III SA/Kr 966/04

PostanowienieWSA w Krakowie2008-03-31

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, złożony przez adwokata R. K., powinien zostać oddalony z powodu braku oświadczenia o nieopłaceniu tych kosztów w całości lub części?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinien zostać oddalony, jeśli nie zawiera oświadczenia o nieopłaceniu tych kosztów w całości lub części. Brak takiego oświadczenia nie jest brakiem formalnym pisma, który można uzupełnić, lecz brakiem w zakresie uzasadnienia wniosku, co uniemożliwia przyznanie kosztów z budżetu państwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata R. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Adwokat R. K. został ustanowiony pełnomocnikiem z urzędu, jednak później uzyskał zwolnienie z tej funkcji. Następnie adwokat M. S. został wyznaczony do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i złożył wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. WSA w Krakowie rozpoznał dwa wnioski: jeden adwokata M. S. o przyznanie kosztów, który został uwzględniony, oraz drugi, dotyczący wniosku adwokata R. K., który został oddalony.
Rozstrzygnięcie
Wniosek adwokata R. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu został oddalony.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w postępowaniu kasacyjnym w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: przyznać od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie adwokatowi M. S. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług, a nadto kwotę 17 zł (słownie: siedemnaście złotych) z tytułu pozostałych wydatków. Sygn. akt III SA/Kr 966/04 POSTANOWIENIE Dnia 31 marca 2008 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w postępowaniu kasacyjnym w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej postanawia: oddalić wniosek. Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2006 r. (k. 33-35) ustanowiono dla skarżącego pełnomocnika z urzędu, którego Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w Krakowie wyznaczył w osobie adwokata R. K. (k. 43). Akta Naczelnego Sądu Administracyjnego prowadzone do sygn. [...] dokumentują, że po wniesieniu skargi kasacyjnej adwokat ten uzyskał zwolnienie z funkcji pełnomocnika z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie pismem datowanym na dzień 3 lipca 2007 r. zawiadomiła adwokata M. S. o wyznaczeniu go w miejsce adwokata R. K. do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie Skarżący udzielił rzeczonemu adwokatowi wymaganego pełnomocnictwa, które ten przedłożył do akt prowadzonych przez Naczelny Sąd Administracyjny sygn. [...] (vide: k. 41 akt [...]). W dniu 25 września 2007 r. stawił się na rozprawę przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i przed jej zakończeniem zgłosił ustnie do protokołu wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego (vide protokół k. 49 akt [...]). Następnie w piśmie z dnia 13 grudnia 2007 r. podał, że domaga się "uzupełnienia zapadłego wyroku w zakresie zasądzenia na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania w postępowaniu kasacyjnym i opłaty skarbowej w wysokości 17 zł z uwagi na ich nie opłacenie przez skarżącego" (k. 62 akt [...]). Na mocy zarządzenia z dnia 20 grudnia 2007 r. wniosek adwokata jako tyczący przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z tytułu postępowania kasacyjnego przekazano do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Mając na uwadze powyższe zważyć należało, co następuje: Zacząć wypada od tego, że przepisy Odziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" prowadzą do konstatacji, iż przyznane stronie prawo pomocy polegające na ustanowieniu na jej rzecz adwokata z urzędu obejmuje uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa równocześnie tylko jednemu pełnomocnikowi procesowemu opłacanemu ze środków budżetowych Skarbu Państwa. Wynika to bowiem z treści art. 244 § 2 wzmiankującym, że "ustanowienie adwokata (...) stanowi uprawnienie strony do udzielania pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi (...)"; oraz art. 250 ppsa traktującym o "wyznaczonym adwokacie". Z kolei zwrócenia uwagi wymaga, że będące uprawnieniem strony udzielenie pełnomocnictwa wywołuje skutki aż do czasu jego wypowiedzenia. Przy tym w przypadku pełnomocnictwa, które powstało na mocy przyznania stronie prawa pomocy, wypowiedzenia może dokonać tylko mocodawca (tak. Tarno, i Romanska. Inaczej Niezgódka- Medek). W przypadku adwokatów ograniczenie to wynika, z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. 02/123/1058 ze zm.). Pamiętając o wymienionych wyżej ograniczeniach ustawodawca dopuścił jednak w art. 253 ppsa tę możliwość, że w przypadku, gdy adwokat ma podjąć czynności poza siedzibą sądu orzekającego właściwa okręgowa rada adwokacka na wniosek ustanowionego adwokata, wyznaczy w razie potrzeby adwokata z innej miejscowości. Choć więc w realiach rozstrzyganego przypadku skarżący nie wypowiedział był pełnomocnictwa adwokatowi R. K. to jednak należy uznać, że ten na mocy powołanego przepisu art. 253 ppsa skutecznie uchylił się od obowiązku zastępowania strony w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest, bowiem, pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie z dnia 3 lipca 2007 r. informujące adwokata M. S. o wyznaczeniu go w miejsce adwokata R. K. do pełnienia czynności przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w Warszawie. Skoro zarazem adwokat M. S. uzyskał od skarżącego wymagane pełnomocnictwo, więc okoliczności te powodują, że złożony przezeń wniosek o przyznanie wynagrodzenie za podjęte przezeń czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnym w związku z jego udziałem w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym należy rozpoznać odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków (art. 250 ppsa). Zgodnie z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. W realiach rozstrzyganego przypadku, choć oświadczenia takiego nie sposób dopatrzeć się w protokóle rozprawy z dnia 25 września 2007 r. gdzie adnotowano jedynie, że stawający za stronę adwokat "wnosi o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego (...)" to jednak należy uznać, że zostało ono złożone przez adwokata w piśmie z dnia 13 grudnia 2007 r. gdzie wskazał, że domaga się "zasądzenia na swoją rzecz kosztów postępowania w postępowaniu kasacyjnym i opłaty skarbowej w wysokości 17 zł z uwagi na ich nie opłacenie przez skarżącego". Mimo więc zastrzeżeń co do fachowości sformułowania przez adwokata osnowy wniosku zachodzą warunki aby przyznać pełnomocnikowi należne wynagrodzenie gdyż wyjaśnienie tej treści jest oświadczeniem, że opłaty nie zostały zapłacone w całości. To powoduje, że za udział adwokata M. S. na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym przysługuje mu opłata w wysokości 180 zł stosownie do §18 ust. 1 pkt. 2 lit. c powołanego na rozp. Min. Spr. z dnia 28 września 2002 r. Kwota ta odpowiada 75% należnej stawki za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określonej w §18 ust. 1 pkt. 1 lit. c. wymienionego rozporządzenia. Na mocy § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia ustalona w ten sposób opłata ulega też powiększeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. Nadto adwokatowi przysługuje również zwrot udokumentowanych wydatków w kwocie 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (k. 41 akt [...]), które należało ocenić jako niezbędne. Biorąc pod uwagę treść przedłożonych przez adwokata pism (k. 33, 34, 39 akt [...]) oraz adnotowanych w protokóle rozprawy wypowiedzi pełnomocnika (k. 49 akt [...]) trudno było jednak mówić o takim wkładzie adwokata w przyczynienie się do wyjaśniania i rozstrzygnięcia sprawy (§ 2 ust. 1 rozp.), który uzasadniałby przyznanie temu pełnomocnikowi podwyższonego wynagrodzenia (§19 pkt. 1). Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji. Sygn. akt. III SA/Kr 966/04 UZASADNIENIE Ustanowiony dla skarżącego na mocy postanowienia z dnia 7 czerwca 2006 r. (k. 33-35) pełnomocnik wyznaczony przez Dziekana Okręgowej Rady Adwokackiej w Krakowie w osobie adwokata R. K. (k. 43) któremu skarżący udzielił pełnomocnictwa (k.58) wraz ze złożeniem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 kwietnia 2006 r. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej stronie z urzędu (k. 52). Mając na uwadze powyższe zważyć należało, co następuje: Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 02/153/1270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z aktualnie obowiązującymi rozwiązaniami przyjętymi w § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 02/163/1348 ze zm.) wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty te nie zostały zapłacone w całości lub części. Skoro zatem w realiach rozstrzyganego przypadku adwokat R. K. nie złożył takiego oświadczenia, bo nie ma go ani w treści pisma procesowego zatytułowanego "skarga kasacyjna" gdzie sformułował li tylko osnowę wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej (vide: k. 52) ani też w późniejszym piśmie zatytułowanym "Pismo procesowe skarżącego uzupełnienie braków formalnych skargi" (k. 63) będące ostatnim przejawem aktywności procesowej tego pełnomocnika zatem w zastanym układzie procesowym nie istniała inna możliwość jak tylko konieczność oddalenia złożonego wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W szczególności brak było podstaw, aby wzywać adwokata do uzupełnienia wniosku w trybie art. 49 §1 ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 8 ppsa. Dyspozycja normy przepisu art. 49 §1 ppsa odnosi się bowiem wyłącznie do sytuacji gdy pismo obarczone jest brakami formalnymi. Zgodnie zaś z poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 14 października 1998r. (sygn. II CKN 687/98 OSNC 1999/3/63), - który zachowuje aktualność na kanwie rozstrzyganego przypadku - oświadczenie to nie stanowi braku formalnego pisma lecz brak w zakresie uzasadnienia wniosku. Będąc nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów stanowi przesłankę do przyjęcia, że praca adwokata nie została wynagrodzona w związku z czym zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. 82/16/124 ze zm.). Nie istniała też możliwość wyinterpretowania treści takiego oświadczenia z samej li tylko osnowy wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej". Po pierwsze wniosek pochodzi od profesjonalisty. Po drugie działanie takie prowadziłoby w istocie do niedopuszczalnego nadawania z urzędu składanym pismom treści, których są one pozbawione. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło