III SA/Kr 935/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) NSA Krystyna Kutzner Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi I. L. na akt Prezydenta Miasta z dnia 16 kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy postanawia: odrzucić skargę postanowienia WSA w Krakowie z dnia 19 kwietnia 2011r. W dniu 9 marca 2010r. I. L. złożyła w Urzędzie Miasta zaktualizowany wniosek o udzielenie pomocy mieszkaniowej z tytułu względów społecznych (bezdomność, eksmisja bez prawa do lokalu socjalnego, przemoc w rodzinie). Pismem z dnia 16 kwietnia 2010r. nr [...] Prezydent Miasta poinformował I. L., iż jej wniosek został rozpatrzony negatywnie. Zgodnie bowiem z § 12 ust. 5 uchwały Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. Nr [...] w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy (Dz. Urz. Woj. z dnia 5 grudnia 2007r. Nr 850, poz. 5589 z późn. zm.), uprawnionymi do ubiegania się o najem lokalu z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych są m.in. osoby bezdomne, tj. osoby nie posiadające zameldowania na pobyt stały oraz pobyt czasowy na terenie Gminy oraz nie posiadające zameldowania na pobyt stały na terenie innej gminy. Zdaniem organu, z uwagi na fakt, że I. L. legitymuje się zameldowaniem na pobyt czasowy w lokalu mieszkalnym na os. B w A, nie można uznać, iż jest ona osobą uprawnioną do starania się o gminny lokal mieszkalny z tytułu bezdomności. Pismem z dnia 6 maja 2010r. I. L. wezwała Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa i przyznania jej lokalu mieszkalnego na terenie Gminy. I. L. wyjaśniła, iż jest zameldowana na pobyt czasowy u swojej siostry w lokalu mieszkalnym na os. B w A, gdyż było jej to potrzebne do znalezienia pracy. W dniu 13 maja 2010r. I. L. złożyła w Urzędzie Miasta skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na akt prawny Prezydenta Miasta z dnia 16 kwietnia 2010r. nr [...] i wniosła o ponowne rozpatrzenie jej sprawy. I. L. wyjaśniła, iż do momentu uzyskania rozwodu w 1999r. wraz mężem i dwójką dzieci mieszkała w pracowniczym mieszkaniu typu "hotelowego" znajdującym się w zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]". Najemcą tego mieszkania był jej mąż, który po rozwodzie wymeldował ją i wyrzucił z mieszkania. Skarżąca przez pewien czas wynajmowała pokój w prywatnym mieszkaniu, jednak po utracie pracy musiała z niego zrezygnować. Dziećmi w tym czasie zajmowała się była teściowa I. L. Od tej pory skarżąca tułała się po różnych miejscach – przebywała u siostry lub u brata, ale nie było tam warunków na jej dłuższe zamieszkiwanie. I. L. wyjaśniła, iż zameldowanie na pobyt czasowy w mieszkaniu jej siostry było konieczne dla potrzeb zatrudnienia, gdyż każdy pracodawca chcący legalnie zatrudnić pracownika wymaga aby miał on meldunek. Skarżąca uważa, że odmowa przyznania jej lokalu z powodu meldunku tymczasowego była bezzasadna, gdyż jest osobą samotną, która nie z własnej winy straciła dach nad głową, a jej życie to ciągła tułaczka bez adresu i własnego kąta. Odpowiadając na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Prezydent Miasta w piśmie z dnia 27 maja 2010r. nr [...] podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W piśmie z dnia 7 czerwca 2010r. I. L. oświadczyła, iż cofa skargę złożoną w dniu 13 maja 2010r. i wnosi o ponowne rozpatrzenie jej sprawy w związku ze zmianą jej sytuacji mieszkaniowo-bytowej. Do pisma zostało dołączone potwierdzenie wymeldowania, z którego wynika, iż w dniu 11 maja 2010r. I. L. dokonała wymeldowania z pobytu czasowego z lokalu na os. B w A. Pismem z dnia 2 lipca 2010r. nr [...] Wydział Mieszkalnictwa Urzędu Miasta poinformował I. L., iż jej wniosek o pomoc mieszkaniową uzyskał łącznie 29 punktów. Organ wyjaśnił, iż zgodnie z Zarządzeniem Prezydenta Miasta z dnia 29 grudnia 2009r. Nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia list mieszkaniowych na rok 2010 (z późn. zm.), ilość lokali przeznaczonych na realizację pomocy mieszkaniowej z tytułu względów społecznych wynosi 25. Projektem listy (ustalonym Zarządzeniem Prezydenta Miasta z dnia 1 lipca 2010r. Nr [...]) zostało objęte wyłącznie 25 wniosków z najwyższą punktacją, do 108 punktów wzywż. W związku z powyższym organ stwierdził, iż uzyskana przez I. L. liczba 29 punktów nie pozwoliła na objęcie jej wniosku projektem listy mieszkaniowej z tytułu względów społecznych na rok 2010. Równocześnie organ pouczył I. L., że na podstawie § 25 uchwały Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. Nr [...] w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy (Dz. Urz. Woj. z dnia 5 grudnia 2007r. Nr 850, poz. 5589 z późn. zm.), przysługuje jej uprawnienie do wniesienia do Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta zastrzeżenia do projektów list mieszkaniowych w terminie do dnia 31 lipca 2010r. Pismem z dnia 26 lipca 2010r. I. L. wniosła zastrzeżenie do projektu listy mieszkaniowej na rok 2010. I. L. stwierdziła, iż czuje się oszukana przez Wydział Mieszkalnictwa. Wyjaśniła, iż w dniu 13 maja 2010r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na akt prawny Prezydenta Miasta z zakresu administracji publicznej. Następnie została wezwana do uzupełnienia dokumentacji potwierdzającej jej zatrudnienie. Po osobistym przedstawieniu w Wydziale Mieszkalnictwa dokumentów potwierdzających jej zatrudnienie, dokonano w jej obecności i obecności kierownika Wydziału przeliczenia punktów i poinformowano ją o zakwalifikowaniu na listę mieszkaniową na 2010r. w zamian za wycofanie skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wobec takiej sytuacji I. L. wycofała złożoną skargę w przekonaniu, że została zakwalifikowana na listę mieszkaniową na rok 2010. Niestety pismem z dnia 2 lipca 2010r. została poinformowana, że wobec osiągnięcia zaledwie 29 punktów, przy wymaganej ilości minimum 108 (z taka ilością punktów znalazła się ostatnia osoba na liście) nie została objęta projektem tej listy mieszkaniowej. Równocześnie I. L. wniosła o przesłanie informacji o kryteriach punktacji, jaka obowiązuje przy kwalifikowaniu wniosków do objęcia listą mieszkaniową oraz nadmieniła, że sprawę bezdomności czyli posiadania zameldowania czasowego wyjaśniła w swoich poprzednich pismach. Oświadczyła również, iż wobec zaistniałej sytuacji, ponawia swoją skargę na akt prawny z zakresu administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wyraził swoje wątpliwości co do tego, jak należy potraktować żądanie skarżącej wyrażone w piśmie zatytułowanym: "zastrzeżenie do projektu listy mieszkaniowej" w kontekście złożonego przez nią oświadczenia z dnia 7 czerwca 2010r. o cofnięciu skargi. Prezydent Miasta wskazał, iż skarżąca w piśmie z dnia 26 lipca 2010r. wskazała, że ponawia swoją skargę na akt prawny z zakresu administracji publicznej i dołączyła tę skargę do pisma. Skarga ta dotyczy pisma opatrzonego datą 16 kwietnia 2010r., znak: [...], którym poinformowano skarżącą o negatywnym rozpoznaniu jej wniosku o przyznanie pomocy mieszkaniowej ze względów społecznych (bezdomność), z powodu braku spełniania warunku bezdomności w rozumieniu uchwały Rady Miasta z dnia 27 października 2007r. w sprawie zasad wynajmowania lokali (...). Pismo z dnia 16 kwietnia 2010r. stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, która dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa miejscowego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wniesienie skargi na taką czynność jest możliwe w terminie wskazanym w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a i musi być poprzedzone wezwaniem organu na piśmie, w terminie 14 dni od dowiedzenia się o podjęciu takiej czynności, do usunięcia naruszenia prawa. Organ wskazał, że jeżeli przyjąć, że skarżąca skutecznie wycofała swoją skargę w oparciu o oświadczenie złożone przed organem w dniu 7 czerwca 2010r., to wówczas skargę złożoną przy piśmie z dnia 26 lipca 2010r. należy potraktować jako zupełnie nową skargę na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie z dnia 16 kwietnia 2010r., jednakże skarga ta nie została poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa i nie mogłaby być poprzedzona taką czynnością, albowiem upłynął ustawowy 14 dniowy termin do jej dokonania. Organ wskazał, że jeżeli przyjmie się, że w mocy pozostaje wezwanie skarżącej do usunięcia naruszenia prawa datowane na dzień 6 maja 2010r., poprzedzające "wycofaną" skargę, to wówczas należy stwierdzić, że nowa skarga została wniesiona po upływie 30 dniowego terminu od dnia otrzymania przez skarżącą stanowiska organu w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Organ udzielił takiej odpowiedzi pismem z dnia 27 maja 2010r., doręczonym skarżącej w dniu 28 maja 2010r. Nowa skarga została natomiast wniesiona w dniu 28 lipca 2010r. (data doręczenia zastrzeżeń organowi). Dlatego też Prezydent Miasta uważa, że skarga ta winna zostać odrzucona na zasadzie art. 58 § 1 pkt 2 lub 6 p.p.s.a. Prezydent Miasta rozważył również inną możliwość, a mianowicie taką, że skarżąca nie cofnęła skutecznie skargi. Wówczas, zdaniem organu, do rozważenia pozostają dwa przypadki w zależności od interpretacji pisma skarżącej z dnia 28 lipca 2010r., w którym – jak pisze – "ponawia skargę". W ocenie organu, słowa skarżącej wyrażone w piśmie z dnia 28 lipca 2010r. potraktować można jako nową, odrębną skargę, aczkolwiek o tej samej treści co skarga z dnia 13 maja 2010r., bądź też jako kolejne oświadczenie skarżącej odnoszące się do bytu skargi z dnia 13 maja 2010r., tj. oświadczenie anulujące oświadczenie o cofnięciu skargi. W zależności zatem od przyjętej interpretacji w obrocie występować będą dwie skargi (interpretacja pierwsza) bądź jedna (interpretacja druga). Prezydent Miasta stwierdził, że jeżeli Sąd uzna, że w obrocie występują dwie skargi z dnia 13 maja 2010r. oraz z dnia 28 lipca 2010r., to wówczas organ wnosi o rozpoznanie wniosku skarżącej z dnia 7 czerwca 2010r. o cofnięciu skargi i umorzenie postępowania w odniesieniu do skargi z dnia 13 maja 2010r. na zasadzie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (oraz o odrzucenie drugiej skargi doręczonej organowi w dniu 28 lipca 2010r.), z przyczyn opisanych w akapicie wyżej, na zasadzie art. 58 § 1 pkt 2 lub 6 p.p.s.a., względnie o umorzenie postępowania ze skargi z dnia 28 lipca 2010r. z uwagi na jej bezprzedmiotowość bądź oddalenie skargi jako bezzasadnej). Jeżeli natomiast Sąd uzna, że w obrocie istnieje tylko jedna skarga z dnia 13 maja 2010r. wówczas organ wnosi o umorzenie postępowania wywołanego niniejszą skargą z uwagi na jego bezprzedmiotowość, na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., względnie o jej oddalenie jako bezzasadnej. Niezależnie od powyższego Prezydent Miasta wskazał, iż w chwili obecnej orzekanie o zaskarżonej czynności organu z dnia 16 kwietnia 2010r. jest bezprzedmiotowe, albowiem zmieniły się okoliczności faktyczne sprawy poprzez działanie samej skarżącej, która usunęła przyczynę negatywnego rozstrzygnięcia organu, tj. wymeldowała się z miejsca pobytu czasowego i zainicjowała kolejne etapy procedury przyznawania pomocy mieszkaniowej, co zdaniem organu, pozbawiło znaczenia rozstrzygnięcie zamieszczone w zaskarżonym piśmie z dnia 16 kwietnia 2010r. W ocenie organu istnieje zatem podstawa do umorzenia postępowania na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Prezydent Miasta stwierdził również, iż skarga (skargi) są bezzasadne, gdyż czynność dokonana przez organ była zgodna z prawem, a w szczególności z procedurą ustaloną uchwałą Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. Nr [...] (z późn. zm.) w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy. Zdaniem organu, treść rozstrzygnięcia organu zawarta w piśmie z dnia 16 kwietnia 2010r. nie mogła być inna, albowiem w stosunku do skarżącej zachodziła negatywna przesłanka przyznania lokalu z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych określona w § 12 ust. 5 w/w uchwały Rady Miasta. Skarżąca – na dzień wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia – posiadała bowiem zameldowanie na pobyt czasowy na terenie Gminy. Prezydent Miasta uznał zatem, że skoro skarga jest bezzasadna, to winna zostać oddalona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Z uwagi na zgłaszane przez Prezydenta Miasta w odpowiedzi na skargę wątpliwości Sąd wyjaśnia, iż niniejsze postępowanie sądowe zostało wszczęte na podstawie skargi I. L., skierowanej do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie, a wniesionej za pośrednictwem organu administracyjnego, która wpłynęła do Urzędu Miasta w dniu 13 maja 2010r. Wynika to wprost z analizy akt administracyjnych sprawy. Zaskarżonym pismem z dnia 16 kwietnia 2010r. nr [...] Prezydent Miasta poinformował I. L., iż jej wniosek o udzielenie pomocy mieszkaniowej został rozpatrzony negatywnie. Pismem z dnia 6 maja 2010r. skarżąca wezwała Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa, a następnie w dniu 13 maja 2010r. wniosła adresowaną do sądu skargę na pismo z dnia 16 kwietnia 2010r. nr [...]. Natomiast pismo skarżącej z dnia 26 lipca 2010r. nie jest skargą do sądu administracyjnego, lecz zastrzeżeniem do projektu listy mieszkaniowej na 2010 rok, złożonym zgodnie z pouczeniem zawartym w piśmie Prezydenta Miasta z dnia 2 lipca 2010r. nr [...]. Wskazuje na to tytuł pisma, adresat (Wydział Mieszkalnictwa Urzędu Miasta) i jego treść. Do tego pisma skarżąca załączyła egzemplarz skargi z dnia 13 maja 2010r. (data wpływu do organu) wyraźnie podkreślając w ostatnim zdaniu tego pisma, że "dodatkowo", wraz z nim (czyli z zastrzeżeniami do projektu listy mieszkaniowej) składa swoją skargę na akt prawny z zakresu administracji publicznej, ponawiając ją. Oznacza to więc, iż w obrocie prawnym pozostaje tylko jedna skarga I. L. – z 13 maja 2010r. – i to jej zasadność była badana przez Sąd. Nietrafne są wszelkie rozważania organu dotyczące skuteczności cofnięcia tej skargi przez samą skarżącą, trzeba bowiem wyraźnie podkreślić, że ewentualne oświadczenie o cofnięciu skargi mogła skarżąca skierować jedynie do sądu administracyjnego, a nie do organu, i tylko sąd administracyjny a nie organ byłby władny orzekać o skuteczności tego cofnięcia i w razie uznania dopuszczalności cofnięcia skargi mógłby postępowania sądowe umorzyć. Organ administracyjny po otrzymaniu wniesionej za jego pośrednictwem skargi do sądu administracyjnego winien ją wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przekazać do sądu i wszystkie kolejne pisma skarżącej dotyczące tej skargi rozpatrywać już winien sąd, a nie organ. Oceniając dopuszczalność i zasadność będącej przedmiotem niniejszej sprawy skargi I. L. z 13 maja 2010r. należy zauważyć, że dotyczy ona pisemnego zawiadomienia wnioskodawcy o braku spełnienia przesłanek do zawarcia umowy najmu lokalu gminnego. Na podstawie art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowych zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005r. nr 31, poz. 266 z późn. zm.) rada gminy określa zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Obowiązująca w A uchwała Rady Miasta z dnia 24 października 2007r. Nr [...] w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy przewiduje w § 20 wstępną weryfikację wniosku o przyznanie lokalu mieszkalnego. Wstępna weryfikacja polega na stwierdzeniu czy wnioskodawca spełnia kryteria określone niniejszą uchwałą. Jeżeli wynik wstępnej weryfikacji jest negatywny, wnioskodawca nie uczestniczy w dalszych etapach postępowania i jest o tym fakcie pisemnie zawiadamiany. To organ, dokonując tej weryfikacji, w sposób samodzielny, jednostronny, władczy ocenia, czy wnioskodawca spełnia przesłanki określone w uchwale. W przypadku sporu powstałego pomiędzy organem a wnioskodawcą na tle oceny czy spełnione są przesłanki określone w uchwale, kwestia ta może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu, pisemne zawiadomienie wnioskodawcy że nie spełnia przesłanek określonych w uchwale – w niniejszej sprawie jest to pismo organu z dnia 16 kwietnia 2010r. – stanowi akt z zakresu administracji publicznej, która dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa miejscowego, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Wniesienie skargi na taki akt Prezydenta Miasta powinno być, zgodnie z art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzedzone wezwaniem organu na piśmie, w terminie 14 dni od dowiedzenia się o podjęciu takiej czynności, do usunięcia naruszenia prawa. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarżąca wezwała wprawdzie organ do usunięcia naruszenia prawa jak wymaga tego w/w przepis, ale uczyniła to po terminie. Zaskarżone w niniejszej sprawie pismo Prezydenta Miasta z dnia 16 kwietnia 2010r. zostało doręczone skarżącej w dniu 21 kwietnia 2010r., co wynika ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru. Termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa upływał zatem w dniu 5 maja 2010r. Natomiast skarżąca pismem z dnia 6 maja 2010r. (doręczonym do organu w dniu 11 maja 2011r.) wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. Oznacza to, że już w momencie sporządzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, skarżąca przekroczyła wskazany powyżej ustawowy termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Należy zatem uznać, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga na akt Prezydenta Miasta z dnia 16 kwietnia 2010r. jest niedopuszczalna w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i jako taka podlega odrzuceniu. W związku z tym Sąd nie miał podstaw do rozpoznania merytorycznie tej skargi. Mając powyższe na względzie – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Sąd odrzucił skargę.