III SA/Kr 928/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Wiesław Kisiel (Spr.) Sędziowie: NSA Piotr Lechowski AWSA Dorota Dąbek Protokolant: Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2006 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2004 r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala W dniu [...] 2003 r. Małopolski Ośrodek Medycyny Pracy w [...] zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o przeprowadzenie dochodzenia epidemiologicznego w celu ustalenia narażenia S. S. w latach 1970-1996 na czynniki chorobotwórcze. W aktach sprawy znajduje się dokumentacja w tej spawie. Orzeczeniem lekarskim z dnia [...] 2003 r. wydanym w [...] Ośrodku Medycyny Pracy w [...] stwierdzono u S. S. zespół wibracyjny objęty poz.22 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz.1115). Pismem z dnia [...] 2003 r. strona została powiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie jej choroby zawodowej, zaś w dniu [...] 2003 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] stwierdził to schorzenie zawodowe decyzją z dnia [...] 2003 r. Rozpatrując sprawę w II instancji, na skutek odwołania [...] SA, decyzją z dnia [...] 2004 r., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] stwierdził nieważność decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2003 r. z powodu nieprawidłowego określenia strony, poprzez uznanie że pracodawcą mającym prawa strony w sprawie jest [...] SA. Załatwiając sprawę ponownie w I instancji, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] 2004 r. ponownie stwierdził chorobę zawodową: zespół wibracyjny, postać kostno-stawowa. Jako pracodawca wskazana została [...] S.A., [...] w [...] Tym razem odwołanie wniosła Centrala [...] SA. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] 2004 r. wydał decyzję kasacyjną i przekazał sprawę ponownie do rozpoznania przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]. Podstawa prawną rozstrzygnięcia jest art.138 § 2 K.p.a., art.5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. 1998, nr 90, poz.575 ze zm.), § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz.1115). Wyjaśniając powody uchylenia decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] stwierdzono, że uzasadnienie decyzji wydanej w I instancji jest nieprawidłowe. Należy również przeprowadzić bardziej dokładną analizę przebiegu pracy zawodowej skarżącego i narażenia na czynniki chorobotwórcze. W skardze strona domaga się uchylenia decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] jako krzywdzącej, ale bez sformułowania konkretnych zarzutów naruszenia prawa. W odpowiedzi organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, przytaczając ponownie argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje : Zaskarżona decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] przekazała sprawę do ponownego rozpoznania, celem wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych w sprawie oraz zamieszczenia wyczerpującego uzasadnienia. Sąd ocenił, że takie stanowisko organu odwoławczego nie narusza prawa, a skarga podlega oddaleniu. Przepis art.107 § 3 K.p.a. w związku z § 6 rozporządzenia z 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz.1115) ustala rozbudowane obowiązki inspektora sanitarnego wydającego decyzję w sprawie choroby zawodowej. Organ administracyjny ma obowiązek zarówno prawidłowo zgromadzić adekwatny materiał dowodowy, jak i szczegółowo zrelacjonować przebieg i ustalenia dokonane w toku postępowania wyjaśniającego. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. (art.107 § 3 K.p.a.). Prawidłowo zaskarżona decyzja wskazała w szczególności, że decyzja organu I instancji powinna dokładnie określić rodzaj wibracji. Ocena narażenia zawodowego czyli rodzaj wibracji na jakie narażona była strona jest wymagana przez § 2 ust.3 pkt 1, § 2 ust.5 pkt 3 oraz § 6 ust.2 pkt 4 rozporządzenia. Uzasadnienie decyzji wydanej w I instancji nieomal wyłącznie relacjonuje kolejne etapy postępowania w sprawie z tym że istota sprawy tj. rozpoznanie choroby zawodowej zespół wibracyjny postać kostno-stawowa nie zostało wyczerpująco wyjaśnione. Prawidłowo organ II instancji stwierdził, że zacytowane wymogi nie zostały spełnione. Organ I instancji nie wyjaśnił, co skłoniło go do uznania że otrzymane orzeczenie lekarskie uzasadnia przyjęcie go za podstawę do wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie i nie było konieczne uzupełnienie materiału dowodowego (§ 6 ust 2 rozporządzenia). Dlatego miał rację organ odwoławczy uzasadniając tym brakiem przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w sprawie. W zakresie rozpoznania medycznego decyzja I instancji w istocie odsyła do dokumentacji medycznej przytaczając jedynie konkluzje co oznacza, że nie jest możliwa kontrola prawidłowości wnioskowania przeprowadzonego przez organ I instancji przy podejmowaniu swej decyzji. Milczenie organu I instancji w tym zakresie, wydanie decyzji tak jak gdyby całość kompetencji należała do lekarzy [...] Ośrodka Medycyny Pracy w [...] mogła skłonić do wydania decyzji kasacyjnej. Organ II instancji nie wyjaśnił precyzyjnie, dlaczego materiał dowodowy już zgromadzony w sprawie nie wystarcza dla określenia rodzaju wibracji na jakie narażony był skarżący, skoro lekarze [...] Ośrodka Medycyny Pracy w [...] orzekli, że ich wiedza medyczna pozwala na stwierdzenie związku przyczynowo-skutkowego miedzy warunkami pracy a schorzeniem strony. To uchybienie zaskarżonej decyzji jest o tyle warte podkreślenia w świetle dwukrotnego wydania decyzji kasacyjnych, że mogło zrodzić u strony obawę, że zaskarżona decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] ma na celu wyłącznie doprowadzenie do odmowy stwierdzenia choroby zawodowej. To naruszenie art.107 § 3 K.p.a. przez organ II instancji nie mogło mieć istotnego wpływu na zakończenie postępowania w II instancji, skoro wady decyzji wydanej I instancji nie ulegają wątpliwości i muszą być usunięte. Oznacza to, że stwierdzone wady uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie uzasadniały uwzględnienia skargi (art.145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dodatkowo należy stwierdzić, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] nie dochował wymogów proceduralnych. K.p.a. gwarantuje stronie czynny udział w postępowaniu administracyjnym (art.9, art.10 i art.78 K.p.a.); organ ma też obowiązek udzielenia stronie adekwatnych informacji tak, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa (art.9 K.p.a). W wyraźniej sprzeczności z tymi obowiązkami oraz z naruszeniem § 4 rozporządzenia Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny poinformował stronę o wszczęciu postępowania dopiero pismem z dnia 24 września 2003 r., już po przeprowadzeniu badań w [...] Ośrodku Medycyny Pracy w [...]. Co gorsza, pismo to wprowadzało stronę w błąd, skoro napisano tam że postępowanie toczyło się os sporządzenia tego zawiadomienia tj. od dnia [...] 2003 r. § 6 ust.3 rozporządzenia czyni istotnym ustalenie na czyj wniosek wszczynane jest postępowanie w sprawie choroby zawodowej gdyż determinuje to krąg podmiotów od początku uczestniczących w postępowaniu administracyjnym. Jednak w niniejszej sprawie jednoznaczne ustalenie wnioskodawcy nie jest możliwe, a tym samym nie wiadomo czy uprawnienia procesowe pracodawcy zostały zachowane. Sąd uznał, że zakres i charakter uchybień organu I instancji uzasadniały zrezygnowanie przez organ II instancji z merytorycznego załatwienia sprawy (art.138 § 1 pkt 2 K.p.a.) także po to, aby zachowana została zasada dwuinstancyjności postępowania czyli 2-krotnego wyczerpującego rozstrzygania w sprawie. (art.15 w zw. z art.107 § 3 K.p.a.). Należy wyraźnie podkreślić, że wskazane niniejszym wyrokiem naruszenia przepisów bezwzględnie obowiązujących w najmniejszym stopniu nie zawierają sugestii jaka decyzja ma zapaść w wyniku ponownego postępowania. Sąd nie ma kompetencji do merytorycznego załatwienia wniosku o stwierdzenie choroby zawodowej; jest to kompetencja lekarzy specjalistów i organów administracyjnych. Sąd stwierdza jedynie, że na gruncie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. nr 132, poz.1115), bardziej rygorystycznego w porównaniu z wcześniejszym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 i z 1989 r. Nr 61, poz. 364), organ II instancji miał podstawy, by uznać za wadliwą decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 2004 r. i ponownie przekazać sprawę do załatwienia w I instancji. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270, zm. Dz.U. 2004, nr 162, poz.1692 i 2005, nr 94, poz.788).