III SAB/Kr 129/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Hanna Knysiak - Sudyka po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. I. na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdza, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wojewody do wydania aktu lub dokonania czynności, zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej M. I. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. I. (dalej w skrócie skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę opatrzoną datą 3 sierpnia 2018 r. na przewlekłość oraz bezczynność Wojewody w związku z toczącym się od dnia 2 maja 2018 r. postępowaniem z wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. W treści skargi podniosła, że od dnia wszczęcia postępowania tj. dnia 2 maja 2018 r. upłynęło blisko półtora miesiąca zanim organ podjął pierwszą czynność w sprawie. Zwrócił się bowiem w dniu 15 czerwca 2018 r. do Komendanta Oddziału Straży Granicznej oraz w dniu 18 czerwca 2018 r. do Wydziału Zamiejscowego ABW i Komendanta Wojewódzkiego Policji z zapytaniem, czy wyjazd i pobyt skarżącej na terytorium RP stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Równolegle organ zawiadomił skarżącą pismem z dnia 18 czerwca 2018 r., że decyzja zostanie podjęta do dnia 2 września 2018 r. z uwagi na konieczność oczekiwania na odpowiedź wyżej wskazanych służb oraz analizę dokumentów pod kątem deklarowanego celu pobytu. W ocenie skarżącej organ dopuścił się nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. Wskazała, że wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy nie wymagał w toku postępowania żadnej weryfikacji, gdyż już na wstępie został poddany ocenie i jako kompletny (nie wymagający uzupełnienia) zainicjował niniejsze postępowanie. Przeprowadzone konsultacje z reguły mogą prowadzić do przedłużenia postępowania, niemniej jak wskazała skarżąca, z przepisu art. 109 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach wynika, że jeżeli organ obowiązany do przekazania informacji w terminie 30 dni nie udzieli odpowiedzi, uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony. Organ zbyt późno skierował zapytania do służb, zatem nie może posługiwać się argumentem w obronie terminowości koniecznością oczekiwania na odpowiedź z ich strony. W ocenie skarżącej nie uzasadnia przewlekłości postępowania oraz bezczynności duża ilość spraw cudzoziemców ubiegających się o przyznanie pobytu czasowego na terenie RP i brak możliwości przy określonym stanie kadrowym urzędu sprawnej i szybkiej realizacji wniosku. Strony postępowania nie mogą obciążać konsekwencje niewłaściwej organizacji pracy, czy braków kadrowych po stronie organu. Skarga została poprzedzona ponagleniem z dnia 28 czerwca 2018 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, który postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2018 r. nr [...] uznał ponaglenie za uzasadnione i wyznaczył termin rozpatrzenia wniosku skarżącej do dnia 3 września 2018 r. Jednocześnie zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie oraz stwierdził, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszaniem prawa. Organ wyższego stopnia dopatrzył się braku skuteczności w działaniu Wojewody, gdyż analizując daty poszczególnych czynności uznał, że rozstrzygnięcie mogło być wydane w terminie krótszym niż przewidywany (do dnia 2 września 2018 r.). W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że zaistniałe w sprawie przekroczenie ustawowego terminu załatwienia sprawy jest opóźnieniem, które w ocenie organu nie stanowi naruszenia rażącego, pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, Wojewoda wskazał, że o kompletności wniosku nie świadczy opatrzenie go stemplem daty przyjęcia ani też adnotacje zamieszczone na wniosku i metryce. Złożony przez skarżącą wniosek nie był kompletny i wymagał podjęcia czynności wyjaśniających w zakresie potwierdzenia posiadania aktualnego miejsca pobytu na terytorium RP i posiadania przez skarżącą ubezpieczenia zdrowotnego. Stosowne wyjaśnienia i dokumenty skarżąca przedłożyła w dniu 5 i 28 czerwca 2018 r. Organ zwrócił uwagę, że w przypadku, gdy wniesione podanie jest niekompletne, termin do załatwienia sprawy zaczyna biec od dnia usunięcia jego braku. Organ przyznał, że realizacja obowiązku wynikającego z art. 109 ustawy o cudzoziemcach związana z pozyskaniem od służb informacji dotyczącej bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego wpływa znacząco na czas trwania postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium, niemniej należy mieć na uwadze, że służby mają 30 dni na udzielenie odpowiedzi. W trakcie biegu tego terminu organ nie zaniechał jednak prowadzenia czynności wyjaśniających w zakresie ustalenia posiadania przez skarżącą zapewnionego miejsca zamieszkania. Organ podniósł, że aktualna sytuacja międzynarodowa i rosnące zagrożenie terroryzmem nakłada na organ obowiązek wnikliwego przeprowadzenia postępowania mającego na celu stwierdzenie, czy wjazd cudzoziemca na terytorium RP nie zagraża porządkowi i bezpieczeństwu wewnętrznemu kraju. Zintensyfikowaniu uległy takie zjawiska jak wyłudzenia zezwoleń pobytowych, dlatego też szczególnej uwadze organu poddano kwestię zadeklarowanego przez skarżącą we wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy celu pobytowego – kurs języka polskiego w A ul. K w K. W trakcie bowiem prowadzonych czynności zaistniało podejrzenie, że ww. szkoła jest fikcyjna i nie prowadzi zajęć z języka polskiego. Wskazywał na to znaczący wzrost wpływu wniosków na pobyt czasowy na terenie RP uzasadnianych nauką www. szkole. W związku z tym Wojewoda zwrócił się z zapytaniem do Naczelnika Wydziału do Spraw Cudzoziemców Oddziału Straży Granicznej oraz do Konsula RP w Teheranie. Z udzielonych odpowiedzi wynikało, że w tracie prowadzonych procedur wizowych cudzoziemcy nie byli w stanie w sposób wiarygodny uzasadnić powodów ich zainteresowania udziałem w kursie ani związków z Polską. Na przełomie lipca i sierpnia 2018 r. Wydział Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców pozyskał od funkcjonariuszy SG informację, że proces legalizacji pobytu obywateli państw trzecich, przedstawiających przed Wojewodą zaświadczenia o przyjęciu na kurs języka polskiego, wydane przez A ul. K w K może być związany z procederem wyłudzenia zezwoleń na pobyt czasowy na terytorium RP. W związku z powyższym w sprawie skarżącej podejmowane są dalsze czynności wyjaśniające w zakresie ustalenia, czy zadeklarowany przez nią cel pobytu jest rzeczywisty. Zdaniem organu mają dla kwestii terminowości znaczenie kwestie organizacyjne Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców Urzędu Wojewódzkiego, w którym w roku 2018 na jednego pracownika rozpatrującego sprawy dotyczące legalizacji pobytu i pracy cudzoziemców przypada średnio 550 spraw kwartalnie. Uwzględniając charakter sprawy, organ dopełnił ustawowego obowiązku zawiadomienia skarżącej o nowym terminie załatwienia sprawy, który w związku z rozpatrzeniem ponaglenia został wyznaczony na dzień 3 września 2018 r. Skarżąca w piśmie z dnia 21 września 2018 r., ustosunkowując się do twierdzeń organu w odpowiedzi na skargę zwróciła uwagę na następujące kwestie: z art. 108 § 1 ustawy o cudzoziemcach wynika, że umieszczenie w dokumencie podróży stempla potwierdzającego złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy jest jednoznaczne ze spełnieniem przez wniosek warunków formalnych. Wezwanie organu do usunięcia "braków formalnych" wniosku nastąpiło dopiero w ślad za pismem z dnia 22 czerwca 2018 r., tj. po półtora miesiącu od wszczęcia postępowania administracyjnego, po weryfikacji wniosku w dniu 2 maja 2018 r., po wysłaniu w dniu 15 czerwca 2018 r, zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz po wysłaniu w dniu 18 czerwca 2018 r. pisma informującego o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do dnia 2 września 2018 r. Powyższy ciąg wydarzeń skarżąca nazwała chaotycznym i pozbawionym logiki. Ponadto skarżąca wskazała, że przedłożenie do akt sprawy kopii umowy najmu lokalu mieszkalnego było jej wyłączną inicjatywą. Odnosząc się z kolei do analizowanego przez organ celu pobytu skarżącej, potwierdziła, że miał być nim nauka języka polskiego w warunkach stacjonarnych oraz w środowisku rodowitych Polaków ze względu na potrzeby rynku pracy. Zaprzeczyła przy tym, by składała oświadczenie, że celem pobytu ma być nauka języka polskiego w szkole A w K. Skarżącą nie łączy z nią żadna umowa cywilnoprawna, natomiast ma podpisaną umowę ze Szkołą Języka Polskiego B. Podjęte przez organ opisane w odpowiedzi na skargę działania mające na celu ustalenie związku szkoły A z K z procederem wyłudzania zezwoleń na pobyt czasowy skarżąca oceniła jako mające jedynie pośredni związek z jej sprawą, które ostatecznie wpływają w sposób nieuzasadniony na tok sprawy. Wskazała też, że w dniu 29 czerwca 2018 r. ASEC SA wystąpiła z wnioskiem o wydanie zezwolenia na pracę dla skarżącej a w dniu 6 września 2018 r. Wojewoda wydał zezwolenie typu A nr [...] na pracę w ww. podmiocie gospodarczym na stanowisku księgowa (identyfikator w systemie centralnym nr dok [...] kod jednostki [...]). Organ w piśmie z dnia 4 października 2018 r. wskazał, że do daty tego pisma procesowego, nie została wydana decyzja rozstrzygająca wniosek skarżącej. Pismem z dnia 3 września 2018 r. organ zawiadomił skarżącą o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji, wyznaczając nowy termin załatwienia sprawy na dzień 2 listopada 2018 r. Pełnomocnik skarżącej w dniu 4 października 2018 r. zapoznał się z aktami prawy. Organ podniósł ponadto, że skarżąca wyraźnie wskazała we wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy, że deklaruje cel pobytu kurs języka polskiego – stacjonarny kurs języka polskiego. Załączyła do wniosku pismo firmowane przez tę szkołę z dnia 26 kwietnia 2018 r. potwierdzające, że od dnia 26 kwietnia 2018 r. rozpocznie naukę w tejże szkole z dniem 15 maja 2018 r. Do dnia 4 października nie informowała organu, że nauki w tej szkole faktycznie nie pobiera. Tym bardziej w ocenie organu powinny zostać wyjaśnione kwestie deklarowanego celu pobytu. Organ załączył pismo z dnia 3 września 2018 r. informujące o nowym terminie załatwienia sprawy 2 listopada 2018 r. |Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: | |Z art. 3 § 2 pkt 1) i 8) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz.| |1302; dalej: ppsa) wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach | |skarg na m.in. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach decyzji administracyjnych. | |Nie ulega wątpliwości, że rozpoznanie skargi w niniejszej sprawie mieści się we wskazanych wyżej ramach. | |Skarżąca podniosła, że w sprawie zaistniała bezczynność organu administracji publicznej, gdyż w prawnie ustalonym terminie nie podjął | |on czynności w sprawie, mimo istnienia ustawowego obowiązku - w ustawowym terminie nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub| |też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Wystąpiła także przewlekłość postępowania, gdyż podejmowane przez organ czynności | |procesowe nie zmierzały bezpośrednio do załatwienia sprawy, zwłaszcza nie jest usprawiedliwione, w świetle art. 109 ust.4 ustawy o | |cudzoziemcach, oczekiwanie na odpowiedź organów które miały udzielić informacji organowi prowadzącemu sprawę. Tym samym organ nie | |dochował należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie w | |sposób zgodny z prawem. Biorąc pod uwagę, że przyczyny przewlekłości i bezczynności leżały wyłącznie po stronie organu, oraz że termin | |do załatwienia sprawy został przekroczony, a ze względu na uchybienia organu należy przyjąć, że miały one miejsce z rażącym | |naruszeniem prawa. | |Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, w pierwszej kolejności odwołać się należy do stosownych regulacji ustawy z dnia z | |dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej kpa). | |W myśl art. 12 kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi| |środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1), zaś sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być| |załatwione niezwłocznie (§ 2). | |Z kolei art. 35 kpa stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1), niezwłocznie | |powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia | |postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź | |możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2), a załatwienie sprawy wymagającej postępowania | |wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch | |miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Przepisy| |szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a (§ 4). | |Ponadto, zgodnie z art. 36 kpa, o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany | |zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia | |i ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych | |od organu. | |W świetle powyżej przytoczonych regulacji podzielić należy zarzut skarżącej o przewlekłym prowadzeniu przez organ postępowania | |administracyjnego z jej wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy .Nie ulega bowiem wątpliwości, że w okresie od złożenia | |wniosku w dniu 2 maja 2018r., do 15 czerwca 2018r., kiedy organ zwrócił się do Oddziału Straży Granicznej, nie została podjęta żadna | |czynność, co oznacza , że organ pozostawał w tej sprawie w stanie bezczynności. | |Stan bezczynności jest sytuacją niezałatwienia sprawy w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a., z przepisów szczególnych lub w terminie | |wskazanym w art. 36 k.p.a., co wynika z art. 37 § 1 k.p.a.. W sytuacji, gdy sprawa nie została załatwiona do dnia wyrokowania przez sąd| |o bezczynności, sąd jest zobligowany do zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności. Jeżeli w dacie wyrokowania | |postępowanie administracyjne zostało zakończone stosownym aktem lub czynnością i zapadły one po wniesieniu skargi, brak jest podstaw do| |wydania wyroku zobowiązującego. Nałożenie przez sąd obowiązku dokonania żądanej czynności, w sytuacji, gdy strona uzyskała jej | |spełnienie, stanowiłoby działanie bezprzedmiotowe, bo dublujące to, co zostało już zrealizowane. | |Na dzień wyrokowania przez tut. Sąd, organ nie pozostawał już w bezczynności w zakończeniu postępowania o wydanie zezwolenia na pobyt | |czasowy, bowiem dniu 24 października 2018r. Wojewoda wydał decyzję [...], która stanowi zakończenie sprawy przed tym organem, wobec czego| |brak jest podstaw do nałożenia na organ obowiązku wydania aktu lub podjęcia czynności, dlatego w tym zakresie należało postępowanie | |umorzyć jako bezprzedmiotowe ( art.161 § 1pkt.3 ppsa). | |Odnośnie podnoszonej przewlekłości postępowania wskazać należy, że mamy z nią do czynienia w razie prowadzenia postępowania, które - | |wbrew zasadzie wynikającej z art. 12 K.p.a. - nie zmierza do bezpośredniego załatwienia sprawy. Przewlekłość postępowania wystąpi w | |sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych, maskujących | |bezczynność w sposób formalny, gdy dochodzi do mnożenia czynności i dokonywania czynności niepotrzebnych, zbędnych, co prowadzi jedynie| |do przedłużenia postępowania. Przewlekłość oznacza zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa | |mogła być załatwiona w terminie krótszym (vide wyroki NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r., II GSK 3444/17 oraz z dnia 21 lipca 2016 r., II | |OSK 2630/15, dostępne w Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem jak wskazuje | |się także w doktrynie przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej ma miejsce, gdy w prawnie ustalonym | |terminie organ nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i – mimo ustawowego obowiązku – nie | |zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Zauważyć przy tym | |należy, iż przewlekłość postępowania występuje w przypadku podejmowania przez organ czynności niezmierzających bezpośrednio do | |załatwienia sprawy (organ powinien wykonywać czynności celowe, a nie jakiekolwiek), albo co prawda organ podejmuje czynności w sprawie,| |ale czyni to w znacznych odstępach czasu, a także w przypadku przedłużania przez organ zakończenia postępowania i nieustannego | |wyznaczania nowych terminów zakończenia sprawy bez podania rzeczywistych i uzasadnionych przyczyn takiego działania - co prowadzi do | |znacznego przesunięcia w czasie załatwienia sprawy decyzją administracyjną. Instytucja skargi na przewlekłe prowadzenie przez organ | |postępowania ma bowiem na celu ochronę strony, poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. | |W tym kontekście należy zauważyć fakt, że pomiędzy kolejnymi czynnościami podejmowanymi przez organ występowały przerwy, co świadczy o | |znacznej opieszałości w rozpoznaniu wniosku strony. Pierwszą czynność w sprawie podjął organ, jak już zostało powiedziane, po upływie | |półtora miesiąca od złożenia wniosku i było to zapytanie skierowane do stosownych organów, czy wyjazd i pobyt skarżącej na terytorium | |RP nie stanowi zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Równocześnie | |skarżąca została poinformowana , że decyzja w sprawie wydana zostanie do dnia 2 września 2018r. r. Termin ten nie został dochowany, a | |przed jego upływem wniesiona została rozpatrywana skarga. Następny został wyznaczony na 2 listopada 2018 r., | |Z powyższych okoliczności wynika, że organ pozostawał w bezczynności, w okresie od złożenia wniosku do pierwszej czynności, nie | |informując skarżącej o przyczynach, dla których sprawa nie została rozpatrzona, ani o planowanym terminie jej załatwienia. Tym samym | |wypełnione zostały przesłanki do stwierdzenia przewlekłości tego postępowania, bowiem przekroczone zostały terminy określone w art. 35 | |§ 3 kpa. | |Podnieść trzeba, że czynności uznane za niezbędne do załatwienia sprawy winny być dokonane w początkowym stadium postępowania, | |faktycznie zaś organ zaczął je podejmować tuż przed upływem maksymalnego terminu wyznaczonego przez powołany wyżej przepis, liczonego | |od złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia. | |Zaznaczyć należy, że zwiększenie wpływu spraw, ani trudności kadrowe organu nie mogą być uznane za usprawiedliwienie długiego czasu jej| |nierozstrzygnięcia, gdyż to rolą organu jest taka organizacja pracy podległego mu aparatu urzędniczego, aby rozpoznawanie spraw | |należących do jego normalnych kompetencji odbywało się z zachowaniem ustawowych terminów. | |Zdaniem Sądu, z akt postępowania administracyjnego wynika, że nie można zarzucić, że prowadzone było w sposób nieskoordynowany lub bez | |widocznej koncepcji i planu, natomiast początkowy okres milczenia organu nie można niczym uzasadnić. Późniejsze czynności związane z | |oceną wiarygodności wskazanego celu pobytu są całkowicie uzasadnione, bowiem wskazując ten cel (nauka języka polskiego ) to skarżąca | |przedłożyła zaświadczenie od podmiotu zaangażowanego , jak wynika z akt sprawy, w postępowanie w sprawie o wyłudzanie zezwoleń. | |Sytuacja ta usprawiedliwia wydłużenie terminu zakończenia postępowania, natomiast nie jego przekroczenie. | |W świetle powyższych ustaleń należy przyjąć, że organ dopuścił się zarzucanej mu przez skarżącą przewlekłości, z uwagi na początkową | |bezczynność w jakiej pozostawał od dnia złożenia wniosku do pierwszej czynności oraz przewlekłość polegająca na nie zakończeniu | |postepowania w terminie wskazanym przez organ nadzoru tj Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na dzień 3 września 2018r. Natomiast nie | |dopatrzył się Sąd rażącego naruszenia prawa , ze względu na uzasadniony charakter podejmowanych czynności, wywołanych przedłożonym | |przez skarżącą dokumentem - zaświadczeniem o planowanej nauce języka polskiego w szkole , co do której istnienia i funkcjonowania | |wystąpiły uzasadnione wątpliwości. | |Z tych powodów i na mocy wyżej powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji wyroku. | |O kosztach orzeczono na podstawie art.200 ppsa. |