III SA/Kr 872/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie NSA Piotr Lechowski NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2007r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia pożyczki I. uchyla zaskarżoną decyzję II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej M. K. kwotę 257,00 (słownie: dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda decyzją z dnia [...] [...] wydaną na podstawie art. 18 ust. 4a i 4b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. nr 6, poz. 56) w związku z art. 139 ust. 5, art. 146 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz.1001) w związku z art. 12 ust.1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 164, poz.1366) utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta z dnia [...] [...] o umorzeniu M. K. 25% zadłużenia z tytułu pożyczki z Funduszu Pracy tj. kwotę 5722 zł 88 gr w tym 1165 zł 25 gr (kwota pożyczki) i 4557 zł 63 gr (odsetki karne). Z przedstawionego w uzasadnieniu decyzji stanu faktycznego wynika, że M. K. zawarła w dniu [...].2000r. umowę o pożyczkę z Grodzkim Urzędem Pracy (reprezentowanym przez Dyrektora) ze środków Funduszu Pracy przeznaczoną na rozpoczęcie i prowadzenie działalności gospodarczej – prywatnego przedszkola. Poręczycielami, a tym samym dłużnikami solidarnymi zobowiązanymi do spłaty pożyczki są także B. P., J. K. – Ł., B. W. i M. K. W dniu 10.10.2001r. M. K. zwróciła się do Dyrektora Grodzkiego Urzędu Pracy z wnioskiem o umorzenie odsetek od przyznanej pożyczki oraz kwoty wydatkowanej na remont pomieszczeń i czynsz w żłobku, przedstawiając swoją sytuacje osobistą oraz trudności związane z uruchomieniem prywatnego przedszkola. Zwróciła się także o rozłożenie spłaty na raty. Wniosek o umorzenie pożyczki został rozpatrzony przez organ pierwszej instancji decyzją odmowną z dnia [...], którą organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku wydana została przez Prezydenta Miasta decyzja z dnia [...] a następnie wskutek odwołania decyzja Wojewody z dnia [...], które to decyzje zostały zaskarżone przez M. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 02.08.2005r. decyzje te zostały uchylone z uwagi na naruszenie przez organy art. 77§1, 107§3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm.) ze wskazaniem, by przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające w stosunku do wszystkich dłużników. W następstwie wyroku została wydana opisana na wstępie decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że analiza sytuacji bytowej, w tym materialnej została przeprowadzona nie tylko w stosunku do skarżącej ale również w stosunku do poręczycieli. Przy podjęciu decyzji wzięta była pod uwagę opinia Powiatowej Rady Zatrudnienia przy Prezydencie Miasta sugerująca pozytywnie umorzenie 25% zobowiązania skarżącej. Organ podkreślił, że decyzja o umorzeniu jest decyzją typu uznaniowego oraz, że uwzględnił trudną sytuację materialną skarżącej, potrzebę dokonywania dodatkowych związanych z leczeniem dziecka wydatków jak też jej możliwości płatnicze oraz poręczycieli. W odwołaniu M. K. podkreślając swą ciężką sytuację finansową powołała się na dokumenty komornicze związane z alimentami. Wskazują one, iż egzekucja zasądzonych alimentów od byłego męża na rzecz córki K. K. w wysokości 600 zł miesięcznie jest jedynie częściowo skuteczna gdyż na dzień 08.06.2007r. zalega on z płatnością rat alimentów na kwotę 8 405,54 zł. Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego - Wojewody - kładzie nacisk na uznaniowy charakter decyzji o umorzeniu pożyczki. Zdaniem organu ze sformułowania, że "starosta może umorzyć" wynika, że nawet w przypadku gdy zachodzą ustawowe przesłanki do umorzenia pożyczki, nie obliguje to organu do podjęcia decyzji umarzającej spłatę. Ponadto organ wskazał, że skarżąca nie wykazała należytej staranności w zaspokajaniu roszczeń z Funduszu Pracy związanych z otrzymaniem pożyczki, m.in. nie rozliczając się z niej w ściśle określonym umową terminie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. K. domagając się uchylenia powyższych decyzji, zakwestionowała ustalenia faktyczne poczynione przez organy w zakresie jej sytuacji materialnej twierdząc, że do dochodów rodziny nie można zaliczyć zasądzonych alimentów na dzieci gdyż nie jest to jej dochód, którym może swobodnie dysponować. Ponadto kwoty uzyskane w wyniku egzekucji nie odpowiadają kwocie zasądzonej przez Sąd. Uwzględniony przez organy zasiłek wychowawczy w wysokości 400 zł jest przyznany tylko do dnia 31.08.2007r. więc nie stanowi on stałego dochodu a także zarzuciła to, iż nie uwzględniono stałych miesięcznych kosztów leczenia dziecka niepełnosprawnego wynoszących ok. 600 zł. Wobec zarzutu braku staranności właściwego wykorzystania pożyczki podniosła, że przyczyną niepowodzenia podjętej przez nią działalności było opóźnienie w otrzymaniu pieniędzy z Urzędu Pracy co przełożyło się na zbyt późne uruchomienie działalności i przez to brak chętnych do korzystania z jej usług. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 145, poz. 1270) (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 tej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Na podstawie powyższych kryteriów należy stwierdzić, że skarga M. K. zasługuje na uwzględnienie, przy czym z uwagi tylko i wyłącznie na jeden z podniesionych zarzutów i tylko w odniesieniu do procedowania organu II instancji. W ocenie Sądu Prezydent Miasta wydając decyzję w przedmiocie umorzenia pożyczki skarżącej po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny pierwszej decyzji z dnia [...] postąpił prawidłowo w zakresie zebrania i rozważenia istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia, zwłaszcza dotyczy to oceny sytuacji bytowej (w tym materialnej) poręczycieli M. K. W świetle dowodów jakimi dysponował - wydał on merytorycznie poprawną decyzję. Organ II instancji miał natomiast w posiadaniu już szerszy materiał dowodowy. Mianowicie skarżąca wraz z odwołaniem z dnia 02.07.2007r. dostarczyła zaświadczenie Komornika Sądowego [...] z dnia [...], które wyraźnie wskazuje, że na prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego Sądu Rejonowego z dnia [...] sygn. [...] o alimenty w wysokości po 600 zł miesięcznie na rzecz K. K. postępowanie egzekucyjne jest częściowo skuteczne gdyż dłużnik na dzień 08.06.2007r. zalega z płatnością rat alimentów na rzecz wierzycieli na kwotę 8.405,54 zł. Sąd zgadza się ze skarżącą, iż w świetle ustawowych przesłanek umorzenia pożyczki wynikających z art. 18 ust. 4a i 4b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu okoliczność posiadania przez skarżącą mniejszego dochodu niż w istocie wynikałoby to z tytułu wykonawczego jest istotna, gdyż wskazuje ogólnie na poziom dochodów skarżącej. Należy stwierdzić, że uzasadnienie organu II instancji jest w dużej mierze streszczeniem stanu faktycznego zaistniałego w sprawie i powtórzeniem argumentacji znanej Sądowi z pierwszego toczącego się postępowania na skutek skargi M. K. wniesionej w 2005 roku. Przy ponownym rozpoznaniu organ odwoławczy uwzględni przy ocenie sytuacji finansowej skarżącej i osób pozostających na jej utrzymaniu faktycznie uzyskiwane alimenty , tj. wyłącznie kwoty wyegzekwowane, ewentualnie wpłacone dobrowolnie przez dłużnika. Wobec powyższego, uznając, że organ II instancji naruszył przepis art. 77 § 1 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm.) gdyż nie rozpoznał całokształtu ujawnionego materiału dowodowego, Sąd uchylił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a decyzję tego organu. Naruszenie to ma charakter naruszenia w zakresie przepisów postępowania mogący mieć wpływ na wynik sprawy gdyż podjęta decyzja organu II instancji w tej sytuacji jest przedwczesna.