III SA/Kr 924/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 29 października 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na czynność Prezydenta Miasta z dnia 21 czerwca 2010r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy p o s t a n a w i a o d r z u c i ć s k a r g ę. Prezydent Miasta pismem z dnia 21.06.2010r. znak [...] odmówił M. P., w imieniu której występuje pełnomocnik - ojciec M. P., na podstawie § 20 ust. 5 uchwały Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy (Dz.U. Woj. z dnia 05.12.2007r., Nr 850, poz. 5589 ze zm.) przyznania lokalu z zasobów Gminy. Pismo zostało doręczone M. P. w dniu 24.06.2010r. Zawierało pouczenie o możliwości zaskarżenia tego pisma stanowiącego akt prawny z zakresu administracji publicznej do sądu administracyjnego, przy czym zawarto informację, że skarga powinna zostać poprzedzona czynnością określoną w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270). Pismem datowanym na dzień 30.06.2010r. (z tą samą datą wpływu do Urzędu Miasta), adresowanym do Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta M. P. wniósł wezwanie o usunięcie przez organ orzekający w sprawie przydziału lokalu naruszenia prawa i przyznanie M. P. lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na to wezwanie działający z upoważnienia Prezydenta Miasta z – ca Dyrektor Wydziału Mieszkalnictwa poinformował na piśmie z 23.07.2010r. pełnomocnika skarżącej, że podtrzymuje stanowisko o braku podstaw do przyznania M. P. lokalu mieszkalnego. Pismo to doręczono M. P. w dniu 28.07.2010r. W dniu 23.07.2010r. M. P., działając przez pełnomocnika, wniosła skargę na opisany na wstępie akt prawny Prezydenta Miasta, stanowiący pismo z dnia 21.06.2010r., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając organowi, że ustalając stan faktyczny oparł się na błędnym przyjęciu, że podpis złożony na stronie 10 wniosku mieszkaniowego nie należy do skarżącej, czego konsekwencją była odmowa przyznawania jej lokalu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie względnie o jej oddalenie jako bezzasadnej. Odrzucenie skargi w ocenie organu ma wynikać w pierwszej kolejności ze względu na brak właściwości w sprawie sądu administracyjnego ewentualnie ze względu na niewyczerpanie trybu zaskarżenia tj. niepoprzedzenie skargi wezwaniem o usunięcie naruszenia prawa. Organ uznał, że pismo, które skarżąca wniosła poprzez pełnomocnika do organu z daty 30.06.2010r. było skierowane do Wydziału Mieszkalnictwa a miało na celu jedynie ustosunkowanie się do treści pisma organu z dnia 21.06.2010r. w sprawie odmowy dalszej weryfikacji wniosku o przydział lokalu, które następnie stało się przedmiotem skargi do sądu i nie stanowi w ocenie organu wezwania o usuniecie naruszenia prawa. Ponadto skarga została wniesiona w dniu 23.07.2010r. a odpowiedź organu na pismo skarżącej z dnia 30.06.2010r. zostało odebrane dopiero w dniu 28.06.2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Podstawowym zatem zagadnieniem wymagającym ustalenia jest rozstrzygniecie, czy rozpoznawana sprawa może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. W orzecznictwie sądowym od szeregu lat dominował pogląd, że sprawy dotyczące najmu lokali z mieszkaniowego zasobu gminy mają charakter cywilnoprawny. Istotną rolę, dla ukształtowania się tego poglądu odegrała uchwala Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1997r. podjęta w składzie siedmiu sędziów ( III ZP 37/97) w której sformułowano pogląd że " wybór osoby do zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego z mieszkaniowego zasobu gminy nie jest aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art.16 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz.U. Nr 74, poz.368 ze zm.) " OSNP 1998/7/200 Podobne stanowisko prezentowane było w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych. Zasadnicza zmiana w dotychczasowym orzecznictwie nastąpiła wraz z podjęciem przez Naczelny Sąd Administracyjny następującej uchwały w składzie siedmiu sędziów z dnia 21 lipca 2008r. ( I OPS 4/08) " Uchwała zarządu dzielnicy miasta odmawiająca zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, w tym także lokalu będącego pracownią służącą prowadzeniu działalności w dziedzinie kultury i sztuki, jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art.3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) " LEX