III SA/Kr 923/14
WyrokWSA w Krakowie2014-10-13
Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Dorota Dąbek, Hanna Knysiak-Molczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za naruszenie przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, czasu prowadzenia pojazdu i dokumentowania aktywności kierowców jest zasadna, gdy przedsiębiorca podnosi, że część przewozów wykonywana była w ramach umowy AETR, a inne przejazdy były wyłączone ze stosowania norm czasu pracy ze względu na specyfikę przewożonych towarów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne, nakładając karę pieniężną na przedsiębiorcę transportowego. Zarzuty skarżącego dotyczące stosowania umowy AETR zamiast przepisów unijnych oraz wyłączenia niektórych przejazdów spod norm czasu pracy nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Przedsiębiorca nie wykazał, że konkretne przewozy były wykonywane na podstawie umowy AETR lub że istniały inne okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę transportowego za szereg naruszeń przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, czasu prowadzenia pojazdu i dokumentowania aktywności kierowców. Przedsiębiorca skarżył decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, zarzucając organom błędne zastosowanie przepisów, niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów postępowania. Skarżący podnosił, że część przewozów wykonywana była w ramach umowy AETR, a inne przejazdy były wyłączone ze stosowania norm czasu pracy ze względu na specyfikę przewożonych towarów.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie WSA Dorota Dąbek ( spr.) WSA Hanna Knysiak-Molczyk Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2014 r. sprawy ze skargi W. T. "A" na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 10 kwietnia 2014r. nr [ ] w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala
wyroku WSA w Krakowie z dnia 13 października 2014 r.
Decyzją z dnia 10 kwietnia 2014 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), art. 4 pkt 22 lit. a, h, y, art. 92a ust. 1-6, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), Ip. 5.2, Ip. 5.3, Ip. 5.4, Ip. 5.6, Ip. 6.3.7, Ip. 6.3.8, Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 14, art. 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985 r., P. 0008 - 00021), art. 25 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r. poz. 1155 z późn. zm.), § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. nr 159, poz. 1128), art. 10, art. 11 Umowy Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. nr 94, poz. 1087), Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] 2013 r. nr [...] o nałożeniu na W. T., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] "A" W. T., kary pieniężnej w wysokości 13550 zł.
Organ II instancji wyjaśnił, że na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia 6.05.2013 r. inspektor transportu drogowego przeprowadził kontrolę przedsiębiorcy W. T., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład [...] "A" W. T. Do kontroli przedsiębiorca okazał m.in. licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy oraz licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy. Przedmiotem kontroli były regulacje związane z przestrzeganiem przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, przestrzeganiem przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz regulacji z zakresu wykonywania przewozów, przestrzeganie przepisów ruchu drogowego. Kontrolą objęto okres od 1.06.2012 r. do 15.04.2013 r. Zgodnie z okazanymi dokumentami przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed wszczęciem kontroli zatrudniał średnio do 20 kierowców. W wyniku kontroli stwierdzono następujące naruszenia:
1. skrócenie dziennego czasu odpoczynku – jak wynika bowiem z analizy wykresówki T. S. z dnia 19/20.07.2012 r., w dniu 19.07.2012 r. o godzinie 16:05 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy. W okresie tym kierowca odebrał 8 godzin i 10 minut nieprzerwanego odpoczynku od godziny 07:55 do godziny 16:05 dnia 20.07.2012 r. Powyższe oznacza, zdaniem organu, że kierowca skrócił wymagany 9-godzinny dzienny czas odpoczynku o 50 minut. Na odwrocie wykresówki nie zawarto adnotacji sporządzonej w sposób określony w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, tj. nie wskazano powodów takiego odstępstwa. W związku z tym nałożono na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 100 zł.
2. przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy – analiza wykresówki T. S. z dnia 19.06.2012 r. wykazała, że w okresie od godziny 12:15 do godziny 18:15 kierowca prowadził pojazd łącznie przez 5 godzin i 10 minut nie wykonując prawidłowej przerwy wjeździe. W okresie tym kierowca odebrał dwie przerwy 15 minutowe w okresach 13:45-14:00, 14:30-14:45, jednakże nie wykonał kolejnej przerwy w wymiarze min. 30 minut zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Powyższe oznacza, iż kierowca przekroczył 4,5-godzinny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 40 minut. Na odwrocie wykresówki nie zawarto adnotacji sporządzonej w sposób określony w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że nawet gdyby kierowca nie poruszał się przez ostatnie 15 minut w korku, tak jak to podkreśliła strona, to i tak przekroczyłby 4,5-godzinny czas prowadzenia pojazdu. Organ II instancji nie podzielił więc argumentu strony jakoby w niniejszym przypadku należało odstąpić od stwierdzenia naruszenia i uznał, że zasadnym było nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 350 zł. Organ odwoławczy podniósł również, że analiza wykresówki T. S. z dnia 29.08.2012 r. wykazała, iż w okresie od godziny 13:55 do godziny 20:10 kierowca prowadził pojazd łącznie przez 5 godzin nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. W okresie tym kierowca odebrał kilka przerw 15 minutowych w okresach 14:15-14:32, 15:05-15:25, 17:10-17:35, jednakże nie wykonał kolejnej przerwy w wymiarze min. 30 minut zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Powyższe oznacza, zdaniem organu, że kierowca przekroczył 4,5-godzinny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 30 minut. Na odwrocie wykresówki nie zawarto adnotacji sporządzonej w sposób określony w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Z uwagi na powyższe zasadnym było, według organu, nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 150 zł.
3. skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku – organ II instancji wskazał, że analiza danych cyfrowych okazanych w trakcie kontroli wykazała, iż w tygodniowym okresie rozliczeniowym rozpoczętym o godzinie 14:21 dnia 24.07.2012 r. J. S. nie odebrał wymaganego odpoczynku tygodniowego. W ciągu sześciu okresów 24-godzinnych kierowca odebrał 22 godziny i 47 minut nieprzerwanego odpoczynku od godziny 16:55 dnia 29.07.2012 r. do godziny 15:42 dnia 30.07.2012 r. Powyższe oznacza, iż kierowca skrócił wymagany 24-godzinny tygodniowy czas odpoczynku o 1 godzinę i 13 minut. Organ II instancji zauważył, iż skrócenie odpoczynku zostało spowodowane zbyt szybkim wznowieniem jazdy w dniu 30.07.2012 r. Do kontroli nie okazano dokumentu w postaci wykresówki lub wydruku, na którym opisano by przyczyny skrócenia tygodniowego czasu odpoczynku. Z uwagi na powyższe zasadnym było, według organu odwoławczego, nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 150 zł.
4. przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni – organ II instancji stwierdził, iż analiza danych cyfrowych okazanych w trakcie kontroli wykazała, iż w dwutygodniowym okresie rozliczeniowym 16.07-29.07.2012 r. K. K. prowadził pojazd łącznie przez 97 godzin i 16 minut. Powyższe oznacza, iż kierowca przekroczył dopuszczalny 90-godzinny okres prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni o 7 godzin i 16 minut. Z uwagi na powyższe zasadnym było, według organu, nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 700 zł.
5. nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – organ II instancji wskazał, iż po przeanalizowaniu wykresówek, danych cyfrowych oraz zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu stwierdzono, że strona nie udokumentowała aktywności kierowcy D. M. w dniach 22, 23, 24, 25.06.2012 r. (4 dni), 12.07.2012 r. (1 dzień), 23-24.07.2012 r. (2 dni), 4-5.08.2012 r. (2 dni) oraz aktywności kierowcy J. S. w okresie od godziny 02:00 dnia 17.06.2012 r. do godziny 02:00 dnia 18.06.2012 r. (1 dzień). Łącznie strona nie udokumentowała więc 10 dni pracy kierowców. Organ odwoławczy stwierdził, iż we wskazanych powyżej okresach na kartach kierowców występują luki w zapisie, a powyższe okresy nie zostały również wskazane w okazanych zaświadczeniach o nieprowadzeniu pojazdu. Zdaniem organu, nie sposób podzielić argumentu strony, jakoby organ I instancji zażądał okazania jedynie zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu. W wezwaniu z dnia 14.0.2013 r. wyraźnie bowiem wskazano, iż strona może okazać inną dokumentację odnoszącą się do faktu nieprowadzenia pojazdu przez kierowców. Strona w oświadczeniu z dnia 17.05.2013 r. wskazała zaś, iż nie jest posiadaniu innej dokumentacji obrazującej czas pracy kierowców, w tym okresy wolne od pracy. Organ II instancji podkreślił, iż wszystkie wymagane dokumenty z zakresu czasu pracy kierowców powinny zostać okazane w trakcie prowadzonej w przedsiębiorstwie kontroli, tj. do dnia sporządzenia protokołu kontroli, który de facto kończy kontrolę i stanowi podstawę do wszczęcia ewentualnego postępowania administracyjnego w oparciu o jego wyniki. Stąd okazanie dokumentów w późniejszym okresie pozostaje, zdaniem organu, bez wpływu na fakt powstania naruszenia Ip. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Odnosząc się do zarzutów strony w przedmiocie aktywności kierowcy D. M. w dniach 21-26.06.2012 r. organ odwoławczy wskazał, iż kierowca zakończył prowadzenie pojazdu w dniu 21.06.2012 r. Jako miejsce wyjęcia karty widnieje Polska. Kierowca wznowił jazdę w dniu 26.06.2012 r. również w Polsce. Powyższe potwierdza zapis danych cyfrowych pobranych z pojazdu o nr rej. [...]. Organ II instancji stwierdził, że strona nie okazała również do kontroli innych dokumentów świadczących o nieprowadzeniu pojazdu przez w/w kierowcę w okresie 22-25.06.2012 r. Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutu strony jakoby kwalifikacja naruszenia powinna zostać zmieniona z Ip. 6.3.7 na Ip. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Naruszenie Ip. 6.3.9 dotyczy bowiem udostępnienia niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy. W rozpatrywanym przypadku braki w zakresie aktywności kierowców dotyczą pełnych dni. Mając na uwadze powyższe organ II instancji uznał, iż zasadnym było nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 5000 zł.
6. okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy – organ II instancji wyjaśnił, że naruszenie to zostało stwierdzone po analizie wykresówek kierowcy T. S.:
– z dni 13/14.06.2012 r. oraz 15/16.06.2012 r., z których wynikało, że w dniu 14.06.2012 r. kierowca zakończył prowadzenie pojazdu o nr rej. [...] w m. P. Z kolei tarcza z dnia 15/16.06.2012 r. została rozpoczęta w tym samym pojeździe w m. K. Na odwrocie tarczy nie zawarto zatem przejazdu z m. P do m. K.
– z dni 18.06.2012 r. i 19.06.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 10:00 dnia 18.06.2012 r. do godziny 08:00 dnia 19.06.2012 r. z których wynikało, że w dniu 18.06.2012 r. kierowca zakończył bowiem prowadzenie pojazdu o nr rej. [...] w m. P. Z kolei tarcza z dnia 19.06.2012 r. została rozpoczęta w tym samym pojeździe w m. T. Na odwrocie tarczy nie zawarto zatem przejazdu z m. P do m. T.
– z dni 3.07.2012 r. i 5/6.07.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 21:30 dnia 3.07.2012 r. do godziny 05:00 dnia 5.07.2012 r., z których wynikało, że w dniu 3.07.2012 r. kierowca zakończył bowiem prowadzenie pojazdu w m. S. Z kolei zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdów zostało wystawione w siedzibie firmy. Na tarczy nie odnotowano zatem przejazdu kierowcy z m. S do siedziby firmy lub miejsca zamieszkania.
– z dni 19/20.07.2012 r. i 23.07.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 08:00 dnia 20.07.2012 r. do godziny 09:00 dnia 23.07.2012 r., z których wynikało, że w dniu 20.07.2012 r. kierowca zakończył bowiem prowadzenie pojazdu w m. P. Z kolei zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdów zostało wystawione w siedzibie firmy. Natomiast kolejna wykresówka z dnia 23.07.2012 r. została rozpoczęta w m. M. Na tarczy nie odnotowano zatem przejazdu kierowcy z siedziby firmy lub miejsca zamieszkania do m. M.
– z dni 25.07.2012 r. i 31.07.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 22:00 dnia 25.07.2012 r. do godziny 11:00 dnia 31.07.2012 r., z których wynikało, że w dniu 25.07.2012 r. kierowca zakończył prowadzenie pojazdu w m. P. Z kolei zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdów zostało wystawione w siedzibie firmy. Natomiast kolejna wykresówka z dnia 31.07.2012 r. została rozpoczęta w m. T. Na tarczy nie odnotowano zatem przejazdu kierowcy z siedziby firmy lub miejsca zamieszkania do m. T.
– z dni 31.07.2012 r. i 2.08.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 22:00 dnia 31.07.2012 r. do godziny 08:00 dnia 2.08.2012 r., z których wynikało, że w dniu 31.07.2012 r. kierowca zakończył prowadzenie pojazdu w m. P. Z kolei zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdów zostało wystawione w siedzibie firmy. Natomiast kolejna wykresówka z dnia 2.08.2012 r. została rozpoczęta w m. S. Na tarczy nie odnotowano przejazdu kierowcy z siedziby firmy lub miejsca zamieszkania do m. S.
– z dni 4.08.2012 r. i 9.08.2012 r. oraz zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdów od godziny 15:00 dnia 4.08.2012 r. do godziny 08:00 dnia 9.08.2012 r., z których wynikało, że w dniu 4.08.2012 r. kierowca zakończył prowadzenie pojazdu w m. P. Z kolei zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdów zostało wystawione w siedzibie firmy. Natomiast kolejna wykresówka z dnia 9.08.2012 r. została rozpoczęta w m. K. Na tarczy nie odnotowano zatem przejazdu kierowcy z siedziby firmy lub miejsca zamieszkania do m. K.
Organ II instancji uznał zatem, iż nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 2100 zł było zasadne.
7. naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego – organ II instancji stwierdził, iż analiza danych cyfrowych okazanych w trakcie kontroli wykazała, iż przedsiębiorca nie pobierał w regularnych odstępach czasu danych cyfrowych z urządzeń rejestrujących zainstalowanych w pojazdach o nr rej. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Dane z w/w tachografów cyfrowych zostały pobrane w dniach poprzedzających kontrolę, tj. w maju 2013 r. Nadto w przypadku pojazdów o nr rej. [...], [...], [...] okazane pliki nie zawierały danych odnośnie slotu 1 i slotu 2 oraz danych dotyczących miejsca rozpoczęcia oraz zakończenia prowadzenia pojazdu. Organ II instancji uznał zatem, iż nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 5000 zł było zasadne.
W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie zaistniały okoliczności wymienione w art. 92c ustawy o transporcie drogowym mogące wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie, tj. okoliczności sprawy i dowody nie wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Do takich okoliczności z całą pewnością nie można, zdaniem organu, zaliczyć braku właściwego nadzoru nad prawidłową rejestracją czasu pracy przez kierowców na wykresówkach, w szczególności nad wpisywaniem właściwych miejsc rozpoczęcia i zakończenia prowadzenia pojazdu. Natomiast okolicznością, na którą strona miała wpływ było z pewnością także zapewnienie prawidłowego wyszkolenia kierowców pod kątem obsługi tachografów cyfrowych. Organ nie znalazł również podstaw do zastosowania art. 92b ustawy o transporcie drogowym, gdyż strona nie wykazała aby organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Organ II instancji stwierdził, iż fakt przeszkolenia kierowcy z zakresu czasu pracy kierowców, czy też podpisanie regulaminu obowiązującego w przedsiębiorstwie nie świadczy o tym, że wykonywanie przewozów drogowych w przedsiębiorstwie było prawidłowo zorganizowane. Tego rodzaju pisma, podobnie jak regulaminy, mają bowiem charakter deklaracji stosowania określonych praktyk. Nie mają jednak żadnego znaczenia wówczas, jeżeli przedsiębiorca w nienależyty sposób planuje zadania przewozowe. Organ odwoławczy podkreślił, iż strona nie przedstawiła dowodów potwierdzających fakt prawidłowej organizacji zadań zlecanych swoim pracownikom. Strona w żaden sposób nie wykazała też, aby zlecała kierowcom zadania do wykonania w sposób umożliwiający przestrzeganie norm czasu pracy. Zdaniem organu II instancji, przedłożone przez stronę dokumenty potwierdzające m.in. odbycie przez kierowców szkoleń z zakresu czasu pracy są potwierdzeniem jedynie spełnienia wstępnych wymogów, jednakże to do przedsiębiorcy należy umożliwienie kierowcy przestrzeganie tych przepisów. Organ odwoławczy podkreślił, iż podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków oraz warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym. Powyższe oznacza zaś, iż przedsiębiorca powinien organizować pracę kierowcy w taki sposób, aby zadania przewozowe powierzone kierowcy nie kolidowały jednocześnie z możliwością ich wykonania w zgodzie z obowiązującymi normami czasu pracy kierowców. Organ odwoławczy wskazał, że z treści art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym wynika, że pracodawca i kierowcy są odpowiedzialni za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrujących. Nie oznacza to jednak, zdaniem organu, że przedsiębiorca jest zwolniony z bieżącego nadzoru nad pracą kierowcy. Przedsiębiorca jest bowiem odpowiedzialny za sprawdzanie urządzenia rejestrującego i nie może uwolnić się z tego ustawowego obowiązku poprzez przerzucenie odpowiedzialności administracyjnej na inny podmiot.
W skardze na powyższą decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego Zakład [...] "A" W. T. wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP oraz błędne zastosowanie sankcji określonej pod Ip. 6.3.7 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w przedmiocie nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, a także Ip. 6.3.8 do tej ustawy w przedmiocie okazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy.
Ponadto strona skarżąca zarzuciła, iż doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego tj. Ip. 6.3.7 i 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, poprzez niedostrzeżenie braku podstawy prawnej do ukarania jej za powyższe przekroczenie, albowiem obowiązujące przepisy prawne wykluczają możliwość nałożenia sankcji administracyjnej w sytuacji, kiedy strona przedstawiła dokumenty potwierdzające brak wykresówek oraz zarzut braku aktywności na wykresówkach w sytuacjach, kiedy okazane wykresówki są kompletne i posiadają pełnię informacji w nich zawartych. Strona skarżąca zarzuciła również naruszenie art. art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez: niepowiadomienie jej o zakończeniu postępowania administracyjnego, niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego oraz nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów strony skarżącej i niepodanie przyczyn, z powodu których jej argumentom odmówiono wiarygodności. Zdaniem strony skarżącej, organy administracyjne błędnie zastosowały sankcje określone pod Ip. 6.3.7, lp. 6.3.8, Ip. 5.2; Ip. 5.3, Ip. 5.4; Ip. 6.3.11 i Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w odniesieniu do stwierdzonego stanu faktycznego oraz w odniesieniu do obowiązków określonych w Rozporządzeniu Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r., tj. braku podstawy prawnej do nałożenia kary pieniężnej, co stanowi podstawę stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, że organy obu instancji wydały swoje decyzje z naruszeniem art. 7, art. 75 § 1 oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ nie zachowały zawodowej bezstronności w omawianej sprawie. Zdaniem strony skarżącej, organy nie wzięły pod uwagę, że skarżące przedsiębiorstwo wykonuje międzynarodowy transport drogowy rzeczy na trasie Polska – kraje trzecie (Uzbekistan, Ukraina, Turcja, Serbia). Jest to transport poza Unią Europejską, do którego zastosowanie ma Umowa AETR, a nie rozporządzenia unijne 561/06 i 382/85. Strona skarżąca wskazała również, że część przejazdów, w których organy wykryły przekroczenia norm czasu pracy nie podlegała ocenie, ponieważ były to przejazdy wyłączone ze stosowania norm czasu pracy, a więc kierowcy ze względu na specyfikę towarów które przewozili (odpady kat. III – nieprzeznaczone do spożycia przez ludzi i zwierzęta) byli wyłączeni z tego rygoru. Przewozami tymi zajmowali się głównie kierowcy: T. S., D. M. i J. S.
Dodatkowo strona skarżąca wskazała, że wydanie przez organ I instancji decyzji, mimo jego dokonania bez podstawy prawnej, pozostaje w rażącej sprzeczności zarówno z wyrażoną w art. 8 Kpa zasadą pogłębiania zaufania do organów państwa, jak i z zasadą szybkości i prostoty, o której stanowi art. 12 § 1 Kpa. Ponadto zdaniem strony skarżącej, prawidłowo sformułowane uzasadnienie decyzji powinno odzwierciedlać poszczególne etapy prowadzonego postępowania administracyjnego, w tym postępowania dowodowego oraz wskazywać, jakie fakty ustalono i zawierać opis dokonanej subsumcji.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi organ II instancji stwierdził, że zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy jest kompletny i brak było podstaw do jego uzupełnienia, zaś będący podstawowym dowodem w sprawie protokół kontroli był sporządzony przez organ kontrolny przy współudziale kontrolowanego, z zapewnieniem możliwości przedstawienia przez kontrolowanego własnej wersji zdarzeń. Odnosząc się z kolei do zgromadzonego materiału dowodowego organ zwrócił uwagę na przepis art. 10 ust. 2 rozporządzenia 561/2006 wskazując, że przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia 561/2006. Zgodnie zaś z art. 10 ust. 3 tego rozporządzenia przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszcza się nie tylko sam przedsiębiorca, ale także kierowcy tego przedsiębiorstwa. Obowiązkiem przedsiębiorcy jako profesjonalisty jest bowiem prawidłowe zabezpieczenie, zorganizowanie zadania przewozowego, a następnie jego właściwa kontrola.
Organ II instancji stwierdził, że fakt nieokazania przez stronę pełnej dokumentacji czasu pracy kierowców był bezsporny oraz potwierdzony materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Ponadto organ II instancji stwierdził, że szczegółowa analiza plików cyfrowych pozwala stwierdzić, iż w trakcie kontrolowanego okresu pojazdy należące do strony wielokrotnie poruszały się po terenie UE. Wobec czego strona była zobowiązana do przestrzegania krajowych oraz unijnych regulacji prawnych w zakresie obowiązku wczytywania danych cyfrowych z pojazdów. Organ zauważył, że przedsiębiorca ma siedzibę na terytorium Polski, co oznacza, iż zobowiązany jest do przestrzegania przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006, nawet jeśli częściowo wykonuje przewozy poza terytorium UE. Organ nie podzielił stanowiska strony skarżącej w zakresie używania pojazdów jedynie do wykonywania przejazdów pomiędzy Polską a państwami, gdzie obowiązuje jedynie umowa AETR.
W piśmie z dnia 23 czerwca 2014 r. strona skarżąca odniosła się do argumentów Głównego Inspektora Transportu Drogowego podniesionych w odpowiedzi na skargę, oświadczając, iż podtrzymuje swój wniosek o uchylenie decyzji organów obu instancji. Strona skarżąca zarzuciła, że kontrolujący niewłaściwie określili terminy pobierania danych. Wskazała, iż zagadnienie częstotliwości pobierania danych z tachografów uregulowane jest w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz z kart kierowców. W motywie 3 preambuły określono, że przy obliczaniu maksymalnych okresów uwzględniać należy wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, a organy zliczały okresy przerw oraz postojów. Zdaniem strony skarżącej, wydane decyzje nie respektują tego postanowienia.
Strona skarżąca zarzuciła również, iż organ II instancji całkowicie przemilczał zarzut wynikający z Ip. 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w sytuacji kiedy inne dokumenty takie jak lista obecności, ewidencja czasu pracy, karty drogowe taką aktywność dokumentowały, a jedynie niedbalstwo organu kontrolnego, który tylko raz pobrał dane i nie wzywał strony o jakiekolwiek uzupełnienie dokumentów świadczy o naruszeniu przepisów postępowania, o których mowa w art. 7, art. 75, art. 77 oraz art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. Strona skarżąca stwierdziła, że identyczna sytuacja dotyczyła naruszenia Ip. 6.3.7 załącznika nr 3 do w/w ustawy. Strona skarżąca wskazała, że składała w tej sprawie wyjaśnienia, że część przejazdów była zwolniona z obowiązku rejestracji zapisów ponieważ ładunek, który był w tym czasie przewożony, tj. odpady klasy III (pojazdy używano do przewozu odpadów lub tusz zwierzęcych nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi) są zwolnione z obowiązku używania tachografu. Strona skarżąca zarzuciła, że organ kontrolny nawet nie sprawdził rodzaju ładunku zadowalając się jedynie różnicą kilometrów wynikającą z przejazdów. Podsumowując strona skarżąca stwierdziła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji oparte zostało na błędnej argumentacji, gdzie pomimo przytoczenia treści przepisów prawa oraz ich zasadniczej wykładni organ powołał twierdzenia, na podstawie których wysnuł nieprawidłowe wnioski, a zawarta w nim bardzo powierzchowna analiza przesłanek nie ma odniesienia do materiału dowodowego sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję według kryterium zgodności z prawem, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i postawienia organom orzekającym w sprawie zarzutu naruszenia norm materialnoprawnych i proceduralnych, które wymagałoby wyeliminowania kwestionowanego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został w niniejszej sprawie ustalony prawidłowo, organy transportu drogowego dokonały następnie prawidłowej subsumcji do obowiązującego w sprawie stanu prawnego.
Zaskarżoną decyzją nałożono na stronę skarżącą karę pieniężną za opisane szczegółowo w zaskarżonej decyzji naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Organy prawidłowo powołały jako podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia art. 4 pkt 22 lit. a, h, y, art. 92a ust. 1-6, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), Ip. 5.2, Ip. 5.3, Ip. 5.4, Ip. 5.6, Ip. 6.3.7, Ip. 6.3.8, Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 14, art. 15 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985 r., P. 0008 - 00021), art. 25 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r. poz. 1155 z późn. zm.), § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. nr 159, poz. 1128), art. 10, art. 11 Umowy Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. nr 94, poz. 1087). Organ trafnie uznał, że wskazane przepisy znajdują w sprawie zastosowanie i prawidłowo je w tej sprawie zastosował. Prawidłowo obliczono wysokość kary pieniężnej nałożonej na skarżącego w kwocie 13550 zł za stwierdzone w stanie faktycznym tej sprawy naruszenia prawa.
Nieuzasadnione są zatem podnoszone w skardze zarzuty braku podstawy prawnej do ukarania skarżącego. Skarżący opiera te zarzuty na tym, że "znakomita większość przejazdów została wykonana w ramach umowy międzynarodowej AETR", a zatem to ta umowa powinna mieć zastosowanie, a nie przyjęte przez organ rozporządzenia unijne 561/06 oraz 382/85, a nadto, że "część przejazdów w których organy inspekcji wykryły przekroczenia norm czasu pracy nie podlegała ocenie, ponieważ są to przejazdy wyłączone ze stosowania norm czasu pracy" z powodu specyfiki przewożonych towarów. Dokonane przez organ bardzo szczegółowe ustalenia stanu faktycznego sprawy, precyzyjnie opisane w zaskarżonej decyzji, wskazują, że te zarzuty skarżącego nie znajdują oparcia w stanie faktycznym niniejszej sprawy i w zgromadzonym w niej materiale dowodowym. Skarżący nie wykazał w niniejszej sprawie, że te konkretnie przewozy, które zakwestionował organ, były wykonywane na podstawie umowy AETR i że w związku z tym można było odstąpić od rejestrowania danych na kartach kierowców, okazania wykresówek czy pobierania danych cyfrowych z tachografów i kart kierowców. Zarzuty skarżącego mają ogólny charakter. Skarżący dołączył do skargi różne dokumenty przewozowe, jednakże wskazał w skardze jedynie ogólnie, że "znakomita większość przejazdów została wykonana w ramach umowy międzynarodowej AETR" oraz że "część przejazdów w których organy inspekcji wykryły przekroczenia norm czasu pracy nie podlegała ocenie".
Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że organy w niniejszej sprawie zastosowały wyłącznie przepisy unijne, a nie zastosowały umowy AETR. W treści zaskarżonej decyzji organ powołuje się wielokrotnie na tę umowę i stosuje jej przepisy do ustalonego w sprawie stanu faktycznego (np. co do naruszenia lp. 5.4. załącznika nr 3 – str. 8 decyzji, co do naruszenia lp. 5.6. załącznika nr 3 – str. 10 decyzji itd.). Zdaniem Sądu trafna jest dokonana przez organ analiza treści obowiązującej regulacji prawnej prowadząca do wniosku, że obowiązek regularnego pobierania danych cyfrowych z tachografów cyfrowych oraz kart kierowców dotyczy każdego przedsiębiorcy, który ma siedzibę na terytorium państwa UE i wykonuje przewozy drogowe (str. 17 zaskarżonej decyzji). W zaskarżonej decyzji organ szczegółowo uzasadnił powody przyjęcia, że skarżący używał pojazdów nie tylko do wykonywania transportu pomiędzy Polską a państwami, gdzie obowiązuje umowa AETR, wskazując konkretnych kierowców, samochody i daty przewozów wykonywanych na terenie Unii (str. 16 zaskarżonej decyzji). Niezasadny jest też zarzut niewzięcia przez organy pod uwagę rodzaju przewożonego towaru, organ wskazuje bowiem w zaskarżonej decyzji, że powodem nałożenia kary jest brak okazania "wykresówki lub wydruku, na którym opisano by przyczyny skrócenia tygodniowego czasu odpoczynku" (str. 9 decyzji). W zaskarżonej decyzji bardzo szczegółowo opisano ustalony stan faktyczny w zakresie dat oraz miejsca dokonywania przewozu (str. 13-14 zaskarżonej decyzji). Nie znajdują zatem potwierdzenia ogólnie sformułowane zarzuty skarżącego co do wykonywania transportu w zakwestionowanych przez organ datach poza Unię Europejską.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że podnoszone przez skarżącego zarzuty braku podstawy prawnej i naruszenia prawa materialnego nie są uzasadnione.
W ocenie Sądu nieuzasadnione są również podniesione w skardze i uzupełnione w piśmie z dnia 23 czerwca 2014r. zarzuty naruszenia przez organy przepisów postępowania administracyjnego. Skarżący zarzuca naruszenie art. 107 §1 kpa polegające na braku obligatoryjnego elementu każdej decyzji tj. podstawy prawnej. Ten zarzut jest nieuzasadniony, albowiem w niniejszej sprawie podstawy prawne rozstrzygnięcia istniały i zostały przez organy prawidłowo wskazane w decyzji. Nieuzasadnione są zatem także dalsze wiążące się z brakiem podstawy prawnej decyzji zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 8 kpa i art. 12 §1 kpa oraz art. 6,7,8 i 77 kpa. Wbrew zarzutom skarżącego organ nie miał obowiązku wzywać stronę do uzupełnienia dokumentów odnośnie naruszenia lp. 6.3.7. załącznika nr 3, jeśli w trakcie kontroli strona ich nie przedłożyła oświadczając, że żadnych innych dokumentów niż przedłożone w czasie kontroli nie posiada.
W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy przeprowadziły prawidłowe postępowanie wyjaśniające, należycie ustaliły stan faktyczny i prawidłowo zastosowały do niego obowiązujące przepisy. Materiał dowodowy został w sposób kompletny zebrany w czasie kontroli. Brak akceptacji przez organ twierdzeń strony zgłaszanych w toku postępowania nie może być powodem postawienia skutecznego zarzutu uchybienia normom postępowania. W rozpatrywanym przypadku zarówno ustalone okoliczności faktyczne, jak i uregulowania prawa materialnego znajdujące zastosowanie, nie pozwalają na uwzględnienie twierdzeń i zarzutów strony skarżącej. Na tle kompletnych, zdaniem Sądu, ustaleń stanu faktycznego sprawy, ocena zgromadzonego przez organy materiału dowodowego jest prawidłowa, zgodna z wymogami art. 80 k.p.a. Prawidłowe są też uzasadnienia decyzji, spełniając wymagania art., 107 § 3 kpa zarówno w części dotyczącej stanu faktycznego, jak i w części prezentującej wyjaśnienie podstaw prawnych.
Nieuzasadnione są także zarzuty skargi nieuwzględnienia okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego za stwierdzone przez organ naruszenia prawa. W niniejszej sprawie organ prawidłowo ocenił, że nie zachodziły w tej sprawie przesłanki do zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia na podstawie art. 92b i c ustawy o transporcie drogowym, gdyż nie wykazał on zaistnienia takich przesłanek. Odpowiedzialność administracyjna określona w przepisach ustawy o transporcie drogowym nie ma charakteru automatycznego i naruszający przepisy może się uwolnić od tej odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia przepisów nie dopuścić (wyrok WSA w Gliwicach z 20 czerwca 2012 r., II SA/Gl 349/12; LEX nr 1234227). Ciężar dowodu spełnienia przesłanek z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym spoczywa jednak na przedsiębiorcy wykonującym transport drogowy. Przesłanki egzoneracyjne określone w przepisie art. 92c ustawy o transporcie drogowym nie odnoszą się do zwykłego zachowania przedsiębiorcy, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu należytej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć, np. będących rezultatem siły wyższej, bądź działań osoby trzeciej, za której winę przedsiębiorca nie może odpowiadać. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca nie wykazała, że nieprzestrzeganie warunków wykonywania transportu drogowego było spowodowane okolicznościami niezależnymi od niej.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, ani też naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec braku naruszeń prawa procesowego i materialnego, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło