III SAB/Kr 145/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 września 2019 r. sprawy ze skargi Ł. G. na bezczynność Dyrektora Sądu Rejonowego w przedmiocie zwrotu przyznanych kosztów stawiennictwa w charakterze świadka 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Skarżący Ł. G. wniósł do tut. Sądu skargę na bezczynność Dyrektora Sądu Rejonowego w przedmiocie zwrotu przyznanych kosztów stawiennictwa w charakterze świadka. Zdaniem skarżącego bezczynność organu miała polegać na braku czynności zmierzających do realizacji postanowienia z 31 maja 2019 r. Sądu Rejonowego w sprawie [...], przyznającego skarżącemu (jako świadkowi w tejże sprawie) zwrot kosztów stawiennictwa na rozprawie w dniu 4 września 2018 r. Stan faktyczny sprawy wskazuje, że postanowieniem z 31 maja 2019 r. Sąd Rejonowy w sprawie [...] przyznał skarżącemu, występującemu w charakterze świadka zwrot kosztów podróży w związku ze stawiennictwem w sądzie w dniu 4 września 2018 r. w kwocie 873,54 zł. Postanowienie to stało się prawomocne z dniem 21 czerwca 2019 r., co zostało stwierdzone dnia 10 lipca 2019 r. Jeszcze tego samego dnia zostało sporządzone przez Wydział orzeczniczy (tj. V Gospodarczy) i skierowane do Oddziału Finansowego Sądu, zarządzenie wypłaty powyższej kwoty na rzecz skarżącego. Z uwagi jednak na brak podpisu protokolanta pod treścią tego zarządzenia, zostało ono - w celu uzupełnienia tego braku - zwrócone do Wydziału orzeczniczego w dniu 17 lipca 2019 r. Po uzupełnieniu powołanego braku zarządzenia wypłaty, zostało ono zrealizowane dnia 26 lipca 2019 r. poprzez wykonanie polecenia przelewu na rzecz skarżącego przyznanej mu kwoty jako zwrotu kosztów podróży świadka. Zdaniem skarżącego zgodnie z ustawą prawo o ustroju sądów powszechnych dyrektor sądu jest organem kierującym działalnością administracyjną sądów, a także jest organem kierującym gospodarką finansową sądu, więc to w jego kompetencjach leży dokonanie zwrotu kosztów świadka. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku stwierdzenia braku podstaw do odrzucenia skargi – o umorzenie postępowania lub oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2018.2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest sprawa sądowoadministracyjna rozumiana jako kontrola przez sąd administracyjny działalności administracji publicznej. Co konkretnie może stanowić przedmiot kontroli określają art. 3 - 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1302) – dalej "P.p.s.a." Zgodnie z art. 3 pkt 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność dyrektora sądu rejonowego, która miała polegać na braku czynności zmierzających do realizacji postanowienia z 31 maja 2019 r. Sądu Rejonowego w sprawie [...], przyznającego skarżącemu (jako świadkowi w tejże sprawie) zwrot kosztów stawiennictwa na rozprawie w dniu 4 września 2018 r. O akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., na który może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 8 listopada 2017 r., sygn. akt l OSK 18/16). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do bezczynności, która mogłaby by być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Sąd podziela stanowisko organu, że czynności zmierzające do realizacji orzeczenia sądu (występującego w tym zakresie jako organ orzeczniczy, a nie jako organ administracyjny) o przyznaniu świadkowi zwrotu kosztów stawiennictwa na rozprawie nie są działalnością administracyjną sądu. Dyrektor sądu nie podejmuje w tym zakresie żadnych działań, które spełniałyby przesłanki z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., a zatem nie można przypisać mu też bezczynności w tym zakresie. Podkreślić należy, że postanowienie w przedmiocie przyznania skarżącemu jako świadkowi zwrotu kosztów stawiennictwa na rozprawie z chwilą uprawomocnienia się stało się tytułem egzekucyjnym w rozumieniu art. 777 § 1 pkt 1 K.p.c. Jeżeli zatem na datę jego uprawomocnienia się wypłata na rzecz skarżącego nie została wykonana, powinien on był zastosować procedurę uregulowaną w art. 1060 § 1 i § 2 K.p.c. regulującą zasady egzekucji przeciwko Skarbowi Państwa, ponieważ zasady wykonania postanowienia w przedmiocie przyznania świadkowi zwrotu kosztów stawiennictwa przed sądem zostały uregulowane w procedurze cywilnej, co wyłącza kontrolę sądu administracyjnego w tym zakresie. Z tych też przyczyn należało uznać, że przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a w konsekwencji skargę należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.