stosowaniem dobrej praktyki higieny. Pomimo bowiem, że przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z 29 kwietnia 2004r. nie zawierają nakazu posiadania odrębnego urządzenia chłodniczego dla wędlin przeznaczonych do bezpośredniego spożycia i odrębnego dla mięsa rozważanego poddawanego dalszej obróbce, to zdaniem organu ma on w niniejszej sprawie zastosowanie, ponieważ najbardziej skutecznym sposobem uniknięcia ewentualnego zanieczyszczenia żywności jest jej magazynowanie w odrębnych urządzeniach, co daje maksymalną gwarancję ochrony zdrowia konsumentów.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [...] sp. z o.o. zarzuciła: naruszenie przepisów rozporządzenia nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie higieny środków spożywczych poprzez błędną jego wykładnią oraz naruszenie przepisu § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie wymagań higieniczno - sanitarnych w zakładach produkujących lub wprowadzających do obrotu środki spożywcze, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniesiono, że żaden z przytoczonych aktów prawnych nie zawiera nakazu posiadania osobnego urządzenia chłodniczego dla mięsa rozważanego. Interpretacja organu jest zatem niezrozumiała, skoro w urządzeniu chłodniczym istniejącym w sklepie zamontowano ściankę z plexi rozdzielającą różne rodzaje mięsa. Zakwestionowano też pogląd organu, że skarżący winien zapewnić maksymalną ochronę oferowanej do sprzedaży żywności. Powtórzono też argumenty zawarte w odwołaniu o nieuwzględnieniu przez organ stanowiska zawartego w decyzji nr [...] z [...] stycznia 2006r.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł ojej oddalenie. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11.05.2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (jednolity tekst: Dz. U. z 2005 r. Nr 31, póz. 265), obrót artykułami żywności wolno prowadzić, jeżeli zostaną spełnione wymagania w zakresie właściwej jakości zdrowotnej żywności, w tym wymagania dotyczące pomieszczeń, urządzeń oraz ich lokalizacji, a stan zdrowia osób biorących udział w obrocie żywnością będzie odpowiadał wymaganiom określonym w przepisach o chorobach zakaźnych i zakażeniach. Podjęcie zaś przez przedsiębiorców produkcji lub obrotu artykułami spożywczymi wymaga stwierdzenia przez właściwy organ spełnienia wymagań koniecznych do zapewnienia higieny w procesie produkcji lub w obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej tych artykułów. Wprawdzie przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nie mówią wprost o warunkach higieniczno-sanitarnych sprzedaży mięsa i wędlin i nie wprowadzają nakazu posiadania odrębnego urządzenia chłodniczego, powinny jednak w takiej sytuacji mieć zastosowanie zasady dobrej praktyki higienicznej. Zdaniem organu wyposażenie urządzenia chłodniczego tylko w ściankę z plexi nie izoluje w sposób trwały mięsa od wędlin i nie zabezpiecza przed zakażeniem, bowiem np. salmonella posiada rzęski i może się przemieszczać.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje :
Rozpatrując przedmiotową sprawę Sąd doszedł do wniosku, że nie doszło w niej do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie tej sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 litera a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zakres kompetencji organów Inspekcji Sanitarnej istotny z punktu widzenia przedmiotowej sprawy regulowały obowiązujące w dacie wydawania zaskarżonej decyzji przepisy ustawy z dnia 11.05.2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia (jednolity tekst: Dz. U. z 2005 r. Nr 31, póz. 265). Zgodnie z art. 27 ust. 1 tej ustawy obrót artykułami żywnościowymi wolno prowadzić, jeżeli zostaną spełnione wymagania w zakresie właściwej jakości zdrowotnej żywności, w tym wymagania dotyczące pomieszczeń, urządzeń oraz ich lokalizacji, a stan zdrowia osób biorących udział w obrocie żywnością będzie odpowiadał wymaganiom określonym w przepisach o chorobach zakaźnych i zakażeniach. Zgodnie zaś z ust. 2 tego przepisu podjęcie przez przedsiębiorców produkcji lub obrotu artykułami spożywczymi wymaga stwierdzenia przez właściwy organ spełnienia wymagań koniecznych do zapewnienia higieny w procesie produkcji lub w obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej tych artykułów.
Przedmiotowe postępowanie toczyło się na wniosek skarżącego, który zwrócił się do organu inspekcji sanitarnej o stwierdzenie spełnienia wymagań higienicznych do obrotu mięsem rozważanym. W ramach przytoczonego powyżej ustawowego upoważnienia do działania, organy inspekcji sanitarnej zostały wyposażone w kompetencje do "stwierdzenia spełnienia wymagań koniecznych do zapewnienia higieny w procesie produkcji lub w obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej artykułów". W ocenie sądu organy inspekcji sanitarnej w niniejszej sprawie nie wykroczyły poza zakres przyznanych im ustawą zakresu kompetencji. Rzeczywiście obowiązujące w dacie wydawania przedmiotowej decyzji przepisy nie nakładały na skarżącego wyraźnie obowiązku wyposażenia sklepu w osobne urządzenie chłodnicze do przechowywania mięsa rozważanego. Zdaniem Sądu jednak nałożenie przez organ takiego obowiązku mieściło się w zakresie przyznanego organom inspekcji sanitarnej zakresu kompetencji wynikającego z przytoczonego powyżej przepisu ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia w związku z treścią wykonawczego do niej rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie wymagań higieniczno - sanitarnych w zakładach produkujących lub wprowadzających do obrotu środki spożywcze oraz art. 4 i art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Organ uzasadnił przyczyny, z powodu których uznał za niewystarczającą do zapewnienia właściwych warunków higienicznych ściankę z plexi dzielącą chłodnię na dwie części, stwierdzając, że nie izoluje w sposób trwały mięsa od wędlin i nie zabezpiecza wystarczająco przed zakażeniem. W odpowiedzi na skargę wskazał dodatkowo przykład salmonelli, która posiada rzęski i może się przemieszczać.
Należy też zaznaczyć, że argumentacja skarżącego jest niekonsekwentna. Z jednej strony bowiem kwestionuje nałożony w zaskarżonej decyzji warunek w postaci wyposażenia sklepu w oddzielną chłodnię jako nałożony bez wyraźnej podstawy prawnej, z drugiej zaś strony podkreśla, ze inne obowiązki w postaci oddzielnego zlewozmywaka, dodatkowej wagi, osobnego sprzętu do krojenia i osobnego sprzedawcy zostały przez skarżącego zrealizowane. Także jednak i te obowiązki nie wynikają wyraźnie z obowiązujących przepisów mieszcząc się w ogólnej formule uprawnień organów sanitarnych do kontrolowania spełniania warunków sanitarnych, czego jednak skarżący nie kwestionował.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy są też argumenty skarżącego o nieuwzględnieniu w zaskarżonej decyzji stanowiska zajętego w decyzji nr [...] z [...] stycznia 2006r. Przedmiotowa decyzja wbrew twierdzeniom skarżącego dotyczyła bowiem innej sprawy, tj. wydana była w toku postępowania toczącego się na podstawie art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, tj. nałożenia obowiązków sanitarnych w związku ze sprzedażą mięsa rozważanego bez stosowanego zezwolenia, ponadto zaś w decyzji tej organ nie wypowiadał się wyraźnie w kwestii osobnej chłodni.
Mając powyższe na uwadze należy ocenić, że wobec ustalenia przez organy inspekcji sanitarnej, że zapewnione przez skarżącego warunki do sprzedaży mięsa rozważanego nie są wystarczające do zapewnienia wymaganej przepisami higieny w obrocie oraz do zapewnienia właściwej jakości zdrowotnej artykułów (por. cyt. powyżej art. 27 cyt. ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia) , organ nałożył na skarżącego stosowny obowiązek sanitarny uznając, ze dopiero po jego spełnieniu przez skarżącego zapewniona zostanie realizacja wymogów przewidzianych w obowiązujących przepisach, w tym zwłaszcza wymogów przewidzianych w punkcie 3 rozdziału IX Rozporządzenia nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie higieny środków spożywczych, który stanowi, że na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji, żywność musi być chroniona przed zanieczyszczeniem, które może spowodować, że stanie się niezdatna do spożycia przez ludzi, szkodliwa dla zdrowia lub zanieczyszczona w taki sposób, że byłoby nierozsądnie oczekiwać, iż zostanie w tym stanie skonsumowana.
Organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie dokonały właściwej oceny stanu faktycznego i wykładni obowiązujących przepisów oraz prawidłowej subsumpcji. W ocenie sądu postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało prawidłowo, a wydane decyzje administracyjne nie zawierają wad prawnych uzasadniających ich uchylenie.
Na marginesie jedynie trzeba zaznaczyć, że w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przytoczono przepis procesowy, który nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania, tj. art. 144 kpa. To uchybienie nie miało jednak żadnego wpływu na treść zaskarżonej decyzji, nie może więc stanowić podstawy do jej uchylenia.
Mając na uwadze przytoczone argumenty sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło