III SA/Kr 987/19

WyrokWSA w Krakowie2019-11-28

Skład orzekający: Ewa Michna, Janusz Bociąga, Hanna Knysiak-Sudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji geodezyjnej i kartograficznej może odmówić włączenia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji podziału nieruchomości rolnej, jeśli wydzielona działka ma służyć jako droga dojazdowa, mimo braku planu miejscowego i decyzji o warunkach zabudowy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły włączenia dokumentacji do zasobu, ponieważ podział nieruchomości rolnej, nawet w sytuacji braku planu miejscowego i decyzji o warunkach zabudowy, podlega przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami, jeśli wiąże się z wydzieleniem nowych dróg dojazdowych niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do gospodarstw rolnych. W analizowanej sprawie wydzielenie działki o kształcie drogi dojazdowej do nowo utworzonych działek stanowiło podstawę do zakwestionowania podziału.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy włączenia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji podziału nieruchomości rolnej. Starosta odmówił przyjęcia operatu technicznego, uznając, że wydzielona działka o kształcie drogi dojazdowej podlega przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami, mimo braku planu miejscowego i decyzji o warunkach zabudowy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła błędną analizę przepisów.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Janusz Bociąga (spr.) WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant Julia Mejer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2019 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 19 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy włączenia dokumentacji do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zgłoszonej pracy geodezyjnej skargę oddala. Starosta decyzją z dnia [...] 2019 r. nr [...] działając na podstawie art. 7 d pkt 1 w związku z art. 21 b ust. 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 92 ust. 1 w związku z art. 93 ust. 3 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i w związku z § 75 rozporządzenia z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz art. 104 K.p.a. orzekł o odmowie włączenia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zbioru danych i materiałów sporządzonych przez firmę "A" Usługi H. K. będących wynikiem zgłoszonej pracy geodezyjnej nr [...] dotyczącej podziału nieruchomości rolnej składającej się między innymi z działek oznaczonych [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie M jedn, ewid. T – obszar wiejski z powodu nieuwzględnienia stanowiska wykonawcy z dnia 15 marca 2019 r. odnośnie protokołu weryfikacji. Z akt sprawy znak [...], wynika iż celem ww. prac geodezyjnych nr [...] było opracowanie Mapy z projektem podziału nieruchomości rolnej, a przed jej opracowaniem - Na wniosek właściciela (...) działki ewidencyjne nr [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni 8,6336 ha zostały połączone w jedną działkę ewidencyjną o numerze [...] . Sporządzono szkic polowy nr 1 przedstawiający połączenie działek oraz wykaz zmian danych ewidencyjnych" - (sprawozdanie techniczne - Lp. 4). Sporządzono także "mapę z projektem nieruchomości rolnej w skali 1:1000, na której umieszczono wykaz zmian danych ewidencyjnych z połączenia działek [...], [...], [...], [...] w jedną działkę o numerze [...] oraz wykaz zmian danych ewidencyjnych dot. podziału działki [...]" - (sprawozdanie techniczne operatu nr [...] - Lp. 6). Ponadto ze sprawozdania technicznego operatu nr [...] - Lp. 5 wynika, że "dla terenów, na których znajdują się przedmiotowe działki nie został uchwalony Miejscowy Plan Zagospodarowania Terenu i nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu a powierzchnia nowo wydzielonych działek jest większa niż 0,3000 ha, są one wykorzystywane na cele rolne i leśne (wykazane są w katastrze nieruchomości jako użytki rolne i zadrzewione) - nie podlegają one przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ze względu na w/w okoliczności przystąpiono do sporządzenia mapy z projektem podziału nieruchomości rolnej. Sporządzono szkic polowy nr 2, obliczono pomierzone metodą domiarów prostokątnych nowe punkty graniczne, obliczono powierzchnie nowo wydzielonych dziatek z uwzględnieniem poprawki na układ 2000. Sporządzono wykaz zmian danych ewidencyjnych dotyczących podziału działki [...]. Działka [...] która swym kształtem przypomina drogę-nie jest nią. Wykonawca prac zawiadomieniem z 18.01.2019 r. poinformował Starostę o wykonaniu w całości prac i wraz z tym zawiadomieniem złożył Staroście 7.02.2019 r. operat techniczny zawierający rezultaty wymienionych prac geodezyjnych celem ich zweryfikowania i następnie przyjęcia do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Starosta w wyniku weryfikacji dokumentacji operatu nr [...] w protokole weryfikacji z dnia 5 marca 2019 r. w pozycji przeznaczonej na informacje o zakresie nieprawidłowości stwierdził, że w niniejszej dokumentacji wykonawca sporządził - jako efekt końcowy "mapę z projektem nieruchomości rolnej", do której nie mają zastosowania przepisy działu III rozdziału 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. W trakcie weryfikacji stwierdzono, że jedna działka będzie pełnić funkcję drogi wewnętrznej służącej do obsługi komunikacyjnej każdej z osobna działki, jakie powstaną w wyniku podziału. Parametry tej działki wskazują, że nie będzie to działka służąca wyłącznie do produkcji rolniczej. Wykonawca wykazał jej "konieczność wydzielenia (gdyby nie była konieczna - nie byłaby wydzielona, ponieważ właściciel może w dowolny sposób korzystać ze swojej własności). Zatem mimo iż nieruchomość jest niewątpliwie nieruchomością rolną, leżącą na terenie, na którym nie obowiązuje plan miejscowy oraz dla obszaru której nie wydano decyzji o warunkach zabudowy, to jednak podział przedstawiony na mapie z projektem podziału podlega ustawie o gospodarce nieruchomościami. H. K. po otrzymaniu protokołu z 5 marca 2019 r., zajęła stanowisko, w którym stwierdziła, iż odmawia poprawy absurdalnych uwag weryfikatora R. G. w odniesieniu do operatu [...]. W swojej decyzji z dnia [...] 2019 r. Starosta szczegółowo opisał proces dotyczący weryfikacji operatu technicznego nr [...], w tym także powody sporządzania kolejnych protokołów weryfikacji. Jednakże najistotniejszym powodem odmowy przyjęcia do zasobu wyników z tych prac geodezyjnych, jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, jest to że organ nie zgadza się z tytułem mapy stanowiącej efekt końcowy przedmiotowej dokumentacji, to jest z tytułem "mapa z projektem podziału nieruchomości rolnej", do której nie mają zastosowania przepisy Działu III Rozdziału 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami' w związku z tym, iż zasadniczym celem decyzyjnej formy geodezyjnego podziału jest bowiem zapobieżenie rozdrobnieniu nieruchomości rolnych i leśnych i zapewnienie im warunków racjonalnej gospodarki. Dokonanie podziału nieruchomości rolnych nie ma żadnego wpływu na zmianę przeznaczenia tych nieruchomości, a w konsekwencji wydzielone w wyniku podziału działki nadal powinny być wykorzystywane rolniczo. W omawianym przypadku, wydzielanej działki nie da się zagospodarować zgodnie z jej obecną funkcją, jedyne możliwe jej zagospodarowanie jako drogi wewnętrznej. Od tej decyzji odwołanie wniosła H. K. reprezentująca wykonawcę prac geodezyjnych podnosząc, że błędne interpretacje przepisów prawa, błędne stosowanie powoduje przeciąganie się procedur przyjmowania operatów przez PODGiK. W konkluzji wniosła o uchylenie decyzji Starosty. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 19 lipca 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że Starosta dokonał, na podstawie art. 12b ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, weryfikacji dokumentów zgłoszonej pracy, co utrwalił w protokołach weryfikacji z 12.07.2018 r., 29.11.2018 r., 15.01.2019 r. i 05.03.2019 r., zawierających opis braków w przekazanej dokumentacji i opis stwierdzonych nieprawidłowości wynikających z naruszenia przepisów. Wszystkie ww. weryfikacje Starosta zakończył negatywnym wynikiem i w związku z tym, kolejno zwracał wykonawcy zbiory danych i inne materiały (skompletowane w operat techniczny) wraz z odpowiednim protokołem weryfikacji. Wykonawca prac, jak wynika z akt sprawy, stanowisko do wyników weryfikacji dopiero przedstawił w stosunku do wyników weryfikacji objętych protokołem z 5.03.2019 r., podczas gdy w przypadku podważania zasadności stwierdzonych przez organ braków i nieprawidłowości miał możliwość w ramach ustosunkowania się do wyników weryfikacji, udokumentowanej stosownym protokołem, wyrazić swoją ocenę. Decyzja, o której mowa w art. 12b ust. 8 prawa geodezyjnego i kartograficznego może zostać wydana wyłącznie w związku z nieprawidłowościami wymienionymi w protokole weryfikacji zbiorów danych lub innych materiałów będących wynikiem prac geodezyjnych lub prac kartograficznych w przypadku, gdy wykonawca prac ustosunkuje się pisemnie do wyników weryfikacji, a organ przedstawionego przez wykonawcę stanowiska nie uwzględni. Brak takiego stanowiska uniemożliwia staroście wydanie decyzji o odmowie przyjęcia dokumentacji do zasobu, a WINGiK - analizę nieprawidłowości zawartych w tym przypadku w protokołach z 12.07.2018 r., 29.11.2018 r. i 15.01.2019 r. Brak stanowiska oznacza też, że wykonawca prac nie skorzystał z możliwości dochodzenia swoich racji w odpowiednim trybie, wynikającym z obowiązujących przepisów prawa w związku z ewentualnymi niezasadnymi uwagami wskazanymi w ww. protokołach stanowiących efekt weryfikacji wyników prac geodezyjnych nr [...]. Schemat działania organów, w sytuacji przekazywania do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zbiorów danych lub innych materiałów stanowiących wyniki prac geodezyjnych lub kartograficznych, rodzi przeświadczenie o konieczności współdziałania organu administracji i wykonawcy prac geodezyjnych, tak aby niewadliwa dokumentacja mogła być przyjęta do zasobu. Istotnym elementem tegoż współdziałania jest przede wszystkim umożliwienie wykonawcy prac wyeliminowania wad z przedłożonej dokumentacji. Cel ten winien być osiągnięty z jednej strony poprzez dokonanie przez organ precyzyjnej weryfikacji zgłoszonych do zasobu zbiorów danych lub innych materiałów stanowiących wyniki prac geodezyjnych lub kartograficznych, z drugiej zaś poprzez zapewnienie wykonawcy tych prac możliwości nie tylko ustosunkowania się do wskazanych przez organ nieprawidłowości, ale L Usunięcia ich, tak by niewadliwa dokumentacja mogła być przyjęta do zasobów geodezyjnych. Weryfikacja wyników zgłoszonych prac geodezyjnych, jak wynika z licznego orzecznictwa sądów administracyjnych (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt l OSK 425/16), nie następuje tylko raz w toku postępowania w sprawie przyjęcia do zasobu zbioru danych lub innych materiałów stanowiących wyniki prac geodezyjnych lub kartograficznych. Dostrzeżenie w toku postępowania - już po sporządzeniu protokołu weryfikacji i jego przedstawieniu wykonawcy - dalszych wadliwości zgłoszonej pracy, nakłada na organy obowiązek ponowienia weryfikacji, a więc sporządzenia kolejnego protokołu weryfikacji obejmującego wcześniej niedostrzeżone wadliwości. Konsekwencją tego jest umożliwienie wykonawcy prac odniesienia się do nowych wyników procedury weryfikacyjnej. Taki sposób procedowania wniosku o przyjęcie do zasobu wyników wykonanych prac geodezyjnych lub kartograficznych umożliwia zarówno osiągnięcie celów stawianych organom Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w zakresie prowadzenia państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jak i zachowanie, gwarantowanych art. 12b ust. 6 i 7 ustawy uprawnień procesowych wykonawcy prac geodezyjnych lub kartograficznych. Zatem organ administracji geodezyjnej i kartograficznej dokonujący weryfikacji operatu technicznego ma obowiązek wskazać wykonawcy prac prawne i techniczne przyczyny odmowy włączenia do państwowego zasobu wyników zrealizowanych przez niego prac, odnotowując w protokole jakie konkretnie usterki, wady czy nieprawidłowości są przyczyną negatywnej oceny, oraz wymienić przepisy prawa, które zostały w tym zakresie naruszone. Weryfikacja ta będąc dokonywaną według formularza stanowiącego załącznik nr 4 do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 8 lipca 2014r. w sprawie formularzy dotyczących zgłaszania prac geodezyjnych i prac kartograficznych, zawiadomienia o wykonaniu tych prac oraz przekazywania ich wyników do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, ma charakter weryfikacji w oparciu o kryterium legalności. W niniejszej sprawie Starosta dokonał szczegółowej analizy dokumentacji objętej operatem technicznym nr [...] w kontekście przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i zdaniem organu odwoławczego, Starosta słusznie uznał, iż mapa z projektem podziału nieruchomości rolnej oznaczonej jako działka nr [...] (utworzona z połączenia działek nr [...], [...], [...], [...]) położonej w M, gmina T, znajduje oparcie w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Bezspornym jest, że przedmiotowa nieruchomość oznaczona nr [...] położona jest na terenie, który nie jest objęty planem zagospodarowania przestrzennego gminy T, ani też decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, oraz że wykorzystywana jest na cele rolne. Zgodnie z art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne, grunty zadrzewione i zakrzewione oraz wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - sporna nieruchomość posiada charakter użytków oznaczony literą R (grunty orne) i Lzr (grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych). Punktem wyjścia do dalszych rozważań jest analiza uregulowania zawartego w art. 92 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym przepisów Rozdziału 1 Działu III wymienionej ustawy, nie stosuje się do nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne, chyba że dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3 ha. Wykładnia tego przepisu wskazuje zatem, że co do zasady przepisów ustawy nie stosuje się do podziału nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne w przypadku braku planu miejscowego, chyba, że zostanie spełniona jedna z przesłanek przewidzianych w tym uregulowaniu. Pierwsza z nich uzależnia stosowanie podziału nieruchomości w trybie ustawy w sytuacji, gdy dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych. Druga przesłanka natomiast odnosi się do wielkości działek mających powstać w wyniku podziału nieruchomości. Zwrócić należy uwagę, że wystąpienie jednego z "tych warunków spowoduje, że podział nieruchomości winien zostać przeprowadzony pod reżimem ustawy o gospodarce nieruchomościami - co dla skarżącej nie było dość jasne - i co oznacza, że podział ewidencyjny musi być poddany procedurze i warunkom określonym w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami. W takiej sytuacji konieczne jest ustalenie, czy oceniany w niniejszej sprawie podział spowoduje wydzielenie nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo czy mają zostać wydzielone działki gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Niewątpliwie w wyniku projektowanego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] wydzielone działki mają powierzchnię większą niż 0,3000 ha, jednakże wobec działki nr [...] nie można przyjąć, iż działka ta nie będzie stanowić drogi dojazdowej do nowo wydzielonych działek/nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego od drogi publicznej - ul. S. W tym stanie rzeczy, oceniając operat techniczny nr [...] należy stwierdzić, że projekt podziału nieruchomości nr [...] został wykonany w kontekście wspomnianego uregulowania art. 92 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tzn., że do spornego podziału mogą mieć zastosowanie przepisy zawarte w Rozdziale l Działu III wyżej wskazanej ustawy. W stanie faktycznym wynikającym z akt przedmiotowej sprawy należałoby z mocy art. 92 ust. 1 ustawy do podziału przedstawionego na mapie zastosować przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dzielona nieruchomość stanowi grunt rolny, a więc wydzielenie działki nr [...] posiadającej kształt drogi dojazdowej do nowoutworzonych działek i inne elementy takie, aby można było swobodnie połączyć się przez tą działkę z ul. Spacerową stanowi podstawę do zakwestionowania przedmiotowego podziału i w efekcie do odmowy przyjęcia do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego z prac geodezyjnych nr [...]. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Krakowie wniosła H. K. zarzucając błędna analizę art. 92 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stwierdziła, że dzielona działka [...] o powierzchni 8,6336 ha powstała na skutek połączenia w opracowanej dokumentacji działek nr: [...], [...], [...], [...] i posiada użytki Rlllb, RIVa, RIVb, RV, Lzr-RV na działki o oznaczeniu [...], [...], [...], [...] brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz nie została wydana decyzja WZIZT. Powyższe wskazuje ze jest to teren rolny. Opracowana wynikowa geodezyjna dokumentacja pt: "Mapa z projektem podziału nieruchomości rolnej" ma na celu dokonanie podziału "rolnego" działek o łącznej powierzchni 8,6336 ha na 26 działek rolnych o powierzchni powyżej 0.3 ha każda .Na opracowanym projekcie podziału nie zostały skorygowane w żaden sposób użytki łączonych działek i w ogólnym rozrachunku pozostają one bez zmian. Na żadnym wykonanym dokumencie nie pojawia się działka z użytkiem "dr" świadczącym o zmianie charakteru użytkowania w terenie działki lub jej wyłączeniu z produkcji rolnej. Mimo to organ nadzoru podobnie jak Starosta odmówił przyjęcia sporządzonej dokumentacji i wprowadzenia jej do ewidencji gruntów twierdząc, iż kształt jednej z nowopowstających działek wskazuje, że będzie to być może kiedyś droga. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. dalej: P.p.s.a.). Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów doszedł do przekonania, że akt ten odpowiada prawu. Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego zbioru danych i materiałów sporządzonych przez firmę "A" Usługi H. K. będących wynikiem zgłoszonej pracy geodezyjnej nr [...] dotyczącej podziału nieruchomości rolnej składającej się między innymi z działek oznaczonych [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie M jedn, ewid. T – obszar wiejski z powodu nieuwzględnienia stanowiska wykonawcy z dnia 15 marca 2019 r. odnośnie protokołu weryfikacji. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 725 ze zm., dalej jako "Pgik"), wykonawca prac geodezyjnych lub prac kartograficznych zgłasza prace geodezyjne lub prace kartograficzne przed ich rozpoczęciem: właściwym miejscowo starostom, jeżeli celem lub zakładanym wynikiem tych prac jest: a) utworzenie lub aktualizacja baz danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, 3 i 10 oraz ust. 1b, b) wznowienie znaków granicznych, wyznaczenie punktów granicznych lub ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, c) geodezyjna inwentaryzacja obiektów budowlanych, d) wytyczenie budynku lub sieci uzbrojenia terenu, e) dokumentacja geodezyjna w postaci map, rejestrów lub wykazów na potrzeby postępowań administracyjnych, postępowań sądowych lub czynności cywilnoprawnych, dotyczących w szczególności: granic nieruchomości, praw do nieruchomości, zmiany struktury własności nieruchomości, pozwoleń na budowę, zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części oraz sposobu zagospodarowania nieruchomości. Stosownie do art. 12a ust. 1 Pgik, wykonawca prac geodezyjnych lub prac kartograficznych zawiadamia organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, do którego zostały zgłoszone prace geodezyjne lub prace kartograficzne, o zakończeniu tych prac, przekazując: zbiory nowych, zmodyfikowanych lub zweryfikowanych danych, które należą do zakresu informacyjnego baz danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a pkt 1-5 i 8-10 oraz ust. 1b (pkt 1) oraz dokumenty wymagane przepisami wydanymi na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 lub ich uwierzytelnione kopie (pkt 2). Organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, do którego przekazane zostały zbiory danych lub inne materiały stanowiące wyniki prac geodezyjnych lub prac kartograficznych, niezwłocznie weryfikuje je pod względem zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w geodezji i kartografii, w szczególności dotyczącymi: wykonywania pomiarów, o których mowa w art. 2 pkt 1 lit. a, oraz opracowywania wyników tych pomiarów (art. 12b ust. 1 pkt 1 Pgik) i kompletności przekazywanych wyników wykonanych prac geodezyjnych lub prac kartograficznych (art. 12b ust. 1 pkt 2 Pgik). Wyniki weryfikacji utrwala się w protokole (art. 12b ust. 3 Pgik). Podstawę do przyjęcia zbiorów danych lub innych materiałów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowi pozytywny wynik weryfikacji albo dokument potwierdzający odbiór tych zbiorów danych lub innych materiałów jako przedmiotu zamówienia publicznego realizowanego w związku z wykonywaniem zadań Głównego Geodety Kraju lub organów administracji geodezyjnej i kartograficznej (art. 12b ust. 4 Pgik). W myśl art. 12b ust. 6 ww. ustawy, w przypadku negatywnego wyniku weryfikacji właściwy organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej zwraca wykonawcy prac geodezyjnych lub prac kartograficznych przekazane przez niego zbiory danych lub inne materiały wraz z protokołem zawierającym opis stwierdzonych uchybień i nieprawidłowości. W przypadku negatywnego wyniku weryfikacji wykonawca prac geodezyjnych lub prac kartograficznych ma prawo, w terminie 14 dni od dnia otrzymania protokołu, ustosunkować się na piśmie do wyników weryfikacji (art. 12b ust. 7 Pgik). Jeżeli organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej nie uwzględni stanowiska wykonawcy prac geodezyjnych lub prac kartograficznych wydaje decyzję administracyjną o odmowie przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zbiorów danych lub innych materiałów sporządzonych przez tego wykonawcę (art. 12b ust. 8 Pgik). Postępowanie związane z weryfikacją złożonych opracowań geodezyjnych i kartograficznych oraz ich przyjęciem do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego stanowi swoiste dwuetapowe postępowanie administracyjne kończące się czynnością materialno-techniczną przyjęcia tych opracowań do zasobu albo decyzją o odmowie ich przyjęcia do zasobu, bądź też nieprzyjęciem opracowań do zasobu spowodowanym negatywną weryfikacją tych opracowań przez organ i brakiem pisemnego stanowiska wykonawcy w tym zakresie albo przedstawieniem takiego stanowiska po upływie ustawowego terminu 14 dni (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wlk., z dnia 25 maja 2017 r., II SA/Go 221/17, lex nr 2299581). W ramach tej procedury organ przyjmuje opracowania do zasobu czynnością materialno-techniczną albo odmawia ich przyjęcia w drodze decyzji administracyjnej. Oznacza to zastosowanie w sprawie przepisów k.p.a., co wynika z art. 1 pkt 1 k.p.a. Sprawa przyjęcia opracowań do zasobu jest sprawą indywidualną wykonawcy tych prac rozstrzyganą przez organ administracji. Z tego wynika również, że stroną omawianego postępowania jest wyłącznie wykonawca prac geodezyjnych i prac kartograficznych, ponieważ przedmiotem tego postępowania jest ocena dopuszczalności przyjęcia wyników tych prac do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak wynika z powołanych wyżej regulacji ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, w pierwszej kolejności organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, do którego złożone zostały wyniki prac geodezyjnych lub kartograficznych, dokonuje ich weryfikacji, której wyniki utrwalane są w protokole sporządzanym według ustalonego wzoru urzędowego. Weryfikacja stanowi więc pierwszy etap postępowania, w którym dokonuje się jedynie oceny kompletności złożonych opracowań oraz ich zgodności ze stosownymi przepisami prawa (zob. ww. wyrok WSA w Gorzowie Wlk. z dnia 25 maja 2017 r., II SA/Go 221/17, lex nr 2299581). Jeżeli weryfikacja przyniesie wynik pozytywny, sporządzony na tę okoliczność protokół, zawierający taki wynik, stanowi podstawę do przyjęcia zweryfikowanych zbiorów danych lub innych materiałów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przy pozytywnym wyniku weryfikacji, ten etap postępowania kończy się zatem czynnością materialno-techniczną przyjęcia zweryfikowanych opracowań do zasobu. Negatywny wynik weryfikacji złożonych przez wykonawcę opracowań, zgodnie z art. 12b ust. 6 Pgik, powoduje natomiast obowiązek zwrotu tych opracowań przez właściwy organ wykonawcy prac geodezyjnych lub prac kartograficznych wraz z protokołem zawierającym opis stwierdzonych braków i nieprawidłowości. Zwrot negatywnie zweryfikowanych opracowań wraz z protokołem powinien nastąpić w sposób, który zapewni organowi zwracającemu ustalenie daty tego zwrotu. W ust. 7 art. 12b Pgik zostało bowiem określone uprawnienie wykonawcy negatywnie zweryfikowanych prac do ustosunkowania się na piśmie wobec wyników tej weryfikacji w ściśle określonym przez ustawodawcę terminie - 14 dni od dnia otrzymania przez wykonawcę stosownego protokołu w tym zakresie. Stanowisko wykonawcy wobec wyników negatywnej weryfikacji przekazanych przez niego opracowań wymaga przedstawienia go w formie pisemnej. Jeżeli natomiast wykonawca nie złoży pisemnego stanowiska w wyznaczonym terminie, sprawa przyjęcia przekazanych przez niego opracowań do zasobu staje się zakończona zwrotem wykonawcy tych opracowań wraz z protokołem stwierdzonych braków i nieprawidłowości. Brak pisemnego stanowiska wykonawcy powoduje bowiem, że jego opracowanie nie jest przyjęte do zasobu, bez wydawania w tym zakresie jakiejkolwiek decyzji, skoro decyzja ta wydawana jest, zgodnie z art. 12b ust. 7 i 8 Pgik, tylko wtedy, gdy wykonawca ustosunkował się na piśmie do wyników weryfikacji zawartych w przekazanym mu przez organ protokole i organ nie uwzględnił tego stanowiska. Pisemne ustosunkowanie się wykonawcy do stwierdzonych protokołem braków i nieprawidłowości w przekazanych przez niego opracowaniach stanowi zatem ustawowy warunek dalszego procedowania organu w sprawie, a także wydania decyzji przez ten organ o odmowie przyjęcia do zasobu opracowań wykonawcy. W realiach przedmiotowej sprawy Starosta dokonał, na podstawie art. 12b ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, weryfikacji dokumentów zgłoszonej pracy, co utrwalił w protokołach weryfikacji z 12.07.2018 r., 29.11.2018 r., 15.01.2019 r. i 05.03.2019 r., zawierających opis braków w przekazanej dokumentacji i opis stwierdzonych nieprawidłowości wynikających z naruszenia przepisów. Wszystkie wskazane weryfikacje Starosta zakończył negatywnym wynikiem i w związku z tym, kolejno zwracał wykonawcy zbiory danych i inne materiały (skompletowane w operat techniczny) wraz z odpowiednim protokołem weryfikacji. Wykonawca prac, jak wynika z akt sprawy, stanowisko do wyników weryfikacji dopiero przedstawił w stosunku do wyników weryfikacji objętych protokołem z 5.03.2019 r., podczas gdy w przypadku podważania zasadności stwierdzonych przez organ braków i nieprawidłowości miał możliwość w ramach ustosunkowania się do wyników weryfikacji, udokumentowanej stosownym protokołem, wyrazić swoją ocenę. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze stwierdzić należy, że organy dokonały szczegółowej analizy dokumentacji objętej operatem technicznym nr [...] w kontekście przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie organy słusznie uznały, że mapa z projektem podziału nieruchomości rolnej oznaczonej jako działka nr [...] znajduje oparcie w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wskazać należy, że zasady podziału nieruchomości zostały uregulowane w dziale III rozdziale 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z art. 92 u.g.n., przepisów ww. rozdziału nie stosuje się do nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne, chyba że dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Zgodnie z art. 92 ust. 2 tej ustawy za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, a także wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne, nieużytki i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Bezsprzecznie organy dokonały właściwej interpretacji art. 92 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z tym przepisem możliwość zastosowania przepisów komentowanej ustawy dotyczących ewidencyjnego podziału nieruchomości zależy od sposobu wykorzystania lub przeznaczenia nieruchomości, a przy tym przepis ten dotyczy nie tylko nieruchomości stanowiących własność publiczną, ale też wszelkich nieruchomości, bez względu na to, kto jest ich właścicielem. Przepis wyklucza stosowanie rozdziału ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczącego podziału nieruchomości do gruntów przeznaczonych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego na cele rolne lub leśne, a w razie braku planu miejscowego wyklucza stosowanie przepisów tego rozdziału do gruntów wykorzystywanych na cele rolne lub leśne. Faktyczne wykorzystanie na cele rolne lub leśne powinno zostać odzwierciedlone odpowiednimi zapisami w ewidencji gruntów i budynków. Jednak od tej zasady już sam przepis art. 92 ust. 1 u.g.n. przewiduje pewne wyjątki: gdy dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych; gdy dokonanie podziału spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Niewątpliwie w wyniku projektowanego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] wydzielone działki mają powierzchnię większą niż 0,3000 ha, jednakże wobec działki nr [...] nie można przyjąć, iż działka ta nie będzie stanowić drogi dojazdowej do nowo wydzielonych działek/nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego od drogi publicznej - ul. S. W tym stanie rzeczy, oceniając operat techniczny nr [...] należy stwierdzić, że projekt podziału nieruchomości nr [...] został wykonany w kontekście wspomnianego uregulowania art. 92 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tzn., że do spornego podziału mogą mieć zastosowanie przepisy zawarte w Rozdziale l Działu III wyżej wskazanej ustawy. W stanie faktycznym wynikającym z akt przedmiotowej sprawy należałoby z mocy art. 92 ust. 1 ustawy do podziału przedstawionego na mapie zastosować przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dzielona nieruchomość stanowi grunt rolny, a więc wydzielenie działki nr [...] posiadającej kształt drogi dojazdowej do nowoutworzonych działek i inne elementy takie, aby można było swobodnie połączyć się przez tą działkę z ul. Spacerową stanowi podstawę do zakwestionowania przedmiotowego podziału i w uznać należy, że organy słusznie odmówiły przyjęcia do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego z prac geodezyjnych nr [...]. Z podanych wyżej względów Sąd stwierdził, że zarzuty skargi okazały się chybione, a zaskarżona decyzja (podobnie jak decyzja organu I instancji) nie narusza prawa w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Mając powyższe na względzie, na zasadzie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło