III SA/Kr 868/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 25 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. O. o zwolnienie od kosztów sądowych, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi A. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 czerwca 2017 r. Nr: [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych; II) ustanowić dla A. O. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Pismem z dnia 12 września 2017 r. A. O., powołując się na niskie dochody, zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z wnioskiem o przyznanie mu adwokata z urzędu wskazując na adw. K. N., prowadzącą inne sprawy skarżącego. W związku z tym, że wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został bez zachowania przewidzianej prawem formy skarżący został wezwany do wypełnienia i podpisania przesłanego mu formularza "PPF" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W wyznaczonym terminie brak został uzupełniony. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 przesłanego wniosku wynika, że A. O. domaga się przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką A. O. Ich miesięczny dochód wynosi 1.522,09 zł i stanowi go renta skarżącego w wysokości 562,50 zł i emerytura jego matki w wysokości 959,59 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni 5,5 m²(?) bez wartości, budynek gospodarczy, nieruchomość rolna wielkości 3,20 ha oraz grunty leśne 1,39 ha, które nie przynoszą żadnego dochodu. Skarżący nie dysponuje zasobami pieniężnymi, papierami wartościowymi, ani cennymi przedmiotami o wartości powyżej 5.000 zł. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł argumenty odnoszące się do złożonej przez niego skargi. Podał, że posiada zadłużenie w bankach. Ponosi opłaty za energię elektryczną, gaz (zakup butli), zakup lekarstw, opału. Opłaca ubezpieczenie budynków i ponosi "opłaty polowe". Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Odnośnie wniosku A. O. o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 239 § 1 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do takiej właśnie kategorii należy przedmiotowa sprawa, opatrzona symbolem 6320. Powyższe oznacza, że skarżący nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy samego prawa. Zwolnienie dokonane na mocy niniejszego przepisu, oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie A. O. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznanie jego wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne. W takiej sytuacji postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a p.p.s.a. stanowiącym, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji orzekający działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowił jak w pkt. I sentencji. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący domaga się również ustanowienia na jego rzecz pełnomocnika. Zgodnie z art. 262 p.p.s.a. przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy mają odpowiednie zastosowanie dla stron korzystających z ustawowego zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Z przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie pełnomocnika. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zdaniem orzekającego A. O. wykazał, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Nie jest on bowiem w stanie ponieść we własnym zakresie kosztów wynagrodzenia adwokata z wyboru bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym matki. Zarówno uzyskiwane przez wnioskodawcę dochody z renty, jak i emerytura matki są bardzo niskie, na osobę w rodzinie przypada bowiem kwota 761 zł. Środki finansowe w takiej wysokości z trudem wystarczają na pokrycie kosztów bieżącej egzystencji członków rodziny. Skarżący nie dysponuje przy tym żadnymi oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. Posiada natomiast zadłużenie w bankach. Przedstawiona sytuacja materialna skarżącego pozwala na stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym, dlatego orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.