III SA/Kr 889/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-10-06

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący przebywający w zakładzie karnym może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony adwokat z urzędu w postępowaniu przed WSA?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, który wykazał brak środków finansowych oraz niemożność poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący S. R. – S., przebywający od 20 lat w zakładzie karnym, złożył skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, dołączając zaświadczenie o braku zatrudnienia i środków finansowych.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata z urzędu, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 6 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. R. – S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody z dnia 30 czerwca 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od skargi na decyzję Wojewody z dnia 30 czerwca 2010 r. Nr: [...] w przedmiocie wymeldowania, skarżący S. R. – S. złożył wniosek o zwolnienie go z konieczności uiszczenia tej opłaty. Do pisma skarżący załączył zaświadczenie Inspektora Działu Finansowego Zakładu Karnego z dnia 26 sierpnia 2010 roku o braku zatrudnienia i środków finansowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony w przewidzianej prawem formie, wobec tego, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 września 2010 roku, skarżącemu został przesłany urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF" celem jego wypełnienia i odesłania do tut. sądu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia, pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. W zakreślonym terminie skarżący uzupełnił brak przesyłając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza wynika, że wnioskodawca domaga się zwolnienia od kosztów sadowych w całości oraz ustanowienia na jego rzecz adwokata z urzędu. We wniosku skarżący oświadczył, że od 20 lat przebywa w Zakładzie Karnym. Nie ma zatrudnienia, nie posiada żadnych środków pieniężnych. Skarżący nie dysponuje żadnym majątkiem, nie posiada oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnił w sposób wystarczający i skuteczny, że nie posiada środków na pokrycie kosztów sądowych, jak również wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Przebywając w zakładzie karnym wnioskodawca ma ograniczone możliwości znalezienia zatrudnienia (jedynie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną). Skarżący oświadczył, że nie jest zatrudniony odpłatnie. Wskazał, że nie posiada żadnego majątku. Stan środków na jego rachunku zakładzie karnym jest zerowy. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów zainicjowanego postępowania sądowego. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło