III SAB/Kr 1/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-30
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która domaga się ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, jeśli posiada dom, mieszkanie i nieruchomość rolną, ale jej dochody są niskie, a stan zdrowia wymaga znacznych wydatków na leki?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli złoży dokładne oświadczenie o swojej sytuacji finansowej i majątkowej. W przypadku skarżącego, który jest samotnym emerytem z niskim świadczeniem, problemami zdrowotnymi i znacznymi wydatkami na leki, posiadany majątek (dom, mieszkanie, nieruchomość rolna) nie stanowi przeszkody do przyznania pomocy, zwłaszcza gdy zbycie tego majątku pozbawiłoby go koniecznego utrzymania. Dodatkowo, fakt inicjowania przez skarżącego wielu postępowań sądowoadministracyjnych potwierdza jego trudną sytuację finansową.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na bezczynność Starosty. Wniosek o przyznanie prawa pomocy zawierał informacje o jego sytuacji rodzinnej (brak wspólnego gospodarstwa domowego), majątkowej (dom, mieszkanie, nieruchomość rolna) oraz dochodach (emerytura 1300,45 zł). Skarżący podkreślił swój wiek (69 lat), problemy zdrowotne wymagające wydatków na leki, brak podstawowych wygód w domu oraz fakt prowadzenia kilkunastu innych postępowań przed sądem.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 30 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. na bezczynność Starosty postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił brak osób z którymi pozostawałby we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek podał, że należy do niego 60 metrowy dom z 8 metrowym mieszkaniem oraz nieruchomość rolna o areale 3,56 ha stanowiąca ugór.
Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na 1300,45 zł emerytury.
Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że ma 69 lat. Ponieważ cierpi na szereg schorzeń znaczną cześć środków jakimi dysponuje pochłaniają wydatki na lekarstwa. Stan zdrowia ogranicza jego możliwości zarobkowe. Dom gdzie zamieszkuje pozbawiony jest podstawowych wygód jak woda, prąd, łazienka czy CO. Nadmienił, że przed tutejszym sądem toczy się kilkanaście jego postępowań.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne". Owa "dokładność" stopniowana jest z kolei przeświadczeniem, że strona okoliczności te wykazała to znaczy przedstawiła je w sposób przekonywujący.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to można uznać za wystarczające do oceny jego możliwości płatniczych z uwagi na fakt, że niniejsza sprawa nie jest jedyną jaka skarżący inicjuje przed tutejszym Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Wzywany w uprzednich o wykazanie podnoszonych przez siebie okoliczności przedstawiał bowiem kopie posiadanych dokumentów źródłowych w postaci zaświadczenia lekarskiego, karty informacyjnej leczenia szpitalnego, wyników badań specjalistycznych jakie był przechodził, odcinka emerytury, paragonu z apteki wraz z pisemnymi wyjaśnieniami.
Skarżący nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać samotnego emeryta z niezbyt wysokim świadczeniem, borykającego się z problemami natury zdrowotnej. Spojrzenia takiego nie zmienia przy tym ujawniony przezeń majątek. Chociaż bowiem co do zasady ma on określoną wartość podkładową dla ewentualnej pożyczki to jednak wysokość bieżących dochodów skarżącego powoduje, że kwestia wymaganej przez banki zdolności kredytowej jest więcej niż dyskusyjna. Zbycia tego domu w celu zdobycia środków na koszty postępowania trudno zaś od niego wymagać. Stanowiłoby to bowiem pozbawienie skarżącego koniecznego utrzymania (por. orzecz. SN z 6.11. 1953 r., IC 1427/53 OSN 54/2/52). Podobnie jak i nieruchomości rolnej, nawet gdy ta leży odłogiem. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że osoba borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Biorąc pod uwagę wiek skarżącego oraz wskazywane przezeń problemy zdrowotne trudno czynić mu zarzuty, że nie stara się poprawić swej sytuacji własnym staraniem. Skarżący nie za bardzo miał też możliwości by poczynić stosowne oszczędności. Pomijając, że taka argumentacja niezbyt przyjmuje się w praktyce orzeczniczej sadów administracyjnych ważniejszym jest to, że dochody skarżącego są jednak niższe od przeciętnych zarobków pracowników zatrudnionych w gospodarce. Wreszcie okolicznością znaną z urzędu postaje i to, że prócz rozpatrywanej skarżący zainicjował jeszcze kolejne dwie sprawy sądowoadministracyjne.
Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając dlań zgodnie z wnioskiem adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego.
Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło