III SAB/Kr 10/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 21 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. L. na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w przedmiocie wydania decyzji w sprawie wysokości opłat za korzystanie z internatu w okresie od dnia [...].01.2005 r. do dnia [...].03.2005 r. postanawia skargę odrzucić. Pismem z dnia [...].10.2006 r. M. L. złożył "zażalenie" na niezałatwienie sprawy w postaci odmowy wydania decyzji o wysokości opłat za korzystanie z internatu w okresie od [...].01.2005 r. do [...].03.2005 r., w uzasadnieniu podnosząc, że rozporządzenie MON z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie zakwaterowania tymczasowego i odpłatności za to zakwaterowanie, które weszło w życie z dniem 25.01.2005 r. normowało szczegółowo kwestię odpłatności za zakwaterowanie tymczasowe w internatach. Wyposażenie pokoju, w którym był zakwaterowany było zdekapitalizowane w kilkuset procentach. Zgodnie natomiast z § 7 ust. 4 w/w rozrządzenia stopień zużycia wyposażenia pokoju powinien być uwzględniany przy kalkulacji kosztów utrzymania i m kw powierzchni użytkowej w internacie. W odpowiedzi organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak w niniejszej sprawie kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) a w sytuacji nieuwzględnienia przez Sąd tego żądania o oddalenie skargi wskazując, że zgodnie z art. 24 ust. 8 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP opłatę w pełnej wysokości ma obowiązek uiszczać żołnierz służby stałej, zajmujący stanowisko służbowe w miejscowości innej niż miejscowość jego zamieszkania lub miejscowość pobliska w przypadku skorzystania m. in. z wykupu mieszkania od Agencji (który to przypadek zachodzi w przypadku skarżącego). W związku z tym od dnia [...].07.2004 r. do dnia 10.03.2005 r. tj. do dnia wejścia w życie znowelizowanej w/w ustawy za zajmowane miejsce w jednoosobowym pokoju o powierzchni użytkowej podstawowej 14,62 m kw i użytkowej 21,86 m kw zobowiązany był skarżący wnosić opłaty w pełnej wysokości w kwocie [...] zł za zakwaterowanie przez 30 dni lub [...] w przypadku zamieszkiwania w internacie przez 31 dni. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. L. skarżąc się na odmowę wydania decyzji (zawiadomienia) przez Dyrektora OR WAM w sprawie wysokości opłat za korzystanie z internatu w okresie od [...].01.05 r. do [...].03.05 r. wskazał, iż mimo ponaglenia w kwestii wydania decyzji czy zawiadomienia Dyrektor OR WAM na piśmie z dnia [...].09.2006 r. powiadomił go, że wejście w życie z dniem 25.01.2005 r. rozporządzenia wykonawczego do ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych nie spowodowało konieczności wydania nowych zawiadomień o wysokości opłat za zakwaterowanie tymczasowe z uwagi na fakt, że nie miało ono wpływu na wysokość ustalonych wcześniej opłat za korzystanie z internatu, które to opłaty ustalił Dyrektor OR WAM. W odpowiedzi na skargę organ podniósł ponownie argument, że rozporządzenie MON z dnia 29 grudnia 2004 r. nie nałożyło na Dyrektora Oddziału Regionalnego obowiązku wprowadzenia z dniem wejścia w życie rozporządzenia nowej kalkulacji kosztów utrzymania 1 m kw powierzchni użytkowej w internacie. Konieczność taka zaistniała dopiero w związku ze zmianą ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych , która to zmiana weszła w życie z dniem 11.03.2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotem bowiem jest kwestia opłat za korzystanie z miejsca w internacie za okres od dnia [...].01.2005 r. do [...].03.2005 r. na podstawie skierowania skarżącego z dnia [...].02.2004 r. przez wicedyrektora ds. mieszkaniowych oddziału terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Podstawą przyznania skarżącemu miejsca w internacie był art. 50 ust. 1 i 51 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (Dz.U. Nr 86, póz. 433 ze zm. ) oraz rozporządzenie MON z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie zakwaterowania tymczasowego i odpłatności za to zakwaterowanie (Dz.U. Nr 4, póz. 19 ). Art. 2 § l rozporządzenia stanowi że Dyrektor oddziału terenowego Agencji, na wniosek dowódcy jednostki wojskowej, wydaje żołnierzowi, o którym mowa wart. 51 ust. 1 pkt 1-3 ustawy, lub pracownikowi wojska pisemne skierowanie do zakwaterowania tymczasowego w internacie. Nie ulega wątpliwości, że skierowanie ma charakter administracyjno - prawny. Wydane jest na podstawie przepisu o charakterze administracyjnym w sprawie administracyjnej w ramach stosunku służbowego skarżącego, który pozostaje żołnierzem zawodowym. Zatem w przypadku ewentualnego sporu dotyczącego kwestii skierowania właściwą drogą byłaby droga postępowania administracyjnego w ramach kognicji sądu administracyjnego z uwagi na przyjęcie, że skierowanie, które nie jest wydawane w formie decyzji czy postanowienia stanowi "inny akt" organu z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.). Inaczej kwestia ma się z opłatami za zajmowanie miejsca. Zasadę odpłatności za kwatery internatowe wprowadza art. 53 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych natomiast szczegółowe warunki zakwaterowania tymczasowego, sposób ustalania i pobierania opłat za to zakwaterowanie określiło rozporządzenie MON. W rozporządzeniu nie jest określony charakter aktu, którym opłaty winny być ustalone, niemniej jednak dla istoty rozstrzygnięcia nie jest wymagane rozpatrywanie kognicji sądu administracyjnego pod kątem charakteru aktu określającego wymiar opłaty za kwaterę internatową. Istotnym jest charakter opłat i sposób, w jaki korzystający z kwatery może kwestionować zasadność lub wysokość naliczanych opłat. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę o charakterze zasadniczo kasacyjnym i nie dysponuje środkami pozwalającymi na realizację roszczeń pieniężnych w sytuacji gdy skarżący poprzez skargę do sądu administracyjnego ma zamiar dowieść, że niesłusznie naliczono mu opłatę albo że jest ona naliczona w nieprawidłowej wysokości. Należy zatem uznać, że w sprawie opłat za zajmowanie kwatery internatowej właściwą drogą jest droga dochodzenia praw przed sądem powszechnym. Na uwagę w związku z rozpoznawaną sprawą zasługuje wyrok TK z dnia 14 lipca 2003 r. (sygn. K 35/01), który stwierdził niezgodność art. 37 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z Konstytucją (utracił on moc 31.12.2003 r.), który to przepis stanowił, że: opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o prawie zamieszkiwania, nieuiszczone w ustalonym terminie płatności, podlegają, wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie tytułu wykonawczego, w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110. póz. 968. z późn. zm.) - a to z uwagi na stworzenie przez przepis ten sytuacji, iż egzekucja administracyjna mogła nastąpić bez uprzedniego postępowania sądowego, w którym ustalone byłoby zobowiązanie zajmującego kwaterę czy wynajmującego. Co prawda przepis ten jest umieszczony w rozdziale 4 w/w ustawy (do dnia dzisiejszego nie został on zmieniony przez ustawodawcę) dotyczącym zakwaterowania stałego żołnierzy na podstawie decyzji administracyjnej, niemniej jednak istotne stwierdzenia również dla sytuacji zajmującego kwatery internatowe znajdują się w uzasadnieniu wyroku. Mianowicie - sytuacja korzystających z lokali, którymi dysponuje Agencja Mienia Wojskowego a należy to rozciągnąć na osoby, które na podstawie skierowania korzystają z kwater internatowych nie może być gorsza od osób, które na podstawie stosunków cywilnoprawnych takich jak najem czy użyczenie korzystają z lokali, a które na podstawie kodeksu cywilnego czy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. Nr 71, póz. 733 ze zm.) mają zapewnioną pełną ochronę prawną realizowaną przed sądem powszechnym. Koniecznym jest zatem zapewnienie efektywnej i rzeczywistej ochrony prawnej również osobom, które w ramach stosunku służbowego zajmują miejsca w internacie w sytuacji gdy kwestionują zasadność czy wysokość naliczonych opłat. Ochrona ta z uwagi na charakter roszczeń może być w pełni zrealizowana tylko przed sądem powszechnym. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd odrzucił skargę.