III SA/Kr 971/15
PostanowienieWSA w Krakowie2017-05-12
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata może zostać oddalony, jeśli strona nie przedstawiła wyczerpujących informacji o swojej sytuacji materialnej i nie wykazała zasadności wniosku?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący swojej sytuacji materialnej, nie przedłożyła wymaganych dokumentów źródłowych i wielokrotnie w podobny sposób prezentowała swoją sytuację, co uniemożliwiło ocenę jej możliwości płatniczych. Prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych ograniczeń, a ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek.Stan faktyczny
Z. Ś. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując jedynie ogólne informacje o dochodach i mieszkaniu. Sąd wezwał do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących dochodów, wydatków oraz ewentualnych problemów z płatnościami. Skarżący nie wykonał wezwania, ograniczając się do stwierdzenia, że nie płaci czynszu i nie pracuje, a okazując jedynie decyzję o przyznaniu niewielkiego zasiłku okresowego. Sąd zauważył, że skarżący wielokrotnie składał podobne wnioski, prezentując swoją sytuację w sposób niekompletny i nieprzekonujący.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania stronie postanawia: oddalić wniosek.
Skarżący w złożonym 20.3.2017 r. (wpływ) na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Przedstawiane we wniosku informacje skarżący ograniczył do wskazania, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwiema córkami, że należy do niego mieszkanie określone jako "nora", że miesięczny dochód rodziny to 500 zł z "mops"
Zarządzeniem z 5.4.2017 r. wezwano skarżącego o złożenie dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów źródłowych tj.:
• przedłożenie kopii decyzji MOPS o przyznaniu skarżącemu wykazanego świadczenia w wysokości 500 zł?
• udokumentowanie miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem rodziny, w tym wysokości czynszu, energii elektrycznej, gazu, innych opłat. Jeśli występują problemy z terminowym regulowaniem tych należności przedłożenie kopii stosownych monitów, wezwań o zapłatę, nakazów, wyroków zasądzających etc.
• oświadczenie się czy skarżący uzyskuje dochód z prac dorywczych lub zleconych a jeśli tak to jak często i w jakiej wysokości;
Zarządzenie nie zostało wykonane. Skarżący nie udokumentował miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem rodziny ani potencjalnych problemów z terminowym regulowaniem należności za czynsz i media. Oświadczył tylko, że czynszu nie płaci i że nie pracuje bo w 2016 r. rzekomo zemdlał na ulicy z głodu. Okazał kopię decyzji z marca br. o przyznaniu zasiłku okresowego w kwocie 141,50 zł która wynikać ma z różnicy miedzy kryterium dochodowym rodziny a jej ustalonym przez organy dochodem.
Z urzędu stwierdza się, że na przestrzeni ostatnich lat skarżący wnosił wielokrotnie o prawo pomocy. Także w niniejszej sprawie. We wszystkich wnioskach swoją sytuacją materialną przedstawia w sposób tak niekompletny jak wyżej opisany. Nie wykonuje także kierowanych do niego wezwań. Skarżący wie przy tym, jakie dane oraz jakie dokumenty źródłowe należy przedstawić. Zdaje sobie również sprawę z tego, że niekorzystne dla skarżącego rozstrzygnięcia powodowane są wybiórczym, a co za tym idzie, nieprzekonywującym zaprezentowaniem przez skarżącego własnej sytuacji majątkowej. Zna bowiem treść postanowień i tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego w licznych sprawach skarżącego (por. przykł. postanowienie NSA z dnia 29.11.2012 r. sygn. akt I OZ 848/12 oraz postanowienie WSA w Krakowie wydanego w sprawie do sygn. akt III SA/Kr 305/12).
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie m.in. adwokata o ile nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04).
W realiach rozstrzyganego przypadku skarżący przeszedł nad tym po raz kolejny do porządku w konsekwencji czego uniemożliwił dokonanie oceny jego aktualnych możliwości płatniczych. Te nie są zaś jednoznaczne. Z jednej bowiem strony skarżący twierdzi, że nie pracuje a z drugiej okazuje decyzję o przyznaniu zasiłku okresowego w uzasadnieniu której organ wskazuje, że dochód rodziny wynosi 1259 zł miesięcznie. Skarżący ma więc jakieś źródło dochodu, którego nie wyjawia. Skoro jednak po raz kolejny takie a nie inna jest stanowisko skarżącego to w konsekwencji należy odmówić jego wnioskowi, przypominając skarżącemu - w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym - że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05).
Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 ppsa oraz art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ppsa i art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło