III SA/Kr 951/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 23 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] 2019 r. nr [...] Starosta odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków dotyczących przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...], [...] a działką nr [...] położonymi w obrębie P, jednostka ewidencyjna N, zgodnie z dokumentacją geodezyjną zawartą w operacie technicznym włączonym do materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] ([...]) w dniu 14 marca 2019 r. Decyzja została doręczona T. M. w dniu 16 maja 2019 r. W dniu 31 maja 2019 r. (data prezentaty organu) T. M. złożyła osobiście w Starostwie Powiatowym odwołanie od powyższej decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2019 r. nr [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że odwołanie T. M. od decyzji Starosty zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Postanowienie zostało doręczone T. M. w dniu 25 czerwca 2019 r. W dniu 27 czerwca 2019 r. (data prezentaty organu) T. M. złożyła osobiście w Urzędzie Wojewódzkim wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...]. T. M. wyjaśniła, że decyzja organu I instancji została jej doręczona przez sąsiada w dniu 18 maja 2019 r. z informacją, że odebrał ją w dniu 17 maja 2019 r. Dlatego też była przekonana, że termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 31 maja 2019 r. T. M. dodała, że nie otrzymała zawiadomienia do skrzynki pocztowej, że dokonano doręczenia do rąk sąsiada i w związku z tym nie miała wiedzy kiedy dokładnie to nastąpiło. W związku z tym T. M. uważa, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie nastąpiło z jej winy. Ponadto T. M. wyjaśniła, że o przekroczeniu terminu dowiedziała się dopiero z postanowienia z dnia 19 czerwca 2019 r. nr [...]. Do wniosku dołączyła odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2019 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 58 w związku z art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r. poz. 725), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odmówił przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniu [...] 2019 r. wydał postanowienie znak: [...], którym stwierdził uchybienie terminu, do czego był zobowiązany, gdyż zainteresowana nie zachowała 14-dniowego terminu przewidzianego do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, a przed wydaniem tego postanowienia nie wniosła podania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek o przywrócenie terminu został natomiast złożony dopiero po otrzymaniu postanowienia znak: [...] z dnia [...] 2019 r., a zatem w terminie dużo późniejszym niż samo odwołanie, co - zdaniem organu - jest niezgodne z przepisem art. 58 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ wskazał, że stosownie do treści art. 58 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy i jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oznacza to, że organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: a) uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, b) zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu wciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, c) zainteresowany dopełnił czynności, dla której określony był termin, jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. W świetle powyższego organ uznał, że w związku ze złożeniem przez zainteresowaną wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania dopiero po wydaniu przez organ odwoławczy postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, należało orzec o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...] - bez konieczności rozpatrywania pozostałych przesłanek przewidzianych w art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie zgadzając się z treścią postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 23 lipca 2019 r. T. M. wniosła na nie skargę, w której powtórzyła argumenty podniesione przez nią wcześniej we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Ponadto skarżąca wyjaśniła, że nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przed wydaniem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania ponieważ była przekonana, że odwołanie złożyła w terminie. O przekroczeniu terminu do wniesienia odwołania skarżąca dowiedziała się dopiero z wyżej wymienionego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Organ wyjaśnił, że przesłanką wydanego w sprawie rozstrzygnięcia było to, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony dopiero po otrzymaniu postanowienia z dnia 19 czerwca 2019 r. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a zatem w terminie późniejszym niż samo odwołanie, co naruszało przepis art. 58 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto - zdaniem organu - skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy. Z uwagi na nieobecność adresata decyzja została doręczona zgodnie z przepisem art. 43 Kodeksu postępowania administracyjnego sąsiadowi. Skarżąca wiedząc zatem o fakcie wydania decyzji organu I instancji mogła przy zachowaniu należytej staranności dowiedzieć się w jakiej dacie pismo zostało odebrane przez sąsiada, nie opierając się tylko na podanej przez niego dacie otrzymania przesyłki. W ocenie organu, samo powołanie się na przekonanie co do daty otrzymania pisma nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania. Skarżąca miała bowiem możliwość ustalenia daty doręczenia decyzji organu I instancji. Organ stwierdził, że przepis art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego nie wymaga udowodnienia braku winy, ale jej uprawdopodobnienie. Brak było zatem podstawy do uznania wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania za zasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu, skarga T. M. zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] 2019 r. Zostało ono wydane na podstawie art. 58 oraz art. 59 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.), które stanowią, że: "Art. 58. § 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. § 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. § 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne." "Art. 59. § 1. O przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. § 2. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia." Z treści art. 58 k.p.a. wynika zatem, że organ administracji publicznej jest obowiązany przywrócić termin, gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie uprawdopodobniony, 2) zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) zainteresowany dopełnił czynności, dla których określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Przesłanką, która musi obligatoryjnie zaistnieć w pierwszej kolejności, aby w ogóle możliwe było badanie okoliczności podniesionych we wniosku i ewentualne przywrócenie uchybionego terminu, jest złożenie żądania (prośby) w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Ustanie przyczyny uchybienia terminu to ustanie przeszkody do dokonania danej czynności procesowej, niemożliwej do przezwyciężenia przez zainteresowanego, który dołożył należytej staranności w tym zakresie. Ocena, czy strona dochowała terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu należy do organu administracji publicznej. Podkreślić należy, że przesłanka dochowania siedmiodniowego terminu jest pierwotna w stosunku do pozostałych podstaw uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Jej niedochowanie zawsze skutkuje nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. Z art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. Jeśli strona nie wiedziała o uchybieniu terminu, to termin do złożenia prośby o jego przywrócenie liczy się od dnia uzyskania przez nią wiadomości o tym, a rolą strony wnoszącej o przywrócenie terminu jest wówczas wskazanie daty, w jakiej dowiedziała się o okoliczności uchybienia terminu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2018 r. sygn. akt II OSK 1476/17, dostępny na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że nie ma racji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego twierdząc, że skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania po upływie terminu, o którym mowa w art. 58 § 2 k.p.a. Skarżąca pozostawała bowiem w przekonaniu, że odwołanie od decyzji organu I instancji złożyła w terminie. Dopiero z postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 19 czerwca 2019 r. nr [...] skarżąca dowiedziała się, że uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Tym samym przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 25 czerwca 2019 r., tj. w dniu kiedy skarżącej doręczono wymienione wyżej postanowienie z dnia 19 czerwca 2019 r. nr [...]. Oznacza to, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał w dniu 2 lipca 2019 r. Skarżąca wniosek ten złożyła w dniu 27 czerwca 2019 r., a wiec w terminie. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżąca dołączyła odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] 2019 r. nr [...], a zatem dopełniła czynności, dla której określony był termin. W związku z powyższym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego powinien był rozpoznać merytorycznie wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, co organ uczynił w odpowiedzi na skargę, a więc z opóźnieniem. Odpowiedź na skargę nie może bowiem zastępować czy też uzupełniać rozstrzygnięcie organu administracyjnego. Zgodnie z zasadą związania wyrażoną w art. 153 p.p.s.a., stanowisko Sądu wraz z jego uzasadnieniem prawnym wiąże organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy. W związku z tym w ponownie przeprowadzonym postępowaniu Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zobowiązany będzie rozpoznać merytorycznie wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. orzekł - jak w pkt 1 wyroku. O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a. – jak w pkt 2 wyroku.