nr 400065. Przedmiotowa uchwała zapadła na tle stanu faktycznego powstałego w Warszawie. Ustawa z dnia 15 marca 2002r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy ( Dz.U. Nr 41, poz.361 ze zm.) określa w odrębny sposób status gminy Warszawa, w której dzielnice jako jednostki pomocnicze gminy wykonują w konkretnym zakresie zadania gminy. Do zakresu działania dzielnic należy m.in. utrzymanie i eksploatacja gminnych zasobów lokalowych, a organem wykonawczym dzielnicy jest zarząd. Stąd też w powołanej uchwale NSA z dnia 21 lipca 2008r. przedmiotem analizy i oceny jest uchwała zarządu dzielnicy, która została zakwalifikowana jako akt z zakresu administracji publicznej z art.3 § 2 pkt 6 ustawy p.p.s.a.. Struktura pozostałych gmin w Polsce jest odmienna, a zadania z zakresu najmu lokali z mieszkaniowego zasobu gmin należą do organu wykonawczego gminy. Nadto podejmowane na podst. art. 21 ust.3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowych zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2001r., Nr 142, poz.1591 z późn.zm.) uchwały rad gmin określające zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, mogą zawierać różne (ale mieszczące się w granicach prawa ) rozwiązania. Stąd też stosowanie uchwały składu siedmiu sędziów NSA z dnia 21 lipca 2008r. wymaga, aby w każdym przypadku dostosować ją do treści obowiązującej w danej gminie uchwały rady gminy w sprawie zasad wynajmowania lokali. Obowiązująca w A uchwała Nr [...] Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. przewiduje w § 20 wstępną weryfikację wniosku. Wstępna weryfikacja polega na stwierdzeniu czy wnioskodawca spełnia kryteria określone niniejszą uchwałą. Jeżeli wynik wstępnej weryfikacji jest negatywny, wnioskodawca nie uczestniczy w dalszych etapach postępowania i jest o tym fakcie pisemnie zawiadamiany. To organ dokonując tej weryfikacji w sposób samodzielny, jednostronny, władczy, ocenia, czy wnioskodawca spełnia przesłanki określone w uchwale, czy też ich nie spełnia. W przypadku sporu powstałego pomiędzy organem a wnioskodawcą na tle oceny czy spełnione są przesłanki określone w uchwale, kwestia ta może być przedmiotem kontroli Sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu pisemne zawiadomienie skarżącej, że nie spełnia przesłanek określonych w uchwale, w rozpoznawanej sprawie jest to pismo z dnia 21.06.2010r. podpisane z up. Prezydenta, stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, która dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa miejscowego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Wniesienie skargi na taką czynność Prezydenta powinno być zgodnie z art. 52 § 3 ustawy p.p.s.a. poprzedzone wezwaniem organu na piśmie, w terminie 14 dni od dowiedzenia się o podjęciu takiej czynności, do usunięcia naruszenia prawa. Nie wyczerpanie powyższego trybu powoduje, że skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. podlega odrzuceniu. W niniejszej sprawie, wbrew stanowisku organu, należy przyjąć, że M. P. działająca przez pełnomocnika – ojca, M. P. wniosła w ustawowym terminie wezwanie o usunięcie naruszenia prawa. Stanowiącą przedmiot skargi czynność Prezydenta Miasta wyrażoną w piśmie z dnia 21.06.2010r., odebrała w dniu 24.06.2010r., a w dniu 30.06.2010r. (czyli sześć dni później) wniosła do Wydziału Mieszkalnictwa pismo, które wprost odnosiło się do treści argumentacji organu o nieprzyznaniu jej lokalu i zawierało wniosek o ponowne rozpoznanie kwestii przydziału lokalu. Charakter pisma jako wezwania o usunięcie naruszenia prawa należy odczytać z jego treści a nie tyle z nazwania pisma czy nawet formy adresata. Dyrektor Wydziału Mieszkalnictwa w sprawach przydziału lokalu działa z upoważnienia Prezydenta Miasta, z tego względu należy uznać, że wezwanie zostało skierowane do właściwego organu. Mimo poprzedzenia skargi wezwaniem organu o usunięcie naruszenia prawa, skarżąca nie spełniła jednak kolejnego ustawowego warunku jej wniesienia, bowiem nie wniosła jej terminie 30 dni od doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Odpowiedź organu z daty 23.07.2010r. pełnomocnik skarżącej odebrał w dniu 28.07.2010r. a skarga jest również z daty 23.07.2010r. W tym stanie sprawy skargę należy uznać za przedwcześnie złożoną i jako niedopuszczalną odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.