III SA/Kr 880/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) WSA Barbara Pasternak Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi G. S. na postanowienie Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014r. nr [ ] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala Wojewoda postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2014r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego G. S. od decyzji Prezydenta Miasta znak: [...] o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego odbywającego się w dniu [...] 2014 r. przy al. J w K, wydanej ustnie w dniu [...] 2014 r., a następnie doręczonej na piśmie organizatorowi zgromadzenia. Powyższe postanowienie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny ustalony przez organ : w dniu [...] 2014 r. przy al. J w K zorganizowane zostało przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...] zgromadzenie publiczne, które miało rozpocząć się o godz. 8:00 i trwać do godz. 18:00. Do udziału w zgromadzeniu został delegowany przedstawiciel Urzędu Miasta , dysponujący upoważnieniem Prezydenta Miasta nr [...] 12 listopada 2012 r. do wykonywania czynności w zakresie ustawy z dnia 5 lipca 1990r. - Prawo o zgromadzeniach (Dz.U.2013.397) , w tym m.in. do rozwiązywania zgromadzenia publicznego. W porze zgłoszonego zgromadzenia zaplanowane zostało przeprowadzenie postępowania egzekucyjnego obowiązku o charakterze niepieniężnym poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci odebrania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń wobec właściciela nieruchomości położonej przy al. J w K. Przedstawiciel Urzędu Miasta, w trakcie trwającego zgromadzenia uznał, że przebieg zgromadzenia narusza przepis art. 1 ust. 1 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach , gdyż utraciło ono charakter pokojowy. Przedstawiciel wezwał skarżącego - odpowiedzialnego w imieniu organizatora za przebieg zgromadzenia - do rozwiązania zgromadzenia, jednak skarżący nie zastosował się do tego wezwania. Po trzykrotnym ostrzeżeniu uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania, wobec blokowania wejścia na nieruchomość pracownikom organu egzekucyjnego, przedstawiciel organu gminy wydał i ogłosił przewodniczącemu, w trybie art. 12 ust.1 i 2 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach, decyzję ustną o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego , a następnie decyzja ta została doręczona na piśmie organizatorowi. Skarżący nie zgadzając się z decyzją o rozwiązaniu zgromadzenia złożył odwołanie do Wojewody za pośrednictwem Prezydenta. Odwołanie zostało złożone w dniu 11 kwietnia 2014 r. w Kancelarii Magistratu w Urzędzie Miasta. Stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania Wojewoda wyjaśnił , że zgodnie z art. 12 ust. 3 ww. ustawy - Prawo o zgromadzeniach, odwołanie od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia przysługuje organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia. W niniejszej sprawie rozwiązanie zgromadzenia publicznego, odbywającego się przy al. J w K, nastąpiło w dniu [...] 2014 r. poprzez wydanie decyzji ustnie przez przedstawiciela Urzędu Miasta, a następnie doręczonej na piśmie. Organ podniósł, że przebieg zgromadzenia i fakt jego rozwiązania potwierdza znajdujące się w aktach sprawy "Sprawozdanie z zabezpieczenia", sporządzone przez funkcjonariusza Policji. W dokumencie tym funkcjonariusz Policji stwierdził , że obecny na miejscu zgromadzenia przedstawiciel Urzędu Miasta, po dopełnieniu wszystkich wymogów określonych w art. 12 ustawy Prawo o zgromadzeniach o godz. 8.31 rozwiązał zgromadzenie publiczne, nadając mu rygor natychmiastowej wykonalności, z uwagi na brak jego pokojowego przebiegu. W ocenie organu, skoro zgromadzenie zostało rozwiązane w dniu 7 kwietnia 2014r., a odwołanie wniesione zostało w dniu 11 kwietnia 2014 r., oznacza to, że odwołanie złożono z uchybieniem 3-dniowego terminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3 ustawy - Prawo o zgromadzeniach. Na powyższe postanowienie wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący stwierdził , że celem zorganizowanego przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...] w dniu [...] 2014 roku przy al. J zgromadzenia publicznego było wyrażenie żądania "wstrzymania tytułu wykonawczego stosowanego w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym przez Prezydenta Miasta ". Zgromadzenie rozpoczęło się o godz. 8.20. i ze strony uczestników zgromadzenia nie doszło do fizycznego stosowania przemocy oraz środków przymusu wobec funkcjonariuszy publicznych oraz innych osób. Uczestnicy zgromadzenia w sposób pokojowy i werbalny domagali się zaniechania czynności egzekucyjnych . W momencie interwencji dostępu do drzwi blokowali funkcjonariusze Policji, natomiast uczestnicy zgromadzenia znajdowali się poza kordonem Policji. Na miejscu zdarzenia znajdował się eksmitowany z rodziną, którzy protestowali przeciwko egzekucji . Skarżący stwierdził , że podczas eksmisji rodziny uczestnicy zgromadzenia w tym czasie wyrażali oburzenie z powodu postępowania Prezydenta Miasta, który nie zadbał o kompromisowe i pokojowe rozwiązanie sytuacji konfliktowej z eksmitowanymi mieszkańcami. Skarżący stwierdził, że przedstawiciel Urzędu Miasta nie wezwał go do rozwiązania zgromadzenia i nie jest prawdą , że trzykrotnie ostrzegał uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania. Skarżący i inni uczestnicy zgromadzenia nie byli świadomi, że zgromadzenie publiczne zostało rozwiązane. O rzeczywistym przebiegu zgromadzenia świadczą filmy realizowane przez ekipy telewizyjne ; przebieg zgromadzenia znajduje się na wskazanej w skardze stronie internetowej . Skarżący pisemną decyzję o rozwiązaniu zgromadzenia otrzymał w dniu 9 kwietnia 2014 r. i bezzwłocznie złożył od niej odwołanie do Wojewody za pośrednictwem Prezydenta Miasta. Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014 r. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie . W ocenie organu , akta sprawy potwierdzają , że w dniu [...] 2014r. przedstawiciel Urzędu Miasta upoważniony przez Prezydenta Miasta w sprawach między innymi rozwiązywania zgromadzeń publicznych, wydał i ogłosił przewodniczącemu zgromadzenia w trybie art.12 ust.1 i ust.2 ustawy - Prawo o zgromadzeniach , ustną decyzję o rozwiązaniu zgromadzenia. Wydanie i ogłoszenie ustnej decyzji poprzedzone trzykrotnym ostrzeżeniem uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania zgodnie z art.12 ust.1 i ust.2 ustawy zostało potwierdzone przez inny organ administracji publicznej w formie policyjnego sprawozdania z zabezpieczenia zgromadzenia (karta nr 25 akt administracyjnych). Odnosząc się do stwierdzenia przez skarżącego, że decyzję otrzymał w dniu 9 kwietnia 2014r., organ wyjaśnił , że zdarzeniem, które wyznaczyło początek biegu terminu do wniesienia odwołania było rozwiązanie zgromadzenia w drodze wydania decyzji ustnej w dniu [...] 2014r. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art.12 ust.3 ustawy organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia przysługuje prawo odwołania się od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia. Termin do wniesienia odwołania od rozwiązania zgromadzenia w dniu [...] 2014 r. upłynął zatem w dniu 10 kwietnia 2014r., gdyż zgodnie z art. 57 § 1 Kodeksu postepowania administracyjnego , jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Organ podniósł , że w orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości , niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 K.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie zależy również od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania . Na rozprawie w dniu 4 lutego 2015r. skarżący oświadczył, że wraz z odwołaniem nie składał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonego postanowienia z przepisami prawa materialnego i procesowego , nie zaś według kryterium słuszności , czy celowości. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że mimo rozważenia w toku dokonanych czynności przepisu art.134 § 1 ww. ustawy , skarga nie zasługuje na uwzględnienie , gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa . W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest, że w dniu [...] 2014r. , przy al. J w K odbywało się zgromadzenie publiczne zorganizowane przez Stowarzyszenie A oraz Forum [...]. Bezsporną okolicznością jest również, że skarżący był organizatorem zgromadzenia . Rozbieżne stanowiska stron dotyczą tego , czy zgromadzenie utraciło swój pokojowy charakter uzasadniający jego rozwiązanie – jak twierdzi organ , czy też zgromadzenie to przebiegało pokojowo , nie zaistniały okoliczności faktyczne do jego rozwiązania i w istocie nie została zachowana procedura określona w art.12 ust.1 i 2 ustawy – Prawo o zgromadzeniach publicznych – jak twierdzi skarżący. W związku z powyższym należy stwierdzić , że rozstrzygnięcie powyższego sporu dopuszczalne było w trybie odwoławczym od decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego zorganizowanego w dniu [...] 2014r. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem kontroli sądowej nie jest decyzja o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego , co oznacza że w niniejszym postępowaniu niedopuszczalne było badanie, czy zaistniały przesłanki do rozwiązania zgromadzenia. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia publicznego zorganizowanego w dniu [...] 2014r. Zgodnie z art.12 ust.3 ustawy – Prawo o zgromadzeniach, organizatorowi oraz uczestnikowi zgromadzenia przysługuje prawo odwołania się od decyzji w sprawie rozwiązania zgromadzenia w terminie 3 dni od dnia rozwiązania zgromadzenia; przepis art.9 ust.5 stosuje się odpowiednio. Rozstrzygająca jest zatem okoliczność , w jakiej dacie następuje rozwiązanie zgromadzenia, bowiem od tej daty rozpoczyna bieg 3-dniowego terminu do wniesienia odwołania. Kwestię tą reguluje arty.12 ust.2 ww. ustawy , który stanowi , ze rozwiązanie zgromadzenia przez przedstawiciela organu gminy na podstawie ust.1 następuje przez wydanie decyzji ustnej podlegającej natychmiastowemu wykonaniu , poprzedzonej trzykrotnym ostrzeżeniem uczestników zgromadzenia o możliwości jego rozwiązania , a następnie ogłoszonej przewodniczącemu lub w przypadku niemożności skontaktowania się z przewodniczącym – ogłoszonej publicznie uczestnikom zgromadzenia. Decyzję te doręcza się organizatorowi na piśmie w terminie 72 godzin od jej podjęcia. Redakcja przytoczonego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że rozwiązanie zgromadzenia następuje w formie decyzji ustnej i to od dnia jej podjęcia rozpoczyna bieg 3- dniowego terminu do złożenia odwołania. Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić , że ustna decyzja o rozwiązaniu zgromadzenia została podjęta w dniu zorganizowania tego zgromadzenia tj. w dniu [...] 2014r. Twierdzenie organu co do faktu ustnego rozwiązania zgromadzenia została potwierdzona "Sprawozdaniem z zabezpieczenia" sporządzonym przez funkcjonariusza Policji (k.25 akt administracyjnych). W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął z dniem 10 kwietnia 2014r. Przyjęcie, że 3-dniowy termin rozpoczyna swój bieg od daty doręczenia pisemnej decyzji o rozwiązaniu zgromadzenia nie miałoby sensu , gdyż zgromadzenie zorganizowane w dniu [...] 2014r. trwało jeden dzień i nie można rozwiązać zgromadzenia , które już nie się zakończyło. W związku z powyższym należy stwierdzić , że skoro odwołanie zostało złożone w dniu 11 kwietnia 2014r. , to nastąpiło to z uchybieniem terminu do jego wniesienia, co uzasadniało wydanie zaskarżonego postanowienia Wojewody z dnia 25 kwietnia 2014r. Sąd podzielił stanowisko organu, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości , niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu; stwierdzenie tej okoliczności nie zależy od uznania organu odwoławczego . W takim przypadku organ odwoławczy nie może merytorycznie rozpoznawać wniesionego odwołania . Zgodnie z art. 145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchyla zaskarżone orzeczenie tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu , jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień . W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem , gdyż ani argumentacja skargi , ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad , o których mowa w art.145 ww. ustawy , dlatego Sąd działając na podstawie art. 151 tej ustawy , orzekł jak w sentencji